Orzeczenie · 2025-03-21

II OSK 1956/22

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-03-21

NSAAdministracyjneWysokansa

prawo budowlaneogrodzeniebramafurtkawarunki technicznebezpieczeństwozagrożenieNSAskarga kasacyjnanadzór budowlany

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. Z. i R. Z. od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił ich skargę na decyzję WINB nakazującą doprowadzenie ogrodzenia do stanu zgodnego z prawem. Skarżący kasacyjnie zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując m.in. kwalifikację bramy jako urządzenia budowlanego oraz interpretację przepisów dotyczących kierunku otwierania się bram i furtek. NSA odrzucił skargę A. Z. z powodu braku wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA, co uniemożliwiło skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna R. Z. została oddalona. Sąd uznał, że brama w ogrodzeniu jest urządzeniem budowlanym, a jej otwieranie na zewnątrz działki narusza przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także przepisy wcześniejsze. NSA podkreślił, że przepisy te nakazują otwieranie bram i furtek do wewnątrz działki, a ich otwarcie na zewnątrz może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu kołowego i pieszego. Sąd nie podzielił argumentacji skarżącego o braku podstaw do zastosowania przepisów prawa budowlanego, uznając, że naruszenie warunków technicznych uzasadnia zastosowanie art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących urządzeń budowlanych (ogrodzeń, bram, furtek) oraz warunków technicznych ich wykonania, w szczególności zakazu otwierania na zewnątrz działki.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego oraz rozporządzeń wykonawczych. Interpretacja przepisów z lat 1980 i 2002.

Zagadnienia prawne (5)

Czy brama wjazdowa w ogrodzeniu jest urządzeniem budowlanym, czy obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Brama wjazdowa, stanowiąca część ogrodzenia, jest urządzeniem budowlanym.

Uzasadnienie

Ustawodawca w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego wprost zaliczył ogrodzenia do kategorii urządzeń budowlanych. Uznanie bramy za obiekt budowlany wymagałoby stwierdzenia specyficznych cech konstrukcyjnych lub funkcji odmiennych od tych związanych z prawidłowym użytkowaniem obiektu budowlanego, czego w sprawie brak.

Czy przepisy Prawa budowlanego dotyczące samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych (art. 48 P.b.) mają zastosowanie do sytuacji, gdy naruszone są jedynie warunki techniczne dotyczące sposobu otwierania się bramy w ogrodzeniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy art. 48 P.b. mają zastosowanie tylko do rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Do pozostałych spraw z zakresu Prawa budowlanego, w tym naruszeń warunków technicznych, stosuje się przepisy aktualnie obowiązujące, a w szczególności art. 50 i 51 P.b.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 103 ust. 2 P.b., przepisy dotychczasowe stosuje się tylko w sprawach rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W pozostałych przypadkach stosuje się przepisy aktualnie obowiązujące. Sprawa dotyczyła naruszenia warunków technicznych, a nie samowolnej budowy.

Czy przepisy techniczno-budowlane (w tym § 42 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. oraz § 278 ust. 5 Rozporządzenia z 1980 r.) zakazują otwierania bram i furtek w ogrodzeniu na zewnątrz działki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te nakazują otwieranie bram i furtek do wewnątrz działki.

Uzasadnienie

Sformułowanie "powinny otwierać się do wewnątrz nieruchomości" oznacza obowiązek, a nie zalecenie. Wykładnia tych przepisów, zarówno obecnych, jak i starszych, prowadzi do jednoznacznego wniosku o zakazie otwierania furtek i bram na zewnątrz.

Czy naruszenie warunków technicznych dotyczących kierunku otwierania się bramy w ogrodzeniu może stanowić podstawę do zastosowania art. 50 ust. 1 pkt 2 lub 4 Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b.) lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (art. 50 ust. 1 pkt 2 P.b.) uzasadnia zastosowanie tych przepisów.

Uzasadnienie

Naruszenie § 42 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, polegające na otwieraniu bramy na zewnątrz działki, stanowi wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach. Dodatkowo, otwarcie bramy w rejonie pasa drogowego może zagrażać bezpieczeństwu ruchu kołowego i pieszego.

Czy do skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargę, konieczne jest wcześniejsze złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jest to warunek skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a., termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczyna bieg od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Brak wniosku o sporządzenie uzasadnienia przez stronę uniemożliwia jej otrzymanie odpisu z uzasadnieniem i tym samym czyni skargę kasacyjną niedopuszczalną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucono skargę

Skarga kasacyjna A. Z. została odrzucona jako niedopuszczalna. Skarga kasacyjna R. Z. została oddalona jako bezzasadna.

Przepisy (16)

Główne

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 42 § ust. 1

Zakaz otwierania bram i furtek w ogrodzeniu na zewnątrz działki.

Pomocnicze

p.bud. art. 3 § pkt 1 i 9

Ustawa Prawo budowlane

Definicje obiektu budowlanego i urządzenia budowlanego. Ogrodzenia zostały zaliczone do urządzeń budowlanych.

p.bud. art. 48

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Nie miał zastosowania w tej sprawie.

p.bud. art. 50 § ust. 1 pkt 2 i 4

Ustawa Prawo budowlane

Podstawa do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, w przypadku wykonania robót w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska.

p.bud. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący nakładania obowiązku wykonania określonych czynności lub robót w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.

p.bud. art. 51 § ust. 7

Ustawa Prawo budowlane

Przepis umożliwiający stosowanie art. 50 ust. 1 pkt 2 lub 4 w przypadku robót budowlanych wykonanych w sposób, o którym mowa w tych przepisach.

p.bud. art. 103 § ust. 2

Ustawa Prawo budowlane

Przepis określający, że przepisy dotychczasowe stosuje się tylko w sprawach, o jakich mowa w art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. Do pozostałych spraw stosuje się przepisy aktualnie obowiązujące.

p.p.s.a. art. 141 § § 4