II OSK 194/25

II OSK 194/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Bąkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 466/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-09-19
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M.M. i S.M. o wstrzymanie wykonania decyzji Starosty G. z dnia 21 grudnia 2023 r., nr 807/2023 w sprawie ze skargi kasacyjnej K. sp. z o.o. z siedzibą w J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2024 r., sygn. akt VIII SA/Wa 466/24 w sprawie ze skargi M.M. i S.M. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia 25 marca 2024 r., nr 658/OPO/2024 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 września 2024 r., sygn. akt VIII SA/Wa 466/24, po rozpatrzeniu skargi M.M. i S.M. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 25 marca 2024 r., nr 658/OPO/2024 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uchylił zaskarżone postanowienie (pkt 1) i zasądził od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżących M.M. i S.M. solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła K. sp. z o.o. z siedzibą w J., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w całości.
Pismem z 26 listopada 2024 r. M.M. i S.M., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli wniosek, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), o wstrzymanie wykonania wydanej w granicach sprawy decyzji, tj. decyzji Starosty Grójeckiego z 21 grudnia 2023 r., nr 807/2023, wydanej w sprawie znak BIa.6740.280.2023.PD w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia K. sp. z o.o. pozwolenia na budowę trzech budynków wielorodzinnych, pięciokondygnacyjnych, z garażami podziemnymi, usługami, parkingami i infrastrukturą, na działkach o nr ewidencyjnych: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i cz. dz. [...], [...], [...], [...], [...], [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] G., jedn. ewid. [...] G.
Uzasadniając strona wskazała, że mając na uwadze przedmiot decyzji, o wstrzymanie której skarżący wnoszą, a w oparciu o który K. sp. z o.o. prowadzi prace budowlane, w tym tuż przy granicy nieruchomości skarżących, w sprawie zachodzi zarówno niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody jak i niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, uzasadniające żądanie wstrzymanie wskazanej decyzji PnB.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W postępowaniu kasacyjnym wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 193 tej ustawy. (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 16.04.2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 77).
Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma uchwała podjęta w składzie siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2023 r., sygn. akt II GPS 2/22, zgodnie z którą: "W postępowaniu sądowoadministracyjnym, zainicjowanym skargą na postanowienie: a) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, b) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, c) stwierdzające niedopuszczalność odwołania, – nie jest dopuszczalne, na podstawie art. 61 § 3 (...) (p.p.s.a. – przyp. NSA), wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji."
Jak wynika z uzasadnienia cytowanej uchwały "sprawa zainicjowana skargą na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, czy też postanowienie o niedopuszczalność odwołania ma charakter procesowy, w takim przypadku złożony w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie może być uwzględniony, albowiem zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, nie ma bowiem charakteru materialnoprawnego. Natomiast złożony w takich okolicznościach wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, dotyczy decyzji, która nie została podjęta w postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy, a więc sprawy zainicjowanej wniesioną skargą."
Jednocześnie w powołanej uchwale wyjaśniono rysującą się na tle wniosku skarżących kwestię pozostawania "w granicach tej samej sprawy" w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. in fine (wniosek dotyczy wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, zaś przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania). Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył tam m.in., że art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. wskazują, iż "granicę orzekania przez sąd administracyjny wyznacza przedmiot jaki został rozstrzygnięty w danym akcie, który stał się przedmiotem skargi do sądu. (...) Podobnie wynikająca z art. 61 § 3 p.p.s.a. sądowa instytucja ochrony tymczasowej dotyczy aktu, który stał się przedmiotem skargi do sądu, jak również może dotyczyć tych aktów, które wydane lub podjęte zostały we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. (...) Natomiast złożony w takich okolicznościach na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, dotyczy decyzji, która nie została podjęta w postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy, a więc sprawy zainicjowanej wniesioną skargą. Brak zatem tożsamości pomiędzy sprawą zainicjowaną skargą na postanowienia: stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, stwierdzające niedopuszczalność odwołania, która ma charakter procesowy, a nadto zaskarżone postanowienia nie podlegają wykonaniu, a decyzja organu pierwszej instancji, która ma charakter materialnoprawny i nie została podjęta w tym samym postępowaniu zainicjowanym skargą, jak również w ramach postępowania zainicjowanego skargą nie może być objęta zakresem zaskarżenia. Stąd też interpretując pojęcie "sprawa" występujące w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy mieć na uwadze treść art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a., brak bowiem podstaw do przyjęcia, aby na gruncie tych przepisów w jednym postępowaniu sądowym pojęcie to było różnie interpretowane."
Niezależenie od powyższego należy zaznaczyć, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie wykazali ani nie uprawdopodobnili, że w wyniku wykonania tej decyzji powstanie niebezpieczeństwo spowodowania znacznej szkody lub nieodwracalnych skutków. W sytuacji, gdy skarżący nie wskazują we wniosku na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ani tych przesłanek nie uzasadniają, to nie jest obowiązkiem sądu poszukiwanie tych okoliczności (por. postanowienie NSA z 10.10.2013 r., I OZ 876/13).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.