II OSK 1918/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółdzielni mieszkaniowej dotyczącą nakazu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego balkonu, uznając, że sąd niższej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny.
Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję nakazującą usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego balkonu. Spółdzielnia zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych, w tym nieuwzględnienie jej stanowiska co do aktualnego stanu balkonu oraz wymagań producenta materiałów, co miało skutkować wyznaczeniem nierealnego terminu wykonania robót. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy, a spółdzielnia nie wykazała, że wykonane prace zabezpieczające były wystarczające lub że termin wykonania robót był niemożliwy do spełnienia.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Spółdzielni Mieszkaniowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję nakazującą spółdzielni usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego balkonu. Spółdzielnia podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Kwestionowano nieuwzględnienie przez organ nadzoru budowlanego aktualnego stanu balkonu po wykonaniu prac zabezpieczających oraz wymagań producenta materiałów, co miało skutkować wyznaczeniem nierealnego terminu wykonania robót w okresie jesienno-zimowym. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, a spółdzielnia nie wykazała, że wykonane prace zabezpieczające były wystarczające do usunięcia wszystkich stwierdzonych nieprawidłowości. Sąd wskazał również, że spółdzielnia nie przedstawiła organowi wystarczających dowodów na niemożność wykonania robót w wyznaczonym terminie, a argumentacja dotycząca warunków atmosferycznych nie była przekonująca, zwłaszcza w kontekście interesu społecznego i bezpieczeństwa użytkowania balkonu znajdującego się nad ciągiem handlowo-usługowym i wejściem do szkoły językowej. Sąd zaznaczył, że wstrzymanie wykonania decyzji na czas postępowania sądowego umożliwiło spółdzielni podjęcie działań inwestycyjnych w dogodniejszym terminie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo ocenił stan techniczny balkonu na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, a nakaz usunięcia nieprawidłowości był uzasadniony.
Uzasadnienie
Stan techniczny balkonu potwierdzony protokołem i materiałem zdjęciowym uzasadniał ingerencję organu. Wykonane przez spółdzielnię prace zabezpieczające stanowiły jedynie niewielką część niezbędnych robót.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
P.b. art. 66 § 1 pkt 3 i ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Przepis ten odwołuje się do nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu, pozostając w łączności z art. 5 ust. 2 P.b. nakazującym utrzymywanie obiektu w należytym stanie technicznym.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanka uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania przez NSA.
Pomocnicze
P.b. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Nakaz utrzymywania obiektu w należytym stanie technicznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej.
P.b. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. c i d
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Wymagania dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa użytkowania, odwołujące się do załącznika nr 1 do rozporządzenia PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR 305/2011.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznawanie i rozstrzyganie sprawy przez Sąd na podstawie akt sprawy przedstawionych przez organ administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznawania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 1a pkt 20 i art. 15 ust. 1
Znaczenie terminu wykonania nałożonych obowiązków dla możliwości egzekucji w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i kierowania się przez organy interesem społecznym.
K.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada oceny materiału dowodowego.
K.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi formalne decyzji administracyjnej.
K.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Tryb zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej.
K.p.a. art. 61 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej na wniosek strony.
K.p.a. art. 61 § § 6 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrata mocy postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji po uprawomocnieniu się wyroku.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Nieuwzględnienie stanowiska skarżącej z dnia 21 września 2022 r. o aktualnym stanie balkonu oraz niedokonanie oględzin po wykonaniu prac zabezpieczających. Nieuwzględnienie wymagań producenta materiałów – technologii SIKA BALKON – zgodnie z którymi produkty te mogą być stosowane w pracach remontowych w temperaturze otoczenia wynoszącej co najmniej 5° C i określonych wilgotnościach. Wyznaczenie terminu wykonania robót budowlanych w okresie zimowym, kiedy ich wykonanie jest niemożliwe.
Godne uwagi sformułowania
Wykonane prace zabezpieczające stanowią niewielką część niezbędnych robót koniecznych do wykonania celem usunięcia złego stanu technicznego balkonu. Dowody dotyczące materiałów wykorzystywanych na potrzeby robót budowlanych wykonywanych przy balkonach pozostających w zasobach spółdzielni strona skarżąca załączyła dopiero do rozpoznawanej skargi. Dowód ma przedstawić ten, kto twierdzi, a nie kto zaprzecza – ei incumbit probatio, qui dicit, non ei, qui negat. Nie sposób uznać, aby przedłużanie istnienia nienależytego stanu technicznego balkonu było zgodne z interesem społecznym, bo zły stan techniczny powoduje stan zagrożenia. W tych warunkach aktualnie skarżąca Spółdzielnia powinna wdrożyć działania inwestycyjne celem uchronienia się przed wszczęciem przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący sprawozdawca
Tomasz Zbrojewski
sędzia
Jan Szuma
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących nakazu usunięcia wad technicznych, zasad prowadzenia postępowania administracyjnego w zakresie dowodzenia i terminów wykonania obowiązków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji technicznej balkonu i procedury administracyjnej. Nacisk na obowiązek strony w zakresie przedstawiania dowodów i wnioskowania o zmianę terminu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu technicznego w budynkach wielorodzinnych – stanu balkonów. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowania administracyjnego i aktywność strony w przedstawianiu dowodów.
“Balkon zagraża bezpieczeństwu? Spółdzielnia przegrywa w NSA sprawę o remont.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1918/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-04-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-09-08 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jan Szuma Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/ Tomasz Zbrojewski Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Sygn. powiązane VII SA/Wa 276/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-04-24 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Sentencja Dnia 4 kwietnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Spółdzielni Mieszkaniowej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 276/23 w sprawie ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej [...] na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 listopada 2022 r., Nr 1243/2022 w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego balkonu oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 276/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej [...] na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", z dnia 28 listopada 2022 r., Nr 1243/2022, którą uchylono decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", dla m.st. Warszawy z dnia 27 września 2022 r., nr IIOT/325/2022, i na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), zwanej dalej "P.b.", nakazano skarżącej Spółdzielni usunięcie, w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania decyzji, stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego balkonu przynależnego do lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w W. poprzez wykonanie robót budowlanych obejmujących: 1. skucie wszystkich płytek balkonowych, łącznie z płytkami na czele balkonu, 2. ułożenie nowej posadzki, z wcześniejszą naprawą uszkodzonej wylewki betonowej i jej zaizolowaniem, 3. wzmocnienie mocowania balustrady do płyty balkonowej, wraz z oczyszczeniem jej z korozji i zabezpieczeniem antykorozyjnym, 4. wymianę obróbek blacharskich, 5. wymianę pękniętej szyby. Organ zakazał użytkowania przedmiotowego balkonu do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W ocenie Sądu, zastosowanie w tej sprawie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. jest działaniem zgodnym z prawem. Ingerencja organów nadzoru budowlanego w trybie powołanego przepisu była w tej sprawie uzasadniona, gdyż akta sprawy potwierdzają, że będący przedmiotem postępowania ww. balkon jest w nienależytym stanie technicznym, co znajduje potwierdzenie w treści protokołu nr 312/IIOT/2022 z 5 kwietnia 2022 r. oraz materiale zdjęciowym., jak również w przedstawionym opracowaniu z marca 2019 r. W odniesieniu zaś do adresowanych do organu pism skarżącej z 24 kwietnia 2022 r. oraz z 21 września 2022 r. wskazujących na wykonanie przez Spółdzielnię prac zabezpieczających polegających na usunięciu odspojonych płytek ceramicznych oraz elementów czołowych balkonu, a także odnośnych zarzutów odwołania oraz skargi, kwestionujących poprawność wyznaczenia zakresu obowiązków nałożonych decyzjami objętymi skargą, Sąd wskazał, że podziela stanowisko organu odwoławczego, iż wykonane prace zabezpieczające stanowią niewielką część niezbędnych robót koniecznych do wykonania celem usunięcia złego stanu technicznego balkonu. Zważywszy, że materiał zdjęciowy załączony do pisma Spółdzielni z 24 kwietnia 2022 r. (załącznik nr 2 opisany jako "Foto po zabezpieczeniu") dowodzi usunięcia tylko jednego rzędu płytek, to, zdaniem Sądu, brak jest podstaw do uznania, że nałożony zaskarżoną decyzją obowiązek "skucia wszystkich płytek balkonowych" może być uznany w tej sytuacji za określony wadliwie i bezprzedmiotowy. Rodzaj oraz zakres nakazanych Spółdzielni działań odpowiadał ustaleniom dokonanym w tej sprawie, w związku z czym nie można uznać, że miało miejsce zarzucane naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Odnosząc się zaś do tych zarzutów skargi, poprzez które strona skarżąca kwestionuje wyznaczony jej termin na wykonanie nałożonych obowiązków, uzasadniając to nieuwzględnieniem wymagań technicznych producenta materiałów stosowanych przy remoncie balkonów pozostających w zasobach Spółdzielni, Sąd przypomina, że dokonywana przezeń ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji następuje w odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych z daty wydania zaskarżonej decyzji. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" (art. 133 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p.p.s.a.") oznacza rozpoznawanie i rozstrzygnie sprawy przez Sąd na podstawie akt sprawy przedstawionych przez organ administracji publicznej, obejmujących materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu administracyjnym. Dowody dotyczące materiałów wykorzystywanych na potrzeby robót budowlanych wykonywanych przy balkonach pozostających w zasobach spółdzielni strona skarżąca załączyła dopiero do rozpoznawanej skargi, a jego analiza dokonana przez WINB na potrzeby rozpoznania adresowanego do tego organu wniosku, złożonego na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. doprowadziła do uwzględnienia tegoż wniosku i wydania opisanego na wstępie postanowienia wstrzymującego wykonanie zaskarżonej decyzji. Jednak na etapie jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego strona podnosiła jedynie ogólnikowo, że wykonanie przedmiotowych robót w okresie jesienno-zimowym będzie ograniczone, a nawet niemożliwe (tak: argumentacja odwołania), niedostarczając organowi ani wspierającej to stanowisko merytorycznej argumentacji, ani stosownych dowodów, które jak należy wnosić, były w tym okresie w posiadaniu skarżącej. Zdaniem Sądu, owo zdawkowe sygnalizowanie organowi problemów związanych z terminem wykonania robót, niewątpliwie zaważyło na treści podjętego przez WINB rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu, nie może jednak budzić wątpliwości, że charakter postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowanego w trybie art. 66 P.b., a zwłaszcza w odniesieniu do treści art. 66 ust. 1 pkt 1-3 P.b., co do zasady, wymaga niezwłocznego podjęcia środków zaradczych i niewątpliwie determinuje sposób określenia terminu ich wykonania. Z oczywistych względów stanowisko to jest uprawnione w szczególności na gruncie przesłanek art. 66 ust. 1 pkt 1-2 P.b., także w związku z art. 66 ust. 2 tej ustawy, ale nie mniejsze znaczenie ma również w przypadkach zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. Przepis ten, odwołujący się do nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu, pozostaje w funkcjonalnej łączności z art. 5 ust. 2 P.b., w którym ustanowiono nakaz utrzymywania obiektu w należytym stanie technicznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7, a więc także art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. c i d (zdrowia i bezpieczeństwo użytkowania), który odwołuje się do załącznika nr 1 do rozporządzenia PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. 89/106/EWG. W tych warunkach skarżąca Spółdzielnia w odwołaniu trafnie podniosła, że wyznaczony termin powinien być "realny" dla strony, to tym niemniej sytuacja, w której strona nie ujawniła organowi konkretnych powodów, które stały za wskazaniem przez nią, że prowadzenie takich prac w okresie jesienno-zimowym jest ograniczone, a nawet niemożliwe, ani nie wskazała "realnego" dla niej terminu, uprawniała organ, ze wskazanych powyżej względów, do ustalenia jak najszybszego terminu wykonania robót. Sąd zauważył, że z perspektywy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., niezbędną przesłanką pozwalającą sądowi uchylić zaskarżoną decyzję z uwagi na zaistnienie okoliczności wskazującej na naruszeniu przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jest to, aby powstanie tej okoliczności dało się zakwalifikować jako naruszenie prawa przez organ. Nie sposób zaś uznać, że takie naruszenie miało miejsce, jeśli organ nie dysponował wystarczającą wiedzą co do określonych faktów mogących mieć wpływ na kierunek rozstrzygnięcia (tu: wyznaczony w decyzji termin usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości), a przyczyną tego stanu rzeczy było wyłącznie zaniechanie strony. A aktualnym orzecznictwie sądowym trafnie zauważa się, że w postępowaniu administracyjnym również obowiązuje ogólna zasada postępowania dowodowego, że dowód ma przedstawić ten, kto twierdzi, a nie kto zaprzecza – ei incumbit probatio, qui dicit, non ei, qui negat (zob. wyrok NSA z 15 grudnia 2022 r., II OSK 2335/21, i powołane tam wyroki NSA: z 11 października 2022 r., II OSK 1462/21; z 8 października 2015 r., I OSK 371/14). Z tego względu zarzuty dotyczące wyznaczonego stronie terminu podstawy do uwzględnienia skargi nie dawały. Nie może bowiem budzić wątpliwości to, że "nieuwzględnienie przez organ wymagań producenta materiałów" mogłoby ewentualnie stanowić przedmiot skutecznego zarzutu odnoszącego się do podstawy faktycznej zaskarżonej decyzji, gdyby organ tymi materiałami w dacie orzekania dysponował, a tak w tym przypadku nie było. Nie można też było pominąć, że podejmując decyzję o usunięciu nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego na podstawie art. 66 ust. 1 P.b. organ powinien mieć na uwadze indywidualne cechy danego obiektu, co w niniejszej sprawie wymagało uwzględnienia lokalizacji balkonu, będącego przedmiotem postępowania, który położony jest nad ciągiem handlowo-usługowym i bezpośrednio nad lokalem użytkowanym jako szkoła językowa i wejściem do tej szkoły. Z tego względu podjęte w tej sprawie rozstrzygnięcie, wydane po rozpoczęciu roku szkolnego i akademickiego, tak w zakresie rodzaju nałożonych nim obowiązków, jak i terminu ich wykonania, uwzględniać musiało wynikającą art. 7 K.p.a. dyrektywę kierowania się przez organy przy załatwieniu sprawy także interesem społecznym. Poza tym zmiana terminu wykonania robót budowlanych mogła nastąpić w trybie pozaprocesowym (pozasądowym), na wniosek Spółdzielni złożony na podstawie art. 155 K.p.a. Określony decyzją administracyjną termin wykonania nałożonych na stronę obowiązków ma przede wszystkim znaczenie dla ustalenia, czy obowiązki te mogą być egzekwowane w postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 1a pkt 20 i art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.) – por. wyrok NSA z 11 marca 2020 r., II OSK 1168/18. Nie można wykluczyć, że przedstawienie organowi dowodów, które załączono dopiero do skargi na okoliczność braku możliwości przeprowadzenia remontu w terminie określonym w decyzji organu II instancji, doprowadziłoby do wydłużenia zakreślonego terminu na przeprowadzenie prac. Przedstawienie tych dowodów dopiero Sądowi było działaniem spóźnionym. Niewadliwie w tej sprawie, zdaniem Sądu, adresatem zaskarżonej decyzji uczyniono skarżącą Spółdzielnię, bowiem adresatem decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu jest właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Sąd podzielił stanowisko WINB, że z uwagi na to, że przedmiot nakazanych robót dotyczy elementów stanowiących części wspólne budynku, których obowiązek utrzymania we właściwym stanie technicznym obciąża Spółdzielnię. Akta sprawy dowodzą, że nie inaczej tę kwestię postrzega strona skarżąca, skoro w tożsamym zakresie wyremontowała część pozostających w jej zasobach balkonów, a pozostała ich część też jest planowana do remontu. Stwierdzony stan balkonu uzasadniał także zastosowanie art. 66 ust. 2 P.b. Sąd wskazał, że skoro zidentyfikowany w tej sprawie stan balkonu przynależnego do lokalu nr [...] odpowiada dyspozycji art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b., co uznać należy za niesporne w tej sprawie również z uwagi na wynikające z akt sprawy, potwierdzone przez Spółdzielnie plany dotyczące zarówno remontu przedmiotowego lokalu, jak i pozostałych remontów balkonów przynależnych do lokali w budynku przy ul. [...], to zachodziła potrzeba wydania nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Ich rodzaj oraz zakres nakazanych stronie prac budowlanych był adekwatny do ustaleń poczynionych w sprawie, podobnie jak ustalony termin ich wykonania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła skarżąca Spółdzielnia, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. niezastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi na decyzję WINB, w sytuacji, w której decyzja ta wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie nastąpiło poprzez: 1) nieuwzględnienie stanowiska skarżącej z dnia 21 września 2022 r. o aktualnym stanie balkonu oraz niedokonanie oględzin po wykonaniu prac zabezpieczających, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowały błędnym uznaniem przez organ, że stan techniczny balkonu stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi; 2) nieuwzględnienie wymagań producenta materiałów – technologii SIKA BALKON – stosowanej w balkonach w budynkach znajdujących się w zasobach Spółdzielni [...], zgodnie z którymi produkty te mogą być stosowane w pracach remontowych w temperaturze otoczenia wynoszącej co najmniej 5° C i określonych wilgotnościach podanych w kartach technicznych produktów, które to naruszenie miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do zakreślenia terminu wykonania robót budowalnych w okresie zimowym, kiedy ich wykonanie jest niemożliwe; a wskazane uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanych błędów w decyzji WINB skutkowałoby uwzględnieniem skargi. Piśmie z dnia 31 sierpnia 2023 r. uczestnicy postępowania – F. Ł. i M. K. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej. Ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. i w sprawie nie żądano przeprowadzenia rozprawy, dlatego przedmiotowa sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadny uznał zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Należy zgodzić się z Sądem I instancji, że organy nadzoru budowlanego przeprowadziły postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji, zgodnie z wymogami określonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Organ administracji prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest przestrzegać zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 K.p.a. oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, stosownie do treści art. 77 § 1 K.p.a., bowiem zgodnie z zasadą oficjalności obowiązek dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla danej sprawy okoliczności faktycznych spoczywa na organie administracji. Prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego będzie możliwe tylko wówczas, gdy zostaną wszechstronnie wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne sprawy. Podkreślić należy, iż ciążący na organach z mocy art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz zebrania i oceny kompletnego materiału dowodowego nie oznacza konieczności przeprowadzania wszelkich dowodów, lecz jedynie tych dowodów, które dotyczą okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Zakres postępowania wyjaśniającego jest bowiem uwarunkowany przesłankami prawa materialnego, a więc w warunkach niniejszej sprawy wskazanymi w art. 66 ust. 1 P.b. Podkreślić należy, że organ nie jest obowiązany prowadzić ustaleń w zakresie w jakim nie mają one wpływu na wynik sprawy mimo, że strona jest odmiennego zdania. W skardze kasacyjnej nie wykazano aby wskazywany przez skarżącą Spółdzielnię aktualny stan balkonu podważał ustalenia organu nadzoru budowlanego odnośnie nieprawidłowego stanu technicznego tego balkonu, a w konsekwencji legalności nakazu skarżącej usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego balkonu. Sąd I instancji w tym zakresie trafnie podzielił stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym wykonane prace zabezpieczające (wskazywane przez Spółdzielnię) stanowią niewielką część niezbędnych robót koniecznych do wykonania celem usunięcia złego stanu technicznego balkonu. W niniejszej sprawie z uwagi na zły stan techniczny balkonu organy nadzoru budowlanego uznały, że koniecznym jest skucie wszystkich płytek balkonowych, łącznie z płytkami na czele balkonu, ułożenie nowej posadzki, z wcześniejszą naprawą uszkodzonej wylewki betonowej i jej zaizolowaniem, wzmocnienie mocowania balustrady do płyty balkonowej, wraz z oczyszczeniem jej z korozji i zabezpieczeniem antykorozyjnym, wymianę obróbek blacharskich, wymianę pękniętej szyby. Niezależnie zatem czy skarżąca Spółdzielnia przed wydaniem nakazu wykonała "jakieś" roboty budowlane, najpóźniej w skardze kasacyjnej nie wykazała aby przed wydaniem nakazu wykonała w całości wszystkie konieczne, a wskazane przez organ nadzoru budowlanego, roboty budowlane celem doprowadzenia balkonu do odpowiedniego stanu technicznego. Poza tym wdrożenie przez organ nadzoru budowlanego trybu postępowania z art. 66 P.b. w okolicznościach niniejszej sprawy nie miało na celu zabezpieczenia zdrowia ludzi lub mienia przed niewłaściwym stanem technicznym balkonu, lecz doprowadzenie balkonu do odpowiedniego stanu technicznego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonanie wskazywanych także w skardze kasacyjnej zabezpieczeń przez Spółdzielnię nie miało wpływu na treść obowiązków nałożonych przez organy nadzoru budowlanego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b., tym bardziej, że z tego rodzaju argumentacji skarżącej Spółdzielni wynika inny cel jej dotychczasowego działania, tj. wdrożenie działań zabezpieczających, a nie – doprowadzenie balkonu do odpowiedniego stanu technicznego, który to zły stan nie był kwestionowany, i nie jest – także w skardze kasacyjnej. Hipoteza art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b., który został zastosowany przez organy nadzoru budowlanego dotyczy nieodpowiedniego stanu technicznego, a ten nie jest kwestionowany, co oznacza, że Spółdzielnia powinna niezwłocznie podjąć działania mające na celu wykonanie nakazu celem usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego balkonu, tym bardziej po oddaleniu skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny, ponieważ w dacie wydania niniejszego orzeczenia wyrok Sądu I instancji o oddaleniu skargi stał się prawomocny, co oznacza, że na podstawie art. 61 § 6 pkt 2 p.p.s.a. wstrzymanie przez WINB wykonania zaskarżonej decyzji (postanowienie z 31 stycznia 2023 r., nr 169/2023) utraciło moc, a więc zaskarżona decyzja WINB podlega wykonaniu. W tych warunkach aktualnie skarżąca Spółdzielnia powinna wdrożyć działania inwestycyjne celem uchronienia się przed wszczęciem przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego. Odnośnie drugiej podnoszonej w skardze kasacyjnej kwestii, tj. oceny legalności ustalonego przez organ nadzoru budowlanego terminu wykonania nakazu – który w okolicznościach tej sprawy przypadł na okres jesienno-zimowy, licząc od dnia doręczenia skarżącej Spółdzielni ostatecznej decyzji WINB utrzymującej w mocy decyzję PINB nakazującą usunięcie, w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania decyzji, stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego balkonu – należy wskazać, że samo przypadnięcie terminu wykonania nakazu na okres jesienno-zimowy nie stanowi podstawy do kwestionowania legalności tak ustalonego terminu przez organ. Możliwości technologiczne wykonania nakazu wykonania określonych robót budowlanych oczywiście mogą zależeć od warunków atmosferycznych, a te w tym okresie nie muszą zawsze stanowić przeszkody do prowadzenia działalności inwestycyjnej. Poza tym możliwym jest zastosowanie odpowiednich środków technicznych celem stworzenia warunków, które uniemożliwiałyby np. przemarzanie płyty balkonowej, co aktualnie wiąże się nie tyle z przeszkodami technicznymi, lecz – kwestiami finansowymi. Argumentacja skarżącej Spółdzielni nie jest więc przekonująca, ponieważ w trakcie postępowania odwoławczego, jak i po wydaniu zaskarżonej decyzji nie wnioskowała do właściwego organu o przedłużenie terminu wykonania nakazu, np. z uwagi na obiektywnie istniejące złe warunki atmosferyczne. Zamiast tego niejako ex catherda w ogólności kwestionowano ustalony przez organ termin wykonania obowiązku. Oczywiście termin wykonania obowiązku powinien być odpowiedni wynikający z okoliczności sprawy. Powinien to być termin realny. Jednak należy podkreślić, że pod pojęciem termin odpowiedni czy też realny, należy rozumieć nie tylko usprawiedliwiony warunkami atmosferycznymi, na które powołuje się skarżąca kasacyjnie Spółdzielnia, ale także interes społeczny. Nie sposób uznać, aby przedłużanie istnienia nienależytego stanu technicznego balkonu było zgodne z interesem społecznym, bo zły stan techniczny powoduje stan zagrożenia. Dlatego ma swoje racje uwzględnienie w niniejszej sprawie lokalizacji przedmiotowego balkonu, który położony jest nad ciągiem handlowo-usługowym i bezpośrednio nad lokalem użytkowanym jako szkoła językowa i wejściem do tej szkoły. Strona skarżąca powinna zaś uwzględnić, że w głównej mierze bezpieczeństwu obiektów budowlanych poświęcone są normy prawa budowlanego, których obowiązywanie związane jest m.in. z utrzymaniem obiektów budowlanych w odpowiednim stanie technicznym, co ma znaczenie dla kwestii szeroko pojętego bezpieczeństwa, a więc dla normalnego funkcjonowania Państwa. Dlatego należało uznać, że Sąd I instancji niewadliwie ocenił, iż na etapie jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego strona podnosiła jedynie ogólnikowo, że wykonanie przedmiotowych robót w okresie jesienno-zimowym będzie ograniczone, a nawet niemożliwe, niedostarczając organowi ani wspierającej to stanowisko merytorycznej argumentacji, ani stosownych dowodów, które jak należy wnosić, były w tym okresie w posiadaniu skarżącej. Ponadto na uwagę zasługuje, że wniesienie przez skarżącą Spółdzielnię skargi do Sądu Administracyjnego i zawnioskowanie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, skutkowało wstrzymaniem przez organ wykonania zaskarżonej decyzji, co oznacza, że do czasu uprawomocnienia się wyroku o oddaleniu skargi nałożony na Spółdzielnię nakaz nie podlegał wykonaniu. W tych warunkach skarżąca Spółdzielnia uzyskała więc skutek w postaci czasowego "zawieszenia" wykonania nakazu, co aktualnie umożliwiło Spółdzielni podjęcie działalności inwestycyjnej celem wykonania nakazu w okresie wiosenno-letnim lub ewentualne zawnioskowanie o zmianę terminu wykonania robót budowlanych w trybie art. 155 K.p.a. (o ile istnieją ku temu przesłanki), na co wskazał stronie skarżącej Sąd I instancji. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Nie wykazano w skardze kasacyjnej aby zachodziły podstawy do uchylenia przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI