II OSK 1917/06

Naczelny Sąd Administracyjny2008-01-23
NSAAdministracyjneWysokansa
ewidencja ludnościzameldowaniewymeldowanieprawo administracyjnesądy administracyjneprawo rzeczowewspółwłasność

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą obowiązku meldunkowego, podkreślając ewidencyjny charakter tej procedury.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. R. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewody W. o zameldowaniu jej byłej żony z córkami. Skarżąca kwestionowała prawo do lokalu i powoływała się na wcześniejszą decyzję o wymeldowaniu. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że postępowanie meldunkowe ma charakter wyłącznie ewidencyjny i nie bada uprawnień do lokalu, a brak tożsamości sprawy wyklucza powagę rzeczy osądzonej.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody W. o zameldowaniu [...] z córkami na pobyt stały. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym błędnej wykładni przepisów dotyczących obowiązku meldunkowego oraz powoływała się na wcześniejszą decyzję o wymeldowaniu, twierdząc, że zaszła powaga rzeczy osądzonej. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. jest niezasadny z uwagi na brak tożsamości sprawy. Podobnie, zarzut naruszenia art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych został uznany za nieuzasadniony, ponieważ instytucja zameldowania ma charakter wyłącznie ewidencyjny i nie wymaga badania uprawnień do lokalu. Sąd podkreślił, że kwestie prawa do lokalu powinny być rozstrzygane przed sądami powszechnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Postępowanie meldunkowe ma wyłącznie charakter ewidencyjny i nie nakłada na organy administracji obowiązku badania uprawnień do lokalu.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że instytucja zameldowania służy zbieraniu informacji o miejscu zamieszkania i pobytu osób, jest rejestracją stanu faktycznego, a nie prawnego. Kwestie prawa do lokalu powinny być dochodzone przed sądami powszechnymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.e.l.i.d.o. art. 47 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Przepis stanowi, że jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. Nie może być interpretowany jako podstawa do odmowy zameldowania z uwagi na brak zgody współwłaściciela.

P.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt. 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię lub naruszenie przepisów postępowania.

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji, w kontekście zarzutu powagi rzeczy osądzonej.

u.e.l.i.d.o. art. 9 § ust. 2a

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Dotyczy wymogów przy dokonywaniu wpisu meldunkowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie meldunkowe ma charakter wyłącznie ewidencyjny i nie bada uprawnień do lokalu. Brak tożsamości sprawy wyklucza zastosowanie instytucji powagi rzeczy osądzonej.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. przez WSA. Błędna wykładnia art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych przez WSA. Brak zgody współwłaściciela powinien być podstawą do odmowy zameldowania. Wcześniejsza decyzja o wymeldowaniu stanowi powagę rzeczy osądzonej.

Godne uwagi sformułowania

instytucja zameldowania (wymeldowania) ma wyłącznie charakter ewidencyjny i nie nakłada na organy administracji obowiązku badania uprawnień do lokalu badanie takich kwestii nie mieści się w kompetencjach organu właściwego w sprawach ewidencji ludności

Skład orzekający

Małgorzata Stahl

przewodniczący sprawozdawca

Maria Czapska - Górnikiewicz

członek

Roman Ciąglewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ewidencyjnego charakteru postępowania meldunkowego i braku obowiązku badania uprawnień do lokalu przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie wydania orzeczenia, choć zasada ewidencyjności postępowania meldunkowego jest nadal aktualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku meldunkowego i pokazuje, jak sądy interpretują jego charakter, odróżniając go od badania prawa do lokalu.

Czy zgoda sąsiada jest potrzebna do zameldowania? NSA wyjaśnia charakter obowiązku meldunkowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1917/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Stahl /przewodniczący sprawozdawca/
Maria Czapska - Górnikiewicz
Roman Ciąglewicz
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Sygn. powiązane
III SA/Po 469/05 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-08-10
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1974 nr 14 poz 85
art. 47
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt. 1, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl /spr./ Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Protokolant Anna Jusińska po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 sierpnia 2006 r., sygn. akt III SA/Po 469/05 w sprawie ze skargi B. R. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] maja 2005 r., nr [...] w przedmiocie zameldowania oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę B. R. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] maja 2005 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza R. z dnia [...] kwietnia 2005 r. o zameldowaniu [...] wraz z córkami P. i P. L. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w R. Z uzasadnienia wyroku wynika, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2005 r. została wydana, po ustaleniu, iż [...] wraz z córkami zamieszkuje w lokalu, a zarówno ona jak i jej mąż będący współwłaścicielem lokalu wyrażają wolę dopełnienia obowiązku meldunkowego. Zdaniem organu, sprzeciw drugiego współwłaściciela lokalu – B. R. nie uzasadnia w świetle obowiązujących przepisów, odmowy zameldowania [...] z córkami. Wojewoda W., po rozpoznaniu odwołania B. R., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, że odmowa podpisania formularza meldunkowego (potwierdzenia pobytu osoby zainteresowanej) przez współwłaściciela lokalu, w sytuacji, gdy osoba rzeczywiście pod danym adresem zamieszkuje, nie może być brana pod uwagę w postępowaniu meldunkowym. Ewidencja ludności (zameldowanie osoby pod danym adresem) służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, jest rejestracją stany faktycznego a nie prawnego i nie stanowi kontroli legalności zamieszkania i pobytu. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że w sprawie została wydana wcześniejsza decyzja Burmistrza R. z dnia [...] lutego 2005 r. o wymeldowaniu [...] organ wskazał, że wydając tę decyzję organ uznał, iż zameldowanie było dotknięte wadą, powodującą konieczność stwierdzenia nieważności czynności ewidencyjnej; decyzja ta nie była jednak ostateczna, co umożliwiło ponowne wystąpienie z wnioskiem o zameldowanie, co nastąpiło w trybie art., 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm.). W takim stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę B. R., stwierdzając, iż fakt zamieszkiwania z zamiarem stałego pobytu w miejscu, w którym organ zameldował zainteresowaną [...] z dziećmi jest bezsporny, co potwierdza zainteresowana, jej mąż, ale także i sama skarżąca. Postępowanie meldunkowe spełnia cele ewidencyjne, uprawnienia do lokalu mogą być dochodzone na drodze sądowej przed sądami powszechnymi, wobec czego podnoszone w tym postępowaniu zarzuty skarżącej dotyczące braku prawa [...] i jej dzieci do zajmowania lokalu są nieuzasadnione.
W skardze kasacyjnej od tego wyroku wniesionej przez B. R. wniesiono o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 156 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) przy wyczerpaniu dyspozycji zawartych w powołanym przepisie oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że [...] i jej córki spełniły ustawowe przesłanki przewidziane powołanym przepisem. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Sądu, który uznał, że postępowanie meldunkowe spełnia tylko cele ewidencyjne i nie ma nic wspólnego z rozstrzyganiem prawa do lokalu, uprawniać do zameldowania może jedynie pobyt legalny, oznaczający przebywanie na zasadach zgodnych z prawem, za wiedzą i zgodą osoby uprawnionej do dysponowania lokalem; wyłączone więc będą sytuacje będące następstwem naruszenia posiadania, czy przestępstwa polegającego na naruszeniu miru domowego. W sprawie tej zachodziły podstawy do odmowy zameldowania [...] z dziećmi z uwagi na fakt braku zgody współwłaściciela budynku. Odrębnie podniesiono, że w sprawie wydana została decyzja Burmistrza R. z dnia [...] lutego 2005 r. o wymeldowaniu [...] z dziećmi z przedmiotowej nieruchomości, ze względu na dokonanie wpisu meldunkowego bez zachowania ustawowych wymogów przewidzianych w art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Decyzja ta stała się decyzją ostateczną, wobec czego wiąże organ, który ja wydał i powoduje, że w sprawie wystąpiła powaga rzeczy osądzonej. W piśmie stanowiącym uzupełnienie skargi kasacyjne zarzucono naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przez Wojewodę przepisów art. 156 § 1 pkt 2 kpa przez wydanie decyzji o zameldowaniu [...] z córkami oraz naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 w/w ustawy przez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przepisów zawartych w art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych przez przyjęcie, że [...] wraz z córkami spełniły przesłanki zameldowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw.
Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., sprawa której dotyczy zaskarżony wyrok ma za przedmiot zameldowanie [...] z córkami P. i P. L. a sprawa na której wcześniejsze rozstrzygnięcie powołuje się skarżąca dotyczyła wykreślenia wpisu meldunkowego. Brak zatem tożsamości sprawy wyłącza możliwość uznania że miała miejsce res iudicata.
Niezasadny jest także drugi zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm.). Powołany przepis stanowi, że jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości to o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie i nie bardzo wiadomo na czym ma polegać w tej sytuacji jego naruszenie. Nie można tego przepisu interpretować jako podstawy do odmowy zameldowania z uwagi na brak zgody współwłaścicielki. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej w obecnym stanie prawnym instytucja zameldowania (wymeldowania) ma wyłącznie charakter ewidencyjny i nie nakłada na organy administracji obowiązku badania uprawnień do lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie (lub z którego ktoś ma zostać wymeldowany). Podniesione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej a wcześniej na rozprawie argumenty dotyczące braku odbioru nowego budynku, w którym nastąpiło zameldowanie żony współwłaściciela wraz z córkami, nie mają znaczenia prawnego w sprawie, bo badanie takich kwestii nie mieści się w kompetencjach organu właściwego w sprawach ewidencji ludności.
Zważywszy na powyższe, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI