II OSK 1886/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
egzekucja administracyjnapostępowanie egzekucyjnezarzutyśmierć stronyumorzenie postępowaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnyminadzór budowlany

Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie kasacyjne z powodu śmierci strony, której prawa i obowiązki były ściśle związane z jej osobą.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M.P. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na postanowienie WINB w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. W trakcie postępowania przed NSA ustalono, że skarżący M.P. zmarł, a jego spadkobiercy nie są znani. Sąd, powołując się na przepisy PPSA, umorzył postępowanie, uznając, że przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wcześniej oddalił skargę M.P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sprawa dotyczyła odmowy uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. W trakcie postępowania przed NSA, pełnomocnik skarżącego poinformował o śmierci M.P. i braku znanych spadkobierców. Sąd, opierając się na art. 161 § 1 pkt 2 PPSA, który stanowi, że postępowanie umarza się w przypadku śmierci strony, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, uznał, że sprawa taka ma miejsce. Wskazano, że uprawnionym do wniesienia zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym jest wyłącznie zobowiązany, a zatem wynik postępowania nie dotyczy interesu prawnego innych osób. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie podlega umorzeniu.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 PPSA, sąd umarza postępowanie w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. W przypadku zarzutów w egzekucji administracyjnej, uprawnionym do ich wniesienia jest wyłącznie zobowiązany, co oznacza, że przedmiot postępowania jest ściśle związany z jego osobą i nie dotyczy interesu prawnego innych osób.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 33-35

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym ma prawo wniesienia zarzutów, które stanowią swoisty środek zaskarżenia kwestionujący możliwość prowadzenia egzekucji lub prawidłowość tytułu wykonawczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Śmierć strony, której prawa i obowiązki są ściśle związane z jej osobą, powoduje bezprzedmiotowość postępowania i konieczność jego umorzenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 PPSA.

Godne uwagi sformułowania

przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego Zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym ma prawo wniesienia zarzutów, stosownie do art. 33-35 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zarzut w postępowaniu egzekucyjnym stanowi swoisty środek zaskarżenia, spełniający podobną rolę jak odwołanie w postępowaniu administracyjnym, posiada jednak pewne odrębności. Zobowiązany, wnosząc zarzut, kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego.

Skład orzekający

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący

Piotr Broda

sprawozdawca

Roman Ciąglewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku śmierci strony w sprawach, gdzie przedmiot postępowania jest ściśle związany z osobą zmarłego, zwłaszcza w kontekście postępowań egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy nie ma innych osób, których interes prawny mógłby być związany z wynikiem postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest proceduralna i dotyczy standardowej sytuacji umorzenia postępowania z powodu śmierci strony. Brak w niej nietypowych faktów czy przełomowych interpretacji prawnych.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1886/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący/
Piotr Broda /sprawozdawca/
Roman Ciąglewicz
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Kr 94/22 - Wyrok WSA w Krakowie z 2022-03-09
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Umorzono postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 161 § 1 pkt 2, art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz sędzia del. WSA Piotr Broda (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Julia Słomińska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 94/22 w sprawie ze skargi M.P. na postanowienie nr 1032/2021 [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 listopada 2021 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 94/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M.P. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 listopada 2021 r., nr 1032/2021 utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia 25 lipca 2019 r., nr 278/19 o odmowie uwzględnienia zarzutów zgłoszonych przez skarżącego w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr NB.52.3.1.2018 z dnia 5 kwietnia 2018 r.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M.P.
W piśmie z dnia 3 lutego 2025 r., w reakcji na zawiadomienie o wyznaczeniu terminu rozprawy, pełnomocnik skarżącego kasacyjnie r.pr. S.C. wyjaśniła, że M.P. zmarł 21 lutego 2024 r., a spadkobiercy nie są znani.
Powyższy stan rzeczy potwierdził również Urząd Gminy [...] w piśmie z 18 lutego 2025 r. nadsyłając skrócony odpis aktu zgonu ww. osoby.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r., poz. 935), dalej: p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
Po powzięciu informacji o śmierci strony kierunek procedowania przez sąd administracyjny zależy od oceny, czy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, czy też nie (patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2021 r. sygn. akt III OSK 1014/21).
Przedmiotem zaskarżonego postanowienia była odmowa w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.), dalej: u.p.e.a., uwzględnienia zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego tj. M.P. w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr NB.52.3.1.2018 z dnia 5 kwietnia 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2023 r. sygn. akt II OSK 338/20 wskazał, że cyt. "Zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym ma prawo wniesienia zarzutów, stosownie do art. 33-35 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zarzut w postępowaniu egzekucyjnym stanowi swoisty środek zaskarżenia, spełniający podobną rolę jak odwołanie w postępowaniu administracyjnym, posiada jednak pewne odrębności. Zobowiązany, wnosząc zarzut, kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego". Z powyższego wynika zatem, że uprawnionym do wniesienia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest wyłącznie zobowiązany. Dlatego też z uwagi na fakt, że przedmiot postępowania sądowego związany jest ściśle z osobą zmarłego, postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu. Wynik toczącego się postępowania nie dotyczy bowiem interesu prawnego innych osób.
Uwzględniając powyższą argumentację na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. należało postępowanie przed Naczelny Sądem Administracyjnym umorzyć.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI