II OSK 1862/06

Naczelny Sąd Administracyjny2008-01-16
NSAAdministracyjneWysokansa
zagospodarowanie przestrzennewarunki zabudowyplan miejscowyskarga kasacyjnaNSAprawo administracyjnenieruchomościbudownictwo

NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, potwierdzając, że organy administracji błędnie odmówiły ustalenia warunków zabudowy, ignorując zgodność inwestycji z planem miejscowym i nadmiernie interpretując wymogi wniosku.

Sprawa dotyczyła odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i gospodarczego. Organy administracji odmówiły, powołując się na niezgodność z planem miejscowym, w szczególności dotyczące linii zabudowy i granic działki. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzje, wskazując na błędną interpretację planu przez organy. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając, że organy błędnie interpretowały przepisy dotyczące wniosku o ustalenie warunków zabudowy i zgodności z planem miejscowym, a brak podpisu na załączniku graficznym nie był istotnym naruszeniem proceduralnym.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił decyzje organów administracji odmawiające ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami technicznymi oraz budynku gospodarczego. Inwestor A. P. wystąpił o ustalenie warunków zabudowy dla działek położonych w C., które zgodnie z planem miejscowym znajdowały się na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Organy administracji, w tym Burmistrz Gminy i Miasta C. oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmówiły ustalenia warunków, argumentując, że granice działek inwestora nie pokrywają się z wyznaczonymi liniami rozgraniczenia w planie, a planowana zabudowa gospodarcza przekracza dopuszczalną powierzchnię. Sąd pierwszej instancji uznał te argumenty za nieuzasadnione, wskazując na błędną interpretację planu miejscowego przez organy, które nadmiernie wiązały się z rysunkiem planu, ignorując możliwość korekt i nieprecyzyjne określenie linii rozgraniczenia. Sąd podkreślił, że organ jest związany treścią wniosku i nie może odmówić ustalenia warunków, jeśli inwestycja jest zgodna z planem, a jego rolą jest określenie szczegółowych warunków w decyzji. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając, że choć sąd pierwszej instancji błędnie ocenił kwestię braku podpisu na załączniku graficznym, to jego rozważania dotyczące zgodności inwestycji z planem miejscowym i interpretacji przepisów o wniosku o ustalenie warunków zabudowy były prawidłowe. Sąd podkreślił, że art. 41 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie nakłada na inwestora obowiązku precyzyjnego usytuowania budynku na działce we wniosku, a jedynie określenia granic terenu inwestycji i jej parametrów. Organy administracji naruszyły art. 42 i 43 ustawy, odmawiając ustalenia warunków mimo zgodności zamierzenia z planem miejscowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, rysunek planu zawierający linie postulowane nie może być podstawą do odmowy ustalenia warunków zabudowy, jeśli nie zabrania wprost danej inwestycji, a organy nie określiły precyzyjnie linii rozgraniczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rysunek planu, jako znak graficzny, nie może wiązać bezpośrednio i nie stanowi normy prawnej. Organy błędnie interpretowały linie postulowane jako bezwzględny zakaz budowy na działkach o innej konfiguracji niż postulowana.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.z.p. art. 42 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 43 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 41 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 41 § 2

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy błędnie zinterpretowały wymogi wniosku o ustalenie warunków zabudowy, wymagając precyzyjnego usytuowania budynku na działce. Organy błędnie zinterpretowały plan miejscowy, nadmiernie wiążąc się z rysunkiem planu i liniami postulowanymi. Zamierzenie inwestycyjne było zgodne z planem miejscowym, a organy miały obowiązek określić warunki zabudowy, a nie odmawiać ustalenia.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna SKO w zakresie naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. dotyczącego braku podpisu na załączniku graficznym. Skarga kasacyjna SKO w zakresie naruszenia art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczącego interpretacji rysunku planu miejscowego. Skarga kasacyjna SKO w zakresie naruszenia art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczącego obligatoryjności wskazania usytuowania obiektu budowlanego we wniosku.

Godne uwagi sformułowania

Rysunek, jako znak graficzny, nie może wiązać bezpośrednio, nie spełnia bowiem wymagań normy prawnej z jej klasyczną budową, tj. hipoteza, dyspozycja i sankcja. Zapis w rysunku planu "linie rozgraniczające tereny – postulowane" nie oznacza zakazu budowy na działkach o innej niż postulowana konfiguracji. Organ jest związany treścią wniosku i nie jest dopuszczalne rozstrzygnięcie wykraczające poza jego granice. Każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny. Właściciela w sposobie zagospodarowania nieruchomości ograniczać mogą jedynie przepisy prawa. Postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może być wszczęte wyłącznie na wniosek zainteresowanego inwestora. W kwestii usytuowania budynku rozstrzygają organy właściwe do wydawania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę.

Skład orzekający

Ludwik Żukowski

przewodniczący

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

sprawozdawca

Anna Łuczaj

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wniosku o ustalenie warunków zabudowy, znaczenie rysunku planu miejscowego, obowiązki organów administracji w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego związanego z ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r., która została zastąpiona przez ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 2003 r. Jednakże zasady interpretacji planów i wniosków mogą być nadal aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu ustalania warunków zabudowy i pokazuje, jak organy administracji mogą nadmiernie interpretować przepisy, a sąd administracyjny koryguje ich działania, chroniąc prawa obywateli.

Czy rysunek planu miejscowego może zablokować budowę? NSA wyjaśnia, jak interpretować przepisy o warunkach zabudowy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1862/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Łuczaj
Arkadiusz Despot-Mładanowicz /sprawozdawca/
Ludwik Żukowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II SA/Kr 206/03 - Wyrok WSA w Krakowie z 2006-07-19
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 42, 43 ustawy o zagospodarowniu przestrzennym; art. 145 par. 1 pnt 1 lit c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Ludwik Żukowski Sędziowie sędzia del. WSA Arkadiusz Despot–Mładanowicz /spr./ sędzia NSA Anna Łuczaj Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 lipca 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 206/03 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 19 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 206/03 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że A. P. wystąpił o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami technicznymi oraz budynku gospodarczego na działkach nr [...], [...] i [...] położonych w C..
Po rozpatrzeniu wniosku strony Burmistrz Gminy i Miasta C. decyzją z dnia [...] odmówił ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla wskazanej inwestycji. Organ podał w uzasadnieniu, że zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta C., zatwierdzonym uchwałą z dnia [...], działki planowane do inwestycji znajdują się na terenie oznaczonym symbolem A1-MW,MN,U – teren zabudowy wielorodzinnej, jednorodzinnej oraz usług nieuciążliwych. Realizacja według opracowania szczegółowego. W planie szczegółowym zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla domków jednorodzinnych, zatwierdzonym uchwałą z dnia [...], wskazane działki znajdują się w obrębie terenu oznaczonego symbolem 1 MN – teren projektowanej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z możliwością lokalizacji usług nieuciążliwych. Linie zabudowy oraz usytuowanie projektowanych budynków mieszkalnych i gospodarczych według oznaczeń na rysunku planu w skali 1: 500. Obowiązują zasady i zalecenia zawarte w ustaleniach generalnych.
Organ stwierdził, że działki inwestora, jakkolwiek położone są w obrębie terenów budowlanych, to ich granice nie pokrywają się z wyodrębnionymi liniami rozgraniczenia.
Ustalenia generalne oraz wyjaśnienia przyjętych rozwiązań wskazują, że realizację budynków na terenie projektowanego osiedla należy przewidzieć po uprzednim dokonaniu wtórnego podziału działek.
A. P. wnosząc odwołanie od tej decyzji zarzucił, iż wnioskowana lokalizacja budynku gospodarczego jest dokładnie taka jak na rysunku planu szczegółowego. Natomiast budynek mieszkalny chciałby przesunąć w głąb działki, tak jak zaprojektowano w planie budynek mieszkalny na działce położonej po wschodniej stronie jego nieruchomości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił argumentację Burmistrza Gminy i Miasta C. w sprawie oraz zaznaczył, iż odstępstwa od ustaleń planu dotyczących jego podstawowych elementów mogą być dokonywane tylko w trybie aktualizacji planu. W oparciu o ustalenia tekstowe planu szczegółowego należy uznać, iż lina zabudowy projektowanych budynków mieszkalnych, określona na rysunku w skali 1 : 500 jest podstawowym elementem tego planu.
Zgodnie z planem szczegółowym budynki mieszkalne mogą być usytuowane we frontowej części działek wyznaczonych planem, a budynki gospodarcze – na zapleczu działek, jako cztery bliźniacze budynki, położone w miejscu graniczenia 4 sąsiednich działek. Istniej również możliwość realizacji małych budynków gospodarczych do 30 m kw., za wyjątkiem pasa terenu przyległego do zieleni oraz wzdłuż ulicy w zachodniej części terenu.
W analizowanym przypadku linia zabudowy projektowanego budynku mieszkalnego odbiega od linii zabudowy ustalonej w planie, a powierzchnia projektowanego budynku gospodarczego przekracza maksymalną powierzchnię przewidzianą dla tego typu budynków w planie miejscowym. Organ odwoławczy podkreślił, że inwestor nie ma możliwości dobrowolnego ustalania linii zabudowy projektowanego budynku. Ponadto teren objęty wnioskiem nie jest wystarczający do zrealizowania zamierzonej inwestycji, ponieważ jego granice znacznie odbiegają od granic terenu wyznaczonych planem miejscowym.
W skardze do sądu administracyjnego A. P. powtórzył zarzuty odwołania oraz podniósł, że wniosek inwestora w ogóle nie musi zawierać szkicu usytuowania budynków na działce. Szkic przedłożony przez niego nie może być dla organu wiążący; to organ ma określić linie rozgraniczające inwestycji i nie może być związany szkicem wnioskodawcy. Kwestionowanie nie skonkretyzowanych, bo nie wyrażonych w projekcie budowlanym, zamierzeń inwestycyjnych nie może spowodować wydania decyzji odmownej. Organ winien pozytywnie rozpatrzyć wniosek skarżącego, ponieważ zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z planem miejscowym. W decyzji organ mógł zawrzeć wszystkie elementy korygujące wniosek.
W ocenie skarżącego organ naruszył art. 9 i 10 k.p.a.
Przechodząc do rozważań Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 39 i 40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), zmiana zagospodarowania terenu, polegająca w szczególności na budowie obiektu budowlanego, wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepisy wymienionej ustawy przesądzają, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami prawa, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości, a związanie ustaleniami tego planu jest bezwzględne. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu sprzeczna z ustaleniami planu miejscowego jest nieważna.
Miejscowy uproszczony plan szczegółowy zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla domków jednorodzinnych w C. – ulica [...], uchwalony został na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym oraz ustawy z dnia 4 października 1991 r. o zmianie niektórych warunków przygotowania inwestycji budownictwa mieszkaniowego w latach 1991-1995 oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 103, poz. 446 ze zm.).
Jak wynika z treści uchwały Rady Miejskiej w C. z dnia [...] plan ten stanowi załącznik do uchwały. W § 2 uchwały postanowiono, że ścisłe granice opracowania planu uproszczonego nanosi się graficznie na rysunku i matrycy rysunku miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta C.. W obrębie tych granic obowiązują ustalenia planu uproszczonego.
Stosownie do art. 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 o zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenia planu miejscowego stanowią treść uchwały rady gminy. Integralną częścią tego planu jest rysunek planu stanowiący załącznik do uchwały rady gminy. Rysunek obowiązuje w zakresie określonym uchwałą.
W ocenie Sądu rysunek, jako znak graficzny, nie może wiązać bezpośrednio, nie spełnia bowiem wymagań normy prawnej z jej klasyczną budową, tj. hipoteza, dyspozycja i sankcja.
W rozpatrywanej sprawie rysunek zawiera linie ciągłe rozgraniczające tereny istniejące oraz linie przerywane rozgraniczające tereny postulowane. Jednakże przedmiotowy plan miejscowy nie określa zasad podziału terenów na działki budowlane. W punkcie dotyczącym wyjaśnienia przyjętych rozwiązań (pkt 3.1) przyjęto jedynie, że na terenie projektowanego osiedla przewiduje się realizację budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących z możliwością realizacji budynków mieszkalnych bliźniaczych na większych działkach o szerokości pozwalającej na ich usytuowanie (po uprzednim dokonaniu wtórnego podziału działki). Na podstawie tych zapisów Sąd stwierdził, że skoro w planie przewidziano możliwość sytuowania budynków bliźniaczych, których nie wrysowano w planie, to znaczy, iż możliwe są korekty rysunku planu, a nadto w rysunku planu wrysowano jedynie postulowane kształty działek budowlanych. W konsekwencji nieuprawniony jest pogląd organów, iż w przypadku zamiaru inwestycyjnego polegającego na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego realizację budynku należy przewidzieć po uprzednim dokonaniu wtórnego podziału działek, a sprzeczność z planem polega na tym, że granice działki inwestora nie pokrywają się z wyodrębnionymi liniami rozgraniczenia. Organy nawet nie określiły co to są linie rozgraniczenia.
Sąd następnie przytoczył pkt 4 tekstu planu szczegółowego, który określa jakie są podstawowe elementy planu.
Następnie zauważył, że projektowane budynki nie znajdują się w jednakowej odległości od krawędzi projektowanej ulicy.
Skoro w opisie do symboli 01 KD i 02 KD zawarto ustalenie, iż odległość linii zabudowy od krawędzi jezdni ma wynosić minimum 10 m, to organy winny były wyjaśnić, jakie znaczenie ma treść tego zapisu dla wykładni ustaleń dla obszaru 1 MN. Zdaniem Sądu zapis w rysunku planu "linie rozgraniczające tereny – postulowane" nie oznacza zakazu budowy na działkach o innej niż postulowana konfiguracji.
Odnośnie powierzchni małych budynków gospodarczych określonej w ustaleniach generalnych Sąd zwrócił uwagę, iż zgodnie z ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym, każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny. Właściciela w sposobie zagospodarowania nieruchomości ograniczać mogą jedynie przepisy prawa.
Zgodnie z art. 41 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może być wszczęte na wniosek zainteresowanego inwestora. Organ orzekający w takiej sprawie jest związany treścią wniosku i nie jest dopuszczalne rozstrzygnięcie wykraczające poza jego granice. W ocenie Sądu wrysowanie na mapę stanowiącą załącznik do wniosku propozycji usytuowania obiektu budowlanego wykracza poza obligatoryjną treść wniosku i nie może być wiążące dla organu. Takie stanowisko znajduje poparcie w orzecznictwie.
Sąd stwierdził, że jeżeli organ uznał, iż wniosek nie jest zgodny z obowiązującymi wymogami, winien wezwać o jego uzupełnienie, a nie stosować najsurowszą sankcję w postaci odmowy wydania decyzji. Rzeczą organu było, po stwierdzeniu, że zamierzenie inwestora jest zgodne z planem, określenie w decyzji szczegółowych warunków usytuowania projektowanych obiektów.
Na zakończenie Sąd wytknął organom obu instancji, że:
- załącznik graficzne do decyzji nie są podpisane przez osobę podpisującą decyzję;
- wątpliwa jest identyfikacja działek inwestora dokonana na załączniku graficznym nr 2;
- brak określenia w załączniku graficznym nr 1 obszarów 1 MN. 01 KD, 02 KD;
- brak w aktach wypisu z ogólnego planu miejscowego.
Jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia Sąd wskazał art. 145 § 1 pkt a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - w skrócie p.p.s.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., reprezentowane przez radcę prawnego P. U., zaskarżyło opisany wyżej wyrok do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze kasacyjnej Kolegium wniosło o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Kolegium, w oparciu o art. 173 i 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzuciło wyrokowi:
1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie, że utrzymana w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie odpowiada wymaganiom określonym w art. 107 § 1 k.p.a., albowiem załączniki do przedmiotowej decyzji nie zostały opatrzone podpisem. Podpisy na załącznikach nie były konieczne, ponieważ załączniki zostały opatrzone informacją, iż stanowią integralną część decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...], zaś w treści decyzji podano, że decyzja zawiera załącznik graficzny;
2) naruszenie prawa materialnego, tj:
- art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przyjęcie, że w rysunku planu wyrysowano jedynie postulowane – nie wiążące, kształty działek budowlanych oraz możliwe są korekty rysunku planu. Podstawą wydania decyzji w sprawie był plan szczegółowy tzn. akt prawa miejscowego, w związku z czym ustalenia realizacyjne ogólne mają zastosowanie wówczas, gdy dana kwestia nie jest uregulowana ustaleniami realizacyjnymi szczegółowymi, a więc istnieje oczywista sprzeczność zamierzenia inwestycyjnego z planem, polegająca na tym, że granice działki nie pokrywają się z wyodrębnionymi liniami rozgraniczenia;
- art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przyjęcie, że wrysowanie na mapę, stanowiącą załącznik wniosku, propozycji usytuowania obiektu budowlanego wykracza poza obligatoryjną treść wniosku, podczas gdy zgodnie z tym przepisem ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu następuje na wniosek zainteresowanego. Wniosek taki winien zawierać określenie funkcji i sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, że skoro plan szczegółowy stanowiący podstawę wydania decyzji uchwalony został w dniu [...] to do tego planu nie mają zastosowania przepisy obowiązującej od 1 stycznia 1995 r. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. Zgodnie z poprzednio obowiązującą ustawą z dnia 12 lipca 1984 r. plany miejscowe sporządzano jako plany ogólne i szczegółowe. Przepis art. 27 ust. 1 tej ustawy stanowił, że miejscowy plan szczegółowy określał przeznaczenie gruntu, wyznaczał linie rozgraniczające te grunty, ustalał zasady uzbrojenie terenu oraz zasady kształtowania zabudowy, a w miarę potrzeby również inne warunki i wytyczne. Do terenów poszczególnego sposobu użytkowania i wydzielonych w rysunku planu liniami rozgraniczającymi, przypisane są szczegółowe i ogólne ustalenia realizacyjne. O zgodności lub sprzeczności zamierzenia inwestycyjnego z planem miejscowym przesądzają ustalenia tego planu w układzie kompleksowym. Przy czym ustalenia ogólne mają zastosowanie wówczas, gdy dana kwestia nie jest regulowana ustaleniami szczegółowymi, obowiązującymi dla danego obszaru. W konsekwencji zawarty w wyroku wywód, ze rysunek planu jako znak graficzny nie może wiązać, nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. Taki pogląd skarżącego organu jest zbieżny z wyrokiem NSA z dnia 3 lutego 2005 r. OSK 1070/04 (Lex nr 175328), na którym częściowo oparł się Sąd pierwszej instancji.
Kolegium wskazało, że podstawą wydania decyzji był plan szczegółowy, a zatem akt prawa miejscowego, który określał nie tylko przeznaczenie gruntu, wyznaczał linie rozgraniczające, ale także ustalał zasady kształtowania zabudowy, a w miarę potrzeby inne warunki i wytyczne. Zasady zabudowy w tym planie dla obszaru oznaczonego symbolem 1 MN, zostały ujęte, jako linie zabudowy oraz usytuowanie projektowanych budynków mieszkalnych i gospodarczych według oznaczeń na rysunku planu w skali 1 : 500.
Skarżący kasacyjnie organ zakwestionował stanowisko Sądu, że wrysowanie na mapę stanowiącą załącznik wniosku "propozycji usytuowania obiektu budowlanego" wykracza poza obligatoryjną treść wniosku. Zdaniem Kolegium stanowisko to jest sprzeczne z dyspozycją art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, który wymaga obligatoryjnego wskazania usytuowania projektowanych obiektów oraz parametrów technicznych inwestycji.
Odnosząc się do zarzutu braku podpisu na załącznikach graficznych do decyzji organ podał, że załączniki opatrzone zostały informacją, iż stanowią integralną część decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Brak podpisu organu na omawianych załącznikach nie mógł stanowić podstawy do uchylenia decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna podlegała oddaleniu.
Jako pierwszy ocenie należało poddać zarzut naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że decyzja organu pierwszej instancji nie odpowiada wymaganiom art. 107 § 1 k.p.a., albowiem załączniki do niej nie zostały opatrzone podpisem organu, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując kwestię podpisu na załączniku graficznym, stanowiącym integralną część decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w kontekście naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.) należy stwierdzić, iż sam brak podpisu na załączniku nie stanowi naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 107 § 1 k.p.a. reguluje przede wszystkim kwestię podpisu na decyzji, jako jej niezbędnego składnika. Podpis jest przesłanką istnienia decyzji. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu odsyła w swojej treści do załącznika graficznego, który winien być opisany w sposób nie budzący żadnych wątpliwości co do jego związku z decyzją. W tym przypadku to decyzja określa, jaki dokument stanowi jej załącznik, a nie odwrotnie. Załącznik powinien zaś być tak opisany, aby nie powstawały wątpliwości, co do jego związku z określoną decyzją. W rozpatrywanej sprawie załączniki graficzne do decyzji organu pierwszej instancji zostały opisane w sposób nie nasuwający żadnych wątpliwości, co do ich związku z decyzją poprzez wskazanie daty wydania decyzji oraz jej numeru. Brak podpisu Burmistrza Gminy i Miasta w C. na tych dokumentach nie stanowi sam w sobie naruszenia prawa, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Brak jedynie podpisu organu wydającego decyzję na załączniku graficznym, przy istniejących pozostałych adnotacjach pozwala zidentyfikować dokument, jako załącznik do konkretnej decyzji.
Wobec powyższego stanowisko Sądu pierwszej instancji w tym zakresie należało uznać za wadliwe, a zarzut skargi kasacyjnej za zasadny.
Zasadność powyższego zarzutu kasacyjnego nie stanowi jeszcze, iż zaskarżony wyrok nie odpowiada prawu.
Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego należało uznać, iż nie są one zasadne.
Zarzucając naruszenie prawa materialnego skarżący kasacyjnie organ wskazuje na:
- niewłaściwe zastosowanie art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, polegające na przyjęciu, iż w rysunku planu wyrysowano jedynie postulowane a nie wiążące kształty działek budowlanych oraz że możliwe są korekty rysunku planu;
- obrazę art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, polegającą na przyjęciu przez Sąd, iż wrysowanie na mapę stanowiącą załącznik wniosku propozycji usytuowania obiektu budowlanego wykracza poza obligatoryjną treść wniosku.
Oceniając zasadność powyższych zarzutów w pierwszej kolejności wskazać należy, że postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może być wszczęte wyłącznie na wniosek zainteresowanego inwestora (art. 41 ust. 1 cyt. ustawy). Wniosek ten powinien zawierać granice objętego wnioskiem terenu, tzn. wnioskodawca ma obowiązek przedłożenia załącznika graficznego w postaci mapy sporządzonej w stosownej skali z umieszczonymi na niej propozycjami umiejscowienia planowanej inwestycji. Umiejscowienie planowanej inwestycji nie oznacza, iż obowiązkiem inwestora jest wskazanie usytuowania budynku na działce. Obowiązek umiejscowienia planowanej inwestycji obliguje inwestora do wskazania położenia inwestycji w terenie, co sprowadza się do wskazania granic terenu, na którym inwestor zamierza zrealizować zamierzenie inwestycyjne, a nie do wskazania konkretnego usytuowania budynku na działce. W kwestii usytuowania budynku rozstrzygają organy właściwe do wydawania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę.
Z obowiązku wskazania we wniosku funkcji i sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 41 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy) nie sposób wyprowadzić, jak czyni to autor skargi kasacyjnej, obowiązku wskazania konkretnego usytuowania projektowanych obiektów budowlanych na działce. Zarówno funkcja jak i sposób zagospodarowania terenu nie wiążą się z konkretnym usytuowanie budynku na działce. Wskazać należy, że autor skargi kasacyjnej nie poparł prezentowanego stanowiska żadną argumentacją natury prawnej. Zatem zarzut ten jest w istocie rzeczy gołosłowny, co czyni zbędnym prowadzenie dalszych rozważań w tej materii.
Dla porządku zasadnym jest wskazanie, że zgodnie z art. 42 ust. 1 pkt 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określa się linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w stosownej skali, a nie usytuowanie budynku na działce.
Wobec powyższego błędne jest stanowisko organu, że zgodnie z art. 41 ust. 1 i 2 cytowanej ustawy obligatoryjnym elementem wniosku jest wskazanie usytuowania projektowanych obiektów na działce.
Zgodnie z art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym organ właściwy do wydania decyzji nie może domówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie inwestycyjne wskazane we wniosku pozostaje w zgodności z przepisami prawa i ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje, jakie można posadowić obiekty na danym terenie. Wobec tego skoro nie zabrania się posadowienia na terenie objętym wnioskiem budynku mieszkalnego oraz budynku gospodarczego, to – w oparciu o art. 43 cytowanej wyżej ustawy - nie można twierdzić, że zamierzenie inwestycyjne jest niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Rzeczą właściwego organu jest określenie elementów, o których stanowi art. 42 ust. 1 pkt 1 – 7 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Organ ustalając warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dokonuje w drodze decyzji korelacji warunków podejmowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego z ustaleniami planu miejscowego w zakresie określonym we wskazanym wyżej przepisie.
Skoro szczegółowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla domków jednorodzinnych z dnia [...] dla terenu oznaczonego symbolem 1MN przewidywał zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z możliwością lokalizacji usług nieuciążliwych, oraz dopuszczał realizację małych budynków gospodarczych, to rzeczą właściwych organów było ustalenie czy zamierzenie inwestycyjne wskazane przez A. P., polegające na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budynku gospodarczego jest zgodne z zapisami niniejszego planu. Organ rozstrzygając sprawę winien określić w decyzji warunki wynikające z ustaleń szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego w tym linię zabudowy oraz usytuowanie budynku mieszkalnego i gospodarczego jak i linie rozgraniczające teren inwestycji – co zasadnie wskazał Sąd pierwszej instancji. Organy administracji wydające decyzje w sprawie naruszyły zatem art. 42 ust. 1 oraz art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Uwzględniając powyższe należało stwierdzić, że rozważania Sądu pierwszej instancji co do mocy wiążącej rysunku planu, prowadzone wskutek podejścia organów do rozstrzygnięcia sprawy z niewłaściwej perspektywy, były zbędne, gdyż nie odnosiły się w gruncie rzeczy do istoty sprawy, co nie oznacza, że zaskarżony wyrok nie odpowiada prawu.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia, wyrok odpowiada prawu i na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI