II OSK 1859/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-08-08
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanepozwolenie na budowęużytkowanie obiektusprzeciwnadzór budowlanyprojekt budowlanyrozbiórkaplan zagospodarowania przestrzennegoNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku, uznając, że inwestor nie wykazał pełnej realizacji zatwierdzonego projektu budowlanego, który przewidywał rozbiórkę obiektów gospodarczych.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję MWINB w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku. Inwestorzy zgłosili zakończenie budowy, jednak organy nadzoru budowlanego wniosły sprzeciw, stwierdzając, że nie rozebrano obiektów (budynku gospodarczego i tunelu foliowego) przewidzianych do rozbiórki w zatwierdzonym projekcie budowlanym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że inwestorzy nie wykazali pełnej realizacji zatwierdzonego projektu budowlanego, co było podstawą do wniesienia sprzeciwu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.L. i D.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta utrzymywała w mocy sprzeciw Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego i gospodarczego. Organy nadzoru budowlanego uznały, że inwestorzy nie zrealizowali w pełni zatwierdzonego projektu budowlanego, który przewidywał rozbiórkę budynku gospodarczego i tunelu foliowego, a które nadal znajdowały się na działce, co było sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie powierzchni biologicznie czynnej. Skarżący kasacyjnie zarzucali naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 54 ust. 1 Prawa budowlanego, twierdząc, że organy nie były uprawnione do zgłoszenia sprzeciwu i nałożenia dodatkowych warunków niezgodnych z pozwoleniem na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że inwestorzy nie wykazali, iż zatwierdzony plan zagospodarowania terenu został w pełni zrealizowany. Sąd podkreślił, że nie chodziło o braki w dokumentacji, lecz o ocenę skuteczności samego zgłoszenia, a inwestorzy nie zrealizowali robót budowlanych zgodnie z projektem, który przewidywał rozbiórkę wskazanych obiektów. Sąd nie uwzględnił wniosku o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego, uznając go za nieuzasadniony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu, ponieważ inwestor nie wykazał pełnej realizacji zatwierdzonego projektu budowlanego, co jest warunkiem dopuszczenia budynku do użytkowania.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że inwestorzy nie zrealizowali w pełni zatwierdzonego projektu budowlanego, który przewidywał rozbiórkę budynków gospodarczych i tunelu foliowego. Brak tej rozbiórki, mimo wygaśnięcia decyzji zezwalającej na rozbiórkę, stanowił istotną niezgodność z projektem i podstawę do wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

uPb art. 54 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uPb art. 57 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

uPb art. 84 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

uPb art. 84a § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

uPb art. 37 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Ppsa art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezrealizowanie przez inwestora rozbiórki obiektów przewidzianych do rozbiórki w projekcie budowlanym stanowi podstawę do wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku.

Odrzucone argumenty

Organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy K.p.a. (art. 7, 77, 80, 107) poprzez błędne ustalenia faktyczne i niewłaściwe zebranie materiału dowodowego. Organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 7b K.p.a. poprzez brak współdziałania w ustaleniu, czy rozbiórka była warunkiem koniecznym. Organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 8 § 1 K.p.a. poprzez działanie niebudzące zaufania, formułując dodatkowe warunki niezgodne z pozwoleniem na budowę. Organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 54 ust. 1 uPb poprzez błędną wykładnię, nie będąc uprawnionymi do zgłoszenia sprzeciwu. Organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 57 ust. 4 uPb poprzez błędną wykładnię, nie wzywając do uzupełnienia dokumentacji. Organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 84 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 84a ust. 1 pkt 1 uPb poprzez błędną wykładnię, nakładając dodatkowy warunek rozbiórki nieokreślony w pozwoleniu na budowę. Organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 37 ust. 1 uPb poprzez błędną wykładnię, twierdząc, że inwestorzy są zobowiązani do przeprowadzenia prac rozbiórkowych na podstawie wygasłej decyzji.

Godne uwagi sformułowania

nie wykazał, aby został w pełni zrealizowany zatwierdzony plan zagospodarowania terenu nie chodziło o braki lub nieścisłość w dokumentacji przedłożonej przez inwestorów przy zgłoszeniu, ale o ocenę skuteczności samego zgłoszenia nie zrealizowali robót budowlanych w sposób ujęty w zatwierdzonym projekcie budowlanym

Skład orzekający

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący

Mirosław Gdesz

członek

Robert Sawuła

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgłoszenia zamiaru przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, w szczególności w kontekście niezrealizowania wszystkich elementów zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym przewidzianych rozbiórek."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy projekt budowlany zawierał elementy przeznaczone do rozbiórki, a inwestor nie dokonał ich rozbiórki przed zgłoszeniem zamiaru użytkowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego – możliwości użytkowania obiektu niezgodnie z projektem. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie, ale mniej dla szerokiej publiczności.

Czy można użytkować budynek, jeśli nie zrealizowano wszystkich elementów projektu, w tym rozbiórek?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1859/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-08-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący/
Mirosław Gdesz
Robert Sawuła /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 161/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-04-26
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 54 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Dnia 8 sierpnia 2024 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.L. i D.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 161/23 w sprawie ze skargi A.L. i D.W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 listopada 2022 r. nr 1196/22 w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z 26 kwietnia 2023 r., VII SA/Wa 161/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Warszawie oddalił skargę A.L. i D.W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) z 16 listopada 2022 r. nr 1196/22, w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
2.1. Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, w dniu 28 czerwca 2022 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. (PINB) wpłynęło zawiadomienie A.L. i D.W. (inwestorzy) o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego i gospodarczego wraz z urządzeniami budowlanymi, w tym instalacją gazową na terenie działek o nr ew. [...], [...], [...] z obrębu [...] położonych przy ul. [...] w miejscowości [...], gmina [...]. Z ustaleń sądu pierwszej instancji wynika, że roboty budowlane przy budowie tej inwestycji były realizowane na podstawie decyzji Starosty Piaseczyńskiego z 19 maja 2011 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, zmienionej następnie decyzjami Starosty Piaseczyńskiego z 17 czerwca 2014 r. oraz 31 sierpnia 2015 r.
2.2. Wyrokując w sprawie VII SA/Wa 161/23 kolejno wskazano, że decyzją z 12 lipca 2022 r. PINB, na podstawie art. 54 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2021, poz. 2351 ze zm., uPb), wniósł sprzeciw wobec zamiaru inwestorów przystąpienia do użytkowania w/w budynku mieszkalnego jednorodzinnego i gospodarczego wraz z urządzeniami budowlanymi. Organ powiatowy stwierdził, że w kwestii budynku gospodarczego oznaczonego w projekcie zagospodarowania terenu jako [...] położonego na działce nr ew. [...] oraz tunelu oznaczonego jako nr [...] na działce nr ew. [...] (przeznaczone do rozbiórki), zarówno kierownik budowy jak i projektant nie zajęli stanowiska. Natomiast z porównania zapisów projektu zagospodarowania z inwentaryzacją geodezyjną powykonawczą wynika, że obiekty te nie zostały rozebrane. PINB wskazał również, że projekt zagospodarowania terenu jest integralną częścią pozwolenia na budowę, a elementy przeznaczone w nim do rozbiórki powinny być rozebrane i w ocenie organu powiatowego w tej kwestii nie ma dowolności.
2.3. Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyli A.L. i D.W., a MWINB powołaną na wstępie decyzją z 16 listopada 2022 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2022, poz. 2000, K.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 uPb, utrzymał w mocy decyzję I instancji.
Organ odwoławczy podzielił zdanie PINB, że użytkowanie przedmiotowej inwestycji możliwe będzie dopiero po rozebraniu budynków przeznaczonych w projekcie zagospodarowania terenu do rozbiórki. Projekt zagospodarowania terenu jest integralną częścią pozwolenia na budowę, zaś kwestia rozbiórki przedmiotowych obiektów wynikała ze wskaźników zawartych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, tj. zachowania oznaczonej powierzchni biologicznie czynnej. A zatem dopiero po dokonaniu w/w rozbiórek inwestor może zainicjować skutecznie procedurę oddania inwestycji do użytkowania. Na obecnym etapie z dokumentacji załączonej do zawiadomienia o zakończeniu budowy wynika, że stan faktyczny na gruncie obejmuje również obiekty przeznaczone do rozbiórki.
Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu organ wojewódzki wskazał, że zgodnie z art. 57 ust. 4 uPb w przypadku braków lub nieścisłości w dokumentacji organ powiatowy powinien wezwać inwestora do ich uzupełnienia lub wyjaśnienia. Niemniej, w omawianej sprawie organ powiatowy na skutek zapisów inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej załączonej do zawiadomienia o zakończeniu budowy nie musiał występować o takie wyjaśnienia. Z powyższego dokumentu wynika bowiem jednoznacznie, że rozbiórka oznaczonych obiektów nie została wykonana. Jakkolwiek w odwołaniu wskazano, że tunel foliowy został rozebrany, a obecnie dokonywana jest aktualizacja mapy zasadniczej, to z odwołania wynika również jednoznacznie, że budynek gospodarczy przeznaczony do rozbiórki istnieje na gruncie. Organ odwoławczy odstąpił zatem od wzywania inwestorów na podstawie art. 57 ust. 4 uPb do złożenia wyjaśnień. Istnienie w/w budynku gospodarczego na działce uniemożliwia oddanie inwestycji do użytkowania (jest ona niezgodna z projektem zagospodarowania terenu w zakresie przewidzianych rozbiórek). To właśnie ta okoliczność, a nie nieścisłości w dokumentacji, stanowiła podstawę do wniesienia sprzeciwu. Jednocześnie organ wojewódzki zaznaczył, że decyzja PINB nie uniemożliwia złożenia przez inwestorów ponownego zawiadomienia o zakończeniu budowy po dokonaniu rozbiórki przeznaczonych w projekcie zagospodarowania terenu obiektów. Kwestia uzyskania zgody organu na rozbiórkę pozostaje poza zakresem niniejszego postępowania.
3.1. Jak dalej w wyroku wskazano, decyzja MWINB została zaskarżona przez A.L. i D.W., którzy zarzucili naruszenie następujących przepisów:
- art. 7, art. 77 § 1 i § 2 oraz art. 107 K.p.a., polegające na dokonaniu przez organ błędnych ustaleń faktycznych, na skutek niewłaściwego i niepełnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, a także nie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy,
- art. 7b K.p.a., polegające na braku współdziałania organów administracji publicznej w zakresie niezbędnym do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez nieustalenie, czy dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego i tuneli stanowiło warunek konieczny do przystąpienia do budowy, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy,
- art. 8 § 1 K.p.a., polegające na działaniu organów administracji w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej, poprzez sformułowanie w toku postępowania dodatkowych warunków, które nie zostały określone w decyzji o pozwoleniu na budowę, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy,
- art. 80 K.p.a., polegające na dowolnym, a nie swobodnym dokonaniu oceny materiału dowodowego, który nie został zebrany w całości, co doprowadziło do przyjęcia przez organ, że warunkiem przystąpienia do użytkowania budynków jest dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego i tuneli, w sytuacji, gdy warunek taki nie wynika z decyzji o pozwoleniu na budowę, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy,
- art. 54 ust. 1 i art. 83 ust. 1 uPb poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że organ był uprawniony do zgłoszenia sprzeciwu w niniejszej sprawie oraz sformułowania dodatkowych wymogów wobec inwestora, w sytuacji gdy organ uprawnienia takiego nie posiadał, zaś wykonanie zobowiązania nałożonego w sprzeciwie zmuszałoby inwestora do działania z naruszeniem prawa.
3.2. Mając powyższe na uwadze skarżący wnieśli o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji.
3.3. W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie.
4.1. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Warszawie skargę oddalił.
4.2. W motywach swego orzeczenia sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że przedłożona mapa geodezyjna inwentaryzacji powykonawczej wskazuje, że oba obiekty przeznaczone do rozbiórki pozostawały częścią zabudowań terenu inwestycyjnego, do których dostosowana została obsługa komunikacyjna, podczas gdy w projekcie dojazd był wytyczony na obszarze zajętym pod istniejące zabudowania o funkcji gospodarczej. Na etapie zaś postępowania odwoławczego zgłoszono, że dokonano jedynie rozbiórki tunelu foliowego. Zdaniem tegoż sądu prawidłowo zatem organy stwierdziły, że doszło do istotnej zmiany w realizacji pozwolenia na budowę, uzasadniającej zgłoszenie sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego i gospodarczego wraz z urządzeniami budowlanymi, w tym instalacją gazową na terenie działek inwestycyjnych w miejscowości [...] przy ul. [...], gm. [...].
5.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiedli skarżący – reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika – zaskarżając go w całości.
5.2. Skarżący kasacyjnie wnoszą o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego. Na podstawie art. 176 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 259 ze zm.; Ppsa) nie wnoszą o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
5.3. Sądowi pierwszej instancji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, polegające na:
1) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa, poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję MWINB w sytuacji, w której decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, zaś zastosowanie tego przepisu prowadziłoby do uchylenia zaskarżonej decyzji;
2) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i § 2 oraz art. 107 K.p.a., poprzez bezpodstawne uznanie, iż w sprawie w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji, organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, a także w sposób pełny i właściwy zebrali i rozpatrzyli materiał dowodowy w sposób wyczerpujący, podjęli wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy;
3) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7b K.p.a., poprzez bezpodstawne uznanie, że w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji organy współdziałały w zakresie niezbędnym do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i ustalili w sposób właściwy, czy dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego i tuneli stanowiło warunek konieczny do przystąpienia do budowy, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy;
4) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 8 § 1 K.p.a., polegające na bezpodstawnym przyjęciu, iż organy działały w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, w sytuacji gdy organy te sformułowały wobec skarżących w toku postępowania dodatkowe warunki, które nie zostały określone w decyzji o pozwoleniu na budowę, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy;
5) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 80 K.p.a., polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że organy dokonały w sposób właściwy oceny materiału dowodowego, który został zebrany w całości, w sytuacji gdy organy te nie tylko nie zebrały materiału dowodowego w całości, ale również w sposób dowolny dokonały jego oceny, do doprowadziło do przyjęcia przez organ, iż warunkiem przystąpienia do użytkowania budynków jest dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego i tunelu, w sytuacji, gdy warunek taki nie wynikał z decyzji o pozwoleniu na budowę, co miało wpływ na wynik sprawy i prowadziło do utrzymania decyzji w mocy;
6) niewłaściwym zastosowaniu art. 151 Ppsa, poprzez niezasadne oddalenie skargi, w sytuacji, w której decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, zaś wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanych błędów w decyzji PINB skutkowałoby uwzględnieniem skargi.
5.4. Niezależnie od podniesionych wyżej zarzutów proceduralnych, powołując się na art. 174 pkt 1 Ppsa, zarzucono ponadto naruszenie:
1) art. 54 ust. 1 uPb poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na niezasadnym przyjęciu, że PINB był w niniejszej sprawie uprawniony do zgłoszenia sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania inwestycji w sytuacji, gdy organ ten nie był uprawniony do zgłoszenia takiego sprzeciwu;
2) art. 57 ust. 4 uPb poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na niezasadnym przyjęciu, że PINB nie był zobowiązany do wezwania skarżących do złożenia wyjaśnień i uzupełnienia braków dokumentacji, w sytuacji gdy organ powziął wątpliwości w zakresie kompletności i prawidłowości dokonanego zgłoszenia, zaś wątpliwości skutkowały wniesieniem sprzeciwu;
3) art. 84 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 84a ust. 1 pkt 1 uPb poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na nieuzasadnionym przyjęciu, iż kontrola zgodności wykonywania robót budowlanych z projektem budowlanym i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę przez PINB może polegać na nałożeniu na inwestora dodatkowego warunku, który nie został określony bezpośrednio w decyzji o pozwoleniu na budowę, polegającego na zobowiązaniu inwestora do dokonania rozbiórki budynków;
4) art. 37 ust. 1 uPb poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż skarżący są zobowiązani do przeprowadzenia prac objętych decyzją o zezwoleniu na rozbiórkę, pomimo jej wygaśnięcia z powodu upływu czasu w sytuacji, gdy obiekty przeznaczone do rozbiórki są zaznaczone w planie zagospodarowania terenu stanowiącym element decyzji - pozwolenie na budowę.
5.5. Na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 Ppsa skarżący kasacyjnie wnoszą o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu - wypisu z Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego z 11 maja 2023 r., albowiem przeprowadzenie tego dowodu ma być niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
5.6. Zdaniem skarżących kasacyjnie w ramach przedmiotowej kontroli organy nadzoru budowlanego w sposób bezpodstawny nałożyły na inwestorów warunek dokonania rozbiórki budynków, pomimo iż warunek taki nie wynikał z treści samego pozwolenia na budowę. Tym samym sąd pierwszej instancji – w ich opinii – dopuścił się naruszenia przepisów art. 84 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 84a ust. 1 pkt 1 uPb poprzez jego błędną wykładnię. Prawidłowa wyładnia przepisów powinna prowadzić do wniosku, że w ramach przedmiotowej kontroli organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do żądania od inwestorów dokonania rozbiórki budynków, skoro warunek taki nie został sformułowany w decyzji – pozwoleniu na budowę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6.1. Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2024, poz. 935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
6.2. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Przesłanek nieważności postępowania nie dostrzeżono. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów kasacyjnych (art. 193 zd. 2 Ppsa).
6.3. Sąd nie uwzględnił wniosku zawartego w skardze kasacyjnej, aby dopuścić dowód z wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego datowanego na 11 maja 2023 r. W skardze kasacyjnej bliżej nie wskazano nazwy tego aktu, zakresu owego "wypisu", ani miejsca publikacji tegoż aktu prawa miejscowego. Nie wyłuszczono także na czym miałaby polegać przydatność tego dowodu dla oceny wyroku odnoszącego się do decyzji, która zapadła przed uchwaleniem tegoż planu, który datowany jest na 11 maja 2023 r. Wbrew określeniu, że do skargi kasacyjnej dołączono ów "wypis", przy skardze kasacyjnej znajdują się trzy załączniki (vide: prezentata WSA w Warszawie, k. 54) – pełnomocnictwo oraz dwa dowodów uiszczenia opłaty skarbowej oraz sądowej. W tych okolicznościach brak jest przesłanek, aby taki wniosek uwzględnić w trybie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 zd. 1 Ppsa.
6.4. Zarzuty skargi kasacyjnej zasadniczo sprowadzają się do powielenia zarzutów samej skargi, gdzie podnoszono naruszenia tych samych, co wskazanych w podstawach kasacyjnych, przepisów K.p.a. i uPb. W ocenie Sądu Naczelnego stanowisko sądu pierwszej instancji jest w pełni prawidłowe. Trafnie ocenił sąd wojewódzki, że nie naruszała prawa zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję o sprzeciwie organu powiatowego.
6.5. Stan sprawy nie jest skomplikowany. Inwestorzy realizowali swoje przedsięwzięcie inwestycyjne na podstawie udzielonego im pozwolenia na budowę, w ramach którego zatwierdzony projekt budowlany przewidywał rozbiórkę uprzednio zlokalizowanych na działkach inwestycyjnych – budynku gospodarczego i tunelu foliowego. Skarżący nie kwestionują tego ustalenia faktycznego, więcej – przyznają, że posiadali decyzję zezwalającą na rozbiórkę tych obiektów, ale decyzja ta wygasła. Na etapie realizacji inwestycji skarżący kasacyjnie zmienili swoje zamiary inwestycyjne, inaczej realizując obsługę komunikacyjną i nie rozebrali już w/w obiektów budowlanych. Do zgłoszenia zamiaru przystąpienia do użytkowania dołączono mapę geodezyjną powykonawczą, na które obiekty przewidziane do rozbiórki nadal były uwidocznione. Ta okoliczność także nie została zakwestionowana, choć w odwołaniu inwestorzy podnosili, że w rzeczywistości doszło do rozbiórki tunelu foliowego.
Nie jest zatem skuteczne zarzucanie sądowi pierwszej instancji niedostrzeżenia naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1 i 2, 80, 107 § 3 K.p.a.
6.6. Trafnie sąd pierwszej instancji ocenił, że nie doszło do naruszenia przez organy orzekające w sprawie przepisów prawa materialnego, a to art. 54 ust. 1, 57 ust. 4 oraz art. 84 ust.1 pkt 1 w zw. z art. 84a ust. 1 pkt 1 uPb. Inwestorzy zgłaszając zamiar przystąpienia do użytkowania wzniesionych obiektów nie wykazali, aby został w pełni zrealizowany zatwierdzony plan zagospodarowania terenu, wynikający z udzielonej inwestorom decyzji władzy budowlanej – pozwolenia na budowę. Skarżący kasacyjnie dyskretnie milczą w kwestii przyczyn wygaśnięcia zezwolenia na rozbiórkę, zaś tą okolicznością starają się – nietrafnie zdaniem Sądu Naczelnego – eksponować niezasadność zgłoszenia sprzeciwu.
6.7. Nie jest uprawniony zarzut, jakoby organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego winien – zdaniem skarżących kasacyjnie przy istnieniu oznaczonych wątpliwości – uprzednio wzywać inwestorów do uzupełnienia dokumenty wymienione w art. 57 ust. 1-3, jeżeli w wyniku ich sprawdzenia przez organ nadzoru budowlanego, okaże się, że są one niekompletne lub posiadają braki i nieścisłości. W przedmiotowej sprawie, jak słusznie przyjęto w zaskarżonym wyroku, nie chodziło o braki lub nieścisłość w dokumentacji przedłożonej przez inwestorów przy zgłoszeniu, ale o ocenę skuteczności samego zgłoszenia. Skoro inwestorzy nie zrealizowali robót budowlanych w sposób ujęty w zatwierdzonym projekcie budowlanym, gdzie przewidziano rozbiórkę oznaczonych obiektów, celem zachowania wskaźników powierzchni biologicznie czynnej, wynikającej z ustaleń wówczas obowiązującego (tj. w momencie uzyskania pozwolenia na budowę – uwaga Sądu), miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, trafnie ocenił sąd pierwszej instancji legalność zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią decyzji o sprzeciwie.
6.8. W konsekwencji nie są skuteczne pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, w tym wywodzące naruszenie przez organy przepisów art. 7b i 8 § 1 K.p.a. Nie naruszył także sąd pierwszej instancji przepisu art. 151 Ppsa, skoro trafnie oceniając skargę jako nieuzasadnioną – oddalił ją.
6.9. Oczywiście nietrafny jest zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 uPb, wbrew wywodom skargi kasacyjnej sąd pierwszej instancji w żadnym miejscu swego wyroku nie dowodził, aby inwestorzy mieli dokonywać rozbiórki na podstawie decyzji w tym przedmiocie, które wygasła. Przeciwnie, sąd ten w motywach swego orzeczenia (vide: s. 7 uzasadnienia wyroku – uwaga Sądu) wyraźnie wskazywał, że sprzeciw jest trafny, abstrahując od przyczyn, dla których doszło do wygaśnięcia zezwolenia na rozbiórkę obiektów budowlanych zlokalizowanych na działkach inwestycyjnych.
7. Z wyłożonych przyczyn i działając na podstawie art. 184 Ppsa, orzeczono o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI