II OSK 1850/20

Naczelny Sąd Administracyjny2023-05-25
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie administracyjnezażalenieorganizacja społecznadopuszczenie do udziałuKPANSAskarga kasacyjnanadzór budowlany

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie przysługuje zażalenie.

Spółka T. S.A. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił jej skargę na postanowienie WINB o niedopuszczalności zażalenia na dopuszczenie stowarzyszenia do postępowania w sprawie wznowienia pozwolenia na użytkowanie stacji bazowej. Spółka zarzucała naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących dopuszczania organizacji społecznych do postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie przysługuje zażalenie, a kwestie merytoryczne mogą być badane w dalszym toku postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez T. S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. WSA oddalił skargę spółki na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które stwierdzało niedopuszczalność zażalenia na postanowienie PINB o dopuszczeniu Ogólnopolskiego Stowarzyszenia [...] do udziału w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego pozwolenia na użytkowanie stacji bazowej telefonii cyfrowej. Spółka zarzuciła WSA naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym art. 31 § 2 K.p.a. przez uznanie niedopuszczalności zażalenia, oraz art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. i przepisów dotyczących oceny materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 31 § 2 K.p.a. zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie o odmowie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, a nie na postanowienie je uwzględniające. Sąd wskazał, że kwestie merytoryczne dotyczące zasadności dopuszczenia organizacji do postępowania mogą być badane przez organ odwoławczy w dalszym toku postępowania, a nie w ramach zażalenia na postanowienie o dopuszczeniu. NSA uznał, że WSA prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a. i oddalił skargę, a uzasadnienie wyroku było zgodne z art. 141 § 4 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie przysługuje zażalenie.

Uzasadnienie

Przepis art. 31 § 2 K.p.a. przyznaje prawo do zaskarżenia w drodze zażalenia jedynie postanowienia o odmowie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Postanowienia uwzględniające żądanie organizacji nie mogą być przedmiotem skutecznie wniesionego zażalenia, ale mogą być kwestionowane w odwołaniu od decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 31 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten przyznaje organizacji społecznej oraz stronom postępowania prawo do zaskarżenia w drodze zażalenia jedynie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania lub postanowienia o odmowie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Na postanowienia o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu zażalenie nie przysługuje.

Pomocnicze

k.p.a. art. 31 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 141 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zażalenie na postanowienie wydane w toku postępowania służy stronie wówczas, gdy kodeks tak stanowi.

k.p.a. art. 142

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Postanowienia uwzględniające żądania organizacji społecznej mogą być kwestionowane w trybie art. 142 K.p.a., tj. w odwołaniu od decyzji.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi przez sąd pierwszej instancji.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie przysługuje zażalenie, zgodnie z art. 31 § 2 K.p.a.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 i art. 151 p.p.s.a. w zakresie konstrukcji uzasadnienia wyroku WSA. Naruszenie art. 31 § 2 K.p.a. przez uznanie, że zażalenie na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do postępowania jest niedopuszczalne. Naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. przez stwierdzenie, że dopuszczenie stowarzyszenia do udziału w postępowaniu o wznowienie postępowania jest uzasadnione celami statutowymi i interesem społecznym. Naruszenie art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a. w zakresie wszechstronnej oceny materiału dowodowego przez organ administracji.

Godne uwagi sformułowania

Na postanowienia o wszczęciu postępowania lub o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, zażalenie nie przysługuje. Ustawodawca przesądził, że stronie postępowania nie przysługuje interes prawny w kwestionowaniu postanowienia wydanego w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym. Weryfikacja, czy organizacja zasadnie została dopuszczona do postępowania, może nastąpić także na etapie rozpoznawania odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu, do udziału w którym dopuszczono organizację społeczną.

Skład orzekający

Paweł Miładowski

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej braku możliwości zaskarżenia postanowienia o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym zażaleniem, a jedynie w odwołaniu od decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczania organizacji społecznej do postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu administracyjnym, które ma znaczenie dla praktyków prawnych zajmujących się prawem administracyjnym i budowlanym.

Czy można zaskarżyć dopuszczenie organizacji do postępowania? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1850/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-05-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-08-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska - Rzepecka
Andrzej Jurkiewicz
Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1428/19 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2020-03-03
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 31 par. 1 i 2, art. 141 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Szpojankowski po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3 marca 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1428/19 w sprawie ze skargi T. S.A. z w W. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 18 listopada 2019 r. nr OA.7722.23.1.2019 w przedmiocie dopuszczenia stowarzyszenia do postępowania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 3 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1428/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę T. S.A. w W. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 18 listopada 2019 r., nr OA.7722.23.1.2019, o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnobrzegu z 5 września 2019 r., nr PINB.I.5131.1.2018/2019, o dopuszczeniu Ogólnopolskiego Stowarzyszenie [...] z siedzibą w R. do udziału w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją PINB w Tarnobrzegu z 29 stycznia 2018 r., nr PINB.I.5131.1.2018, udzielającą pozwolenia na użytkowanie stacji bazowej telefonii cyfrowej T., na działce nr ewid. [...] w obrębie ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna [...].
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła skarżąca Spółka, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 i art. 151 p.p.s.a. w zakresie konstrukcji uzasadnienia wyroku, mając na względzie, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.
- art. 31 § 2 K.p.a. przez uznanie, że zażalenie na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do postępowania jest niedopuszczalne;
- art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. przez stwierdzenie, że dopuszczenie Ogólnopolskiego Stowarzyszenia [...] w R. do udziału w postępowaniu o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją o pozwoleniu na użytkowanie ww. stacji bazowej telefonii cyfrowej jest uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i przemawia za tym interes społeczny;
- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a. w zakresie wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego przez organ administracji publicznej poprzez nieprawidłową analizę statutu ww. Stowarzyszenia oraz określenia interesu społecznego, który miałby przemawiać za dopuszczeniem tej organizacji do udziału w postępowaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej.
Wbrew twierdzeniom skarżącej Spółki, Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie przysługuje zażalenie. Ma rację Sąd I instancji, że taka ocena wynika z treści art. 31 § 2 w zw. z art. 141 § 1 K.p.a. W tym miejscu należy powtórzyć za stanowiskiem doktryny i orzecznictwa, że przepis art. 31 § 2 zdanie drugie K.p.a. przyznaje organizacji społecznej oraz stronom postępowania, prawo do zaskarżenia w drodze zażalenia jedynie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania lub postanowienia o odmowie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. W świetle tego przepisu, na postanowienia o wszczęciu postępowania lub o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, zażalenie nie przysługuje. Pogląd ten znajduje dodatkowe wsparcie w treści art. 141 § 1 K.p.a., który przewiduje, że zażalenie na postanowienie wydane w toku postępowania służy stronie wówczas, gdy kodeks tak stanowi. Oznacza to, jak słusznie stwierdził Sąd I instancji, że postanowienia uwzględniające żądania organizacji społecznej, wydane na podstawie art. 31 § 1 i 2 K.p.a., nie mogą stać się przedmiotem skutecznie wniesionego zażalenia. Mogą natomiast być kwestionowane w trybie art. 142 K.p.a., tj. w odwołaniu od decyzji (por. postanowienie NSA z 14 listopada 2017 r., II OSK 2735/17). A zatem na postanowienie uwzględniające żądanie organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w postępowaniu zażalenie nie służy (por. postanowienie NSA z 15 stycznia 2013 r., II OSK 3073/12). Ustawodawca przesądził, że stronie postępowania nie przysługuje interes prawny w kwestionowaniu postanowienia wydanego w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym. Ponadto Sąd I instancji trafnie podniósł, że weryfikacja, czy organizacja zasadnie została dopuszczona do postępowania, może nastąpić także na etapie rozpoznawania odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu, do udziału w którym dopuszczono organizację społeczną. Jak wskazał NSA w wyroku z 25 maja 2021 r. o sygn. akt III OSK 4585/21: "Organ odwoławczy rozpatrując merytorycznie odwołanie wniesione przez organizację społeczną zobligowany jest ocenić trafność stanowiska organu pierwszej instancji co do zaistnienia przesłanek z art. 31 § 2 K.p.a., badając czy zasadnie uznano, że cele statutowe i interes społeczny uzasadniały udział organizacji społecznej w postępowaniu i czyni to w związku z koniecznością dokonania oceny czy odwołanie zostało wniesione przez uprawniony podmiot".
Z powyższego wywodu wynika, że Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a. i oddalił skargę; zaś uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a.; a w żadnym wypadku brak było podstaw do stwierdzenia, że zachodziły podstawy do zastosowania przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ w ogólne brak jest podstaw do stwierdzenia, iż zaskarżone postanowienie organu zostało wydane z naruszeniem prawa, nie wspominając o kwalifikowanych wadach, o jakich mowa w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach.
Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 i art. 151 p.p.s.a. oraz art. 31 § 2 K.p.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
Odnośnie zaś podnoszonej w skardze kasacyjnej kwestii merytorycznej oceny co do legalności dopuszczenia ww. Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu, ocena w tym przedmiocie na aktualnym etapie postępowania jest przedwczesna, a tym samym nieuprawniona, ponieważ – o czym wyżej była mowa – te kwestie mogą być przedmiotem ewentualnej oceny organu odwoławczego, a więc na etapie postępowania odwoławczego. Aktualnie przedmiotem oceny Sądu Administracyjnego było wyłącznie zagadnienie prawne wynikające z zaskarżonego postanowienia, tj. czy zachodziły przesłanki do stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na postanowienie o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Dlatego też pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, a dotyczące naruszenia art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI