Orzeczenie · 2024-04-17

II OSK 1846/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-04-17
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanezmiana sposobu użytkowaniabudynek niemieszkalnyprzechowalniapostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSAWSAnadzór budowlanyKPA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego dotyczącego zmiany sposobu użytkowania budynku przy ul. [...] w Warszawie. Sprawa dotyczyła budynku, który pierwotnie był mieszkalny, a od lat służył jako przechowalnia mebli i sprzętu. Organy nadzoru budowlanego, a następnie WSA, uznały, że nie doszło do zmiany sposobu użytkowania w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, ponieważ nie wpłynęło to na warunki bezpieczeństwa, zdrowotne czy sanitarne. W związku z tym, postępowanie zostało umorzone na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym ograniczenie postępowania dowodowego, dowolną ocenę dowodów oraz pozbawienie strony możliwości obrony praw z powodu rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii COVID-19. NSA uznał te zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy COVID-19 dopuszczały rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w celu ochrony zdrowia. Ponadto, NSA stwierdził, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zinterpretowały i zastosowały art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b., a ustalenia faktyczne, w tym wpis w ewidencji gruntów i budynków, potwierdzały obecne użytkowanie budynku jako "inny niemieszkalny" (przechowalnia). Brak było dowodów na zmianę sposobu użytkowania w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zmiany sposobu użytkowania, zwłaszcza w kontekście budynków o zmienionym lub niejasnym przeznaczeniu oraz stosowania przepisów proceduralnych w sytuacjach nadzwyczajnych (pandemia).

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów w kontekście pandemii. Może być mniej przydatne w sprawach bez elementów proceduralnych lub faktycznych podobnych do analizowanej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy budynek użytkowany jako przechowalnia mebli i sprzętu, który pierwotnie był budynkiem mieszkalnym, podlega przepisom Prawa budowlanego dotyczącym zmiany sposobu użytkowania, jeśli nie doszło do zmian warunków bezpieczeństwa, zdrowotnych czy sanitarnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie doszło do zmian warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych, ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń, nie można mówić o zmianie sposobu użytkowania w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest ustalenie, czy faktyczny sposób użytkowania budynku prowadzi do zmian warunków technicznych wskazanych w art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b. Samo użytkowanie jako przechowalnia, bez wpływu na te warunki, nie stanowi zmiany sposobu użytkowania w rozumieniu ustawy.

Czy rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii COVID-19, pomimo wniosku strony o przeprowadzenie rozprawy, stanowi naruszenie prawa procesowego skutkujące nieważnością postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli przewodniczący zarządził posiedzenie niejawne na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19, uzasadniając to zagrożeniem dla zdrowia i brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość, a strona nie wykazała, aby brak zawiadomienia lub inne uchybienie miało wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy ustawy COVID-19 miały pierwszeństwo i pozwalały na ograniczenie prawa do publicznej rozprawy w celu ochrony zdrowia. Strona skarżąca nie wykazała, aby naruszenie przepisów proceduralnych miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Czy spory rodzinne dotyczące własności i korzystania z nieruchomości mają znaczenie dla oceny zmiany sposobu użytkowania budynku w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spory cywilne nie mają znaczenia dla oceny, czy doszło do zmiany sposobu użytkowania budynku w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Ocena zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego jest determinowana wyłącznie normatywną treścią art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b., a nie okolicznościami cywilnoprawnymi dotyczącymi własności czy konfliktów między współwłaścicielami.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (11)

Główne

K.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania administracyjnego, gdy jego przedmiot stał się bezprzedmiotowy.

P.b. art. 71 § ust. 1 pkt 2

Prawo budowlane

Definicja zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi, gdy brak podstaw do jej uwzględnienia.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 5

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanka nieważności postępowania - pozbawienie strony możności obrony praw.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 3

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Możliwość przeprowadzenia posiedzenia niejawnego w czasie epidemii.

Pomocnicze

P.b. art. 71 § ust. 2

Prawo budowlane

Wymóg zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania właściwemu organowi.

P.b. art. 82 § ust. 1 i 2

Prawo budowlane

Określenie właściwego organu architektoniczno-budowlanego (starosta).

P.b. art. 103 § ust. 1

Prawo budowlane

Przepis przejściowy (intertemporalny) dotyczący stosowania przepisów ustawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zmiany sposobu użytkowania budynku w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b. • Umorzenie postępowania administracyjnego było uzasadnione na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. • Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii było dopuszczalne na podstawie ustawy COVID-19 i nie stanowiło naruszenia prawa do obrony. • Organy nadzoru budowlanego prawidłowo przeprowadziły postępowanie wyjaśniające.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 10, art. 69, art. 73 i art. 91 § 2 p.p.s.a. (pozbawienie strony możności obrony praw) • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. (niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego) • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. art. 80 K.p.a. (dowolna ocena dowodów) • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 p.p.s.a. (oddalenie skargi mimo braku rzetelnego wyjaśnienia sprawy) • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. art. 107 § 3 K.p.a. (nieprawidłowe uzasadnienie decyzji)

Godne uwagi sformułowania

„inny niemieszkalny” • „zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części” • „nie stwierdzono, aby faktyczny sposób obecnego użytkowania prowadził do zmian warunków technicznych obiektu budowlanego” • „nie ma podstawy prawnej do uznania, iż w rozpatrywanej sprawie mieliśmy do czynienia ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego” • „nie ułatwia struktura własności przedmiotowej nieruchomości” • „działania mające na celu przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania mają charakter czynności pozornych” • „nie wykazała aby uchybienie w postaci braku jej zawiadomienia przed wyznaczonym przez Sąd terminem posiedzenia stanowiło istotne naruszenie przepisów postępowania” • „aktualnie istniejąca w tym budynku, kolokwialnie określając tzw. „graciarnia”, nie oznacza samo przez się, że znajdujące się tam rzeczy, jak stwierdzone meble i sprzęt domowy, i ogrodowy, świadczą, iż doszło do zmiany sposobu użytkowania budynku”

Skład orzekający

Paweł Miładowski

sprawozdawca

Piotr Broda

członek

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zmiany sposobu użytkowania, zwłaszcza w kontekście budynków o zmienionym lub niejasnym przeznaczeniu oraz stosowania przepisów proceduralnych w sytuacjach nadzwyczajnych (pandemia)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów w kontekście pandemii. Może być mniej przydatne w sprawach bez elementów proceduralnych lub faktycznych podobnych do analizowanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca ze względu na praktyczne zastosowanie przepisów Prawa budowlanego do nietypowego użytkowania budynku (przechowalnia) oraz analizę proceduralnych aspektów postępowania sądowego w czasie pandemii.

Czy 'graciarnia' to zmiana sposobu użytkowania budynku? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst