Orzeczenie · 2022-09-29

II OSK 1835/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-09-29
NSAAdministracyjneWysokansa
ochrona zabytkówewidencja zabytkówprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjnekontrola sądowaczynność materialno-technicznawsansa

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T. G. od postanowienia WSA we Wrocławiu, które odrzuciło jego skargę na zawiadomienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (WKZ) z dnia 18 listopada 2015 r. o włączeniu zabytków nieruchomych do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Sąd pierwszej instancji uznał, że zawiadomienie to nie jest aktem lub czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawę nowelizującą przepisy o ochronie zabytków. Skarżący kasacyjnie zarzucił m.in. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe przedstawienie zarzutów i podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał ten zarzut za zasadny. Sąd drugiej instancji stwierdził, że WSA nie wyjaśnił w sposób należyty, dlaczego uznał, że przedmiotem skargi jest zawiadomienie o zabytkach 'do ujęcia' w WEZ, podczas gdy z treści pisma WKZ wynikało, że chodziło o zawiadomienie o już dokonanym włączeniu do ewidencji. NSA podkreślił również, że należy rozróżnić czynność sporządzenia wykazu od czynności materialno-technicznej włączenia konkretnego obiektu do ewidencji, która może podlegać kontroli sądowej. Wobec uznania zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 141 § 4 p.p.s.a. w kontekście wadliwego uzasadnienia sądu administracyjnego oraz rozróżnienie między czynnością sporządzenia wykazu a czynnością materialno-techniczną włączenia obiektu do ewidencji zabytków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencją zabytków i kontrolą sądową czynności organów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zawiadomienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o włączeniu zabytków nieruchomych do wojewódzkiej ewidencji zabytków jest czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli jest to czynność polegająca na sporządzeniu wykazu zabytków do ujęcia w WEZ. Tak, jeśli jest to czynność materialno-techniczna włączenia konkretnego obiektu do ewidencji.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że zawiadomienie WKZ o włączeniu zabytków do ewidencji nie jest aktem lub czynnością podlegającą zaskarżeniu. NSA wskazał, że WSA wadliwie zinterpretował przedmiot skargi i nie rozróżnił czynności sporządzenia wykazu od czynności materialno-technicznej włączenia obiektu.

Czy wadliwe uzasadnienie orzeczenia sądu pierwszej instancji, uniemożliwiające odtworzenie toku myślenia sądu, stanowi naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA nie wyjaśnił w sposób należyty podstawy prawnej i stanu faktycznego, co uniemożliwiło jednoznaczne ustalenie przedmiotu zaskarżenia i podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co stanowiło naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zostało uchylone i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zaskarżalnych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. NSA wskazał na potrzebę rozróżnienia czynności sporządzenia wykazu od czynności materialno-technicznej włączenia obiektu.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymagania dotyczące uzasadnienia orzeczenia. NSA uznał, że WSA naruszył ten przepis przez wadliwe przedstawienie stanu sprawy i podstawy prawnej.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez NSA.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna odrzucenia skargi przez WSA.

ustawa zmieniająca art. 7

Ustawa z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz o zmianie niektórych innych ustaw

Nakłada na wojewódzkiego konserwatora zabytków obowiązek opracowania i przekazania wykazu zabytków do ujęcia w wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem art. 15

Reguluje obowiązek zawiadomienia gminy przez wojewódzkiego konserwatora zabytków o włączeniu zabytku nieruchomego do wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe przedstawienie stanu sprawy i podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co uniemożliwiło odtworzenie toku myślenia sądu.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 7 ustawy zmieniającej, § 15 rozporządzenia) oraz art. 150 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. nie były rozpatrywane przez NSA, gdyż już zarzut naruszenia prawa procesowego przesądził o uchyleniu postanowienia.

Godne uwagi sformułowania

tylko wówczas, gdy konstrukcja uzasadnienia nie pozwala na odtworzenie toku myślowego Sądu pierwszej instancji, można mówić o skutkującym ewentualnym wzruszeniem orzeczenia uchybieniu art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy • należy rozróżnić czynność polegającą na sporządzeniu wykazu zabytków nieruchomych wyznaczonych przez WKZ do umieszczenia w wojewódzkiej ewidencji zabytków, od czynności polegającej na umieszczeniu w wykazie zabytków konkretnego obiektu nieruchomego (historycznego układu urbanistycznego), która ma walor czynności materialno-technicznej, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i która, co do zasady, podlega kontroli sądowej

Skład orzekający

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 141 § 4 p.p.s.a. w kontekście wadliwego uzasadnienia sądu administracyjnego oraz rozróżnienie między czynnością sporządzenia wykazu a czynnością materialno-techniczną włączenia obiektu do ewidencji zabytków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencją zabytków i kontrolą sądową czynności organów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu kontroli sądowej nad czynnościami administracyjnymi, a konkretnie nad tym, co może być przedmiotem zaskarżenia w kontekście ochrony zabytków. Pokazuje, jak istotne jest prawidłowe uzasadnienie orzeczenia.

WSA odrzucił skargę na zawiadomienie o zabytkach. NSA: Uzasadnienie było wadliwe!

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst