II OSK 1796/22

II OSK 1796/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Szymańska
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /sprawozdawca/
Małgorzata Miron /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Lu 988/21 - Wyrok WSA w Lublinie z 2022-03-15
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 30 ust. 5 i ust. 6 pkt 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie: sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz (spr.) sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Mańkowska po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 988/21 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 27 października 2021 r. nr IF-VII.7840.4.52.2021.KK w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 15 marca 2022 r., II SA/Lu 988/21, oddalił skarg A. sp. z o.o. w R. na decyzję Wojewody Lubelskiego z 27 października 2021 r. nr IF-VII.7840.4.52.2021.KK utrzymującą w mocy decyzję Starosty Ryckiego z 14 lipca 2021 r. znak: AB.6743.3.33.2021 w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła A. sp. z o.o. w R. (dalej: skarżąca), zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych oraz o przeprowadzenie rozprawy.
Sądowi I instancji zarzucono naruszenie:
I. prawa materialnego, tj.:
1. art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego przez jego zastosowanie i uznanie, że budowa planowanej przez skarżącego inwestycji narusza postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i w konsekwencji uznaniu, że organ miał podstawy do wniesienia sprzeciwu;
2. § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a) Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Dęblin zatwierdzonego uchwałą nr LXVII/351/2018 Rady Miasta Dęblin z 6 września 2018 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla Stawy w Dęblinie (dalej: plan) przez jego błędną wykładnię i uznanie, że wyliczenie zawarte w tym przepisie stanowią kompletne wyliczenie i nie obejmują swym zakresem ogrodu zimowego, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu, w tym w szczególności wyrażenia "inne części budynku" wskazują na otwarty i przykładowy charakter naruszonego przepisu;
II. przepisów prawa procesowego mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. przez:
a) niewyczerpujące rozpatrzenie przez Sąd materiału dowodowego w sprawie i dokonaniu dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przez błędne przyjęcie, że organ odwoławczy prawidłowo przyjął, iż inwestycja jest sprzeczna z ustaleniami ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
b) niewyczerpujące rozpatrzenie przez Sąd materiału dowodowego w sprawie i dokonaniu dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przez błędne przyjęcie, że organ odwoławczy prawidłowo przyjął, iż zgłoszona przez skarżącą budowa przekracza nieprzekraczalną linię zabudowy ustaloną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy jako jeden z wyjątków ("inne części budynku") określonych w § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a) planu korzysta ona z możliwość przekroczenia "nieprzekraczalnej linii zabudowy" o nie więcej niż 2,0 m i tej odległości nie przekracza,
c) niewyczerpujące rozpatrzenie przez Sąd materiału dowodowego w sprawie i dokonaniu dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przez pominięcie, że na lokalizacji, na której skarżąca zgłosiła zamiar wykonania ogrodu zimowego, obecnie istnieje taras wybudowany na podstawie decyzji Starosty Ryckiego z 31 stycznia 2020 r. wydanej w sprawie znak: AB.6740.25.2020, wobec którego nie ustalono niezgodności z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego,
co skutkowało naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy przez uwzględnienie przez Sąd skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333; dalej: u.p.b.), przez jego zastosowanie, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że jest on bezzasadny. W tym miejscu podkreślić należy, że w art. 29 u.p.b. wymienione zostały przypadki, w których pozwolenie na budowę nie jest wymagane. Natomiast art. 30 u.p.b. określa, kiedy wymagane jest dokonanie zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych właściwemu organowi. Obowiązek zgłoszenia dotyczy m.in. budowy przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Na marginesie wskazać należy, że u.p.b. nie zawiera wprawdzie legalnej definicji pojęć oranżerii i ogrodu zimowego, jednak w orzecznictwie przyjmuje się, że oranżeria to ogrzewany budynek z dużymi oknami lub o oszklonym dachu i ścianach, w którym przechowuje się albo hoduje rośliny ozdobne, zwłaszcza tropikalne (por. Słownik języka polskiego PWN pod red. M Szymczaka, Warszawa 2002 tom 2, str. 515, i Wielki słownik wyrazów obcych PWN pod red. M. Bańko Warszawa 2005, str. 907), natomiast ogród zimowy oznacza rodzaj oranżerii, oszklone pomieszczenie, w którym hoduje się rośliny rosnące w cieplejszym klimacie (por. Uniwersalny słownik języka polskiego PWN pod red. S. Dubisza Warszawa 2003, str. 1216). Jednocześnie przyjmuje się, że ogrody zimowe mogą być – przy zastosowaniu nowych technologii – sytuowane bezpośrednio na gruncie, ale mogą też stanowić zabudowę wszelkiego rodzaju tarasów. Nadto użycie zwrotu "przydomowe" świadczy, że ustawodawca dopuścił możliwość budowania oranżerii bezpośrednio przy budynkach mieszkalnych z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych tych ostatnich np. jednej ze ścian, a nawet ich bezpośrednie powiązanie komunikacyjne, np. przez wykonane drzwi.
W myśl natomiast przepisu art. 30 ust. 5 u.p.b. zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie. Zatem zgodnie z tym unormowaniem objęte zgłoszeniem roboty budowlane mogą być rozpoczęte dopiero po upływie 21 dni od doręczenia zgłoszenia organowi. Dopiero bowiem niewyrażenie sprzeciwu w formie decyzji w terminie 21 dni, uprawnia inwestora do podjęcia robót budowlanych. Tym samym dopóki nie upłynie wskazany termin organ administracji ma kompetencje do wydania decyzji administracyjnej w sprawie sprzeciwu; kompetencji tej nie traci w szczególności na skutek rozpoczęcia przed upływem wskazanego terminu przez inwestora robót budowlanych. Z kolei art. 30 ust. 6 u.p.b. przewiduje obowiązek wniesienia sprzeciwu w ściśle określonych sytuacjach. Ustawowe określenie "wnosi sprzeciw" oznacza bowiem, że rozstrzygnięcie w tym zakresie nie jest pozostawione uznaniu organu, lecz jest on zobligowany do wniesienia sprzeciwu w sytuacji, gdy wystąpi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie. Wniesienie sprzeciwu oznacza brak zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej na przystąpienie przez inwestora do realizacji zamierzonej działalności budowlanej.
Tymczasem, w niniejszej sprawie, pomimo wniesienia w dniu 14 lipca 2021 r. przez organ I instancji, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 u.p.b., sprzeciwu wobec zamiaru budowy obiektu budowlanego objętego zgłoszeniem, inwestor rozpoczął realizacje inwestycji. Jak wynika bowiem z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rykach z 6 października 2021 r., w dniu 4 października 2021 r., tj. już po zgłoszeniu sprzeciwu, została przeprowadzona kontrola na przedmiotowej działce, podczas której stwierdzono, że inwestor realizuje budowę ogrodów zimowych o konstrukcji aluminiowej na istniejących tarasach ziemnych. W związku z powyższym Wojewoda w zaskarżonej decyzji uznał, że w sprawie zastosowanie znalazł również art. 30 ust. 6 pkt 4 u.p.b. stanowiący, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem ust. 5. Z uwagi na powyższe, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji zasadnie przyznał rację organowi odwoławczemu. Skarżący kasacyjnie zdaje się natomiast nie zauważać powyższej okoliczności, próbując zakwestionować zaskarżony wyrok zarzutem naruszenia art. 30 ust. 6 pkt 2 u.p.b., do którego to przepisu w istocie nie odnosił się Sąd I instancji.
Również zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. nie ma usprawiedliwionych podstaw, albowiem przeprowadzona przez Sąd I instancji kontrola zaskarżonych aktów administracyjnych nie była wadliwa. Sąd I instancji szczegółowo ocenił i należycie uzasadnił swoje stanowisko stwierdzając, że orzekające w sprawie organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy w oparciu o zgromadzonych materiał dowodowy. Sąd I instancji zasadnie przyznał rację organowi odwoławczemu, który prawidłowo uznał, że wniesienie sprzeciwu znajduje swoje uzasadnienie w art. 30 ust. 6 pkt 4 u.p.b., albowiem pomimo wniesienia sprzeciwu przez organ I instancji inwestor rozpoczął realizacje inwestycji.
Końcowo, wyjaśnić należy, że zarzut naruszenia § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a) planu przez jego błędną wykładnię nie poddawał się ocenie przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem Sąd I instancji nie dokonywał jego wykładni w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.