Orzeczenie · 2025-10-07

II OSK 1780/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-07
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanemiejscowy plan zagospodarowania przestrzennegopozwolenie na budowęnaruszenie prawarażące naruszeniepowierzchnia zabudowylinia zabudowyNSAskarga kasacyjnakontrola legalności

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą nieważność decyzji Starosty Polickiego z dnia 27 lipca 2020 r. Decyzja Starosty zatwierdzała projekt budowlany i udzielała pozwolenia na budowę wolnostojącego budynku usługowego z funkcją mieszkalną. Organy administracji oraz WSA uznały, że pozwolenie na budowę zostało wydane z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.). Kluczowe naruszenia dotyczyły przekroczenia dopuszczalnej powierzchni zabudowy (do 30% powierzchni działki) oraz naruszenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od strony projektowanej ulicy dojazdowej (31aKD). Sąd pierwszej instancji, a następnie NSA, potwierdziły, że projektant błędnie obliczył powierzchnię zabudowy, uwzględniając całą działkę, podczas gdy część działki była przeznaczona pod drogi gminne, co skutkowało przekroczeniem dopuszczalnego wskaźnika zabudowy (rzeczywiste obliczenie dla terenu budowlanego wyniosło 33%). Ponadto, budynek został zaprojektowany w odległości około 6 m od linii rozgraniczenia ulicy 31aKD, podczas gdy m.p.z.p. przewidywał 10 m odległości od tej linii. NSA odrzucił zarzuty skargi kasacyjnej, wskazując m.in. na wadliwe sformułowanie zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które nie zostały powiązane z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że interpretacja m.p.z.p. przez organy i WSA była prawidłowa, a zarzuty dotyczące problemów interpretacyjnych planu nie mogły podważyć stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. NSA zaznaczył, że ważność samego m.p.z.p. nie podlega kontroli w indywidualnej sprawie, a jedynie w specjalnych trybach przewidzianych prawem. Ostatecznie, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a skutki społeczno-gospodarcze tych naruszeń są nieakceptowalne z punktu widzenia praworządności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście Prawa budowlanego i miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a także zasady kontroli sądowej aktów prawa miejscowego.

Ograniczenia stosowania

Konkretne ustalenia m.p.z.p. mogą się różnić, co wpływa na bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach. Skupia się na specyfice naruszeń w procesie budowlanym.

Zagadnienia prawne (4)

Czy zatwierdzenie projektu budowlanego z przekroczeniem dopuszczalnej powierzchni zabudowy oraz naruszeniem nieprzekraczalnej linii zabudowy, w stosunku do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zatwierdzenie projektu budowlanego z przekroczeniem dopuszczalnej powierzchni zabudowy (33% zamiast 30%) oraz naruszeniem nieprzekraczalnej linii zabudowy (6 m zamiast 10 m od linii rozgraniczenia ulicy) w stosunku do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie wskaźnika powierzchni zabudowy i linii zabudowy względem m.p.z.p. jest oczywiste, a skutki społeczno-gospodarcze tych naruszeń są nieakceptowalne z punktu widzenia praworządności, co kwalifikuje je jako rażące naruszenie prawa.

Czy zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 7a, 6, 145 § 1 pkt 7, 107 § 1 pkt 7 k.p.a.) mogą być skuteczne w skardze kasacyjnej bez powiązania ich z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w skardze kasacyjnej muszą być powiązane z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które regulują postępowanie sądowe, a nie tylko z przepisami k.p.a.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że skarżący kasacyjnie nie powiązał zarzutów naruszenia przepisów k.p.a. z naruszeniem przez Sąd pierwszej instancji odpowiednich przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, co czyni te zarzuty błędnie sformułowanymi i nieskutecznymi.

Czy sąd administracyjny może badać zasadność lub zgodność zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z innymi przepisami prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny w indywidualnej sprawie nie bada zasadności ani zgodności zapisów m.p.z.p. z innymi przepisami, a jedynie zgodność projektu budowlanego z obowiązującym m.p.z.p.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że ważność aktów prawa miejscowego, w tym m.p.z.p., nie podlega kontroli w indywidualnej sprawie, lecz w specjalnych trybach. Sąd jest związany obowiązującymi przepisami planu przy ocenie zgodności projektu budowlanego.

Czy naruszenie dotyczące ustawienia dachu budynku prostopadle (szczytowo) do ulicy, zamiast kalenicowo, stanowi rażące naruszenie prawa budowlanego?

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że choć naruszenie sposobu ustawienia dachu jest niezgodne z m.p.z.p., to jego skutki są niewielkie i nie zaburzają ładu przestrzennego w stopniu nieakceptowalnym, dlatego nie jest to wada kwalifikowana jako rażące naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną M. S. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1 pkt 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 35 § 1 pkt 1

Prawo budowlane

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 90 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 101

Ustawa o samorządzie gminnym

u.i.ś.o. art. 71 § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Konstytucja RP art. 87 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekroczenie dopuszczalnej powierzchni zabudowy w stosunku do m.p.z.p. • Naruszenie nieprzekraczalnej linii zabudowy od strony projektowanej ulicy w stosunku do m.p.z.p. • Rażące naruszenie prawa budowlanego przez wydanie pozwolenia na budowę z naruszeniem m.p.z.p.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego bez powiązania z przepisami p.p.s.a. • Naruszenie dotyczące ustawienia dachu budynku (szczytowe zamiast kalenicowego) jako rażące naruszenie prawa. • Konieczność zawieszenia postępowania w związku z toczącymi się pracami nad zmianą m.p.z.p.

Godne uwagi sformułowania

rażące naruszenie prawa • skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności • nieakceptowalne skutki społeczno-gospodarcze • nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa • przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny

Skład orzekający

Arkadiusz Despot - Mładanowicz

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Jan Szuma

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście Prawa budowlanego i miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a także zasady kontroli sądowej aktów prawa miejscowego."

Ograniczenia: Konkretne ustalenia m.p.z.p. mogą się różnić, co wpływa na bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach. Skupia się na specyfice naruszeń w procesie budowlanym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak szczegółowe przepisy planistyczne i budowlane mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, nawet po latach. Podkreśla znaczenie precyzyjnego stosowania prawa przez inwestorów i organy.

Pozwolenie na budowę unieważnione po latach: kluczowe błędy w planowaniu przestrzennym.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst