II OSK 1771/06

Naczelny Sąd Administracyjny2008-01-03
NSAAdministracyjneWysokansa
planowanie przestrzennewarunki zabudowystacja paliwdobry sąsiadład przestrzennyzagospodarowanie terenuochrona środowiskaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną w sprawie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla stacji paliw, uznając, że inwestycja nie spełnia zasady dobrego sąsiedztwa ze względu na dominującą funkcję mieszkaniową w sąsiedztwie.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargę na decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla stacji paliw. Organy administracji odmówiły ustalenia warunków, wskazując, że planowana stacja paliw, jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, nie spełnia zasady dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) ze względu na dominującą funkcję mieszkaniową jednorodzinną oraz nieuciążliwe usługi w sąsiedztwie. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając prawidłowość interpretacji przepisów przez sądy niższych instancji i organów administracji.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez M. i M. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił ich skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla planowanej stacji paliw. Inwestor, [...] S.A., wystąpił o ustalenie warunków zabudowy dla stacji paliw wraz z infrastrukturą na terenie położonym przy ulicy [...] w T. Organy administracji, w tym Prezydent Miasta T. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmówiły ustalenia warunków zabudowy, powołując się na przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Kluczowym argumentem była niezgodność planowanej inwestycji z zasadą dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy), gdyż w sąsiedztwie dominowała zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna z uzupełniającymi, nieuciążliwymi usługami. Stacja paliw została zakwalifikowana jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, co dodatkowo przemawiało przeciwko jej lokalizacji w tym miejscu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy również oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy i dokonały właściwej analizy funkcji zabudowy sąsiedniej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargę kasacyjną, potwierdził prawidłowość wykładni przepisów przez sądy niższych instancji i organy administracji. Sąd podkreślił, że zasada dobrego sąsiedztwa ma na celu zagwarantowanie ładu przestrzennego i harmonijnego kształtowania przestrzeni, a nowa zabudowa powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej i architektonicznej istniejącej zabudowy. NSA uznał, że planowana stacja paliw, ze względu na swoją funkcję i potencjalną uciążliwość, nie może być pogodzona z dominującą funkcją mieszkaniową w sąsiedztwie. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, planowana stacja paliw nie może zostać zlokalizowana w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, ponieważ nie spełnia zasady dobrego sąsiedztwa, która wymaga, aby nowa zabudowa stanowiła kontynuację funkcji i cech istniejącej zabudowy, a stacja paliw jest obiektem o innej funkcji i potencjalnie uciążliwym.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że zasada dobrego sąsiedztwa ma na celu zapewnienie ładu przestrzennego i harmonijnego zagospodarowania terenu. Stacja paliw, jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, nie jest kontynuacją dominującej funkcji mieszkaniowej i usług nieuciążliwych w sąsiedztwie, a jej eksploatacja może negatywnie wpłynąć na warunki życia mieszkańców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (12)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Warunkiem ustalenia warunków zabudowy jest m.in. zasada dobrego sąsiedztwa, wymagająca, aby nowa zabudowa stanowiła kontynuację funkcji i cech istniejącej zabudowy sąsiedniej, zapewniając ład przestrzenny.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3 § 1

Organ wyznacza obszar analizowany i przeprowadza analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3 § 1

Wymaga analizy warunków określonych w art. 61 ust. 1-5 ustawy.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 2 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Definicja ładu przestrzennego jako harmonijnego ukształtowania przestrzeni uwzględniającego wszelkie uwarunkowania.

u.p.z.p. art. 59

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego wymaga ustalenia warunków zabudowy.

u.p.z.p. art. 6 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Prawo do zagospodarowania terenu własności jest ograniczone ustawą i decyzjami, nie może naruszać interesu publicznego ani osób trzecich.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko art. 3 § 1

Stacja paliw jest zaliczona do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stacja paliw nie spełnia zasady dobrego sąsiedztwa ze względu na dominującą funkcję mieszkaniową w sąsiedztwie. Planowana inwestycja, jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, jest nie do pogodzenia z istniejącą zabudową mieszkaniową. Organy prawidłowo przeprowadziły analizę funkcji i cech zabudowy terenu sąsiedniego.

Odrzucone argumenty

Szeroka interpretacja zasady dobrego sąsiedztwa pozwala na lokalizację usług uzupełniających, takich jak sprzedaż paliw. Przepisy dotyczące przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie stanowią bezwzględnego zakazu na etapie ustalania warunków zabudowy. Organy błędnie zakwalifikowały planowaną inwestycję jako usługę uciążliwą.

Godne uwagi sformułowania

zasada dobrego sąsiedztwa ład przestrzenny kontynuacja funkcji przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko harmonijną całość

Skład orzekający

Jerzy Bujko

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Walentynowicz

sędzia

Leszek Kamiński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady dobrego sąsiedztwa w kontekście lokalizacji stacji paliw w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej oraz kwalifikacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko na etapie ustalania warunków zabudowy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i konkretnego rodzaju inwestycji (stacja paliw).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje konflikt między prawem właściciela do zagospodarowania nieruchomości a interesem publicznym ochrony ładu przestrzennego i środowiska, co jest częstym problemem w planowaniu przestrzennym.

Stacja paliw pod domem? Sąd wyjaśnia, dlaczego zasada 'dobrego sąsiada' może pokrzyżować plany inwestorów.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1771/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-01-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bożena Walentynowicz
Jerzy Bujko /przewodniczący sprawozdawca/
Leszek Kamiński
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II SA/Bd 448/06 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2006-07-12
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 61  ust. 1  pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bożena Walentynowicz Sędzia del. WSA Leszek Kamiński Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. i M. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Bd 448/06 w sprawie ze skargi M. i M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
M. i M. L. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 lipca 2006 r., sygn. akt II SA/Bd 448/06, oddalającego ich skargę wniesiona na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...], nr [...], wydaną w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Do wydania tej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:
[...] S.A. wystąpił o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji paliw wraz z towarzysząca infrastrukturą na terenie położonym przy ulicy [...] w T. (działki geodezyjne oznaczone numerami [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] oraz część działek oznaczonych nr [...], [...], [...], [...] i [...]). Decyzją z dnia [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta T. odmówiono ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla wnioskowanej stacji paliw.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1588), wyznaczył wokół nieruchomości, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadził analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków wymienionych w art. 61 ust. 1-5 ustawy z dnia 27 marca 2993 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Przeprowadzona analiza wykazała, że wnioskowany obiekt nie spełnia warunku określonego art. 61 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wymagającego aby nowa zabudowa stanowiła kontynuację funkcji zagospodarowania działek sąsiednich. Na działkach sąsiednich dostępnych z tej samej drogi publicznej zlokalizowane są dwukondygnacyjne budynki mieszkalne jednorodzinne, tworzące regularną zabudowę w odległości 7-9 m od krawędzi ul. [...]. W obszarze analizowanym występują również nieuciążliwe usługi, stanowiące uzupełnienie podstawowej funkcji mieszkaniowej terenu. Wnioskowana stacja paliw stanowi usługę uciążliwą i zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 35 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. z 2004 r. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), zaliczona jest do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Usytuowanie stacji paliw w bliskim sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej oraz wzmożony ruch pojazdów wpłynęłyby negatywnie na warunki życia okolicznych mieszkańców. Organ I instancji wskazał również, że w trakcie postępowania administracyjnego protest przeciwko lokalizacji stacji w bezpośrednim sąsiedztwie domów jednorodzinnych wnieśli ich mieszkańcy, będący stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy.
W odwołaniu od przedmiotowej decyzji pełnomocnik inwestora - [...] Spółka Akcyjna podniósł, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 6 ust. 2 pkt 1, art. 61 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 3 i § 4 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto wskazał, iż poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie naruszone zostały przepisy prawa procesowego, tj. art. 7, 77 § 1, art. 81 i 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem pełnomocnika odwołującego organ I instancji błędnie zakwalifikował planowaną inwestycję jako usługę uciążliwą, argumentując swoje stanowisko zaliczeniem stacji paliw do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. w rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją z [...] nr [...], orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu odwoławczego, dokonana w trybie § 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania przestrzennego analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków wymienionych w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pozwala przyjąć, iż w przedmiotowym przypadku możliwe jest spełnienie tylko warunków wymienionych w pkt 2-5 art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jednakże nie dotyczy to pkt 1 cyt. przepisu. Cyt. przepis wymaga bowiem, aby co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Zdaniem organu, przeprowadzone badanie sposobu zagospodarowania terenu w obszarze analizowanym wykazało, że dominuje w nim funkcja mieszkaniowa jednorodzinna z towarzyszącą zabudową gospodarczą. Dodatkowo występują w nielicznych przypadkach, jako uzupełnienie zabudowy mieszkaniowej, usługi niepowodujące uciążliwości dla otoczenia np. handel. Natomiast na działkach objętych granicami obszaru analizowanego nie ma obiektów, które zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć (...), mogłyby być zaliczone do tej kategorii zabudowy. Nie istnieją zatem przesłanki dla ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanego obiektu na nieruchomości przy ul. [...], stanowiącego stację paliw wraz z przynależną do niej infrastrukturą. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 35 cyt. rozporządzenia zaliczony on jest do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które mogą wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Jak z powyższego wynika dla planowanej stacji nie można ustalić warunków zabudowy, bowiem nie spełnia ona wymogów sformułowanych w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dotyczących kontynuacji istniejącej już zabudowy w zakresie jej funkcji oraz cech architektonicznych i urbanistycznych.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Bydgoszczy na rozstrzygnięcie organu II instancji wnieśli M. i M. L., zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 6 ust. 2 pkt 1, art. 61 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto zarzucono, iż poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie naruszone zostały przepisy prawa procesowego, tj. art. 7, 77 § 1, art. 81 i 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżących stanowisko reprezentowane przez organy administracji polegające na zakwalifikowaniu planowanej inwestycji budowy stacji benzynowej jako usługi uciążliwej jest nietrafne, gdyż przepisy rozporządzenia, na podstawie których została wydana zaskarżona decyzja, nie mają zastosowania na obecnym etapie procesu decyzyjnego i nie stanowią regulacji szczególnej zakazującej realizacji planowanej inwestycji. Ponadto skarżący nie zgadzają się ze stanowiskiem organu, iż w pobliżu planowanej inwestycji brakuje zabudowy terenu, której ta inwestycja mogłaby być kontynuacją w zakresie funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Ich zdaniem przy ul. [...] istnieje również zabudowa usługowo-handlowa, która nie została dostatecznie wyeksponowana w uzasadnieniu sporządzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący wskazują też, że organy administracji nie wzięły pod uwagę faktu, iż planowana inwestycja realizowana będzie głownie przy ul. [...], która stanowi front działki objętej wnioskiem, wobec czego analizą powinna być objęta ulica [...].
Wymienionym na wstępie wyrokiem z dnia 12 lipca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy skargę oddalił. Sąd stwierdził w motywach wyroku, iż przedmiotowa inwestycja jest planowana na terenie, dla którego nie obowiązuje obecnie plan miejscowy zagospodarowania przestrzennego. W związku z tym wniosek strony winien być objęty regulacją przepisu art. 59 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 27 marca 2003 r. Stanowi on bowiem, że zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Wydanie pozytywnej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy uzależnione jest jednak od kumulatywnego spełnienia przesłanek określonych przepisem art. 61 ust. 1 cyt. wyżej ustawy. Przepis art. 61 ust. 1 pkt 1 tej ustawy wprowadził konieczność spełniania przez wnioskodawcę kryterium tzw. dobrego sąsiedztwa. Chodzi bowiem o to, by projektowany obiekt pod względem funkcjonalnym nie odbiegał od funkcji już istniejącej w sąsiedztwie zabudowy, przy czym szczegółowe zasady dotyczące ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zostały określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Analiza akt sprawy pod kątem przytoczonej wyżej podstawy prawnej pozwala stwierdzić, iż organy administracji dokonując ustaleń faktycznych, słusznie wskazały na niezgodność istotnej cechy projektowanej zabudowy, jaką jest funkcja planowanego obiektu, z funkcja istniejących obiektów na działkach sąsiednich. Przeprowadzone badanie sposobu zagospodarowania terenu w obszarze analizowanym wykazało, że dominuje w nim funkcja mieszkaniowa jednorodzinna z towarzyszącą zabudową gospodarczą. Dodatkowo występują w nielicznych przypadkach, jako uzupełnienie zabudowy mieszkaniowej, usługi niepowodujące uciążliwości dla otoczenia np. handel.
Nie znajduje także uzasadnienia argumentacja skarżących o przedwczesnym zastosowaniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. O ile bowiem przepisy tego rozporządzenia nie stanowią regulacji szczególnej zakazującej realizacji planowanej inwestycji, to jednak przyznać należy, iż szczególna kategoria obiektu jakim jest stacja paliw, wobec istniejących przepisów ochrony środowiska, wina być brana pod uwagę już na etapie postępowania o ustalenie warunków zabudowy, zapobiegając w ten sposób powstaniu sprzeczności projektowanej inwestycji z funkcją już istniejących obiektów. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 35 cyt. rozporządzenia, stacja paliw zaliczona jest do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wobec czego nie istnieją przesłanki dla ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanego obiektu na nieruchomości przy ul. [...], stanowiącego stację paliw wraz z przynależną do niej infrastrukturą.
Wymieniony wyrok zaskarżyli skargą kasacyjną M. i M. L., właściciele części gruntu objętego wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. Wyrokowi temu zrzucili naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. naruszenie przepisu art. 6 ust. 2 pkt 1, art. 61 ust. 1 pkt 1, ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588).
W związku z tym skarżący wnieśli o:
uwzględnienie wniesionej skargi przez uchylenie zaskarżonego orzeczenia i uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] znak: [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia [...] znak: [...] odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji paliw wraz z infrastrukturą towarzyszącą na terenie położonym przy ul. [...] w T.,
ewentualnie o:
uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Bd 448/06 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,
zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych.
Uzasadniając zarzuty skargi kasacyjnej skarżący stwierdzili, że zgodnie z zasadą "dobrego sąsiedztwa" przewidzianą w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu przestrzennym nowa zabudowa jest dopuszczalna o tyle, o ile można pogodzić ja z już istniejącą funkcją istniejącej zabudowy. Kontynuację funkcji należy jednak rozumieć szeroko, co oznacza, że jeżeli istniejąca zabudowa realizuje funkcję mieszkaniową to nie oznacza, że nowy obiekt może być tylko budynkiem mieszkalnym. Zdaniem skarżących sprzedaż paliw jest typową usługą, która nie powoduje nadmiernych uciążliwości dla sąsiadujących ze stacją paliw budynków mieszkalnych a nadto uzupełnia konieczny dla osiedli mieszkaniowych zakres usług. Stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zdaniem skarżących prowadzi do tego, że z naruszeniem przepisu art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie mogą oni korzystać ze swej nieruchomości w ramach służącego im prawa własności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona.
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy według normy art. 61 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), dalej ustawa, jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków w nim wymienionych. Do tych warunków należy m.in. tzw. zasada dobrego sąsiedztwa, uzależniająca zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego. Celem zasady dobrego sąsiedztwa jest zagwarantowanie ładu przestrzennego - określonego art. 2 pkt 1 ustawy, jako takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w przyporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, gospodarczo-społeczne, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne. Powstająca w sąsiedztwie zabudowanej już działki nowa zabudowa powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej (kontynuacja funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu) i architektonicznej (gabarytów i formy architektonicznej, obiektów budowlanych) zabudowy już istniejącej. Określenie powyższej charakterystyki jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy, a także jest jednym z elementów rozstrzygnięcia znajdującego się w treści decyzji (Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 500).
Szczegółowe warunki określania cech nowej zabudowy reguluje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588). Zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 powołanego rozporządzenia w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 ustawy, jak i granice obszaru analizowanego (czyli tego, na który inwestycja będzie oddziaływać).
Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się przy tym, że rozumienie pojęcia "kontynuacji funkcji" nie może być zawężające i ograniczające się tylko do możliwości powstania w danym miejscu obiektów tożsamych z już istniejącymi. W przepisie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy nie chodzi bowiem o to, by nowa zabudowa była odtworzeniem istniejącej zabudowy sąsiedniej, ale o to, by na jej podstawie możliwe było określenie cech nowej zabudowy, która ma być kontynuacją, przez co należy rozumieć zachowanie dotychczasowego charakteru zabudowy (por. uzasadnienie wyroku NSA z 7 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 1440/05, publ. ONSAiWSA 2007, nr 6, poz. 143).
Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej zaskarżony wyrok dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a także przepisów § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588). Zgodnie z tymi przepisami organ wyznaczył wokół działki budowlanej, której dotyczył wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadził na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy. Zgodnie tez z obowiązującymi przepisami analizą tą objęto nie tylko budynki i nieruchomości bezpośrednio sąsiadujące z terenem przyszłej inwestycji, lecz wszystkie działki znajdujące się na analizowanym obszarze, które w ujęciu funkcjonalnym uznano za działki sąsiednie w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Analiza ta doprowadziła organy do trafnego wniosku, że planowanej inwestycji nie da się pogodzić z dotychczasową funkcją zabudowy na analizowanym terenie. Sąsiadująca z zamierzoną inwestycją zabudowa ma charakter niskiej zabudowy mieszkaniowej uzupełnionej nieuciążliwymi usługami i niewielkimi obiektami handlowymi służącymi obsłudze lokalnej społeczności. Zupełnie inna natomiast funkcję spełnia stacja paliw, służąca przede wszystkim obsłudze pojazdów poruszających się przelotową drogą, jaką jest ulica [...] w T.. Trafne jest tez ustalenie, że projektowany obiekt, jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, jest obiektem o znacznej uciążliwości dla otoczenia składającego się z mieszkaniowego budownictwa jednorodzinnego. Eksploatacja stacji paliw może zakłócić ponad przeciętną miarę możliwość dotychczasowego korzystania z nieruchomości położonych w sąsiedztwie tego obiektu. Przyjmując takie ustalenia i wnioski Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej przepisów. Nie naruszył w szczególności art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi, że każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, lecz może to nastąpić tylko w granicach określonych ustawą, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a nadto jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Skarga kasacyjna nie wykazała żadnego naruszenia tego przepisu. Dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI