II OSK 1747/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki w sprawie wstrzymania robót budowlanych, uznając, że budynek gospodarczy został odbudowany bez pozwolenia i wymagał legalizacji.
Spółka K. sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych dotyczących budynku gospodarczego, twierdząc, że wykonano jedynie prace remontowe. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając roboty za odbudowę bez pozwolenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że sąd nie prowadzi postępowania dowodowego w celu ustalania stanu faktycznego, a materiał dowodowy (zdjęcia) wskazywał na znaczące prace budowlane.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki K. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił jej skargę na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku. Postanowienie to wstrzymywało roboty budowlane dotyczące budynku gospodarczego i zobowiązywało spółkę do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Organy nadzoru budowlanego uznały, że doszło do odbudowy starego budynku gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę, opierając się m.in. na zdjęciach przedstawiających etapy prac. Spółka twierdziła, że wykonano jedynie prace remontowe, takie jak wymiana stolarki czy orynnowania, a budynek nie został rozebrany i odbudowany. Sąd pierwszej instancji zaakceptował stanowisko organów, uznając, że materiał dowodowy, w tym zdjęcia, potwierdza znaczące prace budowlane. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, odrzucając zarzuty spółki dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania. Sąd podkreślił, że nie prowadzi postępowania dowodowego w celu ustalania stanu faktycznego sprawy, a wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego wykraczał poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego, a ustalenia faktyczne, w tym dotyczące wymiarów budynku, były wystarczające do wydania postanowienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, takie prace, jeśli nie prowadzą do odbudowy lub znaczącej zmiany obiektu, mogą nie stanowić robót budowlanych w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Jednakże, jeśli prace te są częścią szerszego procesu, który faktycznie stanowi odbudowę lub budowę nowego obiektu, wówczas podlegają przepisom.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że materiał dowodowy (zdjęcia) wskazywał na znacznie więcej niż tylko prace remontowe, sugerując odbudowę budynku gospodarczego. W związku z tym zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego było uzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
uPb art. 48 § 1, 2 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
K.p.a. art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Ppsa art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 80
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
uPb art. 3 § pkt 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
uPb art. 29 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Argumenty
Odrzucone argumenty
Prace wykonane przez spółkę polegały jedynie na wymianie stolarki okiennej, orynnowaniu, oczyszczeniu cegły oraz konserwacji obróbek blacharskich i nie stanowiły robót budowlanych w rozumieniu Prawa budowlanego. Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, nie przesłuchując świadków (S.W., E.C.) i opierając się na niepełnym materiale dowodowym. Sąd pierwszej instancji naruszył art. 134 Ppsa, nie kontrolując prawidłowości wyliczenia powierzchni zabudowy przez organ.
Godne uwagi sformułowania
sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym jest dopuszczalne jedynie w zakresie oceny zgodności z prawem procesu zastosowania przez organy administracji publicznej norm prawa do określonego stanu faktycznego wniosek o dopuszczenie dowodu w postaci opinii na okoliczność powierzchni zabudowy obiektu budowlanego nie podlegał uwzględnieniu
Skład orzekający
Zdzisław Kostka
przewodniczący
Robert Sawuła
sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, odbudowy a remontu, a także zakresu postępowania dowodowego przed sądami administracyjnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie kluczowe były zdjęcia obrazujące zakres prac. Interpretacja roli sądu administracyjnego w postępowaniu dowodowym jest ogólna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy spór między inwestorem a organami nadzoru budowlanego dotyczący kwalifikacji prac budowlanych oraz rolę sądu administracyjnego w ocenie materiału dowodowego.
“Remont czy samowola budowlana? NSA wyjaśnia, kiedy sąd nie bada dowodów.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1747/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-04-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-08-09 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Magdalena Dobek-Rak Robert Sawuła /sprawozdawca/ Zdzisław Kostka /przewodniczący/ Symbol z opisem 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Bk 6/20 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2021-02-04 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 1186 art. 48 ust. 1, 2 i 3 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Bk 6/20 w sprawie ze skargi K. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 20 listopada 2019 r. nr WOP.7722.102.2019.TN w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz zobowiązania do przedłożenia określonych dokumentów 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od K. sp. z o.o. z siedzibą w W. na rzecz Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie 1. Wyrokiem z 4 lutego 2021 r., II SA/Bk 6/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Białymstoku oddalił skargę K. sp. z o.o. w W. (Spółka) na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku (PWINB) z 20 listopada 2019 r., nr WOP.7722.102.2019.TN, w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz zobowiązania do przedłożenia określonych dokumentów. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: 2.1. Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...] (PINB) postanowieniem z 14 października 2019 r., na podstawie art. 48 ust. 1, 2 i 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2019, poz. 1186 ze zm., uPb) oraz art. 123 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2018, poz. 2096 ze zm., K.p.a.) nakazał Spółce wstrzymać roboty budowlane polegające na budowie budynku gospodarczego o długości 11,76 m i szerokości 3,25 m realizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...] oraz przedłożyć w terminie do 15 grudnia 2019 r. zaświadczenie o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzję o warunkach zabudowy, nadto oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i cztery egzemplarze projektu budowlanego z doprecyzowaniem funkcji użytkowej budynku wraz z niezbędnymi uzgodnieniami oraz zaświadczeniem autora projektu o posiadaniu odpowiednich uprawnień. 2.2. Sąd wojewódzki ustalił dalej, że wskutek zażalenia Spółki PWINB przywołanym na wstępie postanowieniem z 20 listopada 2019 r. uchylił postanowienie PINB w części i w tym zakresie ustalił nowy termin wykonania zobowiązań Spółki na 31 stycznia 2020 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. 2.3. Dalej w wyroku II SA/Bk 6/20 przywołano ustalony przez organy stan faktyczny sprawy. Jak stwierdzono w wyroku, w toku postępowania PINB dokonał oględzin działki nr [...] w [...], w obecności pełnomocnika Spółki. Ustalono, że na tej działce realizowany jest budynek gospodarczy o wymiarach 11,76 m x 3,25 m, usytuowany ścianą szczytową na styku z budynkiem gospodarczym na działce sąsiedniej o nr [...], ścianą podłużną na styku z budynkiem gospodarczym na działce nr [...], drugą ścianą szczytową po granicy z działką nr [...]. Budynek jest murowany, jednokondygnacyjny, niepodpiwniczony ze stropodachem jednospadowym o wysokości okapu 2,70 m i kalenicy 3,10 m. Pokryty jest blachodachówką z oknami i drzwiami aluminiowymi. W ocenie organów obu instancji, przy budowie budynku mogła być wykorzystana tylna ściana starego budynku gospodarczego oraz szczytowa ściana od strony działki nr [...]. Ściana frontowa została w całości przeszklona. Pełnomocnik Spółki zaprzeczył, aby została dokonana rozbiórka starego budynku gospodarczego i pobudowany nowy. Oświadczył, że w starym budynku (wybudowanym w 1966 r.) została wymieniona stolarka okienna i drzwiowa oraz "orynnowanie". 2.4. Sąd pierwszej instancji wskazał kolejno, że według organów obu instancji Spółka dokonała odbudowy starego budynku gospodarczego. Roboty polegały na zburzeniu dachu, ściany frontowej i ściany szczytowej do połowy wysokości. W to miejsce postawiono nowe elementy. Na aktualnej mapie sytuacyjnej budynek nie istnieje, zaś rozbudowa została dokonana bez pozwolenia na budowę. Zasadniczym dowodem w sprawie stały się zdjęcia (8 sztuk) obrazujące przebieg robót budowlanych dostarczone przez właścicielkę działki sąsiedniej M.M. 2.5. Wyrokując w sprawie II SA/Bk 6/20 wskazano, że organ II instancji na podstawie złożonych fotografii opisał poszczególne etapy rozbiórki starego budynku gospodarczego, a następnie jego odbudowy. Stwierdził, że powstał obiekt budowlany o nieokreślonym jeszcze przeznaczeniu, jednakże należało zastosować procedurę legalizacyjną na podstawie art. 48-49 uPb, ponieważ odbudowę wykonano bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia. 3.1. Na powyższe postanowienie PWINB skargę do sądu administracyjnego wywiodła Spółka, domagając się uchylenia postanowień organów obu instancji, zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Spółka zarzuciła: naruszenie przepisów prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 3 pkt 6 w związku z art. 48 ust. 1 pkt 1 ust. 2 i 3 uPb oraz naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 80 Kpa poprzez: - zaniechanie przesłuchania świadków: S.W. i E.C., którzy byli obecni podczas oględzin 3 października 2019 r.; - dokonanie oceny materiału dowodowego na podstawie oświadczenia M.M. co do wybudowania budynku w czerwcu/lipcu 2019 r., co stoi w sprzeczności ze zdjęciami złożonymi przez skarżącą 15 maja 2019 r.; - zaniechanie przeprowadzenia dowodu z dokumentów: aktu notarialnego z 20 listopada 2015 r. i wypisu z rejestru gruntów na okoliczność zakupu działki nr [...] wraz z budynkiem gospodarczym o pow. 67 m² wybudowanym w 1966 r. 3.2. W uzasadnieniu skargi Spółka wytknęła, że organy nadzoru budowlanego niewłaściwie zastosowały art. 3 pkt 6 w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 ust. 2 i 3 uPb, ponieważ błędnie ustaliły stan faktyczny sprawy. Budynek gospodarczy z 1966 r. nie został bowiem rozebrany oraz odbudowany. Wykonane roboty polegały tylko na wymianie stolarki okiennej, "orynnowaniu", oczyszczeniu cegły oraz konserwacji obróbek blacharskich. Powierzchnia przedmiotowego budynku nie uległa zmianie. Organ nie przesłuchał nadto świadków, którzy byli obecni podczas oględzin. S.W. i E.C., jako właściciele sąsiednich działek, mogliby zeznać, że sporny budynek znajdował się w tym samym miejscu i w takim samym stanie wcześniej jak w dniu oględzin. Organ nie odnotował wyjaśnień ww. osób, natomiast niezasadnie oparł swoje ustalenia o zdjęcia dostarczone przez M.M. Nie zostały też przeanalizowane dokumenty: akt notarialny i wypis z rejestru gruntów oraz 5 sztuk zdjęć dostarczonych przez Spółkę 23 października 2019 r., z których wynika stan budynku identyczny na datę 15 maja 2019 r., jak w dniu oględzin, tj. 3 października 2019 r. Świadczy to - zdaniem Spółki - o nieprawidłowości oświadczenia i zdjęć dostarczonych przez M.M. 3.3. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. 4.1. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Białymstoku skargę oddalił. 4.2. W motywach tego orzeczenia sąd I instancji zaakceptował przyjęcie przez organy, że na przedmiotowej działce został rozebrany (prawie w całości) stary budynek gospodarczy, a następnie odbudowany w tym samym miejscu, ale o innym przeznaczeniu. Świadczą o tym, zdaniem tegoż sądu, wszystkie zdjęcia załączone do akt sprawy, zarówno te dostarczone przez M.M. (właścicielkę sąsiedniej działki nr [...]), jak również sporządzone podczas oględzin i dołączone do zażalenia przez Spółkę. Zdjęcia obrazują poszczególne etapy przeprowadzonych robót budowlanych, poczynając od wyburzenia dachu, ściany frontowej i ściany szczytowej budynku gospodarczego. Następnie wymurowano nowe ściany, w tym ścianę frontową niemal całkowicie przeszkloną oraz położono nowy dach jednospadowy. Od wewnątrz widoczne są nowe cegły na ścianie szczytowej i odeskowanie ściany tylnej (zdjęcia z oględzin). Powstał nowoczesny budynek, który (jak widać na zdjęciach złożonych przez skarżącą) nie ma charakteru budynku gospodarczego. Lokalizacja budynku jest przylegająca dwoma ścianami, po granicy, do ścian budynków gospodarczych na działkach o nr [...] i [...]. Materiał zdjęciowy odzwierciedla tę lokalizację, czego Spółka nie kwestionuje. 4.3. Sąd I instancji uznał za bezsporne, że Spółka nie legitymowała się decyzją o pozwoleniu na rozbiórkę i odbudowę budynku gospodarczego postawionego w 1966 r. Roboty zostały wykonane samowolnie. W takiej sytuacji - zdaniem tegoż sądu - organy słusznie zastosowały przepisy art. 48 ust. 1 2 i 3 uPb, czyli wstrzymały postanowieniem wykonywanie dalszych robót budowlanych i nałożyły na Spółkę obowiązek dostarczenia określonej dokumentacji. 5.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Spółka - zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając go w całości. 5.2. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325, Ppsa) zaskarżonemu wyrokowi zarzuca się: I. naruszenie przepisów prawa materialnego: 1) art. 151 Ppsa w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 uPb, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że do powierzchni zabudowy należy również wliczyć grubość muru budynku znajdującego się na sąsiedniej działce, w konsekwencji niezastosowanie tego przepisu mimo spełniania przez przedmiotowy obiekt budowlany opisanych w tym przepisie kryteriów; 2) art. 151 Ppsa w zw. z art. 48 ust. 1, 2 i 3 uPb, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do przedmiotowego obiektu budowlanego, który spełnia normy obiektu opisanego w art. 29 ust. 1 pkt 2 uPb i który to obiekt nie znajduje się w katalogu obiektów opisanych w dyspozycji art. 48 ust. 1 uPb; 3) art. 151 Ppsa w zw. z art. 3 pkt 6 i art. 48 ust. 1, 2 i 3 uPb poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy Spółka wykonała jedynie prace polegające na wymianie stolarki okiennej, "orynnowieniu" budynku, oczyszczeniu cegły oraz konserwacji obróbek blacharskich, które nie stanowią robót budowlanych; II. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 151 Ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 Kpa, poprzez: - zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i przeprowadzenie niekompletnych pomiarów obiektu budowlanego, w konsekwencji ustalenie jego powierzchni zabudowy niezgodnie ze stanem faktycznym, tj. najprawdopodobniej z uwzględnieniem grubości muru budynku znajdującego się na sąsiedniej działce, co skutkowało błędną kwalifikacją obiektu budowlanego i nieprawidłowym utrzymaniem w mocy skarżonego postanowienia organu; - zaniechanie ustalenia kiedy roboty, przedstawione na zdjęciach przedłożonych przez M.M., zostały wykonane (czy w tym czasie właścicielem przedmiotowego obiektu była Spółka), co by pozwoliło ustalić, że zarzucanych robót nie wykonała Spółka, nie była też inwestorem i nie powinna być adresatem utrzymanej w mocy decyzji organu; - zaniechanie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków S.W. i E.C., którzy potwierdzili - podczas oględzin 3 października 2019 r. - że przedmiotowy obiekt znajdował się w tym samym miejscu i w tym samym stanie, jak w dniu oględzin (choć ich oświadczenia nie zostały odnotowane w treści protokołu), i którzy potwierdziliby, że Spółka nie wykonała zarzucanych robót, przedstawionych na zdjęciach M.M., nie była ich inwestorem i nie powinna być adresatem "utrzymanej w mocy decyzji organu"; - dokonanie oceny stanu faktycznego w oparciu jedynie o twierdzenia M.M. i przedłożonych przez nią zdjęć, które stoją w sprzeczności z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym (twierdzeniami pełnomocnika spółki, S.W. i E.C., jak również zdjęciami przedłożonymi przez Spółkę), w konsekwencji błędne ustalenie, że to Spółka wykonała roboty, przedstawione na zdjęciach M.M. lub była ich inwestorem; 2) art. 134 Ppsa poprzez zaniechanie przez sąd pierwszej instancji wyjścia poza granice zakreślone zarzutami i brak kontroli prawidłowości wyliczenia przez organ powierzchni zabudowy (mimo braku definicji legalnej), w sytuacji, gdy już różnica 28 cm (grubość muru) mogła stanowić o zmianie kwalifikacji prawnej obiektu budowlanego 5.3. Skarżąca kasacyjnie Spółka wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, rozpatrzenie sprawy na rozprawie, a także dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci opinii na wykazanie faktu powierzchni zabudowy przedmiotowego obiektu budowlanego mniejszej niż 35 m2. 5.4. W trakcie rozprawy pełnomocnik Spółki popierał wniesioną skargę kasacyjną, jej zarzuty, wnioski i argumentację. Pełnomocnik organu II instancji wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 6.1. Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2023, poz. 1364 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów. 6.2. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. 6.3. Wniosek o dopuszczenie dowodu w postaci opinii na okoliczność powierzchni zabudowy obiektu budowlanego nie podlegał uwzględnieniu. W myśl art. 106 § 3 Ppsa sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W piśmiennictwie nie budzi wątpliwości, że dokonywanie przez sąd administracyjny samodzielnych ustaleń faktycznych jest dopuszczalne jedynie w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji (por. J. P. Tarno, Postępowanie przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2010, s. 265). Wedle art. 133 § 1 zd. 1 Ppsa sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, a więc rozpatruje sprawę co do reguły na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. W drodze wyjątku, zgodnie z art. 106 § 3 Ppsa, sąd może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów, "jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie". Zakres postępowania dowodowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest dostosowany do funkcji tego postępowania, której celem jest ocena zgodności z prawem procesu zastosowania przez organy administracji publicznej norm prawa do określonego stanu faktycznego. Postępowanie dowodowe i dokonywanie w jego trakcie ustaleń faktycznych przez sąd administracyjny jest dopuszczalne jedynie w powyższym zakresie. W judykaturze trafnie zauważa się, że celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 Ppsa jest ocena, czy organy prawidłowo ustaliły ten stan i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń. To zaś oznacza, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym codo reguły nie może zmierzać do rozpatrzenia sprawy administracyjnej, w tym ustalania jej stanu faktycznego. Tym samym w postępowaniu przed sądem administracyjnym strona nie może oczekiwać, iż sąd będzie prowadził postępowanie dowodowe i ustalał stan faktyczny sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2016 r., II OSK 2747/14, LEX nr 2119358). Z art. 106 § 3 Ppsa wynika, że postępowanie dowodowe może być prowadzone tylko jako postępowanie uzupełniające, ograniczone do dowodów z dokumentów i zmierzające do wyjaśnienia "istotnych wątpliwości". Prowadzenie jakichkolwiek innych dowodów poza dowodami z dokumentów, np. dowodu ze zdjęć, opinii biegłego czy też oględzin, jest niedopuszczalne. Zaoferowany przez Spółkę dowód w istocie dotyczy dowodu z opinii mającej mieć charakter opinii biegłego, nadto dotyczy okoliczności związanej ze stanem faktycznym sprawy administracyjnej. Z tych względów Sąd Naczelny nie uwzględnił żądania Spółki, jako wykraczającej poza dyspozycję art. 106 § 3 Ppsa. 6.4. Zarzut naruszenia art. 151 Ppsa stanowiącego, że w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części, o tyle byłby uzasadniony, o ile usprawiedliwione okazałyby się zarzuty naruszenia innych przepisów powołanych w skardze kasacyjnej. Przepis art. 151 Ppsa ma bowiem charakter wynikowy i jego zastosowanie jest za każdym razem rezultatem uznania, że w sprawie nie zaistniało tego rodzaju naruszenie przepisów prawa materialnego bądź regulacji procesowej, które uzasadniałaby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu. Chcąc powołać się na zarzut naruszenia tego przepisu, autor skargi kasacyjnej jest zobowiązany bezpośrednio powiązać ten zarzut z naruszeniem innych konkretnych przepisów, które to naruszenie sąd I instancji wadliwie miałby zaakceptować. Ponadto cyt. przepis może być naruszony, gdy sąd pierwszej instancji uznając, że skarga zasługuje na uwzględnienie, wydaje orzeczenie oddalające skargę, lub też gdyby uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, uwzględnił ją. W przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji zgodne jest z dyspozycją zastosowanej normy prawnej. 6.5. Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Sąd wojewódzki słusznie zauważył, że wskazywani w skardze S.W. i E.C. byli uczestnikami postępowania, nie zaś świadkami, ich udział w trakcie oględzin przedmiotowego obiektu nie został odnotowany w protokole, nie składali także wyjaśnień. O ich przesłuchanie nie wnioskował ponadto uczestniczący w oględzinach budynku pełnomocnik Spółki. Organ powiatowy dokonał oględzin przedmiotowego budynku, ustalając wówczas jego wymiary, a to ustalenie nie było podważane przez Spółkę w trakcie postępowania administracyjnego. Dokonane ustalenia w tym względzie wskazują na przekroczenie przez ten budynek powierzchni 35 m². Trafnie także ocenił sąd a quo, że ujęte w skardze okoliczności, co do których mieliby zeznawać wskazywane obecnie w skardze kasacyjnej osoby, a dotyczące zlokalizowania spornego budynku "w tym samym miejscu i w takim samym stanie, jak w dniu oględzin" nie miałoby istotnego znaczenia, skoro lokalizacja ta i wygląd budynku ujawnione w dniu oględzin organu powiatowego, nie były kwestionowane. Słusznie sąd wojewódzki przyjął, że dołączone w poczet materiału dowodowego zdjęcia wykonane przez uczestnika postępowania, jak również organ w trakcie oględzin, dostatecznie jasno określają wygląd budynku i miejsce jego posadowienia. Zarzuty Spółki odnośnie naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów K.p.a., odnośnie braku wyjaśnienia kwestii co do osoby inwestora spornych robót budowlanych i wykluczenia, aby to skarżąca kasacyjnie nim była, są zupełnie niewiarygodne, jeśli uwzględnić wyjaśnienia, które złożył pełnomocnik Spółki w trakcie postępowania administracyjnego, jak również materiał zdjęciowy złożony przez M.M., a obrazujący przebieg robót budowlanych na działce nr [...] w przy ul. [...] w [...]. 6.6. Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 uPb, sąd pierwszej instancji nie dokonywał wykładni cyt. przepisu prawa materialnego w sposób przypisany mu w skardze kasacyjnej Spółki, nadto cyt. przepis nie normuje kwestii obliczania powierzchni zabudowy. 6.7. Nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 151 Ppsa w zw. z art. 3 pkt 6 uPb, nie sposób podzielić poglądu Spółki, jakoby wykonane przez nią prace stanowić miały li tylko działania nie stanowiące odbudowy w rozumieniu przepisów uPb, które wymagały uprzednio zgody budowlanej właściwego organu. Ustalenia faktyczne dokonane w trakcie postępowania administracyjnego przeczą temu stwierdzeniu Spółki. 6.8. W konsekwencji nie są trafne zarzuty naruszenia przepisów art. 134 § 1 Ppsa oraz art. 151 Ppsa w zw. z art. 48 ust.1, 2 i 3 uPb. Prawidłowo ocenił sąd a quo, że w poprawnie i dostatecznie ustalonym stanie faktycznym sprawy, organ powiatowy uprawniony był do wydania postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych oraz zobowiązaniu Spółki do przedłożenia stosownych dokumentów, celem możliwości legalizacji tych robót. Nie wykazano w skardze kasacyjnej niewłaściwego zastosowania cyt. przepisów prawa materialnego, skoro organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie nakazowe organu powiatowego zawierające elementy wskazane w dyspozycji art. 48 ust. 3 uPb. Nie naruszył także sąd pierwszej instancji przepisu art. 134 § 1 Ppsa, kwestia wyliczenia powierzchni zabudowy przedmiotowego obiektu nie była podnoszona na etapie postępowania administracyjnego, a sąd wojewódzki nie był uprawniony do dokonywania własnych ustaleń faktycznych na tym etapie sprawy, zwłaszcza że Spółka podnosi w sposób hipotetyczny ewentualność błędu organów w tym zakresie. 7.1. Z powyższych i działając na podstawie art. 184 Ppsa, oddalono skarge kasacyjną. 7.2.O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 Ppsa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI