Orzeczenie · 2025-10-07

II OSK 170/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-07
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennezagospodarowanie przestrzennezabudowa mieszkaniowaład przestrzennysąsiedztwo urbanistyczneanaliza urbanistycznaNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku WSA we Wrocławiu, który uchylił decyzje organów odmawiające ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej wielorodzinnej. SKO zarzucało WSA naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną interpretację art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) oraz wadliwe uzasadnienie wyroku. Kluczowym elementem sporu była ocena, czy tereny zielone, zabudowa sportowo-rekreacyjna oraz obwodnica śródmiejska Wrocławia stanowią bariery urbanistyczne zrywające sąsiedztwo z planowaną inwestycją. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że WSA prawidłowo ocenił, iż organy nie wykazały w sposób przekonujący braku możliwości wkomponowania zabudowy w istniejący ład przestrzenny. Sąd podkreślił, że pojęcia 'sąsiedztwa' i 'kontynuacji funkcji' należy interpretować w sposób urbanistyczny, uwzględniając powiązania przestrzenne, a nie tylko najbliższe otoczenie czy pojedyncze bariery. Odległość 330-360 metrów od zabudowy mieszkaniowej, oddzielona terenami zieleni i obwodnicą, nie wykluczała sąsiedztwa w warunkach miejskich. NSA stwierdził, że organy nie wykazały, iż planowana zabudowa narusza ład przestrzenny, a ich argumentacja dotycząca 'jednostek funkcjonalno-przestrzennych' i 'barier urbanistycznych' była nieprzekonująca.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęć 'sąsiedztwo urbanistyczne' i 'kontynuacja funkcji' w kontekście ustalania warunków zabudowy, zwłaszcza w miastach z terenami zielonymi i infrastrukturą drogową.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny stanu faktycznego i urbanistycznego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organy administracji prawidłowo oceniły, że planowana zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna nie może być wkomponowana w istniejący ład przestrzenny ze względu na obecność terenów zielonych, zabudowy sportowo-rekreacyjnej oraz obwodnicy śródmiejskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie wykazały w sposób przekonujący braku możliwości wkomponowania zabudowy w istniejący ład przestrzenny.

Uzasadnienie

NSA uznał, że pojęcia 'sąsiedztwa' i 'kontynuacji funkcji' należy interpretować w sposób urbanistyczny, uwzględniając powiązania przestrzenne. Odległość 330-360 metrów od zabudowy mieszkaniowej, oddzielona terenami zieleni i obwodnicą, nie wykluczała sąsiedztwa w warunkach miejskich. Organy nie wykazały, że planowana zabudowa narusza ład przestrzenny.

Czy wyrok WSA, uchylający decyzję organów administracji, był wadliwie uzasadniony z powodu braku wskazania konkretnych przepisów postępowania, które zostały naruszone?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, mimo pewnych mankamentów, uzasadnienie WSA w sposób dostatecznie jasny wskazywało na uchybienia procesowe organów, powiązane z oceną materiału dowodowego i wykładnią prawa materialnego.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że z motywów wyroku WSA wynikało, jakie naruszenia procesowe (art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a.) były podstawą uchylenia decyzji, nawet jeśli nie przytoczono dosłownie numerów jednostek redakcyjnych K.p.a. Strony rozumiały podstawę rozstrzygnięcia.

Czy posługiwanie się przez organy administracji kategorią 'kwartału zabudowy' lub 'jednostki funkcjonalno-przestrzennej' przy ocenie obszaru analizowanego było dopuszczalne i prawidłowe?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nadawanie tym kategoriom znaczenia, które prowadziło do ograniczenia roli ustawowego obszaru analizowanego i wyeliminowania z pola widzenia części zabudowy mieszkaniowej, nie było właściwe.

Uzasadnienie

NSA uznał, że choć dopuszczalne jest opisywanie różnych części obszaru analizowanego, to posłużenie się kategorią 'kwartału' prowadzące do uznania, że zabudowa w granicach obszaru analizowanego nie może stanowić punktu odniesienia, nie jest właściwe. Sąd pierwszej instancji krytycznie ocenił, że wnioski z analizy odbiegały od realnego układu przestrzennego i były oparte na nieprzekonujących założeniach o przeszkodach zrywających sąsiedztwo.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu.

Przepisy (13)

Główne

r.MI art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 61 § ust. 5a

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 133 § § 1 zdanie 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wykazały w sposób przekonujący braku możliwości wkomponowania zabudowy mieszkaniowej w istniejący ład przestrzenny. • Połączenie terenów zieleni i obwodnicy śródmiejskiej z zabudową mieszkaniową w warunkach miejskich nie musi stanowić bariery zrywającej sąsiedztwo urbanistyczne. • Uzasadnienie wyroku WSA, mimo pewnych braków formalnych, było wystarczające do zrozumienia podstaw rozstrzygnięcia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty SKO dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez WSA (brak wskazania konkretnych przepisów K.p.a.). • Zarzuty SKO dotyczące naruszenia prawa materialnego (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. • Zarzuty SKO dotyczące wadliwej konstrukcji uzasadnienia wyroku WSA (art. 141 § 4 P.p.s.a.). • Zarzuty SKO dotyczące orzekania przez WSA w dwoistym stanie prawnym i pominięcia istotnych okoliczności faktycznych (art. 133 § 1 P.p.s.a.).

Godne uwagi sformułowania

organy nie wykazały w sposób przekonujący braku możliwości wkomponowania zabudowy w istniejący ład przestrzenny • pojęcia 'sąsiedztwa' i 'kontynuacji funkcji' nie można interpretować w sposób, który w praktyce prowadziłby do nadmiernego związania decyzji o warunkach zabudowy tylko z najbliższym otoczeniem • drogi, zwłaszcza prowadzone na estakadach, co do zasady łączą tkankę miejską • w warunkach miejskich dystans 330–360 metrów nie jest dystansem, który sam przez się wyklucza istnienie sąsiedztwa

Skład orzekający

Arkadiusz Despot - Mładanowicz

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

członek

Jan Szuma

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć 'sąsiedztwo urbanistyczne' i 'kontynuacja funkcji' w kontekście ustalania warunków zabudowy, zwłaszcza w miastach z terenami zielonymi i infrastrukturą drogową."

Ograniczenia: Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny stanu faktycznego i urbanistycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu ustalania warunków zabudowy w miastach, gdzie konflikty między nową zabudową a istniejącą zielenią lub infrastrukturą są częste. Wyrok NSA wyjaśnia kluczowe zasady interpretacji przepisów.

Czy obwodnica i park miejski mogą zablokować budowę domu? NSA wyjaśnia zasady sąsiedztwa urbanistycznego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst