II OSK 170/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego o taras i wiatę, uznając projekt za zgodny z prawem.
Skarga kasacyjna dotyczyła wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego o taras i wiatę. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym niezgodność projektu z planem miejscowym (przekroczenie powierzchni zabudowy) oraz warunkami technicznymi (nasłonecznienie, przesłanianie, odległość od granicy). NSA oddalił skargę, uznając, że taras nie wlicza się do powierzchni zabudowy, projekt jest zgodny z planem miejscowym i warunkami technicznymi, a analiza nasłonecznienia była wystarczająca.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego o taras i wiatę. Skarżąca podniosła szereg zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania (m.in. art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niezbadanie zgodności z prawem, art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie) oraz prawa materialnego (m.in. art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, § 20 pkt 5 lit. e) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, § 12, § 13, § 57, § 60 warunków technicznych). Główne zarzuty dotyczyły wadliwej kwalifikacji projektowanego obiektu jako tarasu, nieuwzględnienia go w powierzchni zabudowy działki, co miało skutkować przekroczeniem dopuszczalnych wskaźników, naruszenia przepisów dotyczących odległości od granicy działki oraz braku należytej analizy nasłonecznienia i przesłaniania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał, że nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Sąd pierwszej instancji zasadnie oddalił skargę. NSA szczegółowo odniósł się do zarzutów skargi kasacyjnej, wyjaśniając, że zgodnie z Polską Normą PN-ISO 9836, taras oparty na oddzielnej konstrukcji, niebędący elementem kondygnacji, zadaszony pergolą, nie wlicza się do powierzchni zabudowy. W analizowanym przypadku nawet po doliczeniu powierzchni tarasu, wskaźnik zabudowy nie przekraczał 60% dopuszczalnych w planie miejscowym. Projektowany taras i schody zewnętrzne spełniały również wymogi odległościowe od granicy działki. Analiza nasłonecznienia i przesłaniania została uznana za wystarczającą, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. (art. 7, 77, 80, 84) uznano za niezasadne, wskazując na fakultatywność dowodu z opinii biegłego. NSA podkreślił, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające do kontroli instancyjnej, a zarzuty dotyczące naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a. jako norm wynikowych nie mogły stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw i została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, taras o opisanej konstrukcji nie jest elementem wyższej kondygnacji i nie wyznacza zewnętrznych krawędzi budynku, dlatego nie powinien być zaliczany do powierzchni zabudowy.
Uzasadnienie
NSA odwołał się do Polskiej Normy PN-ISO 9836, która definiuje powierzchnię zabudowy jako rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku, wyłączając z niej elementy drugorzędne, takie jak tarasy o opisanej konstrukcji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (17)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania.
pr. bud. art. 35 § 1
Prawo budowlane
Organ ma prawo i obowiązek weryfikacji zgodności projektu budowlanego z prawem.
pr. bud. art. 5 § 1
Prawo budowlane
Obiekt budowlany winien zostać zaprojektowany i budowany z poszanowaniem uzasadnionych interesów osób trzecich.
warunki techniczne art. 12 § 6
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną dla tarasu i schodów zewnętrznych.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada oficjalności postępowania dowodowego i obowiązku organu do dokładnego wyjaśnienia sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny materiału dowodowego.
k.p.a. art. 84 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość powołania biegłego w przypadku potrzeby wiadomości specjalnych.
u.o.n. art. 2
Ustawa o normalizacji
Definicja normy jako dokumentu ustalającego zasady, wytyczne lub charakterystyki.
warunki techniczne art. 13
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Wymagania dotyczące nasłonecznienia.
warunki techniczne art. 57
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Wymagania dotyczące przesłaniania.
warunki techniczne art. 60
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Wymagania dotyczące nasłonecznienia i przesłaniania.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona prawa własności.
Konstytucja RP art. 47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona prawa do prywatności.
Konstytucja RP art. 30
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona godności ludzkiej.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Równość wobec prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Projektowany taras, ze względu na swoją konstrukcję i brak ingerencji w konstrukcję nośną budynku, nie powinien być wliczany do powierzchni zabudowy działki. Projektowany taras i schody zewnętrzne spełniają wymogi odległościowe od granicy działki. Analiza nasłonecznienia i przesłaniania jest wystarczająca i nie wymaga uzupełnienia. Postępowanie administracyjne i sądowe było prowadzone prawidłowo, bez naruszenia przepisów k.p.a. i p.p.s.a.
Odrzucone argumenty
Projektowany taras powinien być wliczany do powierzchni zabudowy, co skutkuje przekroczeniem dopuszczalnych wskaźników planu miejscowego. Naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki. Niewystarczająca analiza nasłonecznienia i przesłaniania, wymagająca powołania biegłego. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 80, 84 k.p.a.) poprzez brak inicjatywy dowodowej organu. Wadliwe uzasadnienie wyroku WSA (art. 141 § 4 p.p.s.a.).
Godne uwagi sformułowania
W prawie budowlanym nie ma ścisłej definicji tarasu. Pojęcie "powierzchni zabudowy" należy przypisywać dokładnie takie znaczenie, jakie dla tego parametru przyjęto oficjalnie we właściwej Polskiej Normie. Zgodnie z punktem 5.1.2.2 cytowanej wyżej Normy "powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu." Naruszenie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, gdy nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia. Normy z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ są normami o charakterze wynikowym.
Skład orzekający
Anna Żak
przewodniczący sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
sędzia del. WSA
Tomasz Zbrojewski
sędzia NSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia powierzchni zabudowy w kontekście tarasów i innych elementów budowlanych, stosowanie przepisów Prawa budowlanego, planów miejscowych i warunków technicznych w procesie budowlanym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej konstrukcji tarasu i konkretnych zapisów planu miejscowego oraz warunków technicznych. Definicja powierzchni zabudowy oparta na normie PN-ISO 9836 może być różnie interpretowana w zależności od szczegółów technicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów budowlanych, zwłaszcza w kontekście rozbudowy istniejących budynków i definicji kluczowych pojęć jak 'powierzchnia zabudowy'. Jest to ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i nieruchomościach.
“Czy taras wlicza się do powierzchni zabudowy? NSA wyjaśnia kluczowe wątpliwości w prawie budowlanym.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 170/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-01-25 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Żak /przewodniczący sprawozdawca/ Magdalena Dobek-Rak Tomasz Zbrojewski Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane VII SA/Wa 834/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-07-28 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Anna Żak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant starszy asystent sędziego Paulina Jaszczuk po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lipca 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 834/22 w sprawie ze skargi A. Z. i M. Z. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 28 lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z 28 lipca 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 834/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. Z. i M.Z. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z 28 lutego 2022 r. nr 181/OPON/2022 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia I. S. i K. Z. (inwestorzy) pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego. W skardze kasacyjnej A. Z. zaskarżyła ww. wyrok zarzucając mu: 1. naruszenie przepisów postępowania (art. 174 § 2 p.p.s.a.), mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na niezbadaniu przez Sąd I instancji zgodności z prawem zaskarżonych decyzji, niezależnie od podniesionych zarzutów i wniosków skarżących, poprzez nierozpatrzenie zaskarżonych decyzji pod kątem naruszenia: - art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane (dalej jako: pr. bud.) zgodnie z którym obiekt budowlany winien zostać zaprojektowany i budowany w sposób określony w przepisach prawa, z poszanowaniem występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Właściwa ocena okoliczności sprawy oraz zgromadzonego w niej materiału dowodowego powinna skutkować wnioskiem, że przedmiotowa budowa stoi w sprzeczności do uzasadnionych interesów skarżących; - art. 35 ust. 1 pkt 2 pr.bud., bowiem wbrew twierdzeniu Sądu, projekt budowlany nie był zgodny miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego tj. z § 20 pkt 5 lit. e) Uchwały nr 135/VII/2019 Rady Miasta Płocka z 25 kwietnia 2019 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Swojska- Nowickiego" w Płocku (dalej: "miejscowy plan"), a ponadto z § 13, § 57 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Prawidłowa ocena spełnienia kryteriów z art. 35 ust. 1 pkt. 2 pr. bud. doprowadziłaby do wniosku, że nie spełniono przesłanek determinujących zatwierdzenie pozwolenia na budowę, a tym samym że decyzje zapadłe w sprawie winny ulec uchyleniu. Wskutek czego Sąd I instancji nie tylko nie rozpoznał zarzutów postawionych w skardze, ale również nie przeprowadził samodzielnej weryfikacji poprawności wyroku poza granicami owych zarzutów, do czego, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. był zobligowany; b) naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na niezbadaniu przez Sąd I instancji zgodności z prawem zaskarżonych decyzji, niezależnie od podniesionych zarzutów i wniosków skarżących, poprzez nierozpatrzenie zaskarżonych decyzji pod kątem naruszenia art. 7, 77 i 84 § 1 k.p.a. Sąd I instancji nie dokonał oceny braku podjęcia przez organ inicjatywy dowodowej z urzędu, w postaci dowodu z opinii w przedmiocie analizy nasłonecznienia i przesłaniania, a także, w ramach potrzeby - dowodu z oględzin nieruchomości. Organ II instancji wskazał, że odwołujący nie przedłożyli żadnych dokumentów na poparcie swojego stanowiska w tej kwestii, co również podniósł Sąd I instancji. Takie założenie prowadzi do przerzucenia ciężaru dowodowego na strony, co pozostaje w sprzeczności z zasadą oficjalności postępowania dowodowego. Strona, kierując zarzuty wobec w/w analizy załączonej do projektu budowlanego, niejako zobligowała organ do działania we własnym zakresie, w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy, skoro w sprawie pojawiła się potrzeba zasięgnięcia do wiadomości specjalnych; c) naruszenie przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez pominięcie odniesienia się do całości materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym w szczególności zaś dowodu w postaci złożonej przez skarżących opinii technicznej sporządzonej przez rzeczoznawcę budowlanego B. K., pomimo że obowiązkiem Sądu była weryfikacja tego dowodu, zwłaszcza w świetle braku jakiegokolwiek jego zbadania przez organ; d) naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia nieodpowiadającego wymogom formalnym. Sąd nie wyjaśnił, z jakich przyczyn odmówił przeprowadzenia i oceny dowodu w postaci przedłożonej przez skarżących opinii technicznej, jak również odstąpił od oceny pominięcia przez organ tego dowodu. Uzasadnienie Sądu nie zawiera odniesienia do wszystkich zarzutów skarżących, w tym przede wszystkim odnośnie braku przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego - analizy nasłonecznienia, co w konsekwencji skutkuje tym, że uzasadnienie zawiera braki tego rodzaju, że uniemożliwiona została kontrola kasacyjna; e) naruszenie przepisu art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 a oraz pkt 1 c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w całości w sytuacji, gdy prawidłowe rozpoznanie sprawy, zarówno w oparciu co do podniesionych przez skarżących zarzutów, jak i poza tymi zarzutami, do czego Sąd był zobowiązany winno skutkować uchyleniem decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) oraz pkt 1 c) p.p.s.a. f) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo rażącego naruszenia przez organ II instancji przepisów art. 7, art. 77, art. 80 i art. 84 k.p.a., poprzez pominięcie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w postaci opinii technicznej rzeczoznawcy budowlanego, nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego co do dowodów mających istotne znacznie dla rozstrzygnięcia w postaci dowodu z opinii biegłego - analizy nasłonecznienia oraz dowodu z oględzin nieruchomości. 2. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 § 1 p.p.s.a.) i w tym zarzucono zaskarżonemu orzeczeniu: a) naruszenie przepisu art. 35 ust. 1 pkt 2 pr. bud., polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu przejawiającym się w przyjęciu, że w przypadku złożenia kompletnego projektu budowlanego oraz z uwagi na gwarancję, jaką daje fakt posiadania stosownych uprawnień przez projektanta tworzącego projekt budowlany, to projektant ponosi odpowiedzialność za zgodność projektu z prawem, zaś organ nie ma możliwości odmowy zatwierdzenia projektu, w sytuacji zapewnienia projektanta o takiej zgodności, w sytuacji gdy organ ma prawo i obowiązek weryfikacji, czy rozwiązania przyjęte w projekcie są zgodne z prawem; b) naruszenie przepisu art. 35 ust. 1 pkt 2 pr. bud. poprzez błędne uznanie, że przedłożony projekt budowlany pozostaje zgodny z warunkami, jakie ustawodawca wskazał w dyspozycji przepisu art. 35 ust. 1 pkt 2 pr. bud., w sytuacji gdy projekt nie odpowiada § 20 pkt. 5 lit. e) miejscowego planu poprzez przekroczenie w projekcie ustalonej w w/w Uchwale maksymalnej powierzchni zabudowy wynoszącej 60% w stosunku do powierzchni działki budowlanej, a także § 12 ust. 1 pkt 11 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.; dalej "warunki techniczne") wskutek czego właściwa ocena projektu pod kątem jego zgodności z przepisami prawa doprowadziłaby do decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu; c) naruszeniu przepisu art. 5 ust 1 pkt 9 pr. bud, a także art. 64, 47,30 oraz 32 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy obowiązkiem organu była weryfikacja projektu z uwzględnieniem uzasadnionych interesów osób trzecich. Sąd nie wziął pod uwagę, że wskutek projektowanej inwestycji uzasadnione interesy skarżących - rozumiane jako interesy prawne - nie zostaną poszanowane. Zaakceptowanie obecnego stanu rzeczy nie tylko prowadzi do pozostawania w obrocie prawnym decyzji niezgodnej z prawem (miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie), ale także stoi wbrew ochronie prawa własności i prawa do prywatności, którego ochronę zapewnia Konstytucja RP; d) naruszenie przepisu § 20 pkt 5 lit. e) miejscowego planu poprzez przekroczenie w projekcie ustalonej w w/w Uchwale maksymalnej powierzchni zabudowy wynoszącej 60% w stosunku do powierzchni działki budowlanej wskutek bezzasadnego przyjęcia przez organy, a następczo przez Sąd, że projektowany obiekt budowlany nie powiększa powierzchni zabudowy, w sytuacji gdy obiekt ten nie jest elementem drugorzędnym zabudowy, a więc zwiększa powierzchnię zabudowy i powinien być do niej wliczany; e) naruszenie przepisu § 12 ust. 6 pkt 1 warunków technicznych poprzez jego zastosowanie wskutek błędnego przeświadczenia, że budowany obiekt jest tarasem w rozumieniu prawa budowlanego oraz § 12 ust. 1 pkt 1 warunków technicznych, poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy przepis ten powinien znaleźć zastosowanie co do planowanego obiektu, co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia odległości budowy od granicy działki mniejszej, aniżeli właściwa, ustalona w oparciu o § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia; f) naruszenie przepisu § 13, § 57 i § 60 warunków technicznych poprzez ich niezastosowanie, wskutek przyjęcia za poprawną analizę nasłonecznienia i przesłaniania przedłożoną przez inwestorów, w sytuacji gdy analiza ta nie była kompletna i nie powinna stanowić dowodu w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania, zasądzenie na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. od organu zwrotu kosztów postępowania wywołanego skargą kasacyjną, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca podniosła, że w sprawie zachodzi wątpliwość co do rzetelności prowadzonego postępowania administracyjnego przez organy obydwu instancji, czego Sąd nie zbadał. W uzasadnieniu wyroku rozważania w tym zakresie ograniczają się wyłącznie do wskazania, że w tego rodzaju postępowaniach organy architektoniczno-budowlane właściwie nie mają żadnego uprawnienia weryfikacji projektu, poza kryteriami wskazanymi w art. 35 ust. 1 pr. bud. Wadliwość decyzji, a następnie wyroku zrodziła się z błędnej oceny jego postanowień jako zgodnych z prawem. Niezrozumiałym jest w ocenie skarżącej brak jakiegokolwiek odniesienia się przez Sąd do podnoszonego w skardze zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 pr. bud. Z powyższej normy wynika, że projektowana inwestycja winna być zgodna z normami technicznymi, z zakresu bezpieczeństwa, jak i powinna respektować i odpowiadać zasadom współżycia społecznego. W ocenie skarżącej jej uzasadniony interes - rozumiany jako interes prawny - został całkowicie pominięty. Od początku postępowania administracyjnego, następnie także w skardze, skarżąca podnosiła nieprawidłowości w zakresie analizy nasłonecznienia i przesłaniania. Z uwagi na charakter postępowania administracyjnego, jak również materię należącą do wiadomości specjalnych, które nie mogą zostać samodzielnie zbadane przez skarżącą nieposiadającą w tym zakresie wiedzy, taki obowiązek winien spoczywać na organie. Analiza nasłonecznienia nie jest bowiem dokumentem, który mogłaby stworzyć osoba nieposiadająca w tym zakresie kompetencji. Skarżąca zarzuciła także, że Sąd nie wziął pod uwagę bierności organu w celu wyjaśnienia sprawy, w tym niepodjęcia żadnej inicjatywy dowodowej z urzędu, chociażby w postaci dokonania oględzin nieruchomości czy przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, skoro skarżąca wskutek własnych wyliczeń podważyła poprawność wyliczeń zawartych w projekcie. Skarżąca wskazała, że organ nie może odgórnie założyć, że nie istnieje oddziaływanie projektowanego obiektu na obiekt sąsiedni. Odnosząc się do zagadnienia powierzchni zabudowy, a jednocześnie nawiązując do kwestii uzasadnionego interesu skarżącej, wskazała ona, że organy, a następczo Sąd, błędnie zidentyfikowały projektowany obiekt jako taras. W konsekwencji doszło do sytuacji, w której powierzchnia owego obiektu nie została zaliczona do powierzchni zabudowy, w sytuacji gdy do takiej powierzchni zaliczona być powinna. Projektowany obiekt znajduje się wewnątrz obrysu - w wyniku operacji architektonicznych powstanie kolejna kondygnacja lub konstrukcja tworzona przez zadaszenie. W takim przypadku zadaszenie wlicza się w powierzchnię zabudowy. Inaczej w przypadku obiektów (w tym tarasów) niezadaszonych - jedynie wówczas powierzchnia ta nie wliczałaby się do powierzchni zabudowy. Niemniej jednak w przedmiotowym stanie projektowany obiekt posiada zadaszenie, które jednocześnie nie stanowi dachu budynku. W świetle treści Polskiej Normy PN-ISO 9836 powierzchnia obiektu letniskowego stanowi powierzchnię zabudowy. Podobnie rzecz się ma z przedmiotowym zadaszonym obiektem budowlanym, którego powierzchnia także winna być zaliczona do powierzchni zabudowy. Nie jest to element drugorzędny zabudowy, gdyż wyznacza on zewnętrzne krawędzie obiektu w rzucie pionowym. Stąd też projektowany obiekt zwiększa powierzchnię zabudowy i winien być w niej uwzględniony, co z kolei doprowadzi do niezgodności ze wskaźnikami określonymi w projekcie zagospodarowania i § 20 pkt 5 lit. e) planu miejscowego poprzez przekroczenie w projekcie ustalonej w planie maksymalnej powierzchni zabudowy wynoszącej 60% w stosunku do powierzchni działki budowlanej, a także z § 12 ust. 3 warunków technicznych. Taras przykryty dachem, który jednocześnie nie jest dachem budynku, winien zostać wliczony do powierzchni zabudowy, a tym samym powierzchnia przyjęta w projekcie i zaaprobowana przez organy oraz Sąd, jest błędna. Na rozprawie w dniu 24 czerwca 2025 r. uczestnik postępowania K. Z. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej. Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji, mimo nieprawidłowego uzasadnienia. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Sąd Wojewódzki zasadnie oddalił skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego z 28 lutego 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Płocka z 29 czerwca 2021 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej I. S. i K. Z. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej o taras i wiatę w P. przy ul. W. [...], na działce o nr ew. [...]. Analiza zarzutów skargi kasacyjnej zarówno dotyczących naruszenia przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego i ich uzasadnienia wskazuje, że kwestie sporne w tej sprawie dotyczą objętego decyzją o pozwolenie na rozbudowę obiektu w postaci budowy tarasu i w tym zakresie podniesiono trzy zasadnicze zarzuty : po pierwsze wadliwą kwalifikację tego obiektu jako tarasu i niewilczenie go do powierzchni zabudowy działki, co skutkowało niezgodnością projektu budowlanego z § 20 pkt 5 lit.e miejscowego planu przez przekroczenie maksymalnej powierzchni zabudowy wynoszącej 60 % w stosunku do powierzchni działki; po drugie naruszenie § 12 ust.6 pkt 1 warunków technicznych poprzez jego niezastosowanie, z uwagi na wadliwą kwalifikację obiektu, co skutkowało przyjęciem mniejszej odległości od granicy aniżeli wynikająca z w/w przepisu; i po trzecie naruszenie przepisu § 13, § 57 i § 60 warunków technicznych poprzez niewyjaśnienie warunków nasłonecznienia i przesłaniania. Odnośnie do pierwszej kwestii. W prawie budowlanym nie ma ścisłej definicji tarasu. W języku potocznym opisywany jest jako odkryta, pozioma powierzchnia umieszczona na wysokości parteru (łac. terra "ziemia"), ale również piętra lub na dachu (stropodach) i wówczas ogrodzona balustradą, przystosowana do przebywania na niej ludzi. Na wyższych piętrach taras utrzymuje się na stropach lub kolumnach. Według słownika języka polskiego taras to odkryta, płaska część budynku, otoczona balustradą, umieszczona na parterze (często połączona schodami z ogrodem), piętrze lub płaskim dachu (por. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczaka, t. III., s. 480, PWN Warszawa 1979). Jak wynika z akt sprawy, zatwierdzony decyzją z 29 czerwca 2021r. projekt budowlany wbrew twierdzeniom skarżącej, nie przewiduje budowy nowej kondygnacji budynku czy też konstrukcji tworzonej przez zadaszenie. Z treści projektu budowlanego wynika natomiast w sposób nie budzący wątpliwości, że przewiduje on budowę tarasu na poziomie piętra od strony wschodniej budynku inwestorów z wykorzystaniem istniejącego wyjścia z salonu wraz z zewnętrznymi stalowymi, ażurowymi schodami zejściowymi do części ogrodowej działki. Posiada konstrukcję stalową, nie ingeruje w konstrukcję nośną budynku. Układ nośny tarasu stanowią słupy stalowe z rur kwadratowych mocowane do stóp fundamentowych za pomocą marek stalowych, na słupach oparte belki stalowe tworzące prostokąt o wymiarach 2,72x4,45 m. Pokrycie tarasu stanowi deska kompozytowa. Nie posiada zabudowanych ścian zewnętrznych i dachu ponieważ przekryty jest pergolą. Pojęcie "powierzchni zabudowy" nie zostało zdefiniowane w prawie budowlanym, ale jest ono jednym z "charakterystycznych parametrów użytkowych" w budownictwie. Jak wskazuje się w orzecznictwie charakterystyczne parametry użytkowe w budownictwie określone zostały w Polskiej Normie PN-ISO 9836 (publ. przez Polski Komitet Normalizacyjny w październiku 1997 r., uchwała nr 33/97-o). Polskie Normy nie są – co prawda – przepisami prawa, jednak z celów i zasad, dla których utworzono zbiór Polskich Norm, jak również z unormowań prawnych, zawartych w art. 2 pkt 3, 4 i 5 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz.U. Nr 169, poz.1386 ze zm.) wynika, że pod pojęciem normy rozumie się dokument przyjęty w drodze konsensusu i zatwierdzony przez upoważnioną jednostkę, ustalający – do powszechnego i wielokrotnego stosowania – zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i zmierzających do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie (wyrok NSA z dnia 6 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 785/07, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem pojęciu "powierzchnia zabudowy" należy przypisywać dokładnie takie znaczenie, jakie dla tego parametru przyjęto oficjalnie we właściwej Polskiej Normie. Zgodnie z punktem 5.1.2.2 cytowanej wyżej Normy "powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu. Do tej powierzchni nie wlicza się powierzchni obiektów budowlanych ani ich części nie wystających ponad powierzchnię terenu, powierzchni elementów drugorzędnych, np. schodów zewnętrznych, ramp zewnętrznych, daszków, markiz, występów dachowych, oświetlenia zewnętrznego, powierzchni zajmowanej przez wydzielone obiekty pomocnicze (np. szklarnie, altany, szopy)". W świetle powyższego taras może, ale nie musi być zaliczony do powierzchni zabudowy. Decyduje o tym sposób jego wykonania. Przy opisanej w projekcie budowlanym konstrukcji tarasu słusznie Sąd pierwszej instancji uznał, że skoro projektowany taras na wysokości piętra, jest oparty o oddzielną konstrukcję ( słupki stalowe), nie jest zabudowany ścianami zewnętrznymi oraz jest przekryty pergolą, to nie jest elementem wyższej kondygnacji i dlatego trafnie nie został przez organy zaliczony do powierzchni zabudowy. Taras nie wyznacza w tym przypadku zewnętrznych krawędzi budynku. W konsekwencji, jeśli powierzchnia zabudowy działki wynosi 96,85 m2 jak wynika to z projektu budowlanego, co nie zostało skutecznie podważone w skardze kasacyjnej, to przy powierzchni działki inwestora wynoszącej 380m2 stanowi to 25,48 % jej powierzchni, gdyby nawet doliczyć powierzchnię projektowanego tarasu tj.12,10 m2 (2,72 m x 4,45 m) do powierzchni zabudowy, to wynosiłaby wtedy 108,95 m2, co stanowi 28,67 % powierzchni działki, a więc w obu przypadkach i tak nie przekraczałaby maksymalnej powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej określonej w miejscowym planie w wysokości 60 %. Skarżąca nie wyjaśniła dlaczego w jej ocenie stosunek ten przekroczyłby wartość 60% wskazaną w miejscowym planie. Projektowane zamierzenie inwestycyjne pozostaje wobec tego w zgodzie z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co w konsekwencji oznacza, że zaskarżona decyzja nie narusza art. 35 ust. 1 pkt 2 pr.bud w zw. z § 20 pkt 5 lit. e) uchwały nr 135/VII/2019 Rady Miasta Płocka z 25 kwietnia 2019 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania. Zaprojektowany taras nie narusza także norm odległościowych wynikających z warunków technicznych. Rozbudowywany budynek inwestorów zlokalizowany jest w zabudowie szeregowej jako skrajny, zblokowany ścianą południową z budynkiem sąsiednim czyli budynkiem skarżącej kasacyjnie położonym na działce nr ew. 3245. Przepis § 12 warunków technicznych stanowi w ust. 5 pkt 1, że odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż: 1) 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa. Projektowany taras usytuowany jest w odległości 3 m od granicy działki o nr ew. 3235, natomiast schody zewnętrzne znajdują się w odległości 2 m od granicy z tą działką, wobec tego po pierwsze przepis ten znajduje zastosowanie w sprawie i po drugie lokalizacja przedmiotowego tarasu nie narusza § 12 ust. 6 pkt 1 warunków technicznych. Przechodząc do kolejnego zarzutu, tj. dotyczącego kwestii nasłonecznienia i przesłaniania budynku skarżącej przez projektowany taras wskazać trzeba, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego analiza dotycząca nasłonecznienia znajdująca się w aktach administracyjnych jest prawidłowa i wystarczająca do rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z jej treścią projektowana rozbudowa budynku powinna umożliwiać naturalne oświetlenie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach na działkach sąsiednich. Istniejąca zabudowa mieszkaniowa znajduje się od strony południowej na działce sąsiedniej (działce skarżącej) nr ewid. [...] jako przyległy segment do ściany południowej budynku mieszkalnego inwestora, będącego przedmiotem rozbudowy. Od strony północnej, wschodniej i zachodniej działki inwestorów nr ew.[...] brak jest zabudowań, gdyż działka ta przylega do dróg. Budynek zlokalizowany na działce inwestorów zbliźniaczony z budynkiem skarżącej wraz z projektowaną rozbudową w żaden sposób nie stanowi więc obiektu przesłaniającego dla budynku skarżącej zlokalizowanego na działce [...]. Zgodzić się w pełni należy z Sądem pierwszej instancji, że budynek inwestorów jako zblokowany (od strony południowej) z budynkiem skarżącej kasacyjnie nie jest obiektem przesłaniającym. Projektowany taras wraz z schodami ażurowymi o konstrukcji stalowej zlokalizowany od strony wschodniej budynku inwestorów ze względu na swoje położenie także nie spowoduje zacienienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku skarżącej. Nie ma zatem potrzeby dokonywania dodatkowej analizy nasłonecznienia i przesłaniania. Dołączona do projektu budowlanego analiza nasłonecznienia i przesłaniania nie budzi wątpliwości wykazując, że projekt budowlany spełnia warunki określone w § 13 i 60 warunków technicznych. Nie było zatem uzasadnionych podstaw do powoływania dodatkowego dowodu w postaci opinii specjalisty w tym zakresie. Za niezasadny wobec tego należy uznać zarzut naruszenia § 13, § 57 i § 60 warunków technicznych oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 pr. bud., a także art. 64, 47, 30 i 32 Konstytucji. Planowana rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie będzie bowiem naruszała interesu osób trzecich, ponieważ projekt budowlany jest zgodny z przepisami prawa budowlanego i nie narusza też prawa własności. Nie doszło wobec tego także do naruszenia art. 84 k.p.a. zgodnie bowiem z treścią § 1 wskazanego przepisu, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Opinia biegłego jest zatem fakultatywna, zaś jak wskazano powyżej, analiza nasłonecznienia znajdująca się aktach niniejszej sprawy oraz argumentacja Sądu pierwszej instancji nie budzą wątpliwości, co do ich trafności i są wystarczające dla dokonania oceny wpływu projektowanej budowy tarasu na nieruchomości sąsiednie. W świetle powyższego, za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Wskazać należy, że naruszenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, gdy nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (zob. wyrok NSA z 6 października 2022 r., sygn. akt. I OSK 196/21). Takiej sytuacji w tej sprawie nie ma. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie wyroku Sądu I instancji stanowi odzwierciedlenie toku badania tej sprawy, a stanowisko Sądu wyrażone w tym zakresie pozwala na ocenę argumentacji uzasadniającej oddalenie skargi. Należy także zauważyć, że brak szczegółowego odniesienia się przez wojewódzki sąd administracyjny do wszystkich zarzutów skargi i skoncentrowanie się wyłącznie na kwestiach istotnych nie jest wadliwe, o ile te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia. Innymi słowy, prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Sam fakt braku wyraźnego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. Stwierdzić należy, że zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku argumentacja Sądu dotyczy istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i pozwala na poddanie zaskarżonego wyroku wymaganej kontroli instancyjnej. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Normy z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ są normami o charakterze wynikowym i określają wyłącznie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy przez Sąd I instancji. Skuteczne zakwestionowanie tego rodzaju normy w ramach zarzutów kasacyjnych wymaga zatem powiązania z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego, których nie dostrzegł lub też nieprawidłowo dostrzegł Sąd I instancji wydając wyrok o określonej treści. Nie jest więc możliwe skuteczne podważenie wyroku Sądu I instancji wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia normy o charakterze wynikowym (wyrok NSA z 4 marca 2025 r. sygn. akt III OSK 6003/21, LEX nr 3839874). Za niezasadny uznać należy także zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Do naruszenia tego przepisu mogłoby zatem dojść gdyby sąd wyszedł poza granice tej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli decyzji w pełnym zakresie, tylko w części, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Wreszcie wskazać trzeba, że wbrew wywodom skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że organ nie naruszył przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W sprawie przeprowadzono wymagane postępowanie wyjaśniające, w którym zebrano potrzebny materiał dowodowy, niezbędny do podjęcia końcowego rozstrzygnięcia, motywy zaskarżonej decyzji zawierają stosowne uzasadnienie, w którym wyjaśniono w sposób przekonujący przesłanki zastosowania podstawy materialnoprawnej w kontekście poczynionych ustaleń faktycznych sprawy. W toku prowadzonego postępowania zabezpieczono realizację zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), podejmując wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia niniejszej sprawy, jak również zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). Skarżąca kasacyjnie nie przedstawiła zaś skutecznie żadnej argumentacji, ani dowodów pozwalających zakwestionować przyjęte przez organ ustalenia. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI