II OSK 1687/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-04-10
NSAbudowlaneWysokansa
planowanie przestrzennedrogi publiczneprawo własnościuchwałagminabudownictwozagospodarowanie przestrzenne

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że wyznaczenie drogi publicznej w pobliżu istniejącego budynku mieszkalnego nie narusza prawa, mimo ingerencji w prawo własności.

Skarga kasacyjna dotyczyła uchwały Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przewidywała przebieg drogi publicznej w bliskiej odległości od domu skarżącego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów dotyczących dróg publicznych, planowania przestrzennego oraz zasad KPA. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając, że ingerencja w prawo własności mieści się w granicach interesu publicznego. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że art. 43 ustawy o drogach publicznych dotyczy nowej zabudowy, a nie wyznaczania dróg, oraz że procedura planistyczna nie podlega przepisom KPA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez P. R. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na uchwałę Rady Gminy J. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Plan ten przewidywał przebieg drogi publicznej po ścianie domu skarżącego. Skarżący zarzucał naruszenie art. 43 ustawy o drogach publicznych, twierdząc, że plan narusza jego prawo własności i nie uwzględnia tańszego wariantu przebiegu drogi. Podnosił również naruszenie zasad KPA oraz przepisów dotyczących warunków technicznych dróg. WSA uznał, że choć uchwała narusza interes prawny skarżącego, to nie narusza prawa, ponieważ ingerencja mieści się w granicach interesu publicznego, a przepis art. 43 ustawy o drogach publicznych dotyczy nowej zabudowy. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że procedura planistyczna nie podlega przepisom KPA, a art. 43 ustawy o drogach publicznych nie ma zastosowania do sytuacji wyznaczania drogi przy istniejącym obiekcie budowlanym. Sąd podkreślił również, że skarżący nie skorzystał z możliwości zgłaszania uwag do projektu planu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, o ile ingerencja mieści się w granicach słusznego interesu publicznego i nie narusza przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 43 ustawy o drogach publicznych dotyczy nowej zabudowy, a nie wyznaczania dróg przy istniejących obiektach. Podkreślono, że władztwo planistyczne gminy pozwala na ingerencję w prawo własności w celu realizacji interesu publicznego, jakim jest budowa drogi, o ile nie narusza to prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.d.p. art. 43 § 1

Ustawa o drogach publicznych

Przepis dotyczy wymogu sytuowania obiektów budowlanych przy istniejącej drodze publicznej, a nie sytuowania drogi przy istniejącym obiekcie budowlanym lub przeznaczenia terenu pod drogę w planie miejscowym. Odnosi się do nowej zabudowy.

u.p.z.p. art. 20 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa, że plan miejscowy jest uchwalany przez radę gminy.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 1 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa cele i zasady kształtowania ładu przestrzennego, które powinny być uwzględniane przy sporządzaniu planu.

u.p.z.p. art. 15 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa obowiązkowe elementy planu miejscowego, w tym zasady modernizacji systemów komunikacji.

u.g.n. art. 6 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Wskazuje, że wydzielenie gruntów pod drogi publiczne jest celem publicznym.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Nakazuje załatwianie spraw w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes strony. Nie ma zastosowania w procedurze planistycznej.

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Uprawnia do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny. Nie ma zastosowania do uchwał planistycznych.

p.p.s.a. art. 147 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki uwzględnienia skargi na akt prawa miejscowego.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozp. MTiGM art. 37 § 1

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej

Dotyczy warunków technicznych dróg publicznych i ich usytuowania. W sprawie nie stwierdzono naruszenia.

rozp. MI art. 4 § 10

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury

Dotyczy wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W sprawie nie stwierdzono naruszenia.

rozp. MI art. 2 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury

Dotyczy warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie odnosi się do istniejącej zabudowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 43 ustawy o drogach publicznych dotyczy nowej zabudowy, a nie wyznaczania dróg przy istniejących obiektach. Procedura planistyczna nie podlega przepisom KPA. Ingerencja w prawo własności mieści się w granicach interesu publicznego.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 43 ustawy o drogach publicznych poprzez wyznaczenie drogi w pobliżu istniejącego budynku. Naruszenie art. 7 KPA przez nieuwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu strony. Przekroczenie granic władztwa planistycznego. Naruszenie przepisów dotyczących warunków technicznych dróg. Naruszenie art. 17 pkt 7 lit. d u.p.z.p. poprzez nieuzgodnienie projektu planu z zarządcą drogi.

Godne uwagi sformułowania

Przepis art. 43 ust.1 ustawy o drogach publicznych odnosi się do nowej zabudowy. Nie można podnieść zarzutu nieuwzględnienia przez sąd administracyjny naruszenia przepisu art. 7 K.p.a. przez radę gminy uchwalającą plan miejscowy, gdyż w trakcie procedury planistycznej [...] nie stosuje się [...] przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Ingerencja w sposób wykonywania prawa własności niewątpliwie ograniczy skarżącemu korzystanie z działki na warunkach dotychczasowych, ale mieści się w granicach wyznaczonych słusznym interesem publicznym.

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący

Roman Ciąglewicz

sprawozdawca

Wojciech Chróścielewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosowania art. 43 ustawy o drogach publicznych w kontekście planowania przestrzennego oraz zakresu stosowania KPA w procedurze planistycznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyznaczania drogi w planie miejscowym w pobliżu istniejącej zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między interesem publicznym (budowa drogi) a prawem własności, co jest częstym problemem w planowaniu przestrzennym. Wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące stosowania KPA.

Droga przez czyjś dom? NSA rozstrzyga konflikt między planowaniem przestrzennym a prawem własności.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1687/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-04-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-11-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący/
Roman Ciąglewicz /sprawozdawca/
Wojciech Chróścielewski
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Planowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 758/07 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-06-28
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 204 poz 2086
art. 43 ust. 1
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o drogach publicznych
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 20 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Wojciech Chróścielewski sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 758/07 w sprawie ze skargi P. R. na uchwałę Rady Gminy J. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wyrokiem z dnia 28 czerwca 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 758/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P. R. na uchwałę Rady Gminy J. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Wyrok wydany został w następujących okolicznościach sprawy.
W dniu [...] Rada Gminy J. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części wsi J.. Rada powołała się na przepis art. 20 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm.). W dniu [...] wpłynęło do Urzędu Gminy J. pismo, w którym P. R., powołując się na art. 101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym, wezwał Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa. Zarzucił naruszenie art. 43 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Z rysunku planu wynika, że jezdnia drogi publicznej oznaczonej symbolem [...] przebiega po ścianie jego domu, usytuowanego na działce nr [...], zaś linia rozgraniczająca tej drogi przecina budynek w połowie. Podniósł, iż przyjęto droższy wariant wytyczenia drogi, z uwagi na koszty pozyskania nieruchomości pod jej realizację. Nie przyjęto wariantu tańszego, który uwzględniałby przebieg drogi po niezabudowanej nieruchomości znajdującej się po przeciwnej stronie. Zaplanowany przebieg drogi, zdaniem skarżącego, narusza zasadę unormowaną w art. 7 K.p.a., nakazującą załatwienie sprawy w taki sposób, aby zaspokojony był jednocześnie interes społeczny i słuszny interes strony. Nadto, P. R. zarzucił naruszenie § 37 ust.1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, przez niezachowanie wymaganej szerokości pobocza (tj. nie mniejszej, niż 0,75 m) na wysokości jego działki. Skarżący zarzucił jeszcze naruszenie przepisu § 4 pkt 10 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z uwagi na brak ustaleń, o których mowa w tym przepisie.
Rada Gminy podjęła w dniu [...] uchwałę nr [...], o odrzuceniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu uchwały Rada wywodziła, że pas drogowy wyznaczony został w bezpośrednim sąsiedztwie budynku mieszkalnego skarżącego, jednak nie wyznacza drogi dojazdowej. Plan wyznacza w liniach rozgraniczających szerokość pasa drogowego. Sporna droga dojazdowa oznaczona symbolem [...], została wydzielona częściowo z istniejącego dojazdu (działki nr [...], stanowiącej własność skarżącego) i z działki nr [...]. Gmina, realizując drogę, może samą jezdnię maksymalnie odsunąć od istniejącego budynku skarżącego. Rada podniosła, że nie miała, przed podjęciem uchwały, możliwości przeanalizowania stanowiska skarżącego, gdyż nie wniósł on żadnych uwag. Odniesienie się do ustaleń z § 4 pkt 10 rozporządzenia jest zapisane w § 16 uchwały.
W dniu 29 marca 2007 r. P. R. wniósł, za pośrednictwem Rady Gminy J., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały w części dotyczącej przebiegu drogi oznaczonej w planie symbolem [...] w niezbędnym zakresie, a szczególności na odcinku wzdłuż nieruchomości oznaczonej nr [...]. Podtrzymał zarzuty zawarte w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Zwrócił uwagę na to, że zmiana przebiegu drogi, wskazana w uzasadnieniu uchwały odrzucającej jego wezwanie, będzie możliwa tylko w przypadku zgody sąsiada z naprzeciwka. Nadto zarzucił naruszenie przepisu art. 17 pkt 7 lit. d ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez nieuzgodnienie projektu planu z zarządcą istniejącej już drogi prywatnej. Dotychczasowe zagospodarowanie należących do skarżącego działek (pod drogą i pod budynkiem mieszkalnym), uzasadniało, według skarżącego, potrzebę takiego uzgodnienia. Dodał, iż z zapisów planu powinno wynikać, jakie będą dalsze losy budynku mieszkalnego, w którym zamieszkuje.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy J. wniosła o oddalenie skargi. Podtrzymała argumentację zawartą w uzasadnieniu uchwały stanowiącej odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Nadto poinformowała, że zaskarżona uchwała z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy J., wschodniej części wsi J., została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa M. Nr [...], z dnia [...], pod poz. [...].
Skarga została rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że procedura planistyczna poprzedzająca zaskarżoną uchwałę toczyła się według przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm.). Uprawnienie do zaskarżenia uchwały wynika z art. 101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz.1591 ze zm.). Sąd nawiązał do przepisu art. 4 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wskazując, że w miejscowym planie następuje ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Z mocy art. 14 ust.8 omawianej ustawy, plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego. Ustalenia planu stanowią ograniczenie prawa własności, mieszczące się w pojęciu władztwa planistycznego. Sąd pierwszej instancji odnotował jednak, że uprawnienie gminy do ustalenia przeznaczenia terenu nie może być nadużywane. Każda ingerencja w sposób wykonywania prawa własności musi mieścić się w granicach wyznaczonych interesem publicznym. Sąd wywodził dalej, iż obowiązek uwzględnienia skargi na miejscowy plan powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Obowiązku takiego nie ma wówczas, gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie skarżącego, ale dzieje się to w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach uprawnień przysługujących gminie z mocy art. 3 ust.1 oraz art. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaskarżona uchwała, w części dotyczącej przebiegu drogi publicznej oznaczonej symbolem [...], na odcinku wzdłuż nieruchomości skarżącego oznaczonej nr [...], jakkolwiek narusza interes prawny skarżącego, to jednak nie narusza prawa. Nie znajduje oparcia w stanie faktycznym i prawnym sprawy oraz w przepisach prawa, których naruszenie skarżący zarzuca, zarzut przekroczenia przez organy Gminy granic władztwa planistycznego. Niejasność uzasadnienia uchwały, stanowiącej odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie ma wpływu na wynik sprawy. Przedmiotem zaskarżenia jest akt prawa miejscowego, a nie odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Sąd wskazał, że stosownie do art. 15 ust.2 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w planie miejscowym określa obowiązkowo zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Wydzielenie zaś gruntów pod drogi publiczne, zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest celem publicznym, którego realizacja służy ogółowi i jest przeznaczona dla zaspokojenia potrzeb powszechnych. Analizując zapisy planu Sąd odnotował, że zaakceptowanie wariantu proponowanego przez skarżącego wiązałoby się z większym kosztem społecznym, albowiem doprowadziłoby do likwidacji istniejącej zabudowy. W ustalonym zaś wariancie przebieg drogi na wskazanym odcinku nie koliduje z zastaną zabudową. Jedynie bowiem linia rozgraniczająca pasa drogowego przebiega w bezpośrednim sąsiedztwie domu mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...], co nie oznacza likwidacji istniejącego budynku. Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 43 ustawy o drogach publicznych. Przepis ten odnosi się do nowej zabudowy. Niezasadny jest także zarzut naruszenia § 37 ust.1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Stosownie do § 10 ust.1 tego rozporządzenia, droga powinna mieć w szczególności jezdnię, pobocze lub chodnik. Według załącznika nr 3 do zaskarżonej uchwały, planowana droga po obu stronach jezdni ma mieć chodnik o szerokości 1,5 m, zatem wyklucza to ustalenie pobocza. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 17 pkt 7 d ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez nieuzgodnienie projektu planu z zarządcą drogi, czyli skarżącym. Skarżącego nie można zaliczyć do kategorii ustawowej zarządcy drogi, a istniejąca droga nie jest drogą publiczną. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji ocenił, że przedstawiona ingerencja w sposób wykonywania prawa własności niewątpliwie ograniczy skarżącemu korzystanie z działki na warunkach dotychczasowych, ale mieści się w granicach wyznaczonych słusznym interesem publicznym, jakim jest budowa drogi dojazdowej. Nadto, proponowany przebieg drogi nie narusza przesłanek racjonalnego kształtowania ładu przestrzennego (art. 1 ust.2 pkt 1,2,6,7,9 ustawy), a więc wobec braku normatywnych zasad planowania sieci dróg nie narusza prawa. Sąd pierwszej instancji zauważył również, iż skarżący mógł czynnie uczestniczyć w wyborze optymalnej koncepcji rozwiązań planistycznych, ale nie skorzystał z tej możliwości na etapie poprzedzającym uchwalenie planu. Nie składał wniosków i uwag do projektu planu.
Skargę kasacyjną wniósł P. R., zaskarżając wyrok w całości oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez:
- błędną wykładnię art. 43 ust.1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz.115 ze zm.),
- błędną wykładnię art. 1 ust.2 pkt 6 i 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm.),
2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie skargi pomimo naruszenia przez Radę Gminy J. art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm.). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że błędna wykładnia art. 43 ust.1 ustawy o drogach publicznych sprowadza się do błędnego przyjęcia, iż wymóg usytuowania obiektów budowlanych przy drogach gminnych w odległości co najmniej sześciu metrów od zewnętrznej krawędzi jezdni dotyczy wyłącznie zabudowy mającej powstać w przyszłości. Błędną wykładnię art. 1 ust.2 pkt 6 i 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym skarżący uzasadnił tym, że ingerencja organu w sposób wykonywania prawa własności przekracza granice wyznaczane przez interes publiczny. Zdaniem skarżącego organ przekroczył granicę władztwa planistycznego i nie uzasadnił rozstrzygnięcia dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. Przystąpienie do realizacji budowy drogi [...] w istocie, według skarżącego, oznacza konieczność wyburzenia zamieszkiwanego przez wielopokoleniową rodzinę domu skarżącego. Skarżący podniósł, iż Rada opowiedziała się za przebiegiem drogi dojazdowej w wariancie o około 150 m dłuższym, przewidującym powstanie dwóch skrzyżowań, w tym jednego na wysokości działki nr ew. [...], zabudowanej domem skarżącego. Proponowane przez skarżącego warianty, w jego ocenie, zaspokajają słuszny interes publiczny, jakim jest budowa drogi, a nadto z ekonomicznego punktu widzenia są bardziej uzasadnione. Zarzut proceduralny, polegający na nieuwzględnieniu skargi mimo naruszenia przez radę Gminy, przy uchwalaniu planu, przepisu art. 7 K.p.a., skarżący uzasadnił nieuwzględnieniem interesu społecznego z powodu ustalenia przebiegu drogi w sposób generujący koszty, a także nieuwzględnieniem interesu obywatela, poprzez rażące i niewspółmierne ograniczenie prawa własności skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Od razu stwierdzić trzeba, iż nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 - 6 P.p.s.a.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7 K.p.a. Nie można podnieść zarzutu nieuwzględnienia przez sąd administracyjny naruszenia przepisu art. 7 K.p.a. przez radę gminy uchwalającą plan miejscowy, gdyż w trakcie procedury planistycznej, przewidzianej przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm.), nie stosuje się, poza przypadkami wyraźnie wskazanymi, przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (por. Tomasz Bąkowski "Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz", Kantor Zakamycze 2004, s. 120). Takiego przypadku nie stanowi podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie uchwalenia planu miejscowego (art. 20 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Kwestionując uchwałę w sprawie uchwalenia planu miejscowego nie można się zatem powołać na naruszenie przez organ stanowiący gminy przepisu art. 7 K.p.a. Aktualne w tej mierze jest stanowisko artykułowane na gruncie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz.139 ze zm.) - Jan Zimmermann "Zarzuty i protesty w procedurze planowania przestrzennego", Samorząd Terytorialny 1996/10/s.25). Nadto, zauważyć trzeba, iż rozpatrując skargę na uchwałę w sprawie uchwalenia planu miejscowego sąd administracyjny stosuje się przepis art. 151 P.p.s.a. albo, w razie uwzględnienia skargi, dyspozycje przewidziane w przepisie art. 147 § 1 P.p.s.a. Normy przepisu art. 145 § 1 P.p.s.a. odnoszą się do decyzji i postanowień, wydanych w postępowaniu uregulowanym w Kodeksie postępowania administracyjnego. W konsekwencji, wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rozpatrującego skargę na uchwałę w przedmiocie planu miejscowego, nie można skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7 K.p.a.
Nie jest usprawiedliwiona podstawa skargi kasacyjnej sformułowana jako zarzut naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 43 ust.1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz.115 ze zm.). Od razu warto odnotować, że w chwili podjęcia spornej uchwały jednolity tekst spornej uchwały opublikowany był w Dzienniku Ustaw Nr [...], poz.[...] z [...]r. Wadliwość ta nie zamyka jednak drogi do merytorycznego ustosunkowania się do podniesionego zarzutu. Rozważania w tym zakresie rozpocząć trzeba od przytoczenia treści art. 43 ust.1 ustawy o drogach publicznych. Według tego przepisu, obiekty budowlane przy drogach powinny być sytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni, która to odległość określona została w tabeli stanowiącej część omawianego przepisu, w zależności od rodzaju drogi - dla drogi gminnej w terenie zabudowy wynosi 6 m. Norma zawarta w przytoczonym przepisie reguluje wymóg obowiązujący w procesie sytuowania obiektu budowlanego przy istniejącej drodze publicznej. Nie dotyczy natomiast zjawiska odwrotnego: sytuowania drogi publicznej przy istniejącym obiekcie budowlanym (ani przeznaczenia terenu pod drogę w planie miejscowym). Ustawa o drogach publicznych nie zawiera definicji legalnej pojęcia "sytuowania" obiektu budowlanego. Próbę odczytania znaczenia omawianego określenia rozpocząć można od uwagi, że pojęcie "sytuowanie" użyte w art. 43 ust.1 oznacza nie tylko odległość obiektu budowlanego od krawędzi jezdni, ale także wskazuje na to kiedy, w procesie powstawania obiektu, przepis ten znajduje zastosowanie. W tej sytuacji, interpretacja nie może abstrahować od unormowań Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (w dacie podjęcia uchwały: Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz.2016 ze zm.), działalność obejmującą m.in. sprawy budowy i utrzymania obiektów budowlanych normuje właśnie ta ustawa. Usytuowanie obiektów budowlanych jest przedmiotem regulacji art. 7 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego oraz przepisów rozporządzeń wykonawczych, wydanych na podstawie art. 7 ust.2 Prawa budowlanego. W odniesieniu do budynków, jest to rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz.690 ze zm.). Zgodnie z § 2 ust.1 tego rozporządzenia, jego przepisy nie odnoszą się, z zastrzeżeniem § 207 ust.2, do istniejącej zabudowy. Sytuowanie budynku na działce budowlanej oznacza zachowywanie określonych warunków w trakcie procesu budowy lub zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Uprawniony jest zatem pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że przepis art. 43 ust.1 ustawy o drogach publicznych odnosi się do nowej zabudowy. Ściślej rzecz ujmując, dyspozycja art. 43 ust.1 ustawy o drogach publicznych normuje odległości, jakie muszą być zachowane między obiektem budowlanym, a krawędzią jezdni istniejącej drogi publicznej, podczas budowy obiektu budowlanego. Przepis ten nie normuje natomiast przeznaczenia terenu na drogę publiczną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, dokonywanego w drodze uchwały, podejmowanej na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm.).
Dotychczasowe zagospodarowanie terenu jest jednym z czynników wpływających na zapisy planu miejscowego. Jednak obrona interesu prawnego opartego o tytuł prawny podmiotu dysponującego "dotychczasowym zagospodarowaniem", w które ingeruje norma planu miejscowego, ustanawiająca zmieniony sposób zagospodarowania terenu, nie znajduje oparcia w art. 43 ust.1 ustawy o drogach publicznych.
Skład orzekający w niniejszej sprawie nie podzielił także zarzutu zawartego w drugiej materialnej podstawie skargi kasacyjnej. Po pierwsze, z podstawy kasacyjnej wyartykułowanej jako naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 1 ust.2 pkt 6 i 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie wynika na czym ta błędna wykładnia miałaby polegać. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, rozwijając podniesiony zarzut, skarżący także nie nawiązał do błędnej interpretacji przywołanych przepisów art. 1 ust.2 pkt 6 i 7, ale argumentował, iż przy wydawaniu aktu, tj. przy podejmowaniu uchwały w sprawie uchwalenia planu miejscowego, nie uwzględniono wymogów art. 1 ust.2 pkt 6 i 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co doprowadziło do przekroczenia granic władztwa planistycznego, które to przekroczenie nie zostało przez Sąd pierwszej instancji zweryfikowane. Nieuwzględnienie treści przepisów obowiązujących w sprawie rozstrzyganej aktem administracyjnym, w tym wypadku uchwałą organu gminy, jest błędem w stosowaniu prawa. W uzasadnieniu zarzutu błędnej wykładni należy przeprowadzić wywód prawny na temat naruszonego przepisu, ze stanowiskiem jak należy ten przepis wykładać i dlaczego dokonana w zaskarżonym wyroku jego interpretacja jest błędna. Takiego wywodu nie stanowi argumentacja odnosząca się do niepostawionego zarzutu niewłaściwego zastosowania prawa (por. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2006 r., sygn. akt I OSK 24/06, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 266229). Skoro jednak podstawa kasacyjna zawierała zarzut błędnej wykładni przepisów art. 1 ust.2 pkt 6 i 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to niezależnie od braku uzasadnienia tego zarzutu, stwierdzić trzeba, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w obszernym uzasadnieniu przedstawił prawidłową interpretację obu wspomnianych przepisów, odwołującą się nie tylko do ich literalnego znaczenia, ale także nawiązującą do rozumienia spornych norm w powiązaniu z innymi przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 3 ust.1 i art. 15 ust.2 pkt 10) oraz przepisem art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI