II OSK 168/06

II OSK 168/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-02-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Bujko /przewodniczący/
Małgorzata Stahl /sprawozdawca/
Zofia Flasińska
Symbol z opisem
6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Wa 1539/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-10-03
Skarżony organ
Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 53 poz 533
art. 100 ust. 2 pkt 1
ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne - tekst jednolity
Publikacja w u.z.o.
ONSAiWSA 2007 nr.6 poz.144
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie Sędzia NSA Zofia Flasińska Sędzia NSA Małgorzata Stahl ( spr. ) Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. Spółki z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 1539/04 w sprawie ze skargi P. Spółki z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
II OSK 168/06
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 października 2005 r.(I SA/Wa 1539/04) oddalił skargę P. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki.
Powodem cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej typu A w S. przy ul. P. było to, że przedsiębiorca przestał spełniać ,określone przepisami prawa, warunki wymagane do prowadzenia działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, z uwagi na brak tytułu prawnego do lokalu w którym była prowadzona apteka.
W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że P. Sp. z o.o. w skardze domagało się uchylenia zaskarżonej decyzji jako naruszającej art. 7,art.77 § 1 i art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 103 ust.1 i 2 pkt 4 ustawy Prawo farmaceutyczne. Skarżąca podnosiła, że w toku postępowania wykazała że przysługuje jej uprawnienie do przedmiotowego lokalu apteki, które nabyła z mocy prawa. Skarżąca posiadała w swoim zarządzie nieruchomość w dniu 5 grudnia 1990 r. na podstawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy S. z dnia 21 maja 1990 r. o przekazaniu P. w Ł. nieruchomości na czas określony oraz decyzji z dnia 26 stycznia 1987 r. o opłatach za zarząd. Okoliczność , że skarżąca nie dysponuje decyzją potwierdzającą ten stan rzeczy, nie uzasadnia przyjęcia przez organ II instancji, że jest to równoznaczne z brakiem tytułu prawnego do lokalu. Decyzja organu administracji ma w tym przypadku charakter deklaratoryjny i potwierdza uzyskanie tytułu, które nastąpiło z mocy samego prawa. Utrzymując zatem decyzję I instancji w mocy Główny Inspektor Farmaceutyczny naruszył art. 103 ust.1 Prawa farmaceutycznego uznając, że skarżąca przestała spełniać warunki do prowadzenia apteki, z uwagi na brak tytułu do lokalu. Naruszył także zasadę prawdy materialnej bo nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz obowiązek zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Skoro skarżąca nie przestała spełniać warunków do prowadzenia apteki to nie zachodziła podstawa do cofnięcia zezwolenia. Rozwiązanie umowy najmu nie miało żadnego wpływu na istnienie tytułu prawnego do apteki, skoro skarżąca z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. nabyła prawo do lokalu.
Uzasadniając oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnił, że z akt sprawy wynika że "P" zajmował przedmiotowy lokal w S. do dnia 31 marca 2004 r. na podstawie umowy dzierżawy, która to umowa uległa rozwiązaniu.Za błędny uznał Sąd pogląd skarżącej Spółki iż jako poprzednik prawny P. nabyła ona z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawo użytkowania wieczystego gruntu oraz własność budynku , w którym usytuowana jest apteka a tym samym posiadała tytuł prawny do lokalu aptecznego. Brak odpowiedniej decyzji potwierdzającej tytuł prawny powoduje, że strona do czasu jej wydania nie może realizować uprawnień właścicielskich a tym samym nie dysponuje tytułem prawnym do nieruchomości. Obecnie takim tytułem własności do przedmiotowej, skomunalizowanej decyzją Wojewody Sieradzkiego z dnia 11 maja 1992 r., nieruchomości legitymuje się Gmina S.
Zgodnie z art. 103 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne(Dz.U. z 2004 r.,Nr 53,poz.533 ze zm.)wojewódzki inspektor farmaceutyczny cofa zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, o ile zachodzą przesłanki o których mowa w art. 32 ust.1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101,poz. 1178 ze zm.) .Jednym z podstawowych warunków niezbędnych dla uzyskania zezwolenia na prowadzenie apteki jest posiadanie tytułu prawnego do pomieszczeń apteki (art. 100 ust.2 pkt 1 Prawa farmaceutycznego). Użyte tam sformułowanie: "do wniosku należy dołączyć tytuł prawny do pomieszczeń apteki ogólnodostępnej" przesądza o tym, że tytuł ten musi wynikać z konkretnego aktu : decyzji administracyjnej lub umowy cywilnej. Takim tytułem P. Sp. z o.o. nie dysponuje. Zdaniem Sądu, zarzut dotyczący konieczności zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu zakończenia postępowania o nabycie z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu i własności budynków położonych na tym gruncie, nie jest zasadny gdyż z treści art. 103 ust.1 Prawa farmaceutycznego wynika obowiązek cofnięcia zezwolenia , gdy przedsiębiorca przestał spełniać warunki określone przepisami prawa. Dlatego też w sprawie nie występowało zagadnienie wstępne powodujące konieczność zawieszenia postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia.
Za niezasadny uznał Sąd także zarzut naruszenia art. 103ust. 2 pow.ustawy bo przepis ten odnosi się do innej sytuacji gdy cofnięcie zezwolenia uzależnione jest od oceny organu.
Pełnomocnik P. Sp. z o.o. zaskarżył powyższy wyrok w całości i wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skargę kasacyjno oparto na następujących podstawach: 1/naruszeniu art. 100 ust.2 pkt 1 Prawa farmaceutycznego, poprzez niewłaściwe zastosowanie tj. uznanie ze przepis ten ma zastosowanie w postępowaniu zmierzającym do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki; 2/naruszeniu art. 103 ust.1 i 2 Prawa farmaceutycznego oraz art. 32 ust.1 pkt 2 Prawa działalności gospodarczej, poprzez niewłaściwe zastosowanie tj. uznanie że skarżąca nie spełniła warunków prowadzenia apteki i w związku z tym zachodziły przesłanki do cofnięcia zezwolenia;3/naruszeniu art.2 ust.1 i 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w zw. z art.200 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ,poprzez ich niewłaściwe zastosowanie tj. uznanie, że przepisy te nie stanowią podstawy do przyjęcia, że skarżącej przysługuje tytuł prawny do lokalu, w którym była prowadzona apteka i w związku z tym zachodziły przesłanki do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki;4/naruszeniu przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c w zw. z art. 151 P.p.s.a. oraz art. 1 § 1 i § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. oddalenie skargi podczas gdy zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu wobec wadliwości poczynionych ustaleń w kwestii posiadania tytułu prawnego do lokalu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Podstawy skargi kasacyjnej nie mogą być uznane za zasadne. Podstawowym problemem prawnym w rozpoznawanej sprawie jest kwestia tytułu prawnego skarżącej do lokalu apteki. Nie może być uznany za zasadny zarzut niewłaściwego zastosowania art. 100 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne(Dz.U. z 2004 r.,Nr 53,poz.533 ze zm.).W myśl powołanego przepisu do wniosku o wydanie zezwolenia na założenie apteki należy m.in. dołączyć tytuł prawny do pomieszczeń apteki ogólnodostępnej . Nie jest zatem niewłaściwym zastosowaniem powołanego przepisu nawiązanie w uzasadnieniu decyzji do potrzeby wykazywania przez podmiot starający się o zezwolenie na prowadzenie apteki tytułu prawnego do lokalu apteki i odniesienie tego wymogu także do sytuacji związanych z cofaniem zezwolenia. Za podstawowy zarzut w skardze kasacyjnej wskazano naruszenie art. 103 ust.1 i ust.2 pkt 4 Prawa farmaceutycznego w zw. z art. 32 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r.Prawo działalności gospodarczej(Dz.U. Nr 101,poz. 1178 ze zm.),obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji. W myśl art.32 ust.1 pkt 2 Prawa działalności gospodarczej organ zezwalający cofa zezwolenie w przypadku , gdy przedsiębiorca przestał spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do prowadzenia działalności gospodarczej. Cofnięcie zezwolenia o jakim mowa w powołanym przepisie nie ma charakteru uznaniowego, w sytuacji w nim określonej organ administracji cofa zezwolenie. Warunki ubiegania się o zezwolenie na prowadzenie apteki wynikają m.in. z przepisu art. 100 ust.2 pkt 1 Prawa farmaceutycznego, wprowadzającego wymóg legitymowania się tytułem prawnym do pomieszczeń apteki ogólnodostępnej. Tytuł prawny o jakim mowa ,nie może być tytułem hipotetycznym ,ale rzeczywiście istniejącym i wykazanym. Takim tytułem skarżąca Spółka wykazać się nie mogła. Przepis art. 2.ust.1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr &9,poz.464 ze zm.)istotnie stwierdzał, że "grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność gminy...,będące w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych osób prawnych innych niż Skarb Państwa stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego. Nie narusza to praw osób trzecich...."Jednocześnie przepis ust.3 stanowił, że nabycie prawa użytkowania wieczystego gruntów, o których mowa w ust. 1 ,oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali, których mowa w ust.2 ,stwierdza się decyzją wojewody w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub decyzją zarządu gminy w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy. W decyzji tej określa się również warunki użytkowania wieczystego..."Podobnie stanowi art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r.,Nr 261,poz.2603 ze zm.)ustalając zasady stosowane w sprawach stwierdzania nabycia z mocy prawa na podstawie ustawy z dnia 29 września 1990 r. i w ust.1 pkt 2 i 3 potwierdzając ,że "nabycie prawa użytkowania wieczystego oraz własności stwierdza w drodze decyzji wojewoda - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub wójt, burmistrz albo prezydent miasta - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy... a w decyzji, o której mowa w pkt 2,ustala się warunki użytkowania wieczystego,..." Nie można zatem zasadnie zarzucać wyrokowi niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. w zw. z art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Powołanie się na tytuł prawny wynikający z przepisu art. 2 ustawy z 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości wymagało i wymaga legitymowania się odpowiednią decyzją wydaną w postępowaniu w którym bada się czy istotnie nieruchomość pozostawała w zarządzie państwowych osób prawnych , czy uwłaszczenie nie narusza praw osób trzecich, ustala warunki użytkowania wieczystego i cenę nabycia prawa własności budynków i lokali. Skarżąca Spółka wiedziała o komunalizacji nieruchomości. Swoje prawa do budynku na etapie ubiegania się o zezwolenie i w czasie korzystania z niego skarżąca wywodziła nie z powołanych przepisów ale z umowy dzierżawy zawartej z Gminą. Ta umowa wygasła w dacie wydawania decyzji.
Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie muszą być zatem uznane za niezasadne.
Niezasadne są także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania ( błędnie wskazujące na niewłaściwe ich zastosowanie a nie określające ich wpływu na wynik sprawy) , odwołujące się m.in. do wadliwości poczynionych ustaleń. Akta sprawy takich wadliwości nie potwierdzają a poczynionym ustaleniom nie można zarzucić dowolności i niepełności.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm.),należało orzec jak w sentencji.