II OSK 1635/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-03-26
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowęstacja bazowatelefonii komórkowejochrona środowiskapola elektromagnetyczneprawo budowlaneNSAuchwałainterpretacja przepisów

NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że organy nie miały obowiązku sumowania mocy promieniowania poszczególnych anten przy ocenie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z uchwałą III OPS 1/22.

Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. WSA uchylił decyzję Wojewody, uznając, że organ nieprawidłowo ocenił wymogi ochrony środowiska, nie sumując mocy promieniowania wszystkich anten. NSA uchylił wyrok WSA, powołując się na uchwałę III OPS 1/22, która rozstrzygnęła, że przy kwalifikacji przedsięwzięć na podstawie przepisów o ocenie oddziaływania na środowisko, należy brać pod uwagę moc promieniowania dla pojedynczej anteny, nawet jeśli instalacja ma ich kilka.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Sąd uznał, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nieprawidłowo ocenił wymogi ochrony środowiska, ponieważ nie zsumował mocy promieniowania wszystkich 9 anten sektorowych i 2 anten radioliniowych, które miały być zamontowane na wieży. WSA powołał się na orzecznictwo NSA wskazujące na konieczność uwzględniania kumulacji promieniowania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargi kasacyjne Wojewody i inwestora, uchylił wyrok WSA. NSA oparł swoje rozstrzygnięcie na uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 7 listopada 2022 r. (sygn. akt III OPS 1/22). Zgodnie z tą uchwałą, przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych na podstawie przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny, nawet jeśli instalacja składa się z kilku anten. NSA stwierdził, że brak jest podstaw do nakładania na organy obowiązku dokonywania oceny projektu pod kątem sumarycznej mocy EIRP pojedynczych anten. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny, nawet jeśli instalacja składa się z kilku anten.

Uzasadnienie

NSA oparł się na uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 7 listopada 2022 r. (sygn. akt III OPS 1/22), która rozstrzygnęła tę kwestię.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.o.ś.o. art. 72 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

rozp. śr. art. 3 § ust. 1 pkt 8 oraz § 3 ust. 2 pkt 3

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Dotyczy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych jako mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

p.b. art. 35 § ust. 1

Ustawa Prawo budowlane

Obowiązek organu sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 183 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

P.p.s.a. art. 206

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia orzeczenia.

P.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia orzeczenia.

P.p.s.a. art. 269 § § 1-3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Moc wiążąca uchwał NSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Argumentacja NSA oparta na uchwale III OPS 1/22, zgodnie z którą nie ma obowiązku sumowania mocy promieniowania poszczególnych anten. Argumentacja skarg kasacyjnych Wojewody i inwestora dotycząca błędnej interpretacji przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko przez WSA.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA, że organ miał obowiązek sumowania mocy promieniowania wszystkich anten w celu oceny oddziaływania na środowisko.

Godne uwagi sformułowania

Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych [...] należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten. Brak jest podstaw do nakładania na organy administracji obowiązku dokonywania oceny projektu pod kątem sumarycznej mocy EIRP pojedynczych anten.

Skład orzekający

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący

Grzegorz Czerwiński

sprawozdawca

Mirosław Gdesz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko dla instalacji radiokomunikacyjnych, w szczególności kwestia sumowania mocy promieniowania anten."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie wydawania decyzji i orzekania, a także specyfiki przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko dla instalacji radiokomunikacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii technicznej i prawnej związanej z budową infrastruktury telekomunikacyjnej i jej wpływem na środowisko, co jest istotne dla branży i prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i ochrony środowiska.

NSA rozstrzyga: Czy moc jednej anteny wystarczy do oceny wpływu stacji telekomunikacyjnej na środowisko?

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1635/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /sprawozdawca/
Mirosław Gdesz
Tomasz Zbrojewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Kr 240/20 - Wyrok WSA w Krakowie z 2020-12-04
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2081
art. 72 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.
Dz.U. 2016 poz 71
§ 3 ust. 1 pkt 8 oraz § 3 ust. 2 pkt 3
Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 35 ust 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151  art. 188, art. 206, art. 207 § 2, art. 269 § 1-3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Wojewody Małopolskiego i P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 240/20 w sprawie ze skargi J. J. i P. J. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 31 grudnia 2019 r., nr WI-I.7840.29.4.2019.SD w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 240/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi J. J., P. J. uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 31 grudnia 2019 r. nr Wl-l.7840.29.4.2019.SD oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia 31 grudnia 2018 r. nr 2541/2018 Starosta Nowosądecki działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz na podstawie art. 104 K.p.a. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla [...] Sp.z.o.o. z siedzibą w W. obejmujące stację bazową telefonii komórkowej [...] numer [...] składającą się z: wieży kratowej typu [...] o łącznej wysokości na poziomem terenu 55,95 m (wysokość z kotwą fundamentową, betonowym cokołem i odgromnikiem), 9 anten sektorowych, 2 anten radioliniowych, urządzeń sterujących prace anten [...], energetycznego kabla zasilającego, całość inwestycji na działce nr [...] położonej w obrębie Z., gm. [...]
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł J. J., P. J., P. Z., R. Z.
Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 31 grudnia 2019 r. nr WI-I.7840.29.4.2019.SD utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli J. J., P. J., P. Z., R. Z. zarzucając naruszenie:
1. art. 77 § 1 K.p.a. polegające na zaniechaniu rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie skutkujące niedopuszczeniem dowodu z opinii Wojewódzkiego Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego;
2. art. 71 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
3. art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia w sposób jasny i zrozumiały przesłanek, jakimi kierował się organ przy wydawaniu rozstrzygnięcia, szczątkowe uzasadnienie decyzji oraz brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wszechstronnego rozważenia okoliczności sprawy w tym opinii mieszkańców jak i władz Gminy [...];
4. art. 7 K.p.a. skutkujące nie uwzględnieniem słusznego interesu obywatela objawiającą się bezzasadnym przewlekaniem decyzji w sprawie przy jednoczesnej bierności co do konieczności sporządzania i wydania opinii środowiskowej przed wydaniem pozwolenia na budowę;
5. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez powoływanie się w treści uzasadnienia decyzji na informacje nieaktualne, niemające odzwierciedlenia w aktualnym stanie wiedzy;
6. naruszenie przepisów postępowania skutkujące wydaniem pozwolenia na budowę mimo braku deklaracji zgodności i raportów z badań urządzeń radiowych według najnowszych norm dyrektywy radiowej [...] obowiązujących w Unii Europejskiej.
W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 240/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 31 grudnia 2019 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że zgodnie z dyspozycja art. 35 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 (dalej; ustawa) wg. stanu prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4. wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Wyżej wskazany przepis przesądza, iż procedując w przedmiocie pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek sprawdzenia zgodność projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego, o ile dla terenu na którym inwestycja ma być realizowana plan taki obowiązuje, jeżeli nie - to zgodność projektu budowlanego z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. W dalszej kolejności organ ocenia zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, kompletności projektu budowlanego oraz zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Kontrola zgodności projektu budowlanego z wymaganiami dotyczącymi ochrony środowiska obejmuje także aspekt dotyczący tego czy projekt ten został poprzedzony wydaniem decyzji ustalającej uwarunkowania środowiskowe, jeżeli na podstawie przepisów odrębnych jest ona (decyzja środowiskowa) dla tego przedsięwzięcia wymagana. Jak zasadnie wskazuje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 1 lipca 2020 r. II SA/Ke 238/20 organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany sprawdzić, czy projektowana inwestycja wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jeżeli w ocenie takiego organu projektowana inwestycja wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a decyzji takiej nie dołączono, to organ ten jest uprawniony do zastosowania art. 35 ust. 3 p.b. Odmienny sposób rozumienia, w szczególności taki, że art. 35 p.b. nie uprawnia organu administracji architektoniczno-budowlanej do zażądania przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mimo że taka decyzja zgodnie z przepisami jest wymagana, stanowiłby dysfunkcjonalny element przepisów zapewniających uwzględnienie ochrony środowiska w procesie inwestycyjnym.
Zgodnie z dyspozycją art. 71 ust 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 283 z późn. zm.) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1. przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2. przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Z kolei przepis art. 72 ust 1 pkt 1 ww. ustawy stanowi, iż wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Kwestię określającą kategorię przedsięwzięć, o których mowa w art 71 ust 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, określało Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 71 (dalej; rozporządzenie). Przepisy te z uwagi na czas wszczęcia postępowania i przepisy przejściowe aktualnej regulacji w tym przedmiocie tj. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839). należało stosować w niniejszej sprawie.
Zgodnie z § 2 ust 1 pkt 7 do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:
a) 2000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) 20 000 W - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.
Z kolei przepis § 3 ust 1 pkt 8 rozporządzenia stanowił, iż do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:
a) 5 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) 1000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
e) 2000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
f) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
g) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.
Zgodnie z regulację zawartą § 3 ust 1 pkt 3 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy.
Organ administracji architektoniczno-budowlanej kontrolując w zakresie zgodności z wymogami dotyczącymi ochrony środowiska przedłożony mu do zatwierdzenia projekt budowlany dotyczący urządzenia radiokomunikacyjnego, do jakich zaliczają się stacje bazowe telefonii komórkowych, winien ocenić czy równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny względem osi głównej wiązki promieniowania tej anteny wynosi nie mniej niż wartości poddane tych przepisach, w relacji do podanych tam odległości miejsc dostępnych dla ludności, przy czym jeżeli sprawa dotyczy instalacji wytwarzających promieniowanie o którym mowa w § 3 ust 1 pkt 8 rozporządzenia tj. mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, obowiązkiem organu jest zsumowanie promieniowania wytwarzanego przez wszystkie anteny zamontowane na tej samej stacji bazowej – wieży. Jak zasadnie wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2019 r. II OSK 271/18 w odniesieniu do przedsięwzięć stanowiących instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, należy przyjąć, że w przypadku instalacji wieloantenowych kwalifikacja przedsięwzięcia, jako mogącego zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko musi uwzględniać możliwość kumulacji wartości parametrów minimalnej równoważnej mocy promieniowana izotropowego wyznaczonych dla wszystkich pojedynczych anten wchodzących w skład całej instalacji. Wobec tego - po przeprowadzeniu stosownych ustaleń i obliczeń uwzględniających możliwe kierunki (azymuty) promieniowania oraz pochylenia wiązek promieniowania poszczególnych anten - kwalifikacja przedsięwzięcia będącego wieloantenową instalacją w świetle wymogu przeprowadzenia oceny środowiskowej musi być rezultatem uprzedniej oceny możliwości zaistnienia zjawiska interferencji fal elektromagnetycznych skorelowanych (zgodnych) w fazach oraz wynikającej z niego kumulacji wartości mocy promieniowania elektromagnetycznego ustalonych dla wszystkich pojedynczych anten wchodzących w skład danej instalacji. Stanowisko zaprezentowane wyżej w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wydaje się być ugruntowane (por. wyroki NSA z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2706/13; z dnia 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 139/14, z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 801/14; z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 708/15, z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1494/15 i z dnia 10 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 2877/17 z dnia 26 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 1050/18). Przywołać można także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2020 r. II OSK 1590/19 w którym wskazano, iż skoro przedłożona przez inwestora kwalifikacja przedsięwzięcia została sporządzona tylko dla pojedynczych anten i pominięto w niej zagadnienie kumulacji wytwarzanych pól elektromagnetycznych, to organy trafnie uznały, że dokument ten wymaga uzupełnienia.
W ocenie Sądu, kontrola, o jakiej mowa wyżej, w sprawie ocenianej przez Sąd w niniejszym postępowaniu, nie została przez organ prawidłowo przeprowadzona. Wprawdzie kwestie środowiskowe organ przedstawia obszernie, ale nie dokonuje analizy o której mowa wyżej, w szczególności nie sumuje promieniowania wytwarzanego przez wszystkie anteny mające być zamontowane na wierzy kratowej którego to obiektu pozwolenie na budowę dotyczy. Na wieży tej, o wysokości niespełna 56 m. mają być zamontowane anteny sektorowe w liczbie 9 sztuk oraz 2 dwie anteny radioliniowe. Obowiązkiem organu było dokonanie kontroli czy inwestor dokonał zsumowania promieniowania wytwarzanego przez 9 anten sektorowych (radiolinie są wyłączone z regulacji dotyczącej określana przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko) i sprawdzenia czy po dokonaniu tego zsumowania, promieniowanie osiągnie progi o których mowa w § 3 ust 1 pkt 8 rozporządzenia w relacji do miejsc dostępnych dla ludności. Operacja taka nie została przez organ przeprowadzona, który jedynie powołuje się na zapewnienia projektanta, że stacja bazowa, której dotyczyło postępowanie nie jest zaliczana do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organ wprost neguje prawną możliwość rozważania zjawiska kumulacji promieniowania pojedynczych anten wielosystemowych, zauważając jednocześnie, że orzecznictwo zajmuje stanowisko przeciwne (str. 11 uzasadnienia decyzji organu II instancji – pogrubienie tekstu).
Odnosząc się do obszernych rozważań organu w przedmiocie kwestii środowiskowych (które jednak nie zawierają prawidłowej, pełnej oceny, czy projektowane zamierzenie przed pozwoleniem na budowę wymagało lub nie wymagało uzyskania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych), wskazać należy iż czym innym jest ta ostatnia kwestia tj. ocena czy zamierzenie inwestycyjne zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko a czym innym prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania o udzielnie pozwolenia na budowę, czy w końcu ocena czy dane przedsięwzięcie choćby nawet zawsze znacząco oddziaływało na środowisko, było prawnie dopuszczalne. Decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych, określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (art. 71 ust 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. ) a więc ramy w jakich może być ono realizowane w sposób jak najbardziej bezpieczny dla środowiska. Decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych przedsięwzięcia jest dla organu prowadzącego postępowanie o udzielenie pozwolenia na budowę wiążąca a organ ten musi jedynie ocenić czy decyzja taka była w sprawie wymagana. Kwestie tę organ powinien przeanalizować zgodnie z przyjętą powszechnie praktyką orzeczniczą, w razie potrzeby w trybie art. 35 ust 3 ustawy wzywając inwestora do przedłożenia koniecznych do dokonania tej oceny wyliczeń, czego w niniejszej sprawie organ nie dokonał.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargi kasacyjne wnieśli Wojewoda Małopolski oraz [...] spółka z o.o. z siedzibą w W.
Wojewoda Małopolski zaskarżając wyrok w całości zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
1. art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez błędne przyjęcie, że kontrola przeprowadzona przez organy architektoniczno- budowlane przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla stacji bazowej telefonii komórkowej była niewystarczająca (niedostateczna);
2. art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2018 r, poz. 2081), w powiązaniu z przepisami § 2 ust., 1 pkt 7 i z § 3 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 71) poprzez błędne przyjęcie, że organy administracji architektoniczno-budowlanej dokonały, nieprawidłowej interpretacji przepisów wyżej cytowanego rozporządzenia zwłaszcza w zakresie sposobu wyznaczania równoważnej mocy promieniowanej izotopowo, gdy tymczasem za niezgodne z w/w przepisami rozporządzenia uznaje się sumowanie promieniowania wytwarzanego przez wszystkie cztery anteny zamontowane na tej stacji bazowej, zagadnień poruszanych w decyzji w tym wskazanie w jaki sposób należałoby sumować promieniowanie wytwarzane przez wszystkie anteny, gdy tymczasem rozporządzenie wyraźnie wskazuje, że równoważną moc promieniowania izotopowo wyznacza się dla pojedynczej anteny.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów Wojewoda Małopolski wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i wydanie orzeczenia o oddaleniu skargi. Zwrócił się o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych i rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej został podana argumentacja, która, zdaniem skarżącego kasacyjnie organu, uzasadniała postawione w niej zarzuty.
Natomiast [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez:
A. naruszenie art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 P.p.s.a., poprzez uwzględnienie skargi zamiast jej oddalenie, przejawiające się w pominięciu przez Sąd określonych dowodów znajdujących się w aktach sprawy i nieprzedstawienia uzasadnienia w tym zakresie tj.: Wezwania Wojewody Małopolskiego z dnia 17.04.2019 r. skierowanego do Inwestora, w którym organ zażądał od Inwestora "przedłożenia opracowania dotyczącego rozkładu pól elektromagnetycznych wokół projektowanej stacji bazowej uwzględniając odległości, o których mowa w Rozporządzeniu w tym przedstawienia opracowania w formie graficznej i opisowej oraz przedłożenia "analizy w formie graficznej i opisowej dotyczącej możliwej kumulacji/superpozycji pól elektromagnetycznych, w wyniku powyższego wezwania Inwestor przedłożył Opinię dotyczącą inwestycji objętej wnioskiem o pozwolenie na budowę, z maja 2019 r., w której zarówno w ujęciu graficznym jak i opisowym autor mgr inż. P. G. wywiązał się z żądań organu zawartych ww. wezwaniu. Sąd I instancji całkowicie pominął okoliczności wynikające z faktu istnienia tych dokumentów zgromadzonych w aktach oraz ustaleń z nich wynikających, czym naruszył w sposób istotny dla rozstrzygnięcia sprawy wyżej wskazane przepisy procesowe;
B. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a., poprzez uwzględnienie skargi zamiast jej oddalenie, co przejawiało się w niepodjęciu przez Sąd I instancji czynności niezbędnych do dokładnego ustalenia stanu faktycznego, nierozpatrzenia wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, nieznanych przyczyn dla których Sąd I instancji odmówił mocy dowodowej wezwaniu organu II instancji z 17.04.2019 r. oraz Opinii przedłożonej przez Inwestora w odpowiedzi na wezwanie, co w konsekwencji skłoniło Sąd I instancji do konieczności zastosowania przez organ administracji architektoniczno- budowlanej art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 t.j., dalej: "Prawo budowlane") tj. wydania postanowienia o obowiązku usunięcia nieprawidłowości w zakresie braku ustalenia przez organy czy objęta wnioskiem Inwestora inwestycja wymagała uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Naruszenia przepisów prawa materialnego Spółka upatruje w naruszeniu:
A) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. przejawiające się w uchyleniu decyzji Wojewody Małopolskiego zamiast oddaleniu skargi na tę decyzję, co nastąpiło w wyniku niewłaściwego zastosowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 t.j., dalej: "Prawo budowlane"), które to naruszenie polegało na wadliwym przyjęciu przez Sąd, że w sprawie zainicjowanej wnioskiem Inwestora o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, organ II instancji nie wydał postanowienia w trybie ww. artykułu o obowiązku usunięcia nieprawidłowości w zakresie braku ustalenia przez organy czy objęta wnioskiem Inwestora inwestycja wymagała uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 t.j., dalej jako "ustawa środowiskowa");
B) § 3 ust. 1 pkt 8 oraz § 3 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 roku, Nr 213 poz. 1397), zwanego dalej "Rozporządzeniem" polegające na błędnym i bezpodstawnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że w przedmiotowej sprawnie organ II instancji nie dokonał oceny czy równoważna moc promieniowania izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny względem osi głównej wiązki promieniowania wynosi nie mniej niż podane ww. przepisach, w relacji do podanych w nich odległości miejsc dostępnych dla ludności oraz że organ nie dokonał oceny w zakresie zsumowania promieniowania wytwarzanego przez wszystkie anteny (9) zamontowane na tej samej stacji bazowej (wieży).
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów [...] Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji. Zwróciła się o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych i rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skargi kasacyjne zasługują na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skargi kasacyjne wniesione przez Wojewodę Małopolskiego oraz [...] spółkę z o.o. z siedzibą w W. mają usprawiedliwione podstawy.
Kwestia sumowania mocy EIRP pojedynczych anten, która wywoływała rozbieżności w orzecznictwie sądowoadministracyjnym została rozstrzygnięta uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22. W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71, ze zm.) jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten."
Z art. 269 § 1-3 P.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych, jak i uchwał konkretnych. Istota owej mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (patrz m.in.: Andrzej Kabat (w:) B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", LEX/el 2021, pkt 3 do art. 269).
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że brak jest podstaw do nakładania na organy administracji obowiązku dokonywania oceny projektu pod kątem sumarycznej mocy EIRP pojedynczych anten.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 P.p.s.a., art. 151 P.p.s.a. oraz art. 206 P.p.s.a. i art. 207 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI