IV SA/Po 862/21

IV SA/Po 862/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-02-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Bąk-Marciniak /przewodniczący sprawozdawca/
Józef Maleszewski
Monika Świerczak
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Sygn. powiązane
II OSK 1226/22 - Wyrok NSA z 2025-01-28
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Monika Świerczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 09 lutego 2022 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w P. z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania budowy oddala skargę
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. (dalej jako PINB) na podstawie art. 48 ust. 1, 3 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (jedn. tekst: Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.; dalej: "P.b.") wstrzymał zrealizowaną bez wymaganego pozwolenia na budowę - rozbudowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] na dz. nr [...], obr. K. i poinformował spółkę P. o możliwości złożenia wniosku o legalizację tego obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego, a także o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Zażalenie na to postanowienie wniosła w terminie P. sp. z o.o., zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności: art. 48 ust. 1, 3 i 5 P.b. "poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne wstrzymanie budowy stacji bazowej telefonii komórkowej", w sytuacji gdy "roboty budowlane polegające na zainstalowaniu urządzeń na istniejącym obiekcie budowlanym zostały w całości zrealizowane, a realizacja przedmiotowego zadania nie wymagała uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę"; art. 29 ust. 2 pkt 15 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b P.b. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wykonywania robót budowlanych, czyli w sierpniu 2020 r.) poprzez "ich niezastosowanie i bezpodstawne wstrzymanie budowy (...), podczas gdy zakres wykonanych przez Skarżącego robót obejmował instalowanie urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na istniejącym obiekcie budowlanym, a wysokość tych urządzeń jest mniejsza niż 3 m, w związku z czym dla zrealizowania tego zadania nie było wymagane nawet zgłoszenie"; art. 6 i 8 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia "nie znajdującego oparcia w obowiązujących przepisach prawnych".
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r. Nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako WWNB) uchylił zaskarżone postanowienie w części, w jakiej poinformowano spółkę P. (tj. inwestora) o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej i orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy, poinformował o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej:
1. zgodnie z art. 49d ust. 1 ustawy Prawo budowlane wysokość opłaty legalizacyjnej w przypadku budowy wymagającej decyzji o pozwoleniu na budowę lub budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3 - oblicza się zgodnie z przepisem art. 59f, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu, a
2. zgodnie z art. 59f tej ustawy opłatę legalizacyjną stanowi iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Stawka opłaty (s) wynosi [...] zł. Kategorie obiektów, współczynnik kategorii obiektu oraz współczynnik wielkości obiektu określa załącznik do ustawy Prawo budowlane. W pozostałej części utrzymano zaskarżone postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia WWNB wskazał, że w dniu 11 lutego 2021 r. PINB przeprowadził kontrolę "legalności rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej [...] mieszczącej się w K. na działce o nr [...]. W protokole sporządzonym z tej czynności odnotowano, że w stosunku do wydanego pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego nastąpiły zmiany w ilości anten. Zgodnie z pozwoleniem na budowę powinny być 3 anteny sektorowe, 7 anten radiolinii. Stan aktualny: 9 anten sektorowych na 3 azymutach, 1 antena radiolinii. Podczas kontroli pełnomocnik P. sp. z o.o. oświadczył, iż "dodatkowe [anteny] sektorowe (6 szt.) zainstalowano w sierpniu 2020 r. Wykonano pomiary natężenia pola i dokonano zgłoszenia do odpowiednich instytucji. W momencie oddawania stacji do użytkowania była zamontowana jedna antena radioliniowa". Opisany stan faktyczny PINB przedstawił w dokumentacji fotograficznej wykonanej podczas kontroli. Oprócz tego PINB w aktach sprawy zgromadził: 1) decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. (sygn. [...]) o udzieleniu P. sp. z o.o. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] nr [...], na działce nr [...], obr. [...] [...]", 2) decyzję Wojewody W. z dnia [...] lipca 2019 r. (sygn. [...]) o umorzeniu postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.) od wspomnianej decyzji Starosty [...] o pozwoleniu na budowę oraz 3) decyzję PINB o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowej "stacji bazowej telefonii komórkowej [...]- [...] wraz z infrastrukturą techniczną i przyłączem energetycznym" wybudowanej w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...] kwietnia 2019 r.
W toku postępowania pełnomocnik Spółki wyjaśnił, że "(...) instalacja dodatkowych anten znajdujących się na wieży telekomunikacyjnej nr [...] została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wysokość anten nie przekraczała 3 metrów", wobec czego instalacja tych urządzeń nie wymagała nawet dokonania zgłoszenia.
W ocenie WWINB istota rysującego się w przedmiotowej sprawie problemu sprowadza się do faktu, że: 1) jak wyjaśnił Wojewoda W. w decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. w zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę ,,(...) projekcie budowlanym na str. 15 w pkt 2.14 projektant określił obszar oddziaływania obiektu, wskazując, że na stacji planuje się instalację trzech anten sektorowych typu AS 251 oraz siedmiu radioliniowych", 2) podczas oddawania obiektu do użytkowania w trakcie przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2020 r. kontroli obowiązkowej stwierdzono, iż roboty budowlane wykonano zgodnie z udzielonym pozwoleniem, zgodnie z nim wykonano równie zasadnicze elementy wyposażenia budowlano-instalacyjnego zapewniające użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem i nie stwierdzono robót budowlanych pozostałych do wykonania, zaś 3) w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2021 r. PINB stwierdził, iż na obiekcie istnieje 9 anten sektorowych oraz 1 antena radioliniowa.
Stąd jednoznacznie wynika, że po oddaniu obiektu do użytkowania (ściślej: wedle pełnomocnika Spółki nastąpiło to w sierpniu 2020 r.) w stosunku do stanu projektowanego dodano 6 anten sektorowych i zmniejszono liczbę anten radioliniowych o 6. W tym miejscu dodania wymaga, że w świetle ustaleń dokonanych przez PINB podczas wspomnianej obowiązkowej kontroli, WWINB nie dal wiary wyjaśnieniom pełnomocnika Spółki, iż "W momencie oddawania stacji do użytkowania była zamontowana jedna antena radioliniowa".
WWINB wskazał za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że w dacie wykonania robót budowlanych objętych zakresem niniejszego postępowania administracyjnego (tj. w sierpniu 2020 r.): roboty budowlane polegające na instalowaniu antenowych konstrukcji wsporczych oraz instalacji radiokomunikacyjnych na obiektach budowlanych według ww, przepisów [tj. art. 29 ust. 2 pkt 15 oraz 30 ust. 1 pkt 3 lit. b P.b. w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2021 r.] ma miejsce, gdy ich umiejscowienie na obiektach budowlanych nie stanowi rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy tych obiektów. Jedynie gdy umiejscowienie ww. konstrukcji oraz instalacji na obiekcie budowlanym nie prowadzi do rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy obiektu może być ono zakwalifikowane jako ich instalowanie" (wyrok NSA z dnia 25 maja 2021 r., II OSK 859/21, LEX nr 3192536). Co więcej "(...) przepisy art. 29 ust. 2 pkt 15 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 3b P. b. mogą mieć jedynie zastosowanie w przypadku instalowania pojedynczych urządzeń, konstrukcji wsporczych, anten i instalacji radiokomunikacyjnych na obiektach budowlanych, nie zwiększających mocy samej stacji, nie mogą natomiast stanowić podstawy prawnej do budowy (a także odpowiednio przebudowy, czy rozbudowy) takiego zamierzenia budowlanego, jakim jest stacja bazowa telefonii komórkowej" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lipca 2020 r., II SA/Kr 108/20, LEX nr 3045217).
Organ odwoławczy wskazał, że z opisu technicznego stanowiącego część projektu techniczno-budowlanego zatwierdzonego przez Starostę M. decyzją o pozwoleniu na budowę (str. 81), w którym podano parametry techniczne stacji bazowej wprost wynika, że moc promieniowania EIRP (równoważna moc wypromieniowana izotropowo) dla każdej z zaprojektowanych trzech anten sektorowych wynosi 1002 W (łącznie 3006 W). Z kolei z pisma Spółki z dnia [...] września 2020 r. kierowanego do Starosty [...] wynika, że łączna moc obecnie istniejących dziewięciu anten sektorowych wynosi 55 236 W (tzn. 3 x 8411 W, 3 x 7889 W oraz 3 x 2122 W). Analiza treści tego pisma wskazuje, że żadna z obecnie istniejących anten sektorowych nie ma mocy 1002 W, wobec czego najpewniej Spółka wymieniła trzy dotychczas istniejące anteny oraz wykonała aż sześć dodatkowych o jeszcze większej mocy. Stąd zaś jednoznacznie wynika, że w wyniku wykonania przez Spółkę przedmiotowych robót budowlanych w sierpniu 2020 r. nastąpiło wydatne zwiększenie mocy anten sektorowych (z 3006 W do 55 236 W, czyli o aż 52 230 W). Odnotowania wymaga, że w zatwierdzonym przez Starostę M. projekcie techniczno-budowlanym brak jest jakichkolwiek informacji o mocy projektowanych siedmiu anten radioliniowych. Z pisma Spółki z dnia [...] września 2020 r. wynika, że jedna antena tego typu ma moc 7079 W. Zatem przy założeniu, że siedem projektowanych i wykonanych (co wprost wynika z protokołu obowiązkowej kontroli) anten radioliniowych posiadało taką samą moc (tj. 7079 W), ich łączna moc winna wynosić 49 553 W. Obecnie istnieje tylko jedna z nich. Podsumowując: wedle stanu projektowanego moc promieniowania stacji powinna wynosić 52 559 W (tzn.: 3 x 1002 W i 7 x 7079 W), zaś obecnie moc ta wynosi 62 315 W (tzn. 3 x 8411 W, 3 x 7889 W, 3 x 2122 W oraz 1 x 7079 W). Oznacza to, że mimo likwidacji przez Spółkę aż 6 anten radioliniowych, na skutek wykonania dodatkowych anten sektorowych, moc promieniowania stacji bazowej telefonii komórkowej znacząco wzrosła, bo aż o 9 756 W.
W efekcie roboty te, stanowiąc rozbudowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] na dz. nr [...], obr. K. , w dacie ich wykonania wymagały uprzedniego uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę.
WWIN podkreślił, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte w dniu [...] marca 2021 r. i z tego powodu przy rozpatrywaniu tej sprawy zastosowanie mają przepisy prawa budowlanego obecnie obowiązujące. Zgodnie z art. 29 ust. 3 ustawy "Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na: (...) pkt 3) instalowaniu: a) na obiektach budowlanych stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, o wysokości powyżej 3 m". Skoro jednak analogiczny przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2020 r.("Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: (...) instalowaniu stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, na obiektach budowlanych") nie mógł - jak wykazano powyżej, być stosowany w sytuacjach, gdy na skutek wykonania dodatkowych anten doszło do zwiększenia mocy samej stacji, czyli w sytuacji dokonania jej rozbudowy, to tym bardziej obecnie obowiązujący analogiczny przepis nie ma również zastosowania.
W ocenie WWINB wykonane roboty budowlane nie mogą nadal być kwalifikowane jako instalowanie urządzeń, lecz jako rozbudowa stacji (z uwagi na zmianę mocy stacji). Zatem w niniejszym przypadku doszło do rozbudowy stacji bazowej telefonii, która również w świetle obowiązujących przepisów wymaga uprzedniego uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę.
Bezsporny brak tego pozwolenia (art. 48 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego) uzasadnia podjęcie działań przez Organy nadzoru budowlanego i wydanie stosownych nakazów w ramach postępowania prowadzonego w oparciu o przepisy art. 48 i nast. przywołanej ustawy. W pierwszym rzędzie (art. 48 ust. 1 tej ustawy) obowiązkiem PINB było zatem wydanie postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych. Postanowienie takie jest również wydawane w przypadku zakończenia robót budowlanych (art. 48 ust. 5 prawa budowlanego). Ponadto w postanowieniu tym winna być zawarta informacja o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części, oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej (art. 48 ust. 3 P.b.).
Zdaniem organu odwoławczego PINB prawidłowo informacje te skierował do P4 sp. z o.o., czyli spółki będącej inwestorem wykonanych robót budowlanych, a z drugiej będącej właścicielem "urządzeń telekomunikacyjnych i instalacji technicznych (podanie O. o. z dnia [...] maja 2021 r.).
WWINB podkreślił, że wszystkie wymienione powyżej wymogi spełnia zaskarżone postanowienie PINB z dnia [...] czerwca 2021 r., zatem obowiązkiem WWINB powinno być utrzymanie tego postanowienia w mocy (art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a.). Jednakże zawarta w rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia PINB informacja o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej została sformułowana w sposób nazbyt ogólnikowy (PINB odesłał jedynie do treści art. 49d ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego i w związku z tym niezbędna była korekta zaskarżonego postanowienia w tej części (art. 138 § I pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a.), poprzez doprecyzowanie owych zasad obliczania opłaty legalizacyjnej.
Skargę na postanowienie WWINB wywiodła do Sądu P. sp. z o.o. wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie poprzedzającego go postanowienia PINB w M., a także o zwrot kosztów postepowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
1) przepisu art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 oraz art. 123 § 1 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uchylenie zaskarżonego postanowienia PINB w M. z dnia [...] czerwca 2021 r. jedynie w części, w jakiej poinformowano Skarżącego o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej, podczas gdy postanowienie to zostało wydane z naruszeniem prawa i winno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego w całości;
2) przepisu art. 7 k.p.a., art 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w całości zebranego materiału dowodowego i błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na nieprawidłowym przyjęciu, że Skarżący dokonał rozbudowy istniejącego obiektu w postaci stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...], podczas gdy w rzeczywistości przeprowadził on jedynie roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń na istniejącym obiekcie (to jest na legalnie wybudowanej stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...], dla której uzyskał pozwolenie na użytkowanie);
3) przepisu art. 29 ust. 2 pkt 15 z przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 lit b) ustawy - Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w chwili wykonania robót budowlanych, to jest w miesiącu sierpniu 2020 roku) poprzez ich niezastosowanie i bezpodstawne zaaprobowanie wstrzymania "budowy" stacji bazowej telefonii komórkowej [...] na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] w obrębie K., podczas gdy zakres wykonanych przez Skarżącą robót obejmował instalowanie urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na istniejącym obiekcie budowlanym, a wysokość tych urządzeń jest mniejsza niż 3m, w związku z czym dla zrealizowania tego zadania nie było wymagane nawet zgłoszenie;
4) przepisu art. 6 k.p.a,, poprzez naruszenie zasady legalności, polegające na wydaniu postanowienia nie znajdującego oparcia w obowiązujących przepisach prawnych;
5) przepisu art. 8 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia rażąco naruszającego prawo, co stoi w jawnej sprzeczności z nałożonym na Organ administracji obowiązkiem prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko i argumentację prawną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że nie zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.
Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie WWINB z dnia [...] sierpnia 2021 r. uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] czerwca 2021 r., o wstrzymaniu robót budowlanych przy rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...] nr [...], w części w jakiej poinformowano spółkę P. o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej, orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałym zakresie utrzymujące postanowienie w mocy.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy art. 48 ust. 2-3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. 2020 r. poz. 1333), gdyż postępowanie przed organem I instancji zostało wszczęte po dniu 19 września 2020 r. (brzmienie przepisu zostało nadane przez art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2020 r., poz. 471).
Nie ma więc racji skarżąca, że do przedmiotowego postepowania winno się stosować przepisy sprzed nowelizacji. Przedmiotowe postępowanie dotyczące legalności rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej [...] mieszczącej się w K. na działce o nr [...] zostało wszczęte w dniu [...] marca 2021 r., zatem przy rozpatrywaniu tej sprawy zastosowanie mają przepisy prawa budowlanego obecnie obowiązujące.
Zasadniczą kwestią sporną pomiędzy stronami niniejszego postępowania pozostaje właściwa kwalifikacja robót budowlanych przeprowadzonych przez skarżącą spółkę, niezbędna do ustalenia, czy wykonane przez skarżącą roboty budowlane, polegające de facto na montażu dodatkowych anten sektorowych i oraz jednej radiolinii wraz z elementami towarzyszącymi, na istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej [...], stanowiły rozbudowę stacji, a więc jedną z postaci budowy określonych w art. 3 pkt 6 p.b., która wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, czy też, jak uważa skarżąca, stanowiły montaż urządzeń na istniejącym obiekcie budowlanym, co w myśl art. 29 ust. 2 pkt 15 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 lit. b p.b. nie wymaga wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę, jak również dokonania stosownego zgłoszenia.
Przedmiotowa stacja bazowa została wybudowana przez skarżącą spółkę w oparciu o udzielone jej decyzją Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. (Nr [...]) pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] nr [...], na działce nr [...], obr. [...] K. " oraz decyzję PINB z dnia [...] kwietnia 2019 r. o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowej "stacji bazowej telefonii komórkowej [...]- [...] wraz z infrastrukturą techniczną i przyłączem energetycznym" wybudowanej w oparciu o pozwolenie na budowę w zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę.
W projekcie budowlanym na str. 15 w pkt 2.14 projektant określił obszar oddziaływania obiektu, wskazując, że na stacji planuje się instalację trzech anten sektorowych typu AS 251 oraz siedmiu radioliniowych. Podczas oddawania obiektu do użytkowania w trakcie przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2020 r. kontroli obowiązkowej stwierdzono, iż roboty budowlane wykonano zgodnie z udzielonym pozwoleniem, zgodnie z nim wykonano równie zasadnicze elementy wyposażenia budowlano-instalacyjnego zapewniające użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem i nie stwierdzono robót budowlanych pozostałych do wykonania.
Tymczasem w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2021 r. PINB stwierdził, iż na obiekcie istnieje 9 anten sektorowych oraz 1 antena radioliniowa. Wynika z tego jednoznacznie że, po oddaniu obiektu do użytkowania w stosunku do stanu projektowanego dodano 6 anten sektorowych i zmniejszono liczbę anten radioliniowych o 6. Organy nadzoru budowlanego ustaliły także, że spółka P. nie występowała z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na rozbudowę bądź przebudowę przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, zgodnie z którym stacja bazowa telefonii komórkowej, jako samodzielna całość techniczno – użytkowa, stanowi budowlę, na którą składają się poza urządzeniami technicznymi, konstrukcja wsporcza wraz z całym oprzyrządowaniem pozwalającym na jej funkcjonowanie. Sama stacja bazowa - wieża, bez anten sektorowych, jak również same anteny sektorowe, bez stacji bazowej, nie mogą być bowiem źródłem emisji fal elektromagnetycznych. Zatem stacja bazowa telefonii komórkowej jest budowlą w rozumieniu art. 3 ust. 3 p.b., która na etapie jej realizacji wymaga uprzedniego uzyskania przez inwestora, w drodze decyzji administracyjnej, pozwolenia na budowę, a po zakończeniu budowy decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. (por. wyroki NSA: z 11 lipca 2019 r., II OSK 2242/17; z 20 marca 2019 r., II OSK 1161/17; z 26 kwietnia 2016 r., II OSK 1999/14).
Jakkolwiek przepisy ustawy p.b. nie zawierają legalnej definicji rozbudowy, to wyjaśnienie tego terminu zostało ukształtowane na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych, które przyjmują, że rozbudowa to zmiana charakterystycznych parametrów istniejącego budynku innych niż określone w art. 3 ust. 7a. Tym samym uznać należy, że rozbudowa związana jest ze zmianą charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, która jednak nie prowadzi do powstania żadnego nowego obiektu, lecz do modyfikacji obiektu wcześniej istniejącego. W wyniku rozbudowy nie powstaje nowy obiekt budowlany czy też nowa substancja budowlana. Rozbudowany budynek pozostaje tym samym obiektem w rozumieniu przepisów p.b. W orzecznictwie podkreśla się także, że dokonując kwalifikacji robót budowlanych do kategorii montażu, przebudowy, czy też rozbudowy nie ma miejsca na automatyzm. W każdym przypadku właściwe zakwalifikowanie takich robót winno zostać poprzedzone szczegółową analizą technicznych założeń projektu zrealizowanego, czy tez przewidzianego do realizacji (por. wyrok NSA z 18 maja 2018 r., II GSK 1318/16; z 15 czerwca 2016 r., II OSK 2484/14; z 19 lutego 2021 r., II OSK 286/21; z 24 listopada 2011 r., II OSK 1660/10. Rozbudowa obiektu wymaga zatem uzyskania pozwolenia budowalnego, a nieuzyskanie takiego pozwolenia i prowadzenie tego rodzaju robót przesądza o samowoli budowlanej w znaczeniu przyjętym w art. 48 ust. 1 pkt. 1 tej ustawy. Legalizacja tej samowoli następuje w trybie określonym w art. 48 ust. 2-5 P.b.
W ocenie Sądu racje mają organy, iż wykonane roboty budowlane nie mogą być kwalifikowane jako instalowanie urządzeń, lecz jako rozbudowa stacji. W wyniku przeprowadzonych prac doszło bowiem do zmiany parametrów techniczno-użytkowych legalnie istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej, co skutkowało zwiększeniem mocy (EIRP) anten zainstalowanych na obiekcie budowlanym. To właśnie moc (EIRP) anten, w powiązaniu z wysokością obiektu, na którym zostały zamontowane, wyznaczonym azymutem, jak również kątem nachylenia wiązki uznawane są za parametry charakteryzujące daną stację telefonii komórkowej, a ich ewentualna zmiana, w wyniku zamontowania dodatkowych anten stanowi rozbudowę stacji bazowej, która wymaga od inwestora uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, stosownie do treści art. 28 p.b. Tym samym na gruncie niniejszego stanu faktycznego nie znajdował zastosowania powoływany przez skarżącą przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 i związany z nim przepis art. 30 ust. 1 pkt 3 lit b p.b., z treści których odpowiednio wynika, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, na obiektach budowlanych; oraz, że zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4 budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych.
Wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest, podzielany także przez Sąd orzekający w sprawie - utrwalony pogląd, że do budowy stacji bazowej telefonii komórkowej nie może znaleźć zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 i związany z tym przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b tej samej ustawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2400/11; z dnia 26 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1480/12; z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt II OSK 956/13; z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt II OSK 790/13, z dnia 20 stycznia 2017 r., sygn. II OSK 1148/15, z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. II OSK 613/17, z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. II OSK 527/17, dostępne w CBOSA).
W realiach rozpoznawanej sprawy, maszt stanowi całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (anteny wraz zasilaniem i oprzyrządowaniem), dlatego zainstalowanie na maszcie kolejnych anten należy zakwalifikować jako rozbudowę obiektu budowlanego wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę.
Sąd orzekający w niniejszym składzie w pełni podziela orzecznictwo Naczelnego Sadu Administracyjnego, zgodnie z którym montaż dodatkowych anten wraz z modułami radiowymi na istniejącej wieży stacji bazowej telefonii komórkowej, stanowi postać rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej, wymagającej uzyskania pozwolenia zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. ( por. wyrok NSA z dnia 26 maja 2020 r. sygn. akt II OSK 925/20, LEX nr 3047286). Roboty budowlane polegające na instalowaniu antenowych konstrukcji wsporczych oraz instalacji radiokomunikacyjnych na obiektach budowlanych według ww. przepisów ma miejsce, gdy ich umiejscowienie na obiektach budowlanych nie stanowi rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy tych obiektów. Jedynie gdy umiejscowienie ww. konstrukcji oraz instalacji na obiekcie budowlanym nie prowadzi do rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy obiektu może być ono zakwalifikowane jako ich instalowanie (patrz wyrok NSA z dnia 25 maja 2021 r. sygn. akt II OSK 859/21, LEX nr 3192536).
Jak wskazuje organ, w wyniku wykonania przez Spółkę przedmiotowych robót budowlanych w sierpniu 2020 r. nastąpiło wydatne zwiększenie mocy anten sektorowych. Według stanu projektowanego, moc promieniowania stacji powinna wynosić 52 559 W (tzn.: 3 x 1002 W i 7 x 7079 W), zaś obecnie moc ta wynosi 62 315 W (tzn. 3 x 8411 W, 3 x 7889 W, 3 x 2122 W oraz 1 x 7079 W). Oznacza to, że mimo likwidacji przez Spółkę aż 6 anten radioliniowych, na skutek wykonania dodatkowych anten sektorowych, moc promieniowania stacji bazowej telefonii komórkowej znacząco wzrosła.
Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło także do naruszenia wskazanych przez spółkę przepisów proceduralnych, w szczególności art. 6, , art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80. W ocenie Sądu organy obu instancji działając na podstawie i w granicach prawa, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy oraz uzasadniły swoje rozstrzygnięcia, zgodnie z wymogami określonymi w art. 124 k.p.a. Uzasadnienia organów, spełniały także wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. Organy przeprowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Szczegółowo przedstawiły ustalony w sprawie stan faktyczny oraz rzetelnie wskazały i wyjaśniły podstawy prawne podjętych rozstrzygnięć.
Z powyższych względów oddalono skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 r. poz. 374 ze zm.) w związku z wystąpieniem przesłanek w przepisie tym wymienionych.