II OSK 1579/20

II OSK 1579/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-07-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący/
Grzegorz Czerwiński
Jan Szuma /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II SA/Ol 984/19 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2020-02-11
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędzia del. WSA Jan Szuma (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 11 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/OI 984/19 w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie budowy obiektu 1. oddala skargę kasacyjną, 2. odmawia zasądzenia od [...] na rzecz uczestnika postępowania M. A. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 11 lutego 2020 r., II SA/Ol 984/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę [...] (zwanego dalej "Stowarzyszeniem") na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwanego dalej "Wojewódzkim Inspektorem") z dnia 8 października 2019 r., nr P.7722.30.2019 15KK, którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie (zwanego dalej "Powiatowym Inspektorem") z dnia 3 kwietnia 2019 r., nr PINB 7355/Pur/1/15-19 o odmowie dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego dla robót budowlanych dotyczącego budowy budynku mieszkalnego z wynajmem pokoi, z przyłączami i instalacjami wewnętrznymi na działce [...] w obrębie [...], gmina [...].
Skargę kasacyjną od wyroku z dnia 11 lutego 2020 r. wniosło Stowarzyszenie [...], zarzucając naruszenie:
– art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (na datę zaskarżonego wyroku tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") w zw. z art. 31 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (na datę zaskarżonego postanowienia tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm., dalej "K.p.a.") oraz art. 61 ust 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska (na datę zaskarżonego postanowienia tekst jednolity Dz.U z 2018 r., poz. 2081 z późn. zm., dalej "u.u.i.ś.") polegające "na nieuwzględnieniu skargi w wyniku błędnego przyjęcia, że żądanie przez skarżącą wzięcia udziału w sprawie uzasadnione jest celami statutowymi oraz przemawia za tym interes społeczny jednocześnie dotyczy decyzji wydawanej na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 w/w ustawy";
– art. 174 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 9, art. 11 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie przy ocenie postępowania organów, to jest przyjęcie, że organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, informowały stronę w sposób należyty oraz w sposób wyczerpujący oceniły materiał dowodowy.
Wskazując na powyższe Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. Zwróciło się także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Na skargę kasacyjną odpowiedział uczestnik postępowania M.A. (inwestor) domagając się oddalenia skargi kasacyjnej i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a. (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 259) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania sądowego, określone w art. 183 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.
Na wstępie należy wskazać, że art. 193 zd. drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze P.p.s.a. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W takim uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.
Analizę zarzutów skargi kasacyjnej poprzedzić należy zastrzeżeniem dotyczącym nieprecyzyjnego powołania przepisu "art. 145 § 1 pkt 1" P.p.s.a., którego naruszenie podniesiono w pierwszej kolejności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 składa się bowiem z trzech podpunktów – a, b oraz c – konkretyzujących zakres naruszenia przepisów postępowania. Mając jednak na względzie zestawienie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. z art. 31 § 1 i 2 K.p.a. i biorąc pod uwagę treść uzasadnienia skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że niewątpliwie intencją Stowarzyszenia było wskazanie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
Podobny mankament dotyczy zarzutu kasacyjnego w zakresie w jakim wskazano w nim na naruszenie "art. 31 § 1 K.p.a.". Przepis ten także dzieli się na jednostki redakcyjne, a autor skargi kasacyjnej powinien taką jednostkę jednoznacznie wskazać. I w tym przypadku można jednak w oparciu o treść uzasadnienia skargi kasacyjnej przyjąć, iż w istocie zarzucane naruszenie dotyczy art. 31 § 1 pkt 2 P.p.s.a. – wszakże sprawa dotyczy jednoznacznie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, a ta właśnie podjednostka redakcyjna wprost tego dotyczy.
Odnosząc się zatem do tak doprecyzowanego zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 i § 2 K.p.a. podkreślić należy, że rozstrzygnięcia organów oraz Sądu pierwszej instancji opierają się na przepisach K.p.a. regulujących udział w postępowaniu organizacji społecznej. Zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a.: "Organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem: [...] dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny". Musi zatem istnieć merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania trzeci administracyjnego z celami i zakresem działania (przedmiotem działalności) organizacji społecznej. Uczestnictwo organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym na prawach strony musi być także uzasadnione interesem społecznym. Ocena zasadności żądania organizacji społecznej pod tym kątem należy do uznania organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Obowiązkiem organu administracji publicznej pozostaje wyważenie w konkretnym wypadku wymagań interesu społecznego i wymagań realizacji konkretnych celów statutowych organizacji społecznej.
W skardze kasacyjnej, motywując potrzebę dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. wskazano, że postępowanie dotyczy zatwierdzenia projektu budowlanego uwzględniającego zmiany wynikające dotychczas wykonanych robót budowlanych związanych budową i odbudową budynków położonych na działce [...]. Stowarzyszenie akcentowało, że inwestycja graniczy z terenami rezerwatu przyrody Jezioro [...], ustanowionego na podstawie zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 12 października 1982 r. w sprawie uznania za rezerwaty przyrody. Dodatkowo wskazano, że koniecznym w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego dla inwestycji było również dokonanie uzgodnień na podstawie ustawy Prawo wodne w sytuacji, gdy działka graniczy z linią brzegową.
Stowarzyszenie wywodziło wreszcie, że inwestycja musi również zostać oceniona, co do zgodność z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - powinna być oceniana według wymogów "ZagospPrzestrzU" i aktów wykonawczych do tej ustawy, ale także "innych ustaw normujących problematykę planowania i zagospodarowania przestrzennego, takich jak np. ustawa o drogach publicznych, Lasyll, ustawa z 3.2.1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1161 ze zm.), GospNierU, PrWod, PrOchrŚrod czy OchrPrzyrodU".
Stowarzyszenie wywodziło, że jest organizacją społeczną, której celami statutowymi są: a) Ochrona środowiska naturalnego Warmii i Mazur zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju ze szczególnym uwzględnieniem miejscowości [...] i otulin Jezior: [...],[...],[...] i [...]. b) Dbałość o zachowanie zdrowia człowieka, c) Dbałość o zachowanie dziedzictwa kulturowego.
Stowarzyszenie podniosło też, że na terenie rezerwatu Jezioro [...], jeziorze [...] oraz bezpośrednich ich dopływów prowadzi prace polegające na rekultywacji zdegradowanego środowiska wodnego i w tym kontekście zgłasza zastrzeżenia "w zakresie zatwierdzenia warunków zabudowy dla w/w inwestycji". Stowarzyszenie, przez pryzmat prowadzonych przez siebie prac rekultywacyjnych, pokazało "efekty nieszczelnej instalacji kanalizacyjnej, która została wykonana na działce nr [...] [zapewne miało być "[...]" – uw. Sądu] i [...] niezgodnie z pozwoleniem budowalnym i sztuką budowlaną i która, nie uzyskała prawa użytkowania. Prowadzone badania środowiskowe wskazały na istnienie dużej ilości bakterii coli w jeziorze [...] w bezpośredniej bliskości w/w inwestycji. W postępowaniu naprawczym dotyczącym tej inwestycji niezbędny zatem stał się udział Stowarzyszenia skupiającego w dużej mirze mieszkańców działek graniczących z jeziorem [...] i jeziorem [...]".
Stowarzyszenie wywiodło wreszcie, że w interesie społecznym jest niedopuszczenie do sytuacji, w których wskutek nieprawidłowego zabudowania tego terenu dojdzie do powstania nieodwracalnych zmian w otoczeniu, środowisku. Celem działań Stowarzyszenie na terenie rezerwatu Jezioro [...] i jeziorze [...] jest rekultywacja zdegradowanego środowiska wodnego.
Zdaniem Stowarzyszenia warunki realizacji inwestycji będą miały wpływ na środowisko. W interesie społecznym jest wydanie decyzji w oparciu o jak najpełniejszą dokumentację i rozpatrzenie argumentów wszystkich zainteresowanych wydawaną decyzją.
Stowarzyszenie podkreśliło wreszcie, że pojęcie środowiska jest szersze aniżeli pojęcie przyrody. To pierwsze, według definicji z art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, obejmuje też elementy przyrodnicze przekształcone przez człowieka i to mimo tego, że w pojęciu przyrody mieszczą się również twory przyrody nieożywionej. Następstwem tak szerokiego ujęcia ochrony środowiska jest fakt, że liczba spraw mieszczących się w tej kategorii jest bardzo duża, w związku z czym również udział organizacji ekologicznych w postępowaniu administracyjnym może być bardzo szeroki. Nie może być wątpliwości, że za organizacje nie mogą być uważane wyłącznie te organizacje, których celem statutowym jest ochrona wszystkich elementów środowiska, ale również takie, które stawiają sobie za cel chronienie tylko niektórych z tych elementów, nie może być wątpliwości, że organizacja, której celem jest sama tylko ochrona przyrody, również musi być uznana za organizację, która może zgłosić chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, gdy chodzi o zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 i § 2 K.p.a. W niniejszej sprawie organy, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie nie dopatrzyły się wystąpienia po stronie Stowarzyszenia interesu społecznego, który przemawiałby za jego dopuszczeniem do udziału w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego dla robót budowlanych dotyczącego budowy budynku mieszkalnego z wynajmem pokoi, z przyłączami i instalacjami wewnętrznymi na działce [...] w obrębie [...], gmina [...].
W tym miejscu Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że niniejsze orzeczenie nie jest wyrazem deprecjonowania celów i zadań Stowarzyszenia, czy umniejszania wagi współpracy administracji ze społeczeństwem w takich formach jak chociażby określona w art. 31 ust. 1 K.p.a. Przeciwnie, Sąd docenia pozytywną stronę zaangażowanie społeczeństwa w ochronę środowiska, zwłaszcza środowiska naturalnego.
Sąd administracyjny kontrolując legalność działalności administracji publicznej musi jednak kierować się przepisami prawa, a te limitują udział społeczeństwa zorganizowanego w formie stowarzyszeń w sprawach innych osób. Jak zaznaczono, dopuszczenie do udziału w postępowaniu wymaga wykazania, że jest to uzasadnione celami statutowymi danej organizacji i przemawia za tym interes społeczny. Pamiętać trzeba też, że rozszerzenie kręgu uczestników postępowania o przedstawicieli społeczeństwa w postaci stowarzyszeń ingeruje w prawa osób prywatnych, których postępowanie administracyjne dotyczy i to nie tylko poprzez umożliwienie organizacji społecznej przedstawiania stanowiska, ale też przez możliwość dostępu do akt administracyjnych i przez możliwość składania środków zaskarżenia. Innymi słowy, udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym nie jest obojętny z punktu widzenia praw adresatów docelowej decyzji. Stąd też rozstrzygając o dopuszczeniu takiej organizacji do udziału w postępowaniu należy właściwie ocenić i wyważyć przesłanki z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a.
Jak zaznaczono, sprawa, w której Stowarzyszenie ubiegało się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu dotyczy zatwierdzenia projektu zamiennego dla robót budowlanych dotyczącego budowy budynku mieszkalnego z wynajmem pokoi, z przyłączami i instalacjami wewnętrznymi na działce [...] w obrębie [...], gmina [...]. Jest to zatem sprawa mająca za przedmiot zagadnienia z zakresu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w okresie, gdy Stowarzyszenie składało wniosek – tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 z późn. zm., dalej "P.b.").
Stowarzyszenie motywując dopuszczenie go do udziału w postępowaniu powołało się na zapisane w jego statucie cele. Wśród tych wymienia się cele ogólne, takie jak: "a) Ochrona środowiska naturalnego Warmii i Mazur zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, ze szczególnym uwzględnieniem miejscowości [...] i otulin Jezior : [...],[...],[...] i [...]. b) Dbałość o zachowanie zdrowia człowieka, c) Dbałość o zachowanie dziedzictwa kulturowego".
Sprawa dotycząca zatwierdzenia projektu zamiennego dla budynku mieszkalnego z wynajmem pokoi nie dotyczy wprost środowiska naturalnego [...], zdrowia człowieka czy dbałości o zachowanie dziedzictwa kulturowego. Dotyczy zgodności z Prawem budowlanym zabudowy na działce ewidencyjnej [...], stanowiącej według wypisu z ewidencji gruntów użytek Bi – czyli inne tereny zabudowane (zob. k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).
Naczelny Sąd Administracyjny oczywiście dostrzega, że zabudowa objęta projektem zamiennym znajduje się w pobliżu form ochrony przyrody, niemniej w oparciu o treść skargi kasacyjnej nie dopatruje się konkretnych powiązań pomiędzy przedmiotem postępowania a przedmiotem ochrony. W skardze kasacyjnej Stowarzyszenie wskazało jedynie na występujący w otoczeniu inwestycji rezerwat Jezioro [...]. W tym miejscu trzeba doprecyzować, że rezerwat ten nie funkcjonuje obecnie na podstawie zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 12 października 1982 r. w sprawie uznania za rezerwaty przyrody (M. P. Nr 25, poz. 234), gdyż ono utraciło moc obowiązującą stosownie do art. 11 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 r. Nr 3, poz. 21), ale na podstawie zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie rezerwatu przyrody "Jezioro Kośno" (Dz. Urz. Woj. War. Maz., poz. 3457). Warto przy tym zaznaczyć, że granice rezerwatu są ściśle określone i nie przebiegają one bezpośrednio przy działce [...], ale są one oddalone od niej o około 140 m. Na stronie 16 zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie znajduje się mapa ukazująca, że rezerwat przyrody wyznaczony jest po linii granic działek [...] i [...]i przebiega przez zatokę jeziora Kośno w pewnej odległości od zabudowań wsi [...].
Stowarzyszenie w skardze kasacyjnej eksponuje, że prowadzi prace rekultywacyjne w obrębie jeziora [...] i [...] oraz dopływów i przez pryzmat tych prac dostrzega zagrożenia ze strony inwestycji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zagrożenia te nie zostały jednak nieskonkretyzowane. Powołana kwestia wycieku z instalacji kanalizacyjnej, która została wykonana na działce [...] i [...] niezgodnie z pozwoleniem budowalnym i sztuką budowalną, nie jest natomiast przedmiotem postępowania, do którego Stowarzyszenie chciało być dopuszczone – dotyczącego zupełnie czego innego, bo zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. Awaria instalacji kanalizacyjnej to okoliczność faktyczna związana z eksploatacją obiektu budowlanego/urządzenia.
W skardze kasacyjnej niejednoznacznie i ogólnikowo przedstawiono rzekome prawne powiązania inwestycji objętej projektem zamiennym z wymogami ochrony środowiska czy wód. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wymieniono listę ustaw, zresztą niedokładnie (skrótami, bez dat i publikatorów), wskazując na prawo wodne, ustawę o drogach publicznych, i wymienione dalej "GospNierU, PrWod, PrOchrŚrod czy OchrPrzyrodU". Nie powołano żadnych przepisów, które świadczyłyby o prawnych powiązaniach inwestycji na działce [...] z wartościami prawnie chronionymi z zakresu ochrony środowiska. Skarga kasacyjna w omawianym zakresie jest więc chaotyczna i nieprzekonująca.
Naczelny Sąd Administracyjny odnotował też, że Stowarzyszenie, wedle swego statutu dołączonego do wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, realizuje cele statutowe przez "uczestnictwo na prawach strony w postępowaniach w sprawie ochrony środowiska" (§ 6 ust. 1 statutu). Jeszcze raz należy podkreślić, że postępowanie, do którego Stowarzyszenie chciało być dopuszczone, nie jest postępowaniem z zakresu ochrony środowiska, ale standardowym postępowaniem naprawczym dotyczącym wymogów prawa budowlanego w odniesieniu do istniejącego obiektu budowlanego (budynku).
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej, w zakresie w jakim wskazano na naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 u.u.i.ś., stwierdzić należy, że przedstawiony tak zarzut jest bezzasadny. Przede wszystkim zaznaczyć należy, że w podstawa skargi kasacyjnej nie sprecyzowano, który punkt art. 61 ust. 1 u.u.i.ś. został naruszony. Naczelny Sąd Administracyjny przyjmuje jednak, że autorka skargi kasacyjnej miała na myśli art. 61 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś., gdyż do tej właśnie regulacji odnosi się na stronie 4 uzasadnienia wywiedzionego środka zaskarżenia.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś.: "Ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ramach: [...] postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18, oraz pozwolenia, o którym mowa w art. 82 ust. 1 pkt 4b, jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w przypadku, o którym mowa w art. 88 ust. 1". Wprawdzie w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. wskazuje się na postępowanie sprawie wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, lecz to nie jest wystarczająca okoliczność, aby uznać, że mamy do czynienia z postępowaniem zintegrowanym z oceną oddziaływania na środowisko. Ocenę oddziaływania na środowisko prowadzi się w ramach postępowania mającego za przedmiot zatwierdzenie projektu budowlanego, jeżeli wynika to z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, albo też zachodzą przesłanki z art. 88 u.u.i.ś. W niniejszej sprawie bez wątpliwości nie mamy do czynienia z postępowaniem o zatwierdzenie projektu budowlanego zintegrowanym z oceną oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z akt nie wynika, aby inwestycja na działce [...] objęta była decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach z wymogiem ponownej oceny w ramach postępowań z art. 72 u.u.i.ś., a już tym bardziej nie ma podstaw do ustalenia, że zachodzić mogą przesłanki z art. 88 ust. 1 u.u.i.ś. Wobec tego art. 61 ust. 1 i 2 u.u.i.ś. nie znajdowały w sprawie w ogóle zastosowania.
Ubocznie Naczelny Sąd Administracyjny sygnalizuje, że z uprzywilejowaną pozycją organizacji ekologicznej, jeżeli hipotetycznie uznać Stowarzyszenie za taką organizację, mielibyśmy do czynienia tylko wówczas, gdyby postępowanie odnoszące się do działki [...] było zintegrowane z oceną oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Dopiero bowiem w ramach tej szczególnej procedury wdrażanej w granicach postępowania administracyjnego zapewnia się możliwość udziału społeczeństwa w postepowaniu w rozumieniu u.u.i.ś. (zob. art. 3 ust. 1 pkt 8 lit. b, art. 5, art. 44-45 u.u.i.ś.). W przypadku decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 u.u.i.ś. nie jest inaczej. Udział społeczeństwa zapewnia się tylko wtedy, gdy w ramach takiego postępowania przeprowadzana jest ocena oddziaływania na środowisko (zob. art. 90 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś.). Jak już zaznaczono, postępowanie prowadzone w odniesieniu do projektu budowlanego zamiennego na działce [...], nie obejmowało oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Zaskarżony wyrok nie narusza też art. 7, art. 9, art. 11 i art. 77 § 1 K.p.a. "poprzez ich niezastosowanie przy ocenie postępowania organów pierwszej jak i drugiej instancji, tj. przyjęcie, że organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, informowały stronę w sposób należyty oraz w sposób wyczerpujący oceniły materiał dowodowy". Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie na etapie postępowania administracyjnego, podjęto wystarczające działania i zaprezentowano przekonujące argumenty na poparcie rozstrzygnięcia o odmowie dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla inwestycji na działce 51. Przepisów tych więc tym bardziej nie naruszył też Sąd pierwszej instancji, chociażby przez niedostrzeżenie ich naruszenia przez organy.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, uznając podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty za nieusprawiedliwione, na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.), na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 lutego 2023 r. (k. [...] akt sądowych).
Wniosek uczestnika postępowania kasacyjnego M.A. zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną z dnia 12 czerwca 2020 r. o zasądzenie od skarżącego kasacyjnie na rzecz uczestnika zwrotu kosztów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny oddalił, o czym orzekł w punkcie 2. sentencji wyroku. Przepisy art. 204 pkt 1 i 2 P.p.s.a., regulujące zasady zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej nie przewidują możliwości zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego, który nie był skarżącym przed sądem pierwszej instancji.