IV SA/Wa 872/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-03-18
NSAbudowlaneŚredniawsa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennestrona postępowaniainteres prawnyzarządca nieruchomościprawo administracyjneSKOWSA

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki C. Sp. z o.o. na decyzję SKO o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając, że spółka nie miała statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy.

Spółka C. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji budowy pawilonu usługowego. SKO uznało, że spółka nie jest stroną postępowania, ponieważ nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości inwestycji ani sąsiednich. WSA w Warszawie oddalił skargę, potwierdzając stanowisko SKO, że status strony w postępowaniu o warunki zabudowy przysługuje jedynie właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych inwestycją lub sąsiednich, a nie zarządcy centrum handlowego na podstawie umowy cywilnoprawnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2004 r., która umorzyła postępowanie odwoławcze. Postępowanie to dotyczyło decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu usługowego przy Al. [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że spółka C. Sp. z o.o. nie posiada statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Uzasadniono to tym, że spółka nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której ma być zrealizowana inwestycja, ani też nieruchomości sąsiednich. Sąd administracyjny przywołał utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym status strony w takich postępowaniach przysługuje wyłącznie tym podmiotom. WSA podkreślił, że fakt bycia zarządcą sąsiedniego centrum handlowego na podstawie umowy cywilnoprawnej nie tworzy interesu prawnego uprawniającego do udziału w postępowaniu. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że stanowisko organu odwoławczego jest słuszne, a spółka C. Sp. z o.o. nie posiadała legitymacji procesowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarządca nie posiada statusu strony, jeśli nie jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości objętej inwestycją lub nieruchomości sąsiednich.

Uzasadnienie

Status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy opiera się na posiadaniu interesu prawnego, który wynika z prawa własności lub użytkowania wieczystego nieruchomości objętej inwestycją lub nieruchomości sąsiednich. Umowa cywilnoprawna o zarządzanie nieruchomością nie tworzy takiego interesu prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje stronę postępowania administracyjnego jako podmiot, którego interesu prawnego dotyczy postępowanie.

u.p.z.p. art. 63 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Reguluje kwestie stron w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy.

k.p.a. art. 33 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Stanowi, że pełnomocnikiem strony może być wyłącznie osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez WSA.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 3 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przewiduje gwarancję ochrony interesów osób trzecich.

u.p.z.p. art. 42 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wskazuje na przepisy dotyczące ochrony interesów osób trzecich.

u.z.p. art. 6 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Przewiduje gwarancję ochrony interesów osób trzecich.

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku organu do samodzielnego ustalania stanu faktycznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka C. Sp. z o.o. nie posiadała statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, ponieważ nie była właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości inwestycji ani sąsiednich. Status strony w postępowaniu o warunki zabudowy wymaga posiadania interesu prawnego wynikającego z prawa własności lub użytkowania wieczystego. Osoba prawna nie może być pełnomocnikiem strony w postępowaniu administracyjnym.

Odrzucone argumenty

Spółka C. Sp. z o.o. jako zarządca centrum handlowego posiadała interes prawny do udziału w postępowaniu. Organ odwoławczy powinien był samodzielnie ustalić podstawę umocowania skarżącego do występowania w sprawie w roli przedstawiciela strony.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny status strony postępowania utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnikiem strony może być wyłącznie osoba fizyczna

Skład orzekający

Otylia Wierzbicka

przewodniczący

Tadeusz Cysek

członek

Tomasz Wykowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy oraz dopuszczalności reprezentacji przez osoby prawne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zarządcy centrum handlowego i interpretacji przepisów o planowaniu przestrzennym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia proceduralnego w prawie administracyjnym – kto jest stroną postępowania i jakie ma to konsekwencje dla możliwości zaskarżenia decyzji. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kto naprawdę jest stroną w postępowaniu o warunki zabudowy? Sąd wyjaśnia granice interesu prawnego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 872/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-03-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Otylia Wierzbicka /przewodniczący/
Tadeusz Cysek
Tomasz Wykowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Sygn. powiązane
II OZ 142/05 - Postanowienie NSA z 2005-02-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka sędzia NSA Tadeusz Cysek asesor WSA Tomasz Wykowski ( spr.) Protokolant Julia Dobrzańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2005r. sprawy ze skargi C. Sp.z.o.o z siedziba w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2004r . Nr. [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego -oddala skargę-
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2004 r., znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. - po rozpatrzeniu odwołania spółki C. Sp. z o.o. w W. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...], znak: [...], ustalającej na wniosek A. P. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu usługowego - punktu obsługi i informacji turystycznej pasażerów komunikacji publicznej i sprzedaży artykułów spożywczych przy Al. [...] na wysokości Centrum Handlowego [...] na działkach nr ew. [...] i [...] w obrąbie [...]na terenie Dzielnicy [...] w W. -umorzyło postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż w świetle art.28 k.p.a. w związku z art.63 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn.zm.) odwołujący się – C. Sp. z o.o. w W. nie jest stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji, o której mowa w decyzji organu I instancji. Odwołujący się nie jest bowiem ani właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której inwestycja ma być zrealizowana, ani też właścicielem, czy też użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiednich. Zgodnie natomiast z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyłącznie tym podmiotom (poza wnioskodawcą) przysługuje status stron w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn.zm.), który to pogląd zachowuje aktualność w odniesieniu do postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn.zm.). W tym świetle bezzasadne jest wywodzenie przez odwołującego się, iż jako zarządcą sąsiadującego z planowaną inwestycją Centrum Handlowego "[...]" posiada on własny interes prawny, upoważniający go do udziału w postępowaniu.
W skardze na powyższe C. Sp. z o.o. w W. podniosła, iż całkowicie zasadnie została uznana za stronę postępowania przez organ I instancji. Powyższe wynikało z wiedzy organu, iż skarżący jest zarządcą Centrum [...] i jako spółka zarządzająca został wyznaczony do reprezentowania wszystkich użytkowników Centrum w tym P. S.A. (użytkownika wieczystego nieruchomości) we wszelkich dotyczących Centrum postępowaniach, w tym postępowaniach administracyjnych. Spółka P. S.A. nie odwołała się od decyzji organu I instancji, gdyż uznała, iż zgodnie z postanowieniami umowy o zarządzaniu Centrum uczestniczyć w postępowaniu będzie skarżący. Opisane wyżej okoliczności organ odwoławczy mógł ustalić w trybie art.136 k.p.a., czego bezpodstawnie zaniechał. Wobec powyższego zasadnym jest uchylenie decyzji odwoławczej oraz zobowiązanie SKO do wyjaśnienia podstawy umocowania skarżącego do występowania w sprawie w roli przedstawiciela strony - użytkownika wieczystego nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie oraz wskazując, iż w świetle art.33§l k.p.a. skarżący jako osoba prawna nie mógł być pełnomocnikiem P. S.A. w postępowaniu administracyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem słusznie ustalił organ odwoławczy, iż skarżącemu nie przysługiwał status strony postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji planowanej na działkach nr ew. [...] i [...] w obrębie [...] na terenie Dzielnicy [...] w W..
Pojęcie strony, a więc podmiotu, któremu w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym przysługuje szczególna pozycja procesowa i związana z tym ochrona procesowa, zostało zbudowane w art. 28 k.p.a. na prawnej kategorii interesu prawnego. Zgodnie z tym przepisem bowiem stroną postępowania administracyjnego jest tylko ten podmiot, którego interesu prawnego (a tym bardziej obowiązku) dotyczy to postępowanie.
Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miało zatem wyjaśnienie, czy postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku A. P. dotyczy interesu prawnego skarżącego. Stwierdzenie istnienia takiego interesu obligowałoby organy administracji do uznania skarżącego za stronę tego postępowania.
Wyjaśniając tę kwestię Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie powołało się na dotychczasowe orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, prezentujące utrwalone stanowisko odnośnie tego, jakim podmiotom przysługuje status strony w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, toczącym się na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz.139 zpóźn.zm.). Wskazane wyżej stanowisko zachowuje w pełni aktualność przy ustalaniu kręgu podmiotów w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn.zm.).
W oparciu o powyższe należy przyjąć, iż interes prawny posiadają, oprócz wnioskodawcy (inwestora), ubiegającego się o wydanie decyzji także właściciele lub użytkownicy wieczyści działek stanowiących teren inwestycji lub też nieruchomości sąsiednich (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 1995 r., sygn. akt VI S.A. 13/95, publ. ONSA 1995/4/154 oraz późniejsze, oparte na niej orzeczenia).
Stanowisko to opiera się na założeniu, iż inwestycja będąca przedmiotem postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu (po zmianie stanu prawnego - przedmiotem postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy) wywołuje skutki zarówno w odniesieniu do nieruchomości, na której ma być zlokalizowana, jak i w odniesieniu do nieruchomości sąsiednich. Powyższe uzasadnia przyjęcie, iż interes prawny, umożliwiający wzięcie udziału w postępowaniu na prawach strony mają podmioty dysponujące prawem rzeczowym do tych nieruchomości w postaci prawa własności oraz prawa użytkowania wieczystego (w odniesieniu do właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości sąsiednich materialnoprawnej podstawy ich interesu prawnego należy upatrywać w przepisach art.3 pkt 2 i art.42 ust. 1 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz art.6 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przewidujących gwarancję ochrony interesów osób trzecich).
W tym świetle twierdzenia skarżącego, iż w niniejszej sprawie przysługiwał mu status strony postępowania administracyjnego są oczywiście nieuzasadnione.
Skarżący nie jest bowiem ani właścicielem ani użytkownikiem wieczystym terenu inwestycji ani też nieruchomości sąsiednich. Nie może stanowić źródła interesu prawnego skarżącego sam fakt, iż na podstawie umowy cywilnoprawnej jest on zarządcą centrum handlowego znajdującego się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, iż wskazane wyżej centrum handlowe znajduje się na gruncie obciążonym prawem użytkowania wieczystego na rzecz spółki P. S.A. Temu zatem podmiotowi przysługiwał interes prawny do wzięcia udziału w przedmiotowym postępowaniu, z którego to prawa spółka P. S.A. skorzystała przed organem I instancji.
Jednocześnie nie można przyjąć, tak jak sugeruje skarżący, iż to w imieniu P. S.A. złożył on odwołanie od decyzji organu I instancji. Przeczy temu sama treść tego dokumentu, sugerująca jednoznacznie, iż złożono go bezpośrednio w imieniu spółki C. Sp. z o.o. w W., działającej przez pełnomocnika. Ponadto przepisy k.p.a. nie dopuszczają reprezentowania stron postępowania administracyjnego przez osoby prawne. Art.33§l k.p.a. stanowi bowiem, iż pełnomocnikiem strony może być wyłącznie osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych.
Podkreślić należy także, iż organ odwoławczy zobowiązany był do dokonania samodzielnej oceny, czy wnosząca odwołanie spółka C. Sp. z o.o. w W. posiada status strony postępowania, czy też nie. SKO nie było zatem związane faktem, iż skarżącemu doręczono decyzję organu I instancji.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI