II OSK 1558/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą legalności robót budowlanych, uznając, że organ nadzoru budowlanego działał w terminie pomimo uchylenia wcześniejszej decyzji.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez T. M. od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Spór koncentrował się na legalności robót budowlanych prowadzonych przez Spółdzielnię Budowlano-Mieszkaniową, w szczególności na kwestii zachowania terminu przez organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej wykonanie robót w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem, zgodnie z art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Skarżąca podnosiła, że decyzja została wydana po terminie, a także kwestionowała ustalenia dotyczące wykonanych robót, w tym budowy muru oporowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że wydanie decyzji w ustawowym terminie zostało zachowane, nawet jeśli pierwotna decyzja została uchylona, a ponowne rozpatrzenie sprawy nastąpiło po upływie 2 miesięcy od pierwszego postanowienia o wstrzymaniu robót.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sprawa dotyczyła nakazu wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie rozpoczętej budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego do stanu zgodnego z prawem. Kluczowym zagadnieniem było zastosowanie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, który nakłada na organ obowiązek wydania decyzji w terminie 2 miesięcy od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót. Skarżąca zarzucała naruszenie tego przepisu, twierdząc, że decyzja została wydana po terminie, a także kwestionowała ustalenia faktyczne dotyczące zakresu wykonanych robót i budowy muru oporowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że termin został zachowany, ponieważ decyzja została wydana przed upływem 2 miesięcy od postanowienia o wstrzymaniu robót, a późniejsze uchylenie tej decyzji przez organ odwoławczy i ponowne rozpatrzenie sprawy nie wpływa na ważność pierwotnego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził, że postępowanie nie było dotknięte nieważnością z powodu pozbawienia strony możności obrony praw. Sąd podkreślił, że wydanie decyzji w ustawowym terminie, nawet jeśli następnie zostanie ona uchylona, „konsumuje” postanowienie o wstrzymaniu robót, co pozwala na wydanie kolejnej decyzji w ramach ponownego postępowania bez zarzutu naruszenia terminu. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa materialnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja jest ważna. Wydanie decyzji w ustawowym terminie 2 miesięcy od postanowienia o wstrzymaniu robót „konsumuje” to postanowienie. Nawet jeśli pierwotna decyzja zostanie uchylona przez organ odwoławczy lub sąd, a sprawa wróci do ponownego rozpatrzenia, kolejna decyzja wydana w ramach ponownego postępowania nie narusza przepisu art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego z powodu niezachowania terminu.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego w terminie 2 miesięcy od postanowienia o wstrzymaniu robót powoduje, że postanowienie to traci ważność, ale sama decyzja jest skuteczna. Jeśli taka decyzja zostanie uchylona, a sprawa wróci do organu, ponowne wydanie decyzji w ramach tego samego postępowania nie jest obarczone zarzutem naruszenia terminu, ponieważ pierwotne postanowienie zostało już „skonsumowane”. Kluczowe jest wydanie pierwszej decyzji w terminie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.b. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, w drodze decyzji wydanej przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia o wstrzymaniu robót.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy nieważności postępowania, w tym pozbawienia strony możności obrony praw.
u.p.b. art. 50 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
u.p.b. art. 50 § 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1.
u.p.b. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji.
k.p.a. art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości postępowania.
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nadzoru budowlanego wydał decyzję w terminie 2 miesięcy od postanowienia o wstrzymaniu robót, co „skonsumowało” postanowienie i pozwoliło na wydanie kolejnej decyzji po uchyleniu pierwszej.
Odrzucone argumenty
Decyzja organu nadzoru budowlanego została wydana po upływie 2 miesięcy od postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Strona została pozbawiona możności obrony swoich praw w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Wydanie decyzji w ustawowym terminie 2 miesięcy od postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych powoduje, że postanowienie to zostaje „skonsumowane”. Kolejnej decyzji wydanej w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy nie można skutecznie zarzucić naruszenia art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego przez niezachowanie tegoż terminu.
Skład orzekający
Anna Łuczaj
sprawozdawca
Jerzy Bujko
przewodniczący
Jerzy Stelmasiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja terminu 2 miesięcy na wydanie decyzji przez organ nadzoru budowlanego w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, zwłaszcza w kontekście uchylenia pierwszej decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pierwotna decyzja została wydana w terminie, ale następnie uchylona.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie budowlanym – terminów działania organów. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Termin na decyzję w budowlance: co gdy pierwsza decyzja zostanie uchylona?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1558/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-11-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Łuczaj /sprawozdawca/ Jerzy Bujko /przewodniczący/ Jerzy Stelmasiak Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane I OSK 1558/06 - Wyrok NSA z 2007-06-22 II SA/Sz 370/06 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2006-07-12 II SA/Lu 60/06 - Wyrok WSA w Lublinie z 2006-04-25 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 183 par. 1, art. 183 par. 2 pkt 5, art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016 art. 50, art. 51 ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.) Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Lu 60/06 w sprawie ze skargi T. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 60/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę T. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2005 r., Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji podał, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. - po rozpatrzeniu odwołania T. M. - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta L. z dnia [...] października 2005 r., Nr [...] nakazującą Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w L. wykonanie w terminie do 30 czerwca 2006 r. robót budowlanych związanych z realizacją budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w L. na działkach nr ewid. [...], [...], [...]. Jako podstawę materialnoprawną decyzji powołano art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Organ stwierdził, że inwestor rozpoczął budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w L. na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody L. z dnia [...] czerwca 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Obie decyzje zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Lu 446/04. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. organ nadzoru budowlanego wstrzymał roboty budowlane prowadzone przez inwestora bez wymaganego pozwolenia na budowę, a decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nakazał inwestorowi wykonanie w zakreślonym terminie inwentaryzacji robót budowlanych i odpowiednich ocen technicznych. W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez T. M., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia [...] września 2005 r. uchylił decyzję z dnia [...] sierpnia 2005 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po przeprowadzeniu ponownych oględzin w dniu [...] września 2005 r., organ I instancji decyzją z dnia [...] października 2005 r. nakazał inwestorowi wykonanie wyszczególnionych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Postanowieniem z dnia [...] września 2005 r. organ I instancji ponownie wstrzymał prowadzone roboty budowlane. Na wniosek T. M. wszczęto postępowanie o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] września 2005 r.; organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. odmówił stwierdzenia nieważności tego postanowienia. W odwołaniu od decyzji z dnia [...] października 2005 r. T. M. zarzuciła naruszenie prawa przez wydanie decyzji po upływie dwóch miesięcy od wstrzymania budowy, domagała się rozbiórki części budynku, która przesłania jej budynek mieszkalny. Podniosła, że wznoszony mur oporowy realizowany jest bez projektu budowlanego. Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowy budynek został zrealizowany w lipcu 2005 r. w 95 %, a roboty wykonano zgodnie z projektem budowlanym, który został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, zaś realizowana inwestycja nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Budynek – jak wynika z opinii uprawnionego architekta Z. S. - nie powoduje zacienienia budynku odwołującej się, zaś mur oporowy został wykonany według projektu wykonawczego Nr [...]. Organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że projekt budowlany zatwierdzony uchyloną decyzją o pozwoleniu na budowę jest obowiązujący przy kontynuacji budowy. Zwrócił uwagę, że skoro sporny obiekt nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisów techniczno - budowlanych, to istniała podstawa do wydania na mocy art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane decyzji nakazującej inwestorowi wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie T. M. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. i art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja została wydana po upływie 2 miesięcy od daty postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych ([...] lipiec 2005 r.). Kolejne postanowienie z dnia [...] września 2005 r. wydane zostało bez podstawy prawnej. Skarżąca zakwestionowała ustalenia organu poczynione w trakcie czynności kontrolnych w dniach [...] lipca i [...] września 2005 r., co do zakresu robót budowlanych wykonanych przez inwestora. Skarżąca zarzuciła brak reakcji organu na pisma informujące o wykonywaniu przez inwestora robót budowlanych od czerwca do września 2005 r., dodając także, że inwestor po dniu [...] maja 2005 r. zbudował samowolnie mur oporowy o wysokości 3,5 m w pobliżu granicy jej działki. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej o oddalenie. Uczestnik postępowania Spółdzielnia Budowlano - Mieszkaniowa "[...]" w L. wniósł o oddalenie skargi wyjaśniając, że przedmiotowa inwestycja jest zrealizowana i decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego i procesowego. Sąd wskazał, że podstawę prawną wydania decyzji stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.), według którego właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Możliwość wydania takiej decyzji ograniczona jest terminem 2 miesięcy od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych (art. 50 ust. 4 ustawy). Organ nadzoru budowlanego wydał w dniu [...] lipca 2005 r. na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, a następnie w dniu [...] sierpnia 2005 r. decyzję nakładającą na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności - na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy. Zatem decyzja, o której mowa w art. 51. ust. 1 pkt 2 została wydana przed upływem 2 miesięcy od podjęcia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, co oznacza, że zachowano wymagany termin i postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie utraciło ważności. Sąd zaznaczył, że ustawodawca postawił organowi wymóg jedynie wydania decyzji przez upływem 2 miesięcy od doręczenia postanowienia, a więc w tym terminie decyzja nie musi stać się ostateczną. Uchylenie przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2005 r., a następnie ponowne rozpatrzenie sprawy i nałożenie obowiązków na inwestora decyzją z dnia [...] października 2005 r. (utrzymaną w mocy przez organ odwoławczy) nie ma zatem znaczenia dla oceny zachowania terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4. Ponowne wydanie w dniu [...] września 2005 r. postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych było czynnością dotkniętą nieważnością, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., co stwierdził Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 77 k.p.a. dotyczącego ustalenia zakresu wykonanych przez inwestora robót budowlanych, Sąd stwierdził, że skarżąca została powiadomiona o terminie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2005 r., lecz nie brała w nich udziału i odmówiła podpisania okazanego jej później protokołu, w którym określono stan zaawansowania robót na 95%. O terminie kolejnych oględzin przeprowadzonych w dniu [...] września 2005 r., powiadomiony został pełnomocnik skarżącej, ale ani skarżąca, ani jej pełnomocnik w nich nie uczestniczyli. Decyzja z dnia [...] października 2005 r. w sentencji zawiera nakaz wykonania przez inwestora określonych robót budowlanych, jakie należy zrealizować w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem, a w uzasadnieniu decyzji organ uznał, iż projekt techniczno-budowlany nie narusza przepisów prawa budowlanego, ani ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że mur oporowy wzniesiono samowolnie. Mur taki był przewidziany w projekcie budowlanym dołączonym do wniosku o pozwolenie na budowę, więc po uchyleniu decyzji o pozwoleniu na budowę podlegał legalizacji tak jak cały obiekt. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła T. M., reprezentowana przez radcę prawnego K. B. Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego - przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane przez jego niewłaściwe zastosowanie, co wyraża się w tym, że błędnie uznano stan faktyczny ustalony w sprawie za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy. W oparciu o powyższy zarzut kasacyjny T. M. na podstawie art. 188 w związku z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosła o rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny i uchylenie w całości decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2005 r. oraz stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta L. z dnia [...] października 2005 r. w całości; względnie o uchylenie na podstawie art. 185 § 1 tej ustawy zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym z tytułu zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż nałożony w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obowiązek musi być skonkretyzowany. Powinnością organu, przewidzianą w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, jest wydanie przed upływem 2 miesięcy od doręczenia postanowienia wstrzymującego roboty budowlane decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. W ocenie skarżącej decyzja z dnia [...] sierpnia 2005 r. nie spełniała wymogu ustawowego, mimo że na wstępie decyzji stwierdzono, iż wydana została na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2. W piśmie z dnia 16 listopada 2007 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o dołączenie do akt sprawy pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2005 r., w którym stwierdzono m. in., że "mur oporowy jest włączony do projektu budowlanego i został zatwierdzony ostateczną decyzją Wojewody L. uchylonej wyrokiem Sądu" oraz pisma Dyrektora Wydziału Architektury i Administracji Budowlanej Miasta L. z dnia [...] listopada 2005 r., w którym stwierdzono, że "projekt budowlany nie przewidywał realizacji muru betonowego na granicy działek nr [...] i [...] położonych w L. przy ulicy [...]". Do pisma dołączono fotografie mające wykazać, że inwestor rozpoczął wznoszenie muru po prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, tj. po dniu 31 maja 2005 r. Podkreślono, że sprzeczność w treści obu pism wskazuje, iż organy administracji architektoniczno – budowlanej dokonały ustaleń sprzecznych ze stanem faktycznym. W tych okolicznościach również Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku błędnie ocenił stan faktyczny. Podniesiono, że skarżąca została pozbawiona możności obrony swoich praw, gdyż nie miała dostępu do akt postępowania przygotowawczego i nie wiedziała o istnieniu pisma z dnia [...] listopada 2005 r. W takim przypadku zachodzi nieważność postępowania w rozumieniu art. 183 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołując się na powyższe dokumenty pełnomocnik skarżącej wniósł o wzięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny pod rozwagę z urzędu nieważności postępowania - art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Na rozprawie przed Naczelny Sądem Administracyjnym w dniu 27 listopada 2007 r. Prezes Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w L. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Nieważność postępowania, o jakiej mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw, przy czym nieważność postępowania musi dotyczyć postępowania przed Sądem I instancji. Pozbawienie strony możności obrony swych praw wystąpi, gdy zaistniałe uchybienie procesowe Sądu godzić będzie bezpośrednio w istotę procesu. Do pozbawienia strony możliwości obrony jej praw dochodzi wówczas, gdy z powodu naruszenia przez Sąd lub stronę przeciwną określonych przepisów lub zasad procedury, strona nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub istotnej jego części i nie miała możliwości usunięcia skutków tych uchybień na następnych rozprawach poprzedzających wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 lutego 2006 roku, II GSK 378/05, LEX nr 193342, z dnia 13 października 2005 roku, FSK 2356/04, LEX nr 175406, wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 10 maja 1974 r. II CR 155/74, OSP 1975/3/66, z dnia 13 marca 1998 r., I CKN 561/97- niepubl., z dnia 13 lutego 2004 roku, IV CK 61/03, LEX nr 151638 ). Oceniając sprawę w tym aspekcie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie nie jest dotknięte wadą nieważności. Okoliczności, które podniosła T. M., dotyczą postępowania administracyjnego i oparte są na zarzucie braku wiedzy o istnieniu pisma wystosowanego do Komisariatu [...] Policji w L. w związku z dochodzeniem w sprawie "fałszywego zobrazowania" przez projektanta stanu zabudowania nieruchomości T. M. Także okoliczność, że skarżąca "nie miała dostępu do akt postępowania przygotowawczego" nie może stanowić uzasadnienia zarzutu pozbawienia strony możności obrony swych praw w postępowaniu przed Sądem I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia. Nie jest trafny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) przez jego niewłaściwe zastosowanie, a to z poniższych względów. Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. W myśl art. 50 ust. 4 tej ustawy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1. Jednocześnie – jak stanowi art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego - właściwy organ przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Wprawdzie nie można wydać decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane po upływie ustawowego terminu, to jednak należy odróżnić sytuację, gdy organ administracji publicznej pozostaje bezczynny tj. nie realizuje obowiązków wynikających z tego przepisu od sytuacji, gdy organ wydaje decyzję w oparciu o art. 51 ust. 1 ustawy, która na skutek wniesienia środka odwoławczego przez stronę postępowania zostaje wyeliminowana z obrotu prawnego. Wykładania i stosowanie przepisu art. 51 ust. 1 jak i przepisu art. 50 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nie mogą prowadzić do przekreślenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) i pozbawienia stron prawa do sądu, zagwarantowanego przez art. 45 Konstytucji R.P. Skoro na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych służy zażalenie (art. 50 ust. 5 ustawy), zaś z mocy art. 3 § 2 pkt 1 w związku z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) na takie postanowienie stronom służy skarga do sądu administracyjnego a następnie skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 173 p.p.s.a.), to powyższe regulacje prawne chroniące istotne prawa stron muszą zostać uwzględnione przy interpretacji i stosowaniu art. 51 ust. 1 i art. 50 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. Stosowanie przepisów Prawa budowlanego nie może pozbawiać stron możliwości skorzystania z przysługującego im prawa do wniesienia środków odwoławczych. W tym stanie prawnym należy uznać, iż postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność, jeżeli w terminie 2 miesięcy nie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 51 ust. 1. Bezskuteczny upływ tego terminu oznacza, że ustaje zakaz prowadzenia robót budowlanych i nie jest już możliwe wydanie decyzji na podstawie tegoż przepisu. W przypadku jednak wydania decyzji na podstawie tego przepisu pamiętać należy, iż decyzja taka wywiera określone skutki prawne, które nie pozostają bez wpływu na dalszy tok postępowania. A mianowicie, w sytuacji, gdy w wyniku uwzględnienia środka zaskarżenia przez organ odwoławczy lub sąd administracyjny zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, którą organ podjął w ustawowym terminie 2 miesięcy, to kolejnej decyzji wydanej w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy nie można skutecznie zarzucić naruszenia art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego przez niezachowanie tegoż terminu . A zatem, jeśli organ nadzoru budowlanego podejmie na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) w przepisanym terminie decyzję, którą następnie uchyli organ odwoławczy bądź też sąd administracyjny uchyli decyzję ostateczną, to w takim przypadku postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych zostaje "skonsumowane", a tym samym nie może utracić ważności. W takiej sytuacji nie mamy do czynienia z bezskutecznym upływem terminu. Ustanowiony w przepisach Prawa budowlanego termin stanowi gwarancję zasady szybkości postępowania określonej w art. 12 k.p.a. W niniejszej sprawie decyzje organu I instancji i organu odwoławczego zostały podjęte bez nieuzasadnionej zwłoki. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. organ nadzoru budowlanego wstrzymał roboty budowlane a w dniu [...] sierpnia 2005 r. wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Wprawdzie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. – po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez T. M. - decyzją z dnia [...] września 2005 r. uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, to jednak w wyniku wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r. przez organu I instancji z zachowaniem ustawowego terminu doszło do "skonsumowania" postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. To zaś oznacza, iż kolejnej decyzji organu I instancji z dnia [...] października 2005 r. – wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy – nie można przypisać naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu. Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zasadnie uznał, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2005 r., utrzymująca w mocy powyższą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta L., nie narusza prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI