II OSK 1543/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę skarżącego na uchwałę Rady Miejskiej w P. dotyczącą VII zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia prawa własności (art. 140 k.c., art. 64 Konstytucji RP) oraz przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, twierdząc, że przeznaczenie jego nieruchomości na cele rekreacyjno-sportowe uniemożliwia realizację inwestycji mieszkaniowych, rolnych lub wydobywczych, a także narusza jego interes prawny. Sąd I instancji uznał te zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na uzasadnienie Rady Miejskiej dotyczące polityki przestrzennej gminy, która priorytetowo traktuje zabudowę mieszkaniową na terenach uzbrojonych i przeciwdziała rozproszeniu zabudowy. NSA, aprobując wyrok WSA, podkreślił, że kształtowanie polityki przestrzennej należy do zadań własnych gminy i wiąże się z ograniczeniami prawa własności. Sąd stwierdził, że ustalenia studium, mimo że jest ono aktem wewnętrznym, mogą ingerować w interesy właścicieli, ale w tym przypadku nie naruszono porządku prawnego. Zmiana przeznaczenia terenu wynikała m.in. z konieczności aktualizacji złóż kruszyw, a odstąpienie od funkcji mieszkaniowej było wynikiem przyjętej polityki przestrzennej, która uwzględniała ład przestrzenny i efektywne wykorzystanie zasobów. NSA uznał, że funkcja sportu i rekreacji nie wyklucza zabudowy towarzyszącej, a zarzut naruszenia art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. był niezasadny, gdyż nie występowały inne podmioty kwestionujące ustalenia studium w kontekście naruszenia ich interesu prawnego. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie ograniczeń prawa własności w procesie planowania przestrzennego, znaczenie polityki przestrzennej gminy, interpretacja przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz konkretnych zarzutów skarżącego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przeznaczenie nieruchomości na cele rekreacyjno-sportowe w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, uniemożliwiające zabudowę mieszkaniową, rolno-wydobywczą i naruszające prawo własności, mieści się w granicach władztwa planistycznego gminy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ustalenia studium mieszczą się w granicach władztwa planistycznego gminy, a polityka przestrzenna ukierunkowana na ład przestrzenny i efektywne wykorzystanie infrastruktury jest uzasadniona, nawet jeśli ogranicza prawo własności.
Uzasadnienie
NSA uznał, że kształtowanie polityki przestrzennej jest zadaniem własnym gminy i wiąże się z ograniczeniami prawa własności. Przyjęta polityka przestrzenna, uwzględniająca ład przestrzenny i przeciwdziałająca rozpraszaniu zabudowy, była uzasadniona interesem wspólnoty lokalnej i nie naruszała porządku prawnego.
Czy naruszenie obowiązku podejmowania uchwał w sprawie aktualności studium i planów miejscowych miało istotny wpływ na interes prawny skarżącego?
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie wykazał, w jaki sposób niespełnienie tego obowiązku naruszało jego interes prawny.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że skarżący nie przedstawił dowodów na to, że naruszenie obowiązku aktualizacji studium i planów miało bezpośredni wpływ na jego sytuację prawną.
Czy brak opracowania bilansu terenów przeznaczonych pod zabudowę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego narusza przepisy ustawy?
Odpowiedź sądu
Nie, bilans terenów został opracowany i spełnia wymogi ustawy.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że bilans terenów został sporządzony i uwzględniony w procesie zmiany studium, a rezerwy dla zabudowy mieszkaniowej i przemysłowej zostały odpowiednio skalkulowane.
Przepisy (26)
Główne
u.p.z.p. art. 3 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, należą do zadań własnych gminy.
u.p.z.p. art. 6 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Organ gminy nie przekroczył granic władztwa planistycznego, przeznaczając nieruchomości skarżącego na cele rekreacyjne i sportowe.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Ograniczenia w zakresie wykonywania prawa własności nieruchomości wynikają z norm konstytucyjnych i ustawowych, w tym z zasad ładu przestrzennego.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności podlega ochronie, ale może być ograniczane w zakresie i na zasadach określonych w ustawie, z uwzględnieniem wymagań ładu przestrzennego.
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 3 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 6 § 1
Kodeks cywilny art. 140
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 64
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 6 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Organ nie musiał dokonywać szczegółowego uzasadnienia, czyim interesem kierował się, dokonując zmian w Studium, gdyż wprowadzone zmiany były zgodne z polityką przestrzenną gminy i ładem przestrzennym.
u.p.z.p. art. 9 § 5
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, jako akt kierownictwa wewnętrznego, nie jest aktem prawa miejscowego, ale wiąże organy gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.
u.p.z.p. art. 10 § 5
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Bilans terenów przeznaczonych pod zabudowę został opracowany i spełnia wymogi ustawy.
u.p.z.p. art. 11 § 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 32 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Skarżący nie wykazał, w jaki sposób niespełnienie obowiązku podejmowania uchwał w sprawie aktualności studium i planów miejscowych naruszało jego interes prawny.
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 6 § 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 9 § 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 10 § 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 11 § 4
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 32 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 31 § 3
p.g.k. art. 12
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.g. art. 20
Ustawa z dnia 17 maja 1987 r. Prawo geologiczne i górnicze
u.ś.o. art. 33
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
k.p.a. art. 106
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 140 k.c. i art. 64 Konstytucji RP przez uznanie, że uchwała nie narusza prawa własności skarżącego. • Naruszenie art. 6 ust. 1 u.p.z.p. przez uznanie, że organ nie przekroczył granic władztwa planistycznego. • Naruszenie art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. przez uznanie, że organ nie musiał uzasadniać, czyim interesem kierował się przy zmianach Studium.
Godne uwagi sformułowania
kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy [...] należą do zadań własnych gminy • ograniczenia w zakresie wykonywania prawa własności nieruchomości • studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy jest aktem kierownictwa wewnętrznego • polityka przestrzenna ukierunkowana w tym przypadku na planowaniu zabudowy mieszkaniowej na terenach już wyposażonych w niezbędną w tym względzie infrastrukturę techniczną oraz na przeciwdziałaniu rozpraszania tego rodzaju zabudowy • funkcja sportu i rekreacji nie wyklucza bowiem zabudowy tego terenu obiektami o charakterze stricte sportowym oraz obiektami (budynkami) towarzyszącymi zabudowie przeznaczonej do uprawniania sportu
Skład orzekający
Tomasz Bąkowski
przewodniczący sprawozdawca
Robert Sawuła
sędzia
Anna Szymańska
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w procesie planowania przestrzennego, znaczenie polityki przestrzennej gminy, interpretacja przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz konkretnych zarzutów skarżącego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego, co jest częstym problemem dla właścicieli nieruchomości i deweloperów.
“Własność kontra planowanie: Kto wygrał spór o działkę?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.