II OSK 1534/21

II OSK 1534/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Laskowska - Pietrzak
Paweł Miładowski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 605/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-03-03
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2021 r. sygn. akt VIII SA/Wa 605/20 w sprawie ze skargi K. F. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 lipca 2020 r. nr 749/2020 w przedmiocie nakazu rozbiórki nośnika reklamowego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 3 marca 2021 r., sygn. akt VIII SA/Wa 605/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. F. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 lipca 2020 r. nr 749/2020 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 30 lipca 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził czynności kontrolne podczas których ustalono, że działce o nr ew. [...] obręb [...] u zbiegu ulic [...] i [...] w W. usytuowany jest wolnostojący nośnik reklamowy całkowitej wysokości ok. 5,0 m, w postaci tablicy reklamowej o wymiarach 3,0 x 5,0 m, mocowanej do konstrukcji stalowej, utwierdzonej w fundamencie ustawionym na gruncie.
Przedstawiciel [...] wskazał, że [...] wydzierżawiło teren pod postawienie reklamy A.
Zawiadomieniem z dnia 30 września 2019 r. PINB dla m. st. Warszawy zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie legalności ww. nośnika reklamowego.
W ramach prowadzonego postępowania PINB ustalił, że obecnym właścicielem ww. nośnika reklamowego jest K. F. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą A.
W dniu 18 września 2019 r. PINB przeprowadził czynności kontrolne podczas których stwierdził, ze na ww. działce znajduje się nośnik reklamowy, który został opisany w protokole z dnia 30 lipca 2019 r.
Postanowieniem Nr R/212/2019 z dnia 11.12.2019 r. PINB dla m. st. Warszawy nałożył na K. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A. obowiązek dostarczenia w wyznaczonym terminie następujących dokumentów:
1. zaświadczenia Prezydenta m. st. Warszawy o zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2. cztery egzemplarzy projektu budowlanego wraz opinią techniczną w zakresie zgodności wykonania robót budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi z uzgodnieniami;
3. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W wykonaniu powyższego zobowiązany przedłożył przy piśmie z dnia 3 stycznia 2020 r. cztery egzemplarze projektu konstrukcji nośnej tablicy reklamowej oraz kopię umowy dzierżawy z dnia 1 marca 2008 r. Jednocześnie, weryfikując dane dotyczące posiadania przez inwestora zaświadczenia o zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy, PINB uzyskał w dniu 18 lutego 2020 r. pisemną informację z Urzędu m. st. Warszawy, że zobowiązany nie złożył wniosku o wydanie przedmiotowego zaświadczenia ani wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W związku z powyższym decyzją nr R/66/2020 z dnia 13 marca 2020 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy nakazał K. F. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą A. rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, całkowitej wysokości ok. 5,0 m, w postaci tablicy reklamowej o wymiarach 3,0 x 5,0 m, mocowanej do konstrukcji stalowej, utwierdzonej w fundamencie ustawionym na gruncie, na działce nr ew. [...] u zbiegu ulic [...] i [...] w W.
Odwołanie od ww. rozstrzygnięcia, w ustawowym terminie, złożył K. F. zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania oraz przepisów prawa budowlanego, co doprowadziło do wydania wadliwie prawnej decyzji nakazującej mu rozbiórkę ww. nośnika reklamowego.
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 7 lipca 2020 r. nr 749/2020 utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podniósł, że nośnik reklamowy jest bez wątpienia budowlą, w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane i został wykonany w warunkach samowoli budowlanej. Ww. przepis stanowi bowiem wprost, iż urządzenie reklamowe wolno stojące, trwale związane z podłożem jest obiektem budowlanym. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że zrealizowany nośnik reklamowy na ww. działce jest w rzeczywistości konstrukcją przestrzenną, stanowiącą budowlaną i techniczno-użytkową całość, czyli budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Parametry techniczne tego obiektu, a zwłaszcza wielkość tego urządzenia (wskazująca na znaczną jego masę) oraz sposób związania z gruntem (słup stalowy zatwierdzony w gruncie) nie pozwala na jego odmienną kwalifikację i uznanie, że postawienie tego nośnika reklamowego w określonym miejscu stanowić będzie roboty budowlane polegające na instalacji w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie, czy przemieszczenie na inne miejsce. Podkreślenia przy tym wymaga, że budowa, czyli wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, może polegać także na składaniu, zespalaniu części zespołów w gotowy wyrób, zakładaniu instalacji, czy łączeniu oddzielnych części w jedną całość. O tym zatem, czy wykonywanie określonego rodzaju robót jest budową, czy też innego rodzaju robotami budowlanymi nie decyduje technologia tych robót lecz ich rezultat - obiekt budowlany.
W ocenie organu odwoławczego, w związku z powyższymi ustaleniami, organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego prawidłowo ustalił, iż właściwym trybem prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie jest art. 48 ustawy Prawo budowlane. Reguluje on kwestię samowoli budowlanej, polegającej na budowie albo wybudowaniu obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę, która skutkuje, co do zasady, nakazem rozbiórki. Nakaz rozbiórki nie jest orzekany bezwzględnie, ustawodawca zobowiązuje bowiem do badania, czy budowa zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z obowiązującymi przepisami, w szczególności o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, i czy nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych w zakresie umożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
Jako zasadne organ odwoławczy ocenił wszczęcie procedury legalizacyjnej na podstawie art. 48 ust.3 ustawy Prawo budowlane i zobowiązanie inwestora do przedłożenia dokumentów określonych w postanowieniu z dnia 11 grudnia 2019 r. Na podstawie dokonanych ustaleń postępowania organ odwoławczy wskazał, że zobowiązany w ogóle nie złożył w Urzędzie [...] wniosku o wydanie zaświadczenia o zgodności konstrukcji reklamowej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ani wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie budzi zatem wątpliwości, że inwestor nie wywiązał się w terminie z nałożonych na niego obowiązków i nie przedłożył żądanej dokumentacji. Mając powyższe na uwadze, słusznie w ocenie MWINB, PINB dla m. st. Warszawy nakazał rozbiórkę ww. nośnika reklamowego, wobec odstąpienia przez inwestora od procedury legalizacyjnej poprzez niedostarczenie wymaganej postanowieniem nr R/212/2019 kompletnej dokumentacji.
W ocenie MWINB organowi I instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. W ramach prowadzonego postępowania w niniejszej sprawie powiatowy organ nadzoru budowlanego wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy jak również dokonał oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami zawartymi w K.p.a.
Organy dokonały oceny materiału dowodowego w sposób logiczny, zgodny z przepisami, zasadami wiedzy technicznej i doświadczenia życiowego i nie wykroczyły poza granice swobodnej oceny dowodów. Ocena wiarygodności dowodów i ich mocy nastąpiła na podstawie wszechstronnej analizy zebranego materiału dowodowego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, MWINB podniósł, że są one niezasadne i nie mogą skutkować uwzględnieniem odwołania. W nawiązaniu do zarzutów odwołania w zakresie błędnego uznania przez organ trwałego związana z gruntem, w sytuacji kiedy tablica reklamowa posiada dwa koła, które z łatwością można przenieść MWINB nie uznał ich za zasadne. PINB przeprowadził kilka czynności kontrolnych i w żadnym z protokołów nie ma wzmianki o przytwierdzonych do nośnika kołach. Co więcej w protokołach nośnik opisywany jest jako posiadający konstrukcję stalową, zakotwioną w fundamencie na gruncie. Natomiast z dokumentacji zdjęciowej do tych protokołów wynika, że nośnik posadowiony jest na gruncie za pomocą dwóch stalowych słupków. Dokumentacja zdjęciowa do protokołu z dnia 22 lutego 2019 r. ukazuje zaś wprost sposób połączenia z gruntem i na tych zdjęciach brak jest jakichkolwiek kół przy przedmiotowym obiekcie. Niemniej nawet w przypadku zamontowania do nośnika kół, o których mowa w odwołaniu, nie miałoby to wpływu na kwalifikację spornego nośnika, z uwagi na jego gabaryty, czas posadowienia w jednym miejscu, a także sposób połączenia z gruntem uniemożliwiający jego swobodne przemieszczenie bez użycia stosownego sprzętu.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył K. F. podnoszą zarzuty naruszenia:
1. art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez dokonanie przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7 K.p.a., 77 § 1 K.p.a. oraz art. 80 K.p.a., niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności zaniechanie przez organ wyjaśnienia istotnej dla niniejszej sprawy okoliczności czy parametry techniczne spornego nośnika reklamowego, bez przeprowadzenia jakichkolwiek obliczeń statycznych stabilności nośnika dają podstawę do uznania go za urządzenie trwale związane z gruntem i w konsekwencji dowolną ocenę, że sporny nośnik reklamowy objęty był obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;
2. art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wolnostojący nośnik reklamowy w postaci tablicy reklamowej mocowanej do dwóch słupków stalowych, utwierdzonych w konstrukcji stalowej na dwóch kołach, ustawiony na powierzchni gruntu stanowi budowlę i jest trwale związany z gruntem;
3. art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nakazanie rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego w sytuacji, gdy obiekt zwolniony jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 3 marca 2021 r., sygn. akt VIII SA/Wa 605/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 lipca 2020 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że nakazując rozbiórkę tego nośnika po pierwsze uznano, że został on zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej, po drugie przyjęto, że inwestor nie zrealizował wezwania zawartego w postanowieniu PINB z dnia 11 grudnia 2019 r. do przystąpienia do procedury legalizacyjnej tj. uzyskania zaświadczenia o zgodności obiektu z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji). Te zaś okoliczności uzasadniają zastosowanie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Ocena ta, zdaniem Sądu, była prawidłowa; oparta na wyczerpująco ustalonych okolicznościach faktycznych, a także na właściwych przepisach prawa, w tym budowlanego i miejscowego, i właściwej ich interpretacji. Dlatego też Sąd nie podzielił żadnego z zarzutów podniesionych w skardze, zgadzając się z organami nadzoru budowlanego odnośnie do kwalifikacji objętego postępowaniem nośnika reklamowego.
Postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją dotyczyło nośnika reklamowego nośnik o konstrukcji stalowej, z tablicą jednostronną o wymiarach 3,0 x 5,0 m mocowanej do konstrukcji stalowej, utwierdzonej w fundamencie ustawionym na gruncie. W ocenie Sądu, organy prawidłowo ustaliły, że właścicielem tego nośnika jest skarżący jako prowadzący działalność gospodarczą pod firmą A., natomiast teren na którym był usytuowany ww. nośnik reklamowy został wydzierżawiony od [...] w W. Bezsporne było także, że na jego realizację nie uzyskano wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 29 ustawy Prawo budowlane Sąd wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 tej ustawy (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia), pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Z powyższego wynika, że ww. roboty – instalacja tablic i urządzeń reklamowych – nie zostały objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie obowiązkiem dokonania zgłoszenia. Odstępstwo to, od zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 p.b., ma charakter wyjątku, a wobec tego nie może być też interpretowane rozszerzająco. Przy czym, co do zasady – wzniesienie budowli, przez którą ustawa uznawała i uznaje nadal urządzenie reklamowe wolno stojące i trwale związane z gruntem – art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Dla zaliczenia konkretnego obiektu do kategorii obiektów budowlanych podstawowe znaczenie ma trwałe związanie tego obiektu z gruntem. Przedmiotowe urządzenie reklamowe niewątpliwie je posiada, albowiem jego posadowienie na gruncie jest stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych, np. wiatru. Nazwanie określonych czynności robotami budowlanymi nie oznacza, iż muszą być wykonywane tylko i wyłącznie przy wykorzystaniu materiałów budowlanych, albowiem mogą polegać także na składaniu, zespalaniu części zespołów w dalsze zespoły lub gotowy wyrób, zakładaniu instalacji, czy łączeniu oddzielnych części w jedną całość. Posadowienie wolno stojącej reklamy na gruncie, zważywszy na jej ciężar i wymiary, dokonywane jest z wykorzystaniem urządzeń budowlanych i stanowi roboty budowlane.
Wskazane cechy konstrukcyjne oraz wielkość pozwalają uznać ten obiekt za konstrukcję przestrzenną stanowiącą budowlaną i techniczno-użytkową całość, co odpowiada zatem ogólnym cechom budowli, o jakich mowa w art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego. Prawidłowo zatem przyjęły organy administracji, iż jest to budowla w postaci wolno stojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem. Z opisu technicznego konstrukcji wynika bowiem, iż posadowienie przedmiotowego obiektu wymagało przygotowania określonego nośnika i wiązało się z koniecznością zadziałania w określony sposób na istniejący w miejscu jego ustawienia grunt, aby zapewnić wystarczająco stabilną podstawę dla konstrukcji stalowej z tablicą. Trwałe związanie z gruntem nie oznacza nierozerwalnego połączenia z gruntem. Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem istotne jest, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, co w rozpoznawanym przypadku sprowadzało się do konieczności zapewnienia stabilnej podstawy uniemożliwiającej łatwe jej przesunięcie, przeniesienie w inne miejsce czy zniszczenie przy silnych podmuchach wiatru (por. wyrok NSA z dnia 10 września 2019 r. sygn. akt II OSK 2782/18, wyrok NSA z dnia 28 października 2009 r. sygn. akt II OSK 1702/08, wyrok NSA z dnia 2 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 98/09, wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OSK 427/13). Sposób połączenia z gruntem, technika, czy technologia z tym związana, nie mogą świadczyć o tym, czy jest to w rozumieniu ustawy trwałe, czy też nietrwałe połączenie z gruntem, bowiem Sąd podzielił pogląd, że wobec aktualnych możliwości, jakie daje współczesna technologia, istnieje szereg ewentualności połączenia planowanego urządzenia z gruntem, w tym w sposób taki, jak w przedmiotowym przedsięwzięciu. Należy także zwrócić uwagę na wielkość urządzenia, jego konstrukcję, przeznaczenie, a przede wszystkim względy bezpieczeństwa, w szczególności dokonać oceny, czy te względy bezpieczeństwa wymagają trwałego powiązania z podłożem (vide: wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2020 r. sygn.. akt II OSK 1630/18).
Wskazane wyżej cechy konstrukcyjne oraz wielkość uzasadniają zaliczenie przedmiotowego obiektu budowlanego do budowli, o jakich mowa w przepisie art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Organy administracji słusznie przyjęły, iż jest to budowla w postaci wolnostojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem. Stanowisko, iż urządzenie reklamowe w postaci wolnostojącego nośnika reklam jest budowlą jest jednolicie podzielane w utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec czego Sąd zarzut naruszenia art. 29 ustawy Prawo budowlane uznał za niezasadny.
Kontrolując zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził, aby w sprawie doszło do wadliwego uruchomienia trybu uregulowanego w art. 48 ustawy Prawo budowlane (skoro skarżący nie uzyskał na przedmiotową inwestycję wymaganego pozwolenia na budowę), a także – aby wadliwie na jego podstawie orzeczono nakaz rozbiórki. Zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W myśl ust. 2, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Sąd przyznał rację organowi odwoławczemu, który stwierdził, że dopuszczalność legalizacji obiektów budowlanych wykonanych w warunkach samowoli budowlanej została uzależniona od spełnienia (określonych w przytoczonym ust. 2) warunków, w tym: zgodności tej inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący przedłożył dokumentację w postaci projektu konstrukcji nośnej tablicy reklamowej oraz kopie umowy dzierżawy terenu. Natomiast nie przedłożył (organy ustaliły, że skarżący nawet nie wystąpił o dokumenty wskazane w postanowieniu PINB z dnia 11 grudnia 2019 r.) zaświadczenia o zgodności inwestycji z planem miejscowym, bądź decyzji o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji. Powyższe jednoznacznie wskazywało, że skarżący z własnej woli odstąpił od procedury legalizacyjnej dla ww. inwestycji.
Sąd nie stwierdził, aby organy orzekające naruszyły przepisy art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane poprzez ich niezastosowanie. W ww. warunkach, legalizacja przedmiotowego nośnika nie była bowiem możliwa, a organ I instancji miał obowiązek wydać decyzję na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Niezgodność inwestycji zrealizowanej samowolnie, z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów ustawy Prawo budowlane była oczywista i uniemożliwiała legalizację.
Ponadto, odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postepowania, dokonując analizy zarówno zaskarżonej decyzji organu odwoławczego jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organy wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i oficjalności (art. 7, art. 77 K.p.a.). Ponadto, zdaniem Sądu, organy, wydając obie sporne decyzje, oparły się na materiale zgromadzonym w sprawie, a także na wyjaśnieniach złożonych w toku postępowania przez stronę. Organy dokonały również wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszym postępowaniu, oceniając przy tym w sposób pełny znaczenie i wartość poszczególnych dowodów i argumentów stron dla toczącej się sprawy, spełniając tym samym wymogi określone w art. 80 K.p.a..
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że w zaskarżonej decyzji brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które organ odwoławczy poczyniłby w toku postępowania administracyjnego, a które uniemożliwiłyby Sądowi przeprowadzenie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie uznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji. spełnia wymogi ustawowe określone w przepisie art. 107 § 3 K.p.a., albowiem organ wyraźnie wskazał wszelkie istotne przesłanki zarówno faktyczne, jak i prawne, wyjaśniając przy tym dokładnie ich znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniósł K. F. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 151 P.p.s.a. w zw. art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, że zaskarżona decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie została wydana po wyczerpującym zbadaniu przez organy administracji istotnych okoliczności faktycznych sprawy, po przeprowadzeniu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, w sytuacji, gdy organy administracji nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności zaniechały wyjaśnienia istotnej dla niniejszej sprawy okoliczności czy parametry techniczne spornego nośnika reklamowego (bez przeprowadzenia jakichkolwiek obliczeń statycznych stabilności nośnika) dają podstawę do uznania go za urządzenie trwale związane z gruntem oraz dowolną ocenę, że sporny nośnik reklamowy objęty był obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę i w konsekwencji w oparciu o niepełny materiał dowodowy dokonanie wadliwego ustalenia stanu faktycznego i naruszenie słusznego interesu skarżącego co skutkowało oddaleniem skargi;
2. art. 151 P.p.s.a. w zw. art. 136 § 1 K.p.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przez organy nadzoru budowlanego przepisów postępowania polegających na zaniechaniu przeprowadzenia dodatkowego postępowania i wyjaśnienia istotnej dla niniejszej sprawy okoliczności czy parametry techniczne spornego nośnika reklamowego według obliczeń statycznych jego stabilności dają podstawę do uznania go za urządzenie trwale związane z gruntem;
3. art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wolnostojący nośnik reklamowy w postaci tablicy reklamowej mocowanej do dwóch słupków stalowych, utwierdzonych w konstrukcji stalowej, ustawiony na powierzchni gruntu i obciążony blokami betonowymi stanowi budowlę i jest trwale związany z gruntem,
4. art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 3 pkt 7 w zw. z art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, poprzez uznanie, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane nie ma zastosowania do tablic reklamowych będących budowlami, mimo, iż brak jest jakichkolwiek postaw do takiego zawężenia jego zastosowania;
5. art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że:
─ w okolicznościach niniejszej sprawy wymagane było uzyskanie przez skarżącego pozwolenia na budowę, mimo braku ku temu jakichkolwiek podstaw,
─ organ zasadnie nakazał rozbiórkę przedmiotowej tablicy, mimo braku obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, gdyż obiekt zwolniony jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez K. F. nie ma usprawiedliwionych podstaw.
W skardze kasacyjnej podniesione zostały zarzuty zarówno naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania. W sytuacji gdy skarga kasacyjna zawiera zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz zarzuty naruszenia tych przepisów postępowania, których stosowanie warunkuje prawidłowość ustaleń faktycznych, w pierwszej kolejności rozpoznane muszą być zarzuty związane z naruszeniem przepisów postępowania. Zastosowanie przez organ administracji lub sąd administracyjny przepisów prawa materialnego polega na ocenie prawnej określonego stanu faktycznego. O zarzucie naruszenia prawa materialnego można mówić wówczas, gdy nie jest kwestionowany ustalony w sprawie stan faktyczny, tylko jego ocena prawna. Nie jest możliwe dokonanie oceny zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego przy jednoczesnym kwestionowaniu ustaleń faktycznych. Nie wiadomo bowiem wówczas w odniesieniu do jakich ustaleń oceniać prawidłowość zastosowania tych przepisów.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. w zw. art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony w sposób pełny i wyczerpujący. Zgromadzone w sprawie dowody były wystarczające do wydania rozstrzygnięcia i nie wymagały uzupełnienia. Dokonana przez organy administracji ocena dowodów jest prawidłowa i brak było podstaw do jej zakwestionowania przez Sąd I instancji.
Wobec faktu, że zgromadzony w sprawie przez organ I instancji materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia brak było podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy art. 136 § 1 K.p.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. W konsekwencji stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyjęcia, że przepisy te zostały naruszone.
Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Z ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wynika, że tablica reklamowa w istocie jest obiektem budowlanym trwale związanym z gruntem.
Zasadnie też organy nadzoru budowlanego uznały, że poczynione w sprawie ustalenia faktyczne nie dają podstaw do zastosowania w sprawie art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane w odniesieniu do obiektu będącego przedmiotem postępowania.
Analogicznie ocenić należy zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zasadnie organy nadzoru budowlanego uznały, że realizacja tablicy reklamowej wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Argumenty przemawiające za tym poglądem zostały przedstawione w uzasadnieniach wydanych przez organy administracji rozstrzygnięć. W realiach niniejszej sprawie zasadnie zaistniały przesłanki do wydania nakazu rozbiórki. Nakaz ten znajduje oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu administracyjnym. Brak jest podstaw do przyjęcia, że art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane został nieprawidłowo zastosowany bądź też, że dokonano nieprawidłowej wykładni tego przepisu.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.