Orzeczenie · 2023-05-17

II OSK 153/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-05-17
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlaneprojekt budowlany zamiennyistotne odstąpieniewarunki technicznelokalizacja przy granicy działkizmiana sposobu użytkowanianadzór budowlanypostępowanie naprawczeNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA we Wrocławiu, który utrzymał w mocy decyzję WINB zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dla budynku garażowo-gospodarczego. Inwestor wybudował obiekt z istotnym odstąpieniem od pierwotnego pozwolenia, a postępowanie naprawcze miało na celu jego legalizację. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną, stwierdzając naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd kasacyjny wskazał, że WSA nieprawidłowo ocenił zgodność projektu zamiennego z przepisami technicznobudowlanymi, w szczególności z § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który ogranicza możliwość lokalizacji budynku przy granicy działki w zależności od jego wysokości i długości. Projektowany budynek o wysokości 6,62 m i długości 10,98 m nie spełniał tych wymogów. Ponadto, NSA podkreślił, że WSA pominął istotną kwestię samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu na warsztat samochodowy, która powinna być uwzględniona w postępowaniu naprawczym, a nie traktowana jako sprawa odrębna. Sąd kasacyjny uchylił zaskarżony wyrok i decyzje organów administracji, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania PINB.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zatwierdzania projektów budowlanych zamiennych, oceny istotnych odstąpień, zgodności z warunkami technicznymi (szczególnie lokalizacji przy granicy działki) oraz znaczenia zmiany sposobu użytkowania obiektu w postępowaniu naprawczym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji istotnego odstąpienia od projektu budowlanego i zmiany sposobu użytkowania, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych przepisów prawa budowlanego i warunków technicznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego jest dopuszczalne, gdy obiekt budowlany, w wyniku istotnych odstąpień, nie spełnia warunków technicznych dotyczących jego usytuowania przy granicy działki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego nie jest dopuszczalne, jeśli istotne odstąpienie od projektu budowlanego skutkuje naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych, w tym warunków usytuowania obiektu przy granicy działki określonych w § 12 r.w.t.

Uzasadnienie

NSA uznał, że Sąd I instancji błędnie zinterpretował przepisy dotyczące przebudowy i lokalizacji obiektu przy granicy działki. Projektowany budynek o określonych wymiarach (wysokość 6,62 m, długość 10,98 m) nie spełniał wymogów § 12 ust. 4 pkt 3 r.w.t., który dopuszcza lokalizację garażu przy granicy działki tylko do wysokości 3 m i długości 6,5 m. Zmiana wysokości budynku, będąca istotnym odstąpieniem, powinna być oceniana pod kątem zgodności z tym przepisem.

Czy w postępowaniu naprawczym dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego należy badać kwestię samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, kwestia samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego ma znaczenie dla postępowania naprawczego i nie może być pomijana jako sprawa odrębna.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA błędnie uznał, iż ustalanie obecnego sposobu użytkowania obiektu pozostaje bez znaczenia dla postępowania na podstawie art. 51 ust. 4 p.b. Samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu na warsztat samochodowy, która miała miejsce przed złożeniem projektu zamiennego, powinna być uwzględniona w ocenie legalności obiektu i nie może być pomijana w procedurze naprawczej.

Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo ocenił zgodność przedłożonego projektu budowlanego zamiennego ze stanem faktycznym, jeśli ostatnie oględziny obiektu miały miejsce wiele lat przed wydaniem decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nadzoru budowlanego zaniechał kontroli zgodności projektu zamiennego ze stanem faktycznym, jeśli ostatnie oględziny miały miejsce na długo przed wydaniem decyzji, co stanowi ewidentne zaniedbanie.

Uzasadnienie

NSA zwrócił uwagę, że ostatnie oględziny obiektu przez PINB miały miejsce prawie siedem lat przed wydaniem decyzji zatwierdzającej projekt zamienny. Pominięcie tej okoliczności przez Sąd I instancji, który uznał, że projekt przedstawia aktualny stan faktyczny, świadczy o wadliwej ocenie materiału dowodowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA we Wrocławiu oraz zaskarżoną decyzję Dolnośląskiego WINB i poprzedzającą ją decyzję PINB.

Przepisy (16)

Główne

p.b. art. 51 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ zobowiązany jest sprawdzić wykonanie obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Decyzja zatwierdzająca projekt zamienny zastępuje pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę i powinna uwzględniać całość zamierzenia budowlanego.

p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakłada obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.

r.w.t. art. 12 § ust. 4 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa warunki lokalizacji budynku garażowego przy granicy działki budowlanej (długość do 6,5 m, wysokość do 3 m).

p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wymogi dotyczące zgodności projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy oraz przepisami technicznymi.

m.p.z.p. art. 16 § ust. 2

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru ograniczonego ulicami: [...], [...] i [...], [...], [...], [...] i granicą administracyjną miasta W. w obrębie [...] we W.

Przeznaczenie podstawowe terenu: zabudowa mieszkalna jednorodzinna.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 190

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy związania sądu wytycznymi sądu kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy związania sądu I instancji wykładnią prawa dokonaną przez NSA.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania informacji.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

r.w.t. art. 8

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Klasyfikacja budynków ze względu na wysokość (do 12 m - budynki niskie).

p.b. art. 3 § pkt 7a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja przebudowy obiektu budowlanego.

p.b. art. 71

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dotyczy zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

p.b. art. 36a § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę w następstwie wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwa ocena zgodności projektu budowlanego zamiennego z przepisami technicznobudowlanymi (§ 12 r.w.t.). • Pominięcie przez Sąd I instancji kwestii samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu na warsztat samochodowy. • Brak należytej kontroli zgodności projektu zamiennego ze stanem faktycznym z uwagi na zbyt wczesne oględziny. • Niewłaściwe zastosowanie art. 51 ust. 4 p.b. przez Sąd I instancji.

Godne uwagi sformułowania

projekt budowlany zamienny powinien uwzględniać wszystkie wykonane do dnia wydania decyzji w sprawie roboty budowlane • nie może zostać zaaprobowany pogląd Sądu I instancji, że 'dokonana przebudowa budynku [...] nie zmieniła usytuowania budynku' • budynek pełniący funkcję garażowo-gospodarczą, na zasadzie wyjątku, może być zlokalizowany bezpośrednio przy granicy działki budowlanej wyłącznie, gdy jego długość nie przekracza 6,5 m, a wysokość nie jest większa niż 3 m (§ 12 ust. 4 pkt 3 r.w.t.) • kwestia sposobu użytkowania obiektu i jego ewentualnej zmiany nie jest przedmiotem aktualnego badania legalności

Skład orzekający

Robert Sawuła

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Grzegorz Antas

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zatwierdzania projektów budowlanych zamiennych, oceny istotnych odstąpień, zgodności z warunkami technicznymi (szczególnie lokalizacji przy granicy działki) oraz znaczenia zmiany sposobu użytkowania obiektu w postępowaniu naprawczym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji istotnego odstąpienia od projektu budowlanego i zmiany sposobu użytkowania, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych przepisów prawa budowlanego i warunków technicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne przestrzeganie przepisów budowlanych, nawet w przypadku legalizacji samowolnie wykonanych prac. Podkreśla złożoność postępowań naprawczych i konsekwencje błędów proceduralnych.

Nawet legalizacja garażu może zakończyć się uchyleniem pozwolenia. NSA przypomina o kluczowych przepisach budowlanych.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst