Orzeczenie · 2022-10-04

II OSK 1523/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-10-04
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanesamowola budowlanaopłata legalizacyjnarozbudowaterminypostępowanie administracyjnekontrola sądowaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. H. i H. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił ich skargę na postanowienie WINB ustalające opłatę legalizacyjną za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego. Skarżący podnosili, że rozbudowa miała miejsce w latach 1993-1994, a nie w 1999 r., jak ustalono w postępowaniu administracyjnym, co miało wpływ na wysokość opłaty legalizacyjnej. Kwestionowali również sposób ustalenia tej opłaty i zarzucali naruszenie przepisów postępowania, w tym brak przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził, że zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego nie zasługują na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że sąd administracyjny kontroluje legalność działań organów administracji i nie może zastępować ich w gromadzeniu dowodów. Wskazał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny, opierając się na oświadczeniach skarżących (zarówno H. H. podczas kontroli, jak i w zażaleniu) wskazujących na rok 1999 jako datę zakończenia rozbudowy. Zmienność twierdzeń skarżących co do daty zakończenia prac budowlanych, w tym twierdzenia o przekazywaniu środków finansowych poprzednikowi prawnemu na rozbudowę w latach 1993-1994, zostały uznane za niewiarygodne i mające na celu uniknięcie opłaty legalizacyjnej. NSA potwierdził, że opłata legalizacyjna została prawidłowo wyliczona zgodnie z art. 49 ust. 2 w związku z art. 59f ust. 1 P.b., a organy nie miały luzu decyzyjnego w jej ustaleniu. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie daty zakończenia samowoli budowlanej na podstawie oświadczeń stron, prawidłowość wyliczania opłaty legalizacyjnej, zakres kontroli sądowej w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów Prawa budowlanego w kontekście opłaty legalizacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły datę zakończenia samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego, mającą wpływ na wysokość opłaty legalizacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy prawidłowo ustaliły datę zakończenia rozbudowy na 1999 r., opierając się na oświadczeniach skarżących i innych dowodach, a twierdzenia o wcześniejszym terminie zostały uznane za niewiarygodne.

Uzasadnienie

NSA uznał, że oświadczenia skarżących złożone w toku postępowania, wskazujące na rok 1999 jako datę zakończenia rozbudowy, są wiarygodne. Zmienność twierdzeń skarżących w trakcie postępowania, w tym próby przypisania budowy poprzednikowi prawnemu i wskazywania lat 1993-1994, nie zasługują na uwzględnienie.

Czy opłata legalizacyjna za samowolną rozbudowę została prawidłowo wyliczona i ustalona zgodnie z przepisami Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, opłata legalizacyjna została prawidłowo wyliczona i ustalona zgodnie z art. 49 ust. 2 w związku z art. 59f ust. 1 P.b.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że wysokość opłaty legalizacyjnej została obliczona przy zastosowaniu wzoru s x k x w, gdzie s=500 zł, k=2,0 (kategoria I obiektu), w=1,0, co daje 50.000 zł. Organy nie miały możliwości odstąpienia od ustalenia tej opłaty ani jej miarkowania.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, odmawiając przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków w celu ustalenia daty zakończenia samowolnej rozbudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo nie uwzględnił wniosku o przesłuchanie świadków, ponieważ zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może przeprowadzać dowody uzupełniające jedynie z dokumentów, a nie z zeznań świadków.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że sąd administracyjny nie przeprowadza dowodów z zeznań świadków, a jedynie z dokumentów, zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. Obowiązek zebrania materiału dowodowego spoczywa na organie administracji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił skargę na postanowienie WINB w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej.

Przepisy (23)

Główne

P.b. art. 48 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 48 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 48 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 49 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 49 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 49 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 59f § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 59f § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 20 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo ustaliły datę zakończenia samowolnej rozbudowy na 1999 r. na podstawie oświadczeń skarżących. • Opłata legalizacyjna została prawidłowo wyliczona zgodnie z przepisami Prawa budowlanego. • Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do przeprowadzania dowodów z zeznań świadków.

Odrzucone argumenty

Samowolna rozbudowa nastąpiła w latach 1993-1994, a nie w 1999 r. • Niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji. • Naruszenie przepisów postępowania przez odmowę przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków. • Błędna wykładnia lub zastosowanie przepisów prawa materialnego (art. 49, art. 59f P.b.).

Godne uwagi sformułowania

Sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. • Zmienność w toku całego postępowania w tej sprawie twierdzeń co do daty zakończenia rozbudowy budynku mieszkalnego [...] nie pozwala na uznanie za wiarygodne twierdzeń skargi kasacyjnej. • Organy nadzoru budowlanego nie posiadają luzu decyzyjnego i nie mogą odstąpić od ustalenia opłaty legalizacyjnej, jeśli zachodzą ku temu przesłanki prawne.

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Mirosław Gdesz

członek

Zofia Flasińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie daty zakończenia samowoli budowlanej na podstawie oświadczeń stron, prawidłowość wyliczania opłaty legalizacyjnej, zakres kontroli sądowej w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów Prawa budowlanego w kontekście opłaty legalizacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym ze względu na kwestie dowodowe i interpretację przepisów dotyczących samowoli budowlanej i opłat legalizacyjnych.

Samowola budowlana: Kiedy liczy się rok 1999, a kiedy 1993? NSA rozstrzyga spór o opłatę legalizacyjną.

Dane finansowe

WPS: 50 000 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst