II OSK 150/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-02-07
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniarozbiórkaboisko sportowepostępowanie egzekucyjnesąd administracyjnyprawo budowlaneskarżącydecyzjapostanowienie

Naczelny Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę boiska sportowego, uznając, że wniosek dotyczył aktu nieobjętego zakresem kontroli sądu w postępowaniu egzekucyjnym.

Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę boiska sportowego, argumentując ryzykiem szkody dla murawy i znacznymi kosztami. Naczelny Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania, wskazując, że wniosek dotyczył decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki, a nie postanowienia organu egzekucyjnego, które było przedmiotem zaskarżenia. Sąd podkreślił, że organ egzekucyjny nie bada legalności decyzji, a wniosek o wstrzymanie nie spełniał przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a.

Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. nakazującej rozbiórkę boiska sportowego został złożony przez D. P. w ramach skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Olsztynie. Skarżący argumentował, że wykonanie decyzji, zwłaszcza zimą, może spowodować nieodwracalne zniszczenie murawy i znaczną szkodę finansową. Naczelny Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania, stwierdzając, że wniosek nie dotyczy zaskarżonego postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym, lecz pierwotnej decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki. Sąd podkreślił, że w postępowaniu egzekucyjnym organ nie bada legalności decyzji, a sąd administracyjny kontroluje legalność postanowień wydanych w tym postępowaniu. W związku z tym, decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki nie mieściła się w granicach kontroli sądu w tej sprawie, a wniosek o jej wstrzymanie nie spełniał przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd zaznaczył również, że postanowienie oddalające zarzut wygaśnięcia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym jest kwestią procesową, która nie rodzi szkody w rozumieniu przepisu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki nie może być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym zaskarżenia postanowienia organu egzekucyjnego odrzucającego zarzuty do postępowania egzekucyjnego, ponieważ decyzja ta nie mieści się w granicach sprawy będącej przedmiotem kontroli sądu w tym postępowaniu.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny w postępowaniu egzekucyjnym kontroluje legalność postanowień wydanych w tym postępowaniu, a nie legalność pierwotnej decyzji nakładającej obowiązek. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności tytułu wykonawczego. Wniosek o wstrzymanie wykonania musi dotyczyć aktu objętego zakresem kontroli sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten pozwala na wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 29 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

u.p.e.a. art. 34 § § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pr. bud. art. 50a § pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Pr. bud. art. 49 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki, a nie postanowienia organu egzekucyjnego zaskarżonego w sprawie. Decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki nie mieści się w granicach sprawy będącej przedmiotem kontroli sądu w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny nie bada legalności decyzji nakładającej obowiązek. Postanowienie oddalające zarzut wygaśnięcia obowiązku jest kwestią procesową i nie rodzi szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Wykonanie decyzji o rozbiórce boiska może spowodować nieodwracalne zniszczenie murawy i znaczną szkodę finansową.

Godne uwagi sformułowania

w granicach tej samej sprawy organ nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym nie można uznać, że odmowa uwzględnienia zarzutu rodzi jakiekolwiek skutki, w tym odpowiadające przesłankom z art. 61 § 3 P.p.s.a.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Granice kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu egzekucyjnym oraz dopuszczalność wniosku o wstrzymanie wykonania w kontekście zaskarżonych postanowień egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy aktu nieobjętego zakresem kontroli sądu w postępowaniu, w którym się toczy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między kontrolą legalności decyzji administracyjnej a kontrolą legalności postępowania egzekucyjnego, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy wniosek o wstrzymanie wykonania nie trafia do sądu? Kluczowe rozróżnienie w postępowaniu egzekucyjnym.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 150/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-02-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Ol 698/22 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2022-11-03
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 61 § 3, art.197 § 2, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku D. P. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 w sprawie ze skargi kasacyjnej D. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 3 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 698/22 w sprawie ze skargi D. P. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 sierpnia 2022 r., nr P.7723.11.2022 16KK w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki boiska sportowego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019
Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 3 listopada 2022 r., sygn.. akt II SA/Ol 698/22, oddalającego skargę D. P. (dalej jako skarżący) na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 sierpnia 2022 r., nr P.7723.11.2022 16KK w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki boiska sportowego, skarżący, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., zw. dalej P.p.s.a.), wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 o nakazie rozbiórki boiska sportowego ze sztuczną nawierzchnią na terenie działki nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w O. (dalej jako boisko sportowe).
W uzasadnieniu powyższego wniosku podniesiono, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. Wyżej wymieniona decyzja nakłada obowiązek dokonania rozbiórki obiektu budowlanego. Zlikwidowanie boiska (de facto usunięcie z nieruchomości zdefragmentowanych części murawy jak domaga się tego organ) zwłaszcza teraz w okresie zimowym w związku z zaleganiem na nim sztucznej murawy, która może ulec nieodwracalnemu zniszczeniu (materiał plastikowy może ulec połamaniu się, odkształceniu na skutek niskich temperatur przy jego usuwaniu/przenoszeniu- zwłaszcza, że może znajdować się na nim zamrożona woda oraz granulat zabezpieczający nią) jak następnie przywrócenie stanu poprzedniego z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Również w okolicznościach sprawy wykonanie decyzji na chwilę obecną mogłoby powodować znaczną szkodę finansową dla skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie zaś ze zdaniem trzecim tego przepisu dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty i oznacza, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku.
Zwrot "w granicach tej samej sprawy" dotyczy sprawy w ujęciu materialnym. Jak powszechnie wskazuje się w doktrynie na "sprawę administracyjną" w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej.
W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na postanowienie z dnia 25 sierpnia 2022 r. znak: P.7723.11.2022 16KK Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z dnia 1 sierpnia 2022 r., którym oddalono zarzut skarżącego do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z 1 sierpnia 2022 roku, znak: PINB.52.7.2019.WZ.
Zawarty w skardze kasacyjnej wniosek skarżącego nie wskazuje, że jego przedmiotem jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 sierpnia 2022 r., nr P.7723.11.2022 16KK w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki boiska sportowego. Jego wniosek dotyczy wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019, która nakazuje rozbiórkę boiska sportowego.
W przedmiotowej sprawie obowiązek rozbiórki boiska sportowego został nałożony na skarżącego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019, wydaną na podstawie art. 50a pkt 1 w zw. z art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r7 r. poz. 1257 ze zm.).
W pierwszej kolejności należy rozważyć dopuszczalność wstrzymania wykonania w niniejszym postępowaniu wskazanej we wniosku decyzji. Zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zapadły w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – art. 34 § 2 pkt 2, gdzie organy oddaliły zarzut wygaśnięcia egzekwowanego obowiązku. Sformułowane we wniosku o wstrzymanie żądanie nie dotyczy zaskarżonego postanowienia wydanego w ramach postępowania egzekucyjnego ponieważ wprost wskazuje na decyzję PINB dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. o nałożeniu obowiązku rozbiórki, a więc rozstrzygnięcia, które nie mieści się w granicach niniejszej sprawy będącej przedmiotem kontroli Sądu Administracyjnego. W niniejszym postępowaniu nie jest badana prawidłowość tej decyzji bowiem w postępowaniu egzekucyjnym nie bada się legalności decyzji nakładającej określony obowiązek podlegający egzekucji. Zgodnie bowiem z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599), organ nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Kontrola przez sąd administracyjny legalności postanowienia w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki nie daje podstaw do zastosowania art. 135 P.p.s.a. w stosunku do decyzji o nakazie rozbiórki, a co za tym idzie również art. 61 § 3 P.p.s.a.
W toku postępowania egzekucyjnego przedmiotem skargi mogą być jedynie te postanowienia, na które służy zażalenie i tego rodzaju akty objęte są dyspozycją przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd nie ma natomiast kompetencji do wstrzymania czynności egzekucyjnych, czy postępowania egzekucyjnego jako całości. Wstrzymać postępowanie egzekucyjne może tylko i wyłącznie organ na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt II FZ 529/08, z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt II FZ 344/09, II FZ 342/09, z dnia 23 grudnia 2014 r., sygn. akt II FZ 1913/14, treść orzeczenia dostępna na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wskazać ponadto należy, że zasadniczo rozstrzygnięcie o oddaleniu zarzutu (wygaśnięcia egzekwowanego obowiązku) złożonego w postępowaniu egzekucyjnym nie rodzi skutków, które groziłyby powstaniem znacznej szkody czy trudnych do odwrócenia skutków bowiem takie wyrzeczenie dotyczy jedynie kwestii procesowej - odmowy zasadności postawionego zarzutu. Kwestia procesowa nie podlega wykonaniu i nie wymaga wykonania. Nie można uznać, że odmowa uwzględnienia zarzutu rodzi jakiekolwiek skutki, w tym odpowiadające przesłankom z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie skutkuje bowiem koniecznością podejmowania jakichkolwiek działań czy powstrzymywania się od czynności. Wobec tego wstrzymanie wykonania zaskarżonych postanowień jako niepodlegających wykonaniu nie mogło być przedmiotem wniosku o wstrzymanie.
Z powyższego wynika, że wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie, a zatem na zasadzie art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., należało go oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI