II OSK 1497/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił jej skargę na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta nakazywała J. M. wykonanie prac budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie rozbudowanego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami, w szczególności zamurowanie dwóch otworów okiennych w ścianie usytuowanej przy granicy działki sąsiedniej. Sąd pierwszej instancji uznał, że naruszenie przepisów odległościowych jest istotne i nie można go zaakceptować, nawet jeśli budynek był budowany w przeszłości. J. M. w skardze kasacyjnej zarzuciła m.in. naruszenie przepisów poprzez nieuwzględnienie faktu złożenia wniosku o uproszczoną legalizację tego samego obiektu budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny przyznał rację skarżącej kasacyjnie, uznając, że sąd pierwszej instancji przedwcześnie rozpoznał sprawę, nie czekając na rozstrzygnięcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego. NSA podkreślił, że procedura uproszczona ma pierwszeństwo i powinna być prowadzona, a zwykłe postępowanie legalizacyjne powinno zostać zawieszone do czasu jej zakończenia. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie pierwszeństwa uproszczonego postępowania legalizacyjnego nad zwykłym postępowaniem w przypadku samowoli budowlanych starszych niż 20 lat oraz konieczność zawieszenia zwykłego postępowania do czasu zakończenia procedury uproszczonej.
Dotyczy specyficznej sytuacji równoległego prowadzenia dwóch postępowań legalizacyjnych dotyczących tej samej samowoli budowlanej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie legalizacji samowoli budowlanej, jeśli toczy się równolegle uproszczone postępowanie legalizacyjne dotyczące tego samego obiektu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powinien zawiesić postępowanie, ponieważ uproszczone postępowanie legalizacyjne ma pierwszeństwo i powinno być zakończone przed rozstrzygnięciem zwykłego postępowania legalizacyjnego.
Uzasadnienie
Uproszczone postępowanie legalizacyjne, wprowadzone nowelizacją Prawa budowlanego, jest procedurą szczególną i korzystniejszą dla inwestora, mającą na celu uporządkowanie starych samowoli budowlanych. Powinno być ono prowadzone priorytetowo, a zwykłe postępowanie powinno zostać zawieszone do czasu jego zakończenia.
Czy otwory okienne w ścianie budynku usytuowanej przy granicy działki, wykonane w ramach rozbudowy, mogą zostać zalegalizowane, jeśli naruszają przepisy o odległościach od granicy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli naruszają uzasadnione interesy osób trzecich i obowiązujące przepisy techniczno-budowlane.
Uzasadnienie
Naruszenie norm odległościowych przez budynek posadowiony przy granicy działki ingeruje w uzasadnione interesy właścicieli działek sąsiednich, ograniczając ich prawo własności. Bezprawność podmiotu dopuszczającego się samowoli budowlanej nie może być źródłem uprawnienia skutkującego akceptacją warunków odległościowych.
Czy przepisy dotyczące uproszczonej legalizacji samowoli budowlanych (powstałych przed co najmniej 20 laty) mają zastosowanie do obiektów, w stosunku do których toczy się już zwykłe postępowanie legalizacyjne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uproszczone postępowanie legalizacyjne może być wszczęte jako odrębna sprawa i ma pierwszeństwo przed zwykłym postępowaniem.
Uzasadnienie
Ustawodawca wprowadził uproszczoną procedurę legalizacyjną z zamiarem jak najszerszego jej stosowania do starych samowoli budowlanych w celu ich zinwentaryzowania i zagwarantowania bezpieczeństwa. Jest to procedura odrębna od zwykłych postępowań legalizacyjnych.
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.b. art. 103 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 49f
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 49g
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 49i
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § § 12
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki art. 12 § § 12 ust. 2
p.b. z 1974 r. art. 37
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
p.b. z 1974 r. art. 40
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji przedwcześnie rozpoznał sprawę, nie uwzględniając faktu złożenia wniosku o uproszczoną legalizację tego samego obiektu budowlanego, która to procedura ma pierwszeństwo. • Uproszczone postępowanie legalizacyjne powinno być prowadzone priorytetowo, a zwykłe postępowanie legalizacyjne powinno zostać zawieszone do czasu jego zakończenia.
Godne uwagi sformułowania
nie jest bowiem tak jak uznał to Sąd I instancji, iż wynik uproszczonego postępowania legalizacyjnego pozostaje bez wpływu na wynik postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie. • W ocenie Naczelnego Sadu Administracyjnego okoliczność złożenia przez skarżącą kasacyjnie wniosku o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego powinna doprowadzić Sąd I instancji do wniosku, że organy nadzoru budowlanego, przedwcześnie, nie czekając na rozstrzygnięcie tego postępowania, dokonały rozstrzygnięcie postępowania będącego przedmiotem niniejszej sprawy. • Uproszczone postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w art. 49f p.b., jest postępowaniem szczególnym i odrębnym względem zwykłych postępowań legalizacyjnych... • Nie powinno też budzić wątpliwości, że regulacje dotyczące uproszczonego postępowania legalizacyjnego są korzystniejsze dla inwestora, względem dotychczasowych procedur legalizacyjnych.
Skład orzekający
Andrzej Wawrzyniak
przewodniczący
Jerzy Stankowski
sprawozdawca
Paweł Miładowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie pierwszeństwa uproszczonego postępowania legalizacyjnego nad zwykłym postępowaniem w przypadku samowoli budowlanych starszych niż 20 lat oraz konieczność zawieszenia zwykłego postępowania do czasu zakończenia procedury uproszczonej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji równoległego prowadzenia dwóch postępowań legalizacyjnych dotyczących tej samej samowoli budowlanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowań administracyjnych i sądowoadministracyjnych, zwłaszcza gdy istnieją alternatywne ścieżki prawne. Podkreśla znaczenie procedury uproszczonej legalizacji samowoli budowlanych.
“Samowola budowlana: Uproszczona legalizacja ma pierwszeństwo przed zwykłym postępowaniem!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.