II OSK 1574/12

II OSK 1574/12 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2012-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-06-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Gliniecki
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Kręcichwost - Durchowska
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2060/11 - Wyrok WSA w Warszawie z 2012-02-16
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 6 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz /spr./ Sędziowie sędzia NSA Andrzej Gliniecki sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant asystent sędziego Katarzyna Ślizak po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skarg kasacyjnych Rady m.st. Warszawy oraz S. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 2060/11 w sprawie ze skargi S. L. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 10 lipca 2008 r. nr XXXVI/1090/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę S. L.; 2. zasądza od S. L. na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy kwotę 330 (trzysta trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 2060/11, po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. L. stwierdził nieważność § 40 ust. 2 pkt 4 i 5 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 10 lipca 2008 r. nr XXXVI/1090/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] i stwierdził, że zaskarżona uchwała w powyższym zakresie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
W dniu 29 listopada 2011r. S. L., reprezentowany przez pełnomocnika, na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), dalej u.s.g., po uprzednim wniesieniu w dniu 24 października 2011 r. wezwania do usunięcia naruszenia prawa zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uchwałę Rady m. st. Warszawy Nr XXXVI/1090/2008 z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Ursynów Południe - Kabaty, w części obejmującej:
1) ustalenie na nieruchomości skarżącego najmniejszej dopuszczalnej powierzchni działki budowlanej - 6500 m2 - § 40 ust. 2 pkt 4
2) ustalenie na nieruchomości skarżącego najmniejszej dopuszczalnej szerokości frontu działki budowlanej - 90 m - § 40 ust. 2 pkt 5
3) zakaz obsługi komunikacyjnej nieruchomości skarżącego od strony al. [...] 9 KDL - § 40 ust. 3 pkt 1 i 2
4) nakaz podłączenia nieruchomości skarżącego do infrastruktury technicznej od strony sieci projektowanych w ścieżce rowerowej 24 ZPc-j - § 40 ust. 4 pkt 2 lit. d, pkt 4 lit. a, pkt 5 lit. a, pkt 6 lit. a
i wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej części tej uchwały na terenie działki nr [...] z obrębu [...], oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że jest współwłaścicielem nieruchomości złożonej z działek nr [...], [...], [...] oraz działki nr [...] obręb [...] położonej w dzielnicy Ursynów m. st. Warszawy, w kwartale pomiędzy ulicami: [...], przedłużeniem ul. [...] i [...] oraz al. [...].
Nieruchomość skarżącego położona jest bezpośrednio przy al. [...]. Działka nr [...] przylega do działki nr [...]; szerokość i usytuowanie działki nr [...] wskazują na to, że może pełnić funkcję zjazdu z al. [...], zapewniającego obsługę komunikacyjną środkowej części kwartału zabudowy, albo stanowić część działki budowlanej po przyłączeniu do działki nr [...].
Na omawianym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru Ursynów Południe - Kabaty. Zgodnie z tym planem, przewiduje się przeznaczenie działki nr [...] na cele 23MW - zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej.
W § 2 pkt 17 uchwały zdefiniowano działkę budowlaną, jako "nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z przepisów odrębnych i niniejszej uchwały (...)". § 16 stanowi zaś, że dla obszaru planu ustala się zasady przebudowy, rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej. Realizację sieci infrastruktury technicznej ustalono w liniach rozgraniczających m.in. dróg wewnętrznych, ciągów pieszych, ciągów pieszo-rowerowych, terenów zieleni urządzonej.
W przepisach szczegółowych dla terenu 23 MW ustalono m.in.:
- najmniejszą dopuszczalną powierzchnię działki budowlanej - 6500 m2, odpowiadającą całej powierzchni terenu 23MW, mimo że znajduje się na nim ok. 10 działek należących do różnych właścicieli (§ 40 ust. 2 pkt 4);
- najmniejszą dopuszczalną szerokość frontu działki budowlanej 90 m, mimo że nie jest możliwy podział istniejących na tym terenie działek na moduły tej szerokości (§ 40 ust. 2 pkt 5);
- obowiązkowe zasady obsługi tego terenu w zakresie infrastruktury technicznej, wskazując w niektórych przypadkach nakaz podłączenia wyłącznie do sieci zaprojektowanych w liniach rozgraniczających projektowanego ciągu pieszo-rowerowego 24 ZPc-j (§ 40 ust. 4 pkt 2 lit d, § 40 ust. 4 pkt 4 lit a, § 40 ust. 4 pkt 5 lit a, § 40 ust. 4 pkt 6 lit a), przy czym ciąg pieszo-rowerowy 24 ZPc-j nie został w § 4 ust. 3 uchwały zakwalifikowany, jako "teren przeznaczony pod inwestycje celu publicznego";
- wprowadzono zakaz zjazdów z al. [...] na teren 23MW i nakaz obsługi komunikacyjnej od ulic stanowiących przedłużenie ul. [...] (północna granica terenu 23 MW) oraz ul. [...] (południowa granica terenu 23 MW) (§ 40 ust. 3 pkt 1 i 2).
Przedstawione powyżej ustalenia planu nie znajdują uzasadnienia w stanie faktycznym i prawnym terenu oraz nie są możliwe do zastosowania przy realizacji planu.
1. Parametr wielkości działki budowlanej na terenie 23MW 6500 m2 uniemożliwia zainwestowanie tego terenu, ze względu na jego obecną strukturę własnościową - ok. 10 działek w rękach kilkunastu właścicieli; wielkość poszczególnych działek predestynuje je do zabudowy w ramach osobnych inwestycji mieszkaniowych.
Ponadto, na skutek stwierdzenia nieważności § 40 ust. 2 pkt 4 uchwały na terenie działek dawne [...] i [...] uzyskanie tego parametru działki budowlanej na terenie 23 MW nie jest możliwe.
2. Parametr szerokości frontu działki budowlanej 90 m na terenie 23MW również nie jest możliwy do zastosowania. Jeśli frontem działki jest ta jej strona, z której następuje główny wjazd, a plan ustala kierunek wjazdu od ul. [...] i [...], to szerokość terenu 23MW nie przekraczająca 180 m, a więc nie pozwala na wydzielenie i zabudowanie więcej, niż jednej działki o minimalnym froncie 90 m.
Jeśli celem planistów było zapewnienie pierzei od strony al. [...], to od tej strony również mogłaby powstać co najwyżej jedna taka "działka". Wyłączenie działek nr [...] i [...] z obowiązku zachowania szerokości frontu działki, uniemożliwia jego zastosowanie na innych działkach.
Jakiekolwiek zagospodarowanie dz. nr [...] jest niemożliwe również ze względu na brak dostępu do drogi publicznej. Plan przewiduje połączenie tej działki wyłącznie z ulicami: 23KDD, od której oddzielona jest pięcioma cudzymi działkami oraz 7KDL, od której oddzielona jest trzema cudzymi działkami. Plan wyklucza zjazd z al. [...], do której ta nieruchomość przylega.
Dla działki nr [...] wprowadzono, jako warunek zabudowy, obowiązkowe podłączenie do sieci miejskich, planowanych do realizacji w nieistniejącym ciągu pieszo-rowerowym 24 ZPc-j. Inwestycja na działce nr [...] na terenie 23MW, położonym przy al. [...], może zostać podłączona do kanalizacji deszczowej w ul. 7KDL i 23KDD wyłącznie przez projektowany kanał w projektowanym ciągu pieszo-rowerowym 24ZPc-j. Zaopatrzenie w ciepło, energię elektryczną oraz usługi telekomunikacyjne tej działki również ustalono wyłącznie za pośrednictwem sieci projektowanych w nieistniejącym ciągu pieszo-rowerowym 24ZPc-j.
Omówione powyżej przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego naruszają prawo własności skarżącego w sposób wykraczający poza granice władztwa planistycznego gminy, co prowadzi do naruszenia obiektywnego porządku prawnego. Teren 23 MW otoczony jest z trzech stron drogami publicznymi (al. [...] 9 KDL, ul. [...] 7 KDL, projektowaną ul. 23 KDD). Mimo to, w zaskarżonej uchwale ustalono obowiązkowo dla działki skarżącego dostęp do infrastruktury technicznej od strony ciągu pieszo-rowerowego 24 ZPc-j, projektowanego przez środek obszaru inwestycyjnego, przecinającego 10 prywatnych działek. Warunek ten jest niemożliwy do spełnienia przez skarżącego, co stanowi trwałą przeszkodę w zagospodarowaniu jego nieruchomości zgodnie z przeznaczeniem określonym w planie. Skarżący nie dysponuje żadnymi środkami prawnymi, aby doprowadzić do utworzenia ścieżki rowerowej o szerokości 30 m przez nieruchomości innych osób prywatnych, ani aby nakłonić te osoby do udostępnienia gruntu na rzecz budowy sieci infrastrukturalnych. Ciąg pieszo-rowerowy 24 ZPc-j nie został w zaskarżonej uchwale zakwalifikowany, jako inwestycja celu publicznego, gdyż nie wymieniono go w § 4 ust. 3 uchwały. Władze Miasta są zatem zwolnione z obowiązku jego wybudowania; może on powstać jedynie z inicjatywy właścicieli działek leżących na jego trasie. Jednoczesna zgoda wszystkich właścicieli działek jest niezbędna dla realizacji sieci kanalizacyjnej, energetycznej, cieplnej i gazowej na terenie 24ZPc-j, co z kolei warunkuje zagospodarowanie nieruchomości skarżącego zgodnie z planem.
W ocenie skarżącego, bezpodstawny jest zakaz zjazdu na teren 23 MW z al. [...] i nakaz obsługi komunikacyjnej całej jednostki planistycznej z ulic 23 KDD oraz 7 KDL. AI. [...] jest na tym odcinku mało uczęszczaną ulicą osiedlową, rozpoczynającą swój bieg przy bazie technicznej Metra Warszawskiego. Nie można wskazać podstawy prawnej dla zakazu zjazdu z tej ulicy do obsługi kwartału zabudowy pomiędzy ulicami [...], [...] i 23 KDD. Zakaz ten nie wynika ani z obowiązkowej odległości miedzy skrzyżowaniami, ani z innych względów bezpieczeństwa ruchu drogowego. Mimo to, zjazdu z al. [...] dla celów obsługi komunikacyjnej terenu 23 MW, w uchwale wprost zakazano, uzależniając dojazd do nieruchomości od uzgodnień z licznymi właścicielami działek sąsiednich, kosztem ich gruntu budowlanego.
Skarżący wskazał, że przed uchwaleniem planu zmieniła się struktura własnościowa obszaru. Nieruchomości, niegdyś wywłaszczone, wróciły do rąk dawnych właścicieli. Okoliczności tej Rada m. st. Warszawy, podejmując uchwałę nie uwzględniła. W efekcie powyższego, zgodnie z § 2 pkt 17 uchwały (status budowlany działki zależy od jej dostępu do drogi publicznej, oraz od wyposażenia w infrastrukturę techniczną w sposób ustalony przepisami uchwały) — działka skarżącego nie posiada prawa zabudowy, mimo że znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej. Wskazane na wstępie przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sformułowano w taki sposób, że skarżący nie może swojej nieruchomości zagospodarować zgodnie z przeznaczeniem przewidzianym w tym planie. Pomimo odgrodzenia działek na terenie 23 MW od ul. [...] 10 KDL ścieżką rowerową i alejką pieszą 24 ZPc-j, oraz znacznej odległości od projektowanych ulic [...] i [...], zakazano dojazdu z al. [...], chociaż brak jest technicznych i prawnych przeciwwskazań dla tego dojazdu. Nieruchomość skarżącego została w ten sposób pozbawiona dostępu do drogi publicznej.
Powyższe okoliczności wskazują na bezprawne naruszenie indywidualnego interesu prawnego skarżącego przez Radę m. st. Warszawy, która uchwaliła plan miejscowy nie respektując prawa własności nieruchomości prywatnych, położonych na terenie 23 MW. Naruszono przy tym przepisy art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), dalej u.p.z.p., w zakresie prawidłowego określenia w planie miejscowym: parametrów powierzchni i szerokości frontu działki budowlanej, przeznaczenia terenów oraz linii rozgraniczających tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania, zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej.
W odpowiedzi na skargę Rada m.st. Warszawy wniosła o jej oddalenie.
Odnosząc się do zarzutów skargi organ wskazał iż zgodnie z § 40 ust. 2 pkt 4 uchwały, dla terenu 23 MW ustała się najmniejszą dopuszczalną powierzchnię działki budowlanej - 6500 m2 . Przyjęcie powyższej najmniejszej dopuszczalnej powierzchni działki budowlanej podyktowane jest zarówno przeznaczeniem terenu 23 MW jako terenu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, jak i przyjęciem założenia, iż teren ten stanowi jeden z ostatnich fragmentów przeznaczonych pod zabudowę większego obszaru tej części Ursynowa. Pamiętać należy, że wszystkie tereny sąsiadujące z terenem 23 MW stanowią tereny już zabudowane na działkach o zbliżonych powierzchniach. Analiza wielkości działek budowlanych dla obszaru zawartego pomiędzy ulicami: [...] ciągiem [...] – [...], [...] oraz [...] wskazuje, iż średnia powierzchnia działki budowlanej na analizowanym terenie wynosi 8600 m2. Przedmiotowe wskaźniki zabudowy na terenie 23 MW z jednej strony zatem korespondują z sąsiednimi terenami, z drugiej dają możliwość wydzielenia na tym terenie ok. czterech działek budowlanych, co w konsekwencji pozwoli zachować spójności zabudowy i ład przestrzenny tej części osiedla.
W świetle § 40 ust. 2 pkt 5 najmniejsza dopuszczalna szerokość frontu działki budowlanej została ustalona na 90 m. Nie bez znaczenia dla powyższego ustalenia jest położenie obszaru 23 MW jako terenu od południa graniczącego z terenami zieleni urządzonej, terenami sportu i rekreacji i dalej na południe z Lasem Kabackim. Założeniem planu jest potraktowanie całej ul. [...], do której działka skarżącego przylega oraz zachodniej części ul. [...], (jak również ciągu pieszo rowerowego 24 ZPc-j) jako swoistego "wprowadzenia" terenów zurbanizowanych do terenów rekreacyjnych 31 ZP(US), 32 ZP(US), 33 ZP(US) oraz do terenów parkowych 35 ZP i 37 ZP. Stąd aktualne zagospodarowanie ul. [...] i stąd dopuszczenie realizacji nadwieszeń, podcieni, ustalenie realizacji ciągów zieleni oraz pierzei usługowych, których zadaniem jest uatrakcyjnienie wspomnianego wejścia. Powyższe zapisy planu, jak i ustalenie szerokości frontu działki budowlanej, a także m.in. zakaz zjazdu z [...] zmierzają do wytworzenia ciągłej pierzei zabudowy od strony ulicy reprezentacyjnej jaką jest [...].
Wskazano, iż skarżący zaskarża przedmiotową uchwałę w części obejmującej zakaz obsługi komunikacyjnej nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...], od strony Al. [...] 9 KDL. §40 ust.3 pkt 1 i 2 z § 40 ust.3 pkt 1 dla terenu 23 MW, na którym znajduje się działka [...], ustala się obsługę komunikacyjną terenu ulicami: 40.7 KDL, 40.23 KDD, natomiast zakazuje się zjazdów na teren z ulicy 40.9 KDL. Odnosząc się do powyższego zarzutu organ wskazał, iż plan wprowadził ograniczoną cesję od dróg wyższej klasy, a taką drogą jest al. [...] na odcinku oznaczonym w planie symbolem 40.4 KDZ. Natężenie ruchu w tym miejscu ulega rozładowaniu głównie poprzez ulicę 40.23 KDD i dalej ulicą 40.7 KDL. Odcinek al. [...] oznaczony w planie symbolem 40.9 KDL, z uwagi na swoje szczególne położenie jako "przedłużenie" al. [...] oznaczonej jako 40.4 KDZ -droga zbiorcza oraz szczególne warunki zabudowy i zagospodarowania, pełni dla danego terenu specyficzną rolę. Na terenie powyższym wskazuje się po pierwsze przebieg tunelu I linii metra, ustala się realizację podziemnego parkingu strategicznego "parkuj i jedź" u zbiegu al. [...] i ul. [...] (do 3 kondygnacji podziemnych) z rozbudowaną realizacją bezpośrednich przejść z parkingu do podziemnych przejść i peronów metra. Wprowadzenie wspomnianego zakazu zjazdu umożliwi również stworzenie ciągłej pierzei wzdłuż tej ulicy w nawiązaniu do istniejącego jej zagospodarowania na pozostałych odcinkach. Mając na uwadze wszystkie powyższe uwarunkowania, w tym zasady bezpieczeństwa i płynności ruchu drogowego, trudno wyobrazić sobie sytuację kiedy z tejże drogi miałyby zostać urządzone dodatkowo zjazdy do każdej z kilku działek usytuowanych prostopadle do odcinka al. [...] (40.9 KDL) pomiędzy ulicą 40.7 KDL i 40.23 KDD, a takie ryzyko zaistniałoby w sytuacji uchylenia owego zakazu zjazdu dla nieruchomości skarżącego.
Skarżący podnosi, iż "zakaz obsługi komunikacyjnej terenu 23 MW od strony Al. [...] pozbawiający nieruchomość skarżącego dostępu do drogi publicznej, nie jest uzasadniony ani względami technicznymi ani bezpieczeństwem ruchu".
Zarzut powyższy zdaniem organu nie jest uzasadniony. Plan miejscowy ustalając zasady zabudowy i zagospodarowania na danym terenie powinien kształtować infrastrukturę komunikacyjną. Przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wymagają aby plan miejscowy wyznaczał szczegółową lokalizację dojazdu do każdej działki, zapewniając jej bezpośredni dostęp do drogi publicznej.
Co więcej, przez "dostęp do drogi publicznej" w świetle art. 2 pkt 14 u.p.z.p. należy rozumieć nie tylko bezpośredni dostęp do tej drogi albo także dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Wskazane zapisy planu przewidują więc obsługę komunikacyjną terenu, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami ustawy, spełniając jednocześnie wymagania rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sposób realizacji owej obsługi pozostawiony jest właścicielowi czy właścicielom danego terenu zależnie od ich indywidualnych potrzeb. Tak właśnie odbywała się zabudowa na przyległych terenach o takim samym przeznaczeniu, które analogicznie stanowiły tereny porolnicze. Plan nie ogranicza możliwości skarżącego do porozumienia się z którymkolwiek z właścicieli nieruchomości sąsiednich celem wydzielenia drogi wewnętrznej i określeniem zasad jej uruchomienia. Ustanowienie dojazdu możliwe jest także w drodze: przeprowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie podziału geodezyjnego polegającego na wydzieleniu działki drogowej po terenie prywatnych nieruchomości w porozumieniu z ich właścicielami, ustanowienia służebności przejścia i przejazdu, ewentualnie ustanowienia w postępowaniu przed sądem cywilnym drogi koniecznej. Dla oceny zapisów planu bez znaczenia pozostaje korespondencja skarżącego z Zarządcą Dróg Miejskich czy opinia wydana przez Inżyniera Ruchu m.st. Warszawy - Z-cę Dyrektora Biura Drogownictwa i Komunikacji po wejściu w życie planu. Plan miejscowy jako akt prawa obowiązuje wszystkich, w tym jednostki organizacyjne, które uzgadniały jego projekt. Ponadto dołączona do skargi opinia dotyczy wyłącznie kwestii geometrii ul. [...], a więc względów technicznych, podczas gdy plan uwzględnia szereg złożonych uwarunkowań, o których wspomniano na wstępie.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nakazu podłączenia nieruchomości skarżącego do infrastruktury technicznej od strony sieci projektowanych w ścieżce rowerowej 24 ZPc-j : § 40 ust. 4 pkt 2 lit. d, § 40 ust. 4 pkt 4 lit. a, § 40 ust. 4 pkt 5 lit. a, § 40 ust. 4 pkt 6 lit. a, organ wskazał, iż teren 23 MW jest terenem nowopowstałym na terenach poroIniczych. Nigdy nie był i nie jest obecnie wyposażony w komplet sieci infrastruktury technicznej. Przyjęte w planie rozwiązania zakładają w większości obsługę tego terenu infrastrukturą techniczną położoną poza jego granicami poprzez m.in. rozbudowę czy budowę sieci w liniach rozgraniczających ciągu pieszo-rowerowego 24 ZPc-j. Dostęp do infrastruktury technicznej został więc zaprojektowany w sposób, na jaki pozwoliły uwarunkowania terenu i zasady racjonalnej rozbudowy infrastruktury już istniejącej w sąsiedztwie. Ustalenie dostępu do mediów terenu całkowicie ich pozbawionego nie może bowiem pozostawać w oderwaniu od rozmieszczenia istniejącego już uzbrojenia. W tym przypadku "wchłanianie" pod zabudowę nowych terenów, w tym należących do skarżącego odbywa się od północy, pod kątem mediów od ulicy [...] poprzez istniejący już ciąg pieszo-rowerowy oznaczony symbolem 15 Zpc-j, w którym część infrastruktury została już urządzona i dalej przez projektowany ciąg pieszo-rowerowy 24 Zpc-j, będący jego przedłużeniem. Od tej też strony ustalony został dostęp do większości mediów.
W ocenie Rady działka skarżącego [...] posiada zgodnie z planem zapewniony dostęp do infrastruktury technicznej uzależniony od usytuowania istniejących sieci i w zależności od potrzeb skarżącego i warunków ustalonych przez gestora sieci, od strony ulicy 40.9 KDL, ulicy 40.23 KDD, w terenie ciągu pieszo-rowerowego 24 Zpc-j oraz ulicy 40.7 KDL. Argument skarżącego, że realizacja projektowanego ciągu pieszo-rowerowego 24 Zpc-j nie jest przewidziana w najbliższym czasie, nie ma związku z niniejszą sprawą. Prawo nie nakłada na organy gminy obowiązku natychmiastowej realizacji zaprojektowanych przedsięwzięć. Zależy to od wielu czynników, w tym możliwości finansowych, a ponadto nie ma przeciwwskazań do realizacji infrastruktury technicznej w projektowanej ścieżce pieszo rowerowej, przed jej urządzeniem - budowa ścieżki nie jest warunkiem koniecznym do prowadzenia w tym miejscu mediów.
Reasumując Rada podkreśliła, że kwestionowane przez skarżącego ustalenia planu dotyczące zarówno ustalenia najmniejszej dopuszczalnej wierzchni działki budowlanej, najmniejszej dopuszczalnej szerokości frontu działki, ustalonych zasad obsługi komunikacyjnej, jak i dostępu do infrastruktury technicznej, w żaden sposób nie naruszają prawnie chronionego uprawnienia (prawa) skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek tylko w części zgłoszonych zarzutów.
Sąd podkreślił, że granice zaskarżenia uchwały Rady m.st. Warszawy wyznaczone w art. 101 ust. 1 u.s.g. naruszeniem interesu prawnego wskazują, iż Sąd może dokonywać oceny zaskarżonej uchwały tylko w zakresie wyznaczonym granicami przysługiwania skarżącym interesu prawnego. Jeżeli więc skarżący posiada w sprawie interes prawny wynikający z przysługiwania mu prawa własności do działki gruntu o nr ew. [...], to granicami oceny przez Sąd naruszenia tego interesu prawnego jest zakres ustaleń zaskarżonej uchwały wobec wskazanej działki gruntu.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że na uwzględnienie zasługuje zarzut skargi dotyczący naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą wobec działki skarżącego, ustaleniem zawartym w § 40 ust. 2 pkt 4 i 5 zaskarżonej uchwały. Z powołanego § 40 ust. 2 pkt 4 i 5 zaskarżonej uchwały wynika bowiem, że dla terenu oznaczonego symbolem 23 MW ustala się najmniejszą dopuszczalną powierzchnię działki budowlanej – 6500 m2 i najmniejszą dopuszczalną szerokość frontu działki budowlanej – 90 m. Z treści skargi i z analizy załącznika graficznego do zaskarżonej uchwały wynika, że działka skarżącego o nr ew. [...] wchodząca w obszar przeznaczenia oznaczonego symbolem 23 MW nie posiada powierzchni co najmniej 6500 m2, jak również jej frontowa szerokość nie wynosi co najmniej 90 m. Określenie takich wskaźników dopuszczalności zagospodarowania tej działki na cele określone w zaskarżonej uchwale wyklucza zatem jej zagospodarowanie na te cele, jako odrębnej nieruchomości. Tymczasem, według art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p., w planowaniu przestrzennym uwzględnia się m.in. prawo własności i według art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości, przy czym każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich.
Ustalenie minimalnych wskaźników zagospodarowania terenu na poziomie przewyższającym parametry działki gruntu skarżącego ujętej w obszar stosowania tych wskaźników wyklucza możliwość zrealizowania na jej obszarze przeznaczenia określonego w zaskarżonej uchwale, uniemożliwiając tym samym jakikolwiek sposób jej zagospodarowania przez skarżącego. Konieczność zachowania tych wskaźników wymagałaby powiększenia granic własności nieruchomości skarżących o tereny sąsiednie, jednakże z powołanych wyżej przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jednoznacznie wynika, iż poza ochroną interesu publicznego i interesu osób trzecich, skarżący ma prawo do zagospodarowania swojej nieruchomości według ustaleń określonych w planie miejscowym ale w granicach przysługującego mu prawa własności. Wykluczenie takiej możliwości ustaleniem określonym w § 40 ust. 2 pkt 4 i 5 zaskarżonej uchwały narusza zatem interes prawny skarżącego i to w sposób nieuprawniony, bowiem stanowi to naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 7 w zw. z art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.
Sąd nie uwzględnił zaś pozostałych zarzutów skargi dotyczących zakazu obsługi komunikacyjnej nieruchomości skarżącego od strony al. [...] (§ 40 ust. 3 pkt 1 i 2) oraz nakazu podłączenia działki [...] do infrastruktury technicznej od strony sieci projektowanych w ścieżce rowerowej 24 ZPc-j - (§ 40 ust. 4 pkt 2 lit. d, pkt 4 lit. a, pkt 5 lit. a, pkt 6 lit. a).
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 15. ust. 2 pkt 10 7 u.p.z.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie uchwalania planu) w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Z kolei § 4 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. (Dz. U. Z 2003 r. Nr 164, poz.1587) w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi, że ustalenia dotyczące zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej powinny zawierać:
a) określenie układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej wraz z ich parametrami oraz klasyfikacją ulic i innych szlaków komunikacyjnych,
b) określenie warunków powiązań układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej z układem zewnętrznym,
c) wskaźniki w zakresie komunikacji i sieci infrastruktury technicznej, w szczególności ilość miejsc parkingowych w stosunku do ilości mieszkań lub ilości zatrudnionych albo powierzchni obiektów usługowych i produkcyjnych.
Analiza przytoczonych powyżej przepisów wskazuje, że wbrew zarzutom skargi Rada nie ma obowiązku ustalenia zasad komunikacyjnych i dostępu do infrastruktury technicznej indywidualnie dla każdej z działek znajdujących się na obszarze objętym planem. Jak wynika z odpowiedzi na skargę, teren na którym położona jest działka skarżącego jest terenem nowopowstałym. Dotychczas był to teren rolny, który nie był wyposażony w infrastrukturę techniczną. Zgodnie z § 40 ust. 3 pkt 1 i 2 dla terenu 23 MW, na którym znajduje się działka [...], ustala się obsługę komunikacyjną terenu ulicami: 40.7 KDL, 40.23 KDD, natomiast zakazuje się zjazdów na teren z ulicy 40.9 KDL. - al. [...]. A zatem dla obszaru na którym znajduje się działka skarżącego, jak wynika z planu, określony został układ komunikacyjny i sieci infrastruktury technicznej.
Z przedstawionych przez organ wyjaśnień wynika, że plan wprowadził ograniczoną cesję od dróg wyższej klasy, a taką drogą jest al. [...] na odcinku oznaczonym w planie symbolem 40.4 KDZ. W ocenie Sądu przewidziany przez Radę ciąg komunikacyjny na tym terenie nie narusza interesu prawnego skarżącego. Z samego bowiem faktu, że działka skarżącego zlokalizowana jest przy al. [...] nie można wywodzić uprawnienia do żądania zapewnienia jej obsługi komunikacyjnej z tej drogi w sytuacji, gdy brak takiej możliwości wynika zarówno z planowanej przez organ koncepcji zagospodarowania tegoż obszaru w sposób zapewniający ład przestrzenny na tym terenie, oraz z uwagi na bezpieczeństwo ruchu. Ponadto plan nie ogranicza także możliwości skarżącego do porozumienia się z którymkolwiek z właścicieli nieruchomości sąsiednich celem wydzielenia drogi wewnętrznej i określeniem zasad jej uruchomienia. Ustanowienie dojazdu możliwe jest także w drodze: podziału geodezyjnego polegającego na wydzieleniu działki drogowej po terenie prywatnych nieruchomości w porozumieniu z ich właścicielami, ustanowienia służebności przejścia i przejazdu, ewentualnie ustanowienia w postępowaniu przed sądem cywilnym drogi koniecznej (tym bardziej, iż działka [...] nie jest jedyną działką na tym obszarze, której skarżący jest współwłaścicielem, co z pewnością może mieć znaczenie, przy zawarciu stosownych porozumień, umów z właścicielami działek sąsiadujących na zasadzie powiązania wspólnych interesów w tym zakresie).
Sąd uznał, że na uwzględnienie nie zasługują także zarzuty dotyczące przyjętych w planie rozwiązań zakładających w większości obsługę działki skarżącego infrastrukturą techniczną położoną w liniach rozgraniczających ciągu pieszo-rowerowego 24 ZPc-j, który zlokalizowany jest poza granicami terenu na którym znajduje się działka [...]. Z wyjaśnień przedłożonych przez organ wynika, że ciąg ten stanowi przedłużenie istniejącego już ciągu pieszo - rowerowego oznaczonego symbolem 15 Zpc-j, w którym część infrastruktury została już urządzona. Dostęp do infrastruktury technicznej został więc zaprojektowany w sposób, na jaki pozwoliły uwarunkowania terenu i zasady racjonalnej rozbudowy infrastruktury już istniejącej w sąsiedztwie.
W ocenie Sądu plan przewiduje rozwój sieci infrastruktury technicznej wraz z ich parametrami, określa warunki powiązań układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej z układem zewnętrznym, a tym samym spełnione są wymagania wynikające z przywołanych powyżej przepisów prawa (ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego).
Reasumując Sąd wskazał, że teren na którym znajduje się działka skarżącego ma zgodnie z planem zapewniony dostęp do infrastruktury technicznej. Uzależniony on jest przy tym od usytuowania istniejących sieci i od potrzeb skarżącego oraz warunków ustalonych przez gestora sieci. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że realizacja projektowanego ciągu pieszo-rowerowego 24 Zpc-j nie jest przewidziana w najbliższych planach gminy, jak również, iż nie został on uwzględniony jako inwestycja celu publicznego, nie ma wpływu na ocenę prawidłowości ustaleń dokonanych w tym zakresie w planie, dotyczy bowiem kwestii następczej, związanej z realizacją przez właściwe podmioty ustaleń przyjętych w planie.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność § 40 ust. 2 pkt 4 i 5 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 10 lipca 2008 r. nr XXXVI/1090/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...].
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli: Rada m.st. Warszawy i S. L.
Rada m.st. Warszawy zaskarżyła wyrok w zakresie pkt 1, 2 i 3, tj.:
- stwierdzającym nieważność § 40 ust. 2 pkt 4 i 5 uchwały Rady m.st. Warszawy Nr XXXVI/1090/2008 z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Ursynów Południe-Kabaty w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...],
- stwierdzającym, że zaskarżona uchwała w części określonej w pkt 1 wyroku nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku,
- zasądzającym od Rady m.st. Warszawy na rzecz skarżącego S. L. kwotę 557 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonemu wyrokowi Rada zarzuciła:
I. naruszenie prawa materialnego, tj.:
- art. 15 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. poprzez jego niezastosowanie,
- art. 1 ust. 2 pkt 7 oraz art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie prymatu prawa własności nad innymi wartościami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt 1, 2 i 6 tej ustawy,
- art. 1 ust. 2 pkt 1, 2 i 6 oraz art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. poprzez ich niezastosowanie.
II. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez wydanie wyroku z pominięciem istotnych okoliczności wynikających z akt sprawy, tj. pominięcie układu, wielkości i kształtu wszystkich działek znajdujących się na terenie 23 MW,
- art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, tj. pominięcie układu, wielkości i kształtu wszystkich działek znajdujących się na terenie 23 MW,
- art. 147 § 1 p.p.s.a. poprzez stwierdzenie nieważności uchwały Rady m.st. Warszawy w części wskazanej w pkt 1 zaskarżonego wyroku, pomimo braku naruszenia prawa przez ten organ.
Wskazując na powyższe Rada m.st. Warszawy wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt 1, 2 i 3 i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz Rady m.st. Warszawy kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt 1, 2 i 3 i oddalenie skargi.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył S. L., wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej.
S. L. zaskarżył wyrok w części, tj. w zakresie, w którym Sąd I instancji nie uwzględnił skargi i nie stwierdził nieważności zaskarżonej uchwały Rady m. st. Warszawy Nr XXXVI/1090/2008 z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Ursynów Południe – Kabaty.
Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił:
1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 3 § 1, art. 133 § 1, 134 § 1, art. 147 § 1 oraz 151 p.p.s.a., poprzez błędną ocenę uchwały Rady m. st. Warszawy Nr XXXVI/1090/2008 z dnia 10 lipca 2008 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Ursynów Południe-Kabaty skutkującą uznaniem, iż działka ewidencyjna nr [...] ma dostęp do infrastruktury technicznej, a zakaz zjazdów z terenu 23 MW na al. [...] nie narusza interesu prawnego skarżącego, podczas, gdy:
• zagospodarowanie (zabudowanie) działki ewidencyjnej nr [...], zgodne z planem, jest praktycznie niemożliwe ze względu na brak dostępu do drogi publicznej,
• zakaz zjazdu z terenu 23 MW na al. [...] nie wynika z przeszkód technicznych, architektonicznych, formalnych, czy zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego,
• dotychczasowy stan zagospodarowania gruntów po przeciwnej stronie al. [...] oraz na odcinku sąsiednim w zasadzie wyklucza stworzenie ciągłej pierzei wzdłuż ulicy na całym terenie 23 MW,
• zaopatrzenie w ciepło, energię elektryczną oraz usługi telekomunikacyjne ustalono w planie miejscowym za pośrednictwem nieistniejącego i w praktyce niemożliwego do zrealizowania ciągu pieszo-rowerowego (teren o symbolu 24 ZPc-j),
• teren 23 MW, na obszarze którego położona jest działka nr [...] otoczony jest z trzech stron drogami publicznymi, a w planie miejscowym ustalono obowiązkowo dostęp do infrastruktury technicznej poprzez ciąg pieszo-rowerowy (teren o symbolu 24 ZPc-j),
• ciąg pieszo-rowerowy został zaprojektowany na działkach będących własnością prywatną i dostęp do infrastruktury zależy wyłącznie od woli właścicieli innych nieruchomości, bowiem skarżący nie dysponuje środkami prawnymi mogącymi zobligować innych właścicieli, aby udostępnili mu grunt na rzecz zabudowy infrastruktury technicznej,
• brak jest środków prawnych prowadzących do realizacji postanowień planu miejscowego,
tj. realizacji ciągu pieszo-rowerowego (teren o symbolu 24 ZPc-j),
• budowa infrastruktury technicznej w obszarze ciągu pieszo-rowerowego (teren o symbolu 24 ZPc-j) zależy wyłącznie od zgody właścicieli innych nieruchomości;
ponadto, w przypadku nieuwzględnienia zarzutu podniesionego w pkt 1) powyżej, zaskarżonemu wyrokowi skarżący kasacyjnie zarzucił:
2) naruszenie art. 1 ust. 1 i 2 pkt 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 9, art. 15 ust. 2 pkt 2, 5, 7, 9 i 10 w związku z art. 6 ust. 1 i art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 u.p.z.p., poprzez nieuwzględnienie w skarżonej uchwale, iż:
• zagospodarowanie (zabudowanie) działki ewidencyjnej nr [...], zgodne z planem, jest niemożliwe za względu na brak dostępu do drogi publicznej,
• zakaz zjazdu z terenu 23 MW na al. [...] nie wynika z przeszkód technicznych, architektonicznych, formalnych, czy zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego,
• dotychczasowy stan zagospodarowania gruntów po przeciwnej stronie al. [...] oraz na odcinku sąsiednim w zasadzie wyklucza stworzenie ciągłej pierzei wzdłuż ulicy na całym ternie 23 MW,
• zaopatrzenie w ciepło, energię elektryczną oraz usługi telekomunikacyjne ustalono w planie miejscowym za pośrednictwem nieistniejącego i w praktyce niemożliwego do zrealizowania ciągu pieszo-rowerowego (teren o symbolu 24 ZPc-j),
• teren 23 MW, na obszarze którego położona jest działka nr [...], otoczony jest z trzech stron drogami publicznymi, a w planie miejscowym ustalono obowiązkowo dostęp do infrastruktury technicznej poprzez ciąg pieszo-rowerowy (teren o symbolu 24 ZPc-j),
• ciąg pieszo-rowerowy został zaprojektowany na działkach będących własnością prywatną i dostęp do infrastruktury poprzez ciąg pieszo-rowerowy zależy wyłącznie od woli właścicieli innych nieruchomości, bowiem skarżący nie dysponuje środkami prawnymi mogącymi zobligować innych właścicieli, aby udostępnili grunt na rzecz zabudowy infrastruktury technicznej,
• brak jakiejkolwiek dokumentacji wskazującej, że projektowanie infrastruktury technicznej po stronie al. [...] jest niemożliwe lub utrudnione;
3) naruszenie art. 1 ust. 1 ust. 1 i 2 pkt 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 9 w związku z art. 6 ust. 1 i 2 u.p.z.p. oraz art. 140 Kodeksu cywilnego oraz art. 21 ust. 1 i 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą błędnym uznaniem, iż działka ewidencyjna nr [...] ma dostęp do infrastruktury technicznej, a zakaz zjazdów z terenu 23 MW na al. [...] nie narusza interesu prawnego skarżącego, podczas gdy nastąpiło wprost naruszenie interesu prawnego skarżącego mające charakter nieuzasadnionego, nieproporcjonalnego i nadmiernego ograniczenia prawa własności;
4) naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 7 w związku z art. 6 ust. 1 i 2 u.p.z.p. oraz art. 140 Kodeksu cywilnego oraz art. 21 ust. 1 i 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą błędnym uznaniem, iż postanowienia planu miejscowego dotyczące infrastruktury technicznej oraz zakazu zjazdów z terenu 23 MW na al. [...] nie naruszają interesu prawnego skarżącego, podczas, gdy:
• ustalenie dla terenu 23 MW w § 40 pkt 3 ppkt 1 i 2, iż obsługa komunikacyjna terenu będzie się odbywała ulicami 40.7 KDL i 40.23 KDD, przy jednoczesnym zakazie zjazdów na teren skarżącego z ulicy 40.9 KDL, jest nieuzasadnionym, nieproporcjonalnym i nadmiernym ograniczeniem prawa własności,
• ustalenie dla terenu 23 MW w § 40 pkt 4 ppkt 2 lit. d), iż odprowadzenie wód odpadowych poprzez kanał deszczowy położony w ulicy 40.7 KDL oraz projektowany kanał deszczowy w liniach rozgraniczających terenu ciągu pieszo-rowerowego 24 ZPc-j, ulicy 40.23 KDD, jest nieuzasadnionym, nieproporcjonalnym i nadmiernym ograniczeniem prawa własności,
• ustalenie dla terenu 23 MW w § 40 pkt 4 ppkt 4 lit. a), iż zaopatrzenie w ciepło z miejskiej
sieci cieplnej nastąpi poprzez rozbudowę sieci cieplnej położonej w terenie ciągu pieszo- rowerowego 24 ZPc-j, jest nieuzasadnionym, nieproporcjonalnym i nadmiernym ograniczeniem prawa własności,
• ustalenie dla terenu 23 MW w § 40 pkt 4 ppkt 5 lit. a), iż zaspokajanie zapotrzebowania na energię elektryczną nastąpi poprzez rozbudowę sieci elektroenergetycznej w liniach
rozgraniczających ciągu pieszego 24 ZPc-j, jest nieuzasadnionym, nieproporcjonalnym i nadmiernym ograniczeniem prawa własności,
• ustalenie dla terenu 23 MW w § 40 pkt 4 ppkt 6 lit. a), iż dostęp do telefonicznych połączeń kablowych nastąpi poprzez realizację kanalizacji telekomunikacyjnej w terenie ciągu pieszo-rowerowego 24 ZPc-j oraz ulicy 40.23 KDD, jest nieuzasadnionym, nieproporcjonalnym i nadmiernym ograniczeniem prawa własności.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, względnie uchylenie wyroku w zaskarżonej części i uwzględnienie skargi skarżącego w całości poprzez stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, tj. § 40 ust. 3 pkt 1 i 2 w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...], § 40 ust. 4 pkt 2 lit. d), § 40 ust. 4 pkt 4 lit. a), § 40 ust. 4 pkt 5 lit. a), § 40 ust. 4 pkt 6 lit. a) w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...] oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm prawem przepisanych wraz z kosztami zastępstwa procesowego.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła Rada m.st. Warszawy, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna Rady m.st. Warszawy zawiera usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. w planowaniu przestrzennym należy uwzględnić prawo własności. Jest to jedna z zasad, obowiązująca organ w procesie kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej, służąca ochronie prawa własności. Ściśle z niniejszym przepisem powiązany jest art. 6 omawianej ustawy. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego stanowi bowiem podstawę do ingerencji w prawo własności, gdyż ograniczenia wynikające z określenia przeznaczenia i zasad zagospodarowania danego terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ograniczają prawo własności (art. 6 ust. 1 u.p.z.p.). Dlatego też badając, czy doszło do naruszenia interesu prawnego właściciela nieruchomości objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego sprzecznie z obowiązującym prawem, wskazującego na przekroczenie tzw. władztwa planistycznego, należy mieć na uwadze strukturę własnościową określonego obszaru, stanowiącego jednostkę planistyczną, istniejącą w dacie uchwalania kwestionowanego planu.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest (znajduje to niewątpliwe potwierdzenie w dokumentach załączonych do skargi wniesionej do Sądu I instancji), że S. L. stał się właścicielem działki nr [...] w wyniku orzeczenia o jej zwrocie ostateczną decyzją Wojewody M. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. Uprzednio działka ta stanowiła przedmiot własności m.st. Warszawy (decyzja komunalizacyjna z dnia [...] kwietnia 1992 r.). Zaskarżona uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Ursynów Południe – Kabaty podjęta została w dniu 10 lipca 2008 r. Zatem w dniu podjęcia niniejszej uchwały działka nr [...] stanowiła przedmiot własności m.st. Warszawy. Wobec tego brak jest podstaw pozwalających na kwestionowanie przyjętych rozwiązań planistycznych w stosunku do działki nr [...] przez pryzmat interesu prawnego podmiotu, który stał się właścicielem działki, stanowiącej uprzednio mienie komunalne, po upływie dwóch lat od daty uchwalenia kwestionowanej uchwały planistycznej. Oczywistym jest, że interes prawny skarżącego, jako aktualnego właściciela nieruchomości, może odbiegać od interesu prawnego jednostki samorządu terytorialnego. Jednakże nie oznacza to, że rozwiązania planistyczne dotyczące przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu, w tym, znajdującej się na obszarze jednostki planistycznej 23 MW, działki nr [...] naruszają interes skarżącego sprzecznie z obowiązującym prawem. Kwestia uwzględnienia w procesie planowania wartości, jaką jest ochrona prawa własności musi podlegać ocenie według stanu na dzień podejmowania uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro, jak w rozpoznawanej sprawie, działka nr [...] w dacie uchwalenia zaskarżonej uchwały planistycznej stanowiła własność m.st. Warszawy, to nie można twierdzić, że w sposób nieuprawniony, a więc z przekroczeniem władztwa planistycznego, Rada m.st. Warszawy ustaliła przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu w odniesieniu do tej konkretnej działki. Zwrot skarżącemu działki nr [...] po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może prowadzić do kwestionowania ustaleń planistycznych odnoszących się w dacie jego uchwalania do działki stanowiącej własność m.st. Warszawy.
Z powyższych względów zasadny jest postawiony przez Radę m.st. Warszawy zarzut naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 7 i art. 6 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazane przepisy ujmują istotę rozpoznawanej sprawy. Nie można bowiem z pola widzenia tracić, że uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowana jest w określonej dacie, w której istnieje dany stan faktyczny i prawny, odnoszący się do terenu objętego miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zmiany struktury własnościowej, w szczególności w sytuacji, w której dotychczasowe mienie komunalne staje się własnością prywatną, nie oznaczają, że uchwała planistyczna w sposób nieuprawniony narusza interes prawny nowego właściciela, w sytuacji kiedy w dacie uchwalania planu interes prawny ówczesnego właściciela (jednostki samorządu terytorialnego) był zupełnie inny. W odniesieniu do tego interesu należy ocenić, czy doszło do przekroczenia władztwa planistycznego. Późniejsza, tak istotna zmiana struktury własnościowej, może być rozważana nie w kategoriach nieuprawnionego naruszenia uchwałą planistyczną interesu prawnego nowego właściciela, lecz w kontekście ewentualnie zmiany, choćby w części, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z przedstawionych względów brak jest uzasadnienia dla uwzględnienia skargi kasacyjnej S. L. Z omówionych wyżej powodów należało natomiast uchylić zaskarżony wyrok oraz oddalić skargę S. L.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a. oraz art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.