II OSK 1453/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skarg kasacyjnych wniesionych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy oraz X sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. WSA uchylił decyzję SKO o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając, że J.Ż., właścicielka nieruchomości, która nie sąsiadowała bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji, posiadała interes prawny do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Bydgoszczy ustalającej warunki zabudowy. NSA, rozpoznając skargi kasacyjne, potwierdził stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przysługuje nie tylko inwestorowi i właścicielowi nieruchomości objętej wnioskiem, ale także właścicielom działek sąsiednich, a nawet tych położonych dalej, jeśli inwestycja może wpłynąć na sposób korzystania z ich nieruchomości. W niniejszej sprawie, ze względu na planowaną budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego o znacznej wysokości i intensywności zabudowy, zlokalizowanego w bliskim sąsiedztwie nieruchomości J.Ż. (oddzielonej jedynie wąskimi działkami, które pierwotnie mogły stanowić drogę), NSA uznał, że inwestycja ta może istotnie wpłynąć na sposób korzystania z nieruchomości skarżącej, generując uciążliwości takie jak wzrost natężenia ruchu i hałasu. W związku z tym, skarżącej przysługiwał przymiot strony postępowania, a SKO naruszyło przepisy k.p.a. poprzez bezzasadne umorzenie postępowania odwoławczego. NSA oddalił obie skargi kasacyjne, uznając wyrok WSA za zgodny z prawem. Sąd odniósł się również do zarzutów formalnych dotyczących skargi kasacyjnej X sp. z o.o., wskazując na ich wadliwe sformułowanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście nieruchomości sąsiednich, nawet niebezpośrednio sąsiadujących, oraz zakresu ochrony interesów prawnych właścicieli nieruchomości.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie inwestycja wielorodzinna o znacznym gabarycie może wpłynąć na nieruchomość sąsiednią. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny zasięgu oddziaływania inwestycji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy właściciel nieruchomości, która nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem inwestycji, ale znajduje się w jego bliskim sąsiedztwie, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, właściciel nieruchomości sąsiedniej, nawet niebezpośrednio, może posiadać interes prawny do udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, jeśli planowana inwestycja może wpłynąć na sposób korzystania z jego nieruchomości.
Uzasadnienie
Status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przysługuje nie tylko inwestorowi i właścicielowi nieruchomości objętej wnioskiem, ale także właścicielom działek sąsiednich, a nawet tych położonych dalej, jeśli inwestycja może wpłynąć na sposób korzystania z ich nieruchomości. W przypadku planowanej inwestycji wielorodzinnej o znacznym gabarycie, która może generować uciążliwości (ruch, hałas), należy uznać, że właściciel sąsiedniej nieruchomości ma interes prawny do ochrony swoich praw, wynikających m.in. z art. 140 i 144 KC oraz art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p.
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając brak legitymacji strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania (art. 28 k.p.a. w zw. z art. 7, 77, 80, 107 k.p.a.), bezzasadnie uznając brak interesu prawnego strony.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy nie dokonał pogłębionej analizy interesu prawnego strony, błędnie umarzając postępowanie. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, powinien ocenić, czy strona posiadała legitymację do wniesienia odwołania, co w tym przypadku zostało potwierdzone.
Czy skarga kasacyjna X sp. z o.o. spełnia wymogi formalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna X sp. z o.o. była wadliwie sformułowana, co uniemożliwiło NSA jej merytoryczne rozpoznanie.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna nie wskazała precyzyjnie, które jednostki redakcyjne art. 61 ust. 1 u.p.z.p. zostały naruszone, co uniemożliwiło sądowi kasacyjnemu dokonanie pełnej oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego. Sąd nie jest zobowiązany do domyślania się intencji strony.
Przepisy (20)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji organu.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji.
u.p.z.p. art. 6 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Prawo do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób.
u.p.z.p. art. 54
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określenie warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu.
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Warunki wydania decyzji o warunkach zabudowy.
u.p.z.p. art. 64 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określenie warunków ochrony interesów osób trzecich.
k.c. art. 140
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Prawo własności.
k.c. art. 144
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Zakaz immisji.
Pomocnicze
ustawa COVID-19 art. 15zzs4
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 106
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi formalne skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA, nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia dowodu w NSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Właściciel nieruchomości sąsiedniej, nawet niebezpośrednio, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, jeśli inwestycja może wpłynąć na jego nieruchomość. • Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, bezzasadnie umarzając postępowanie z powodu braku legitymacji strony.
Odrzucone argumenty
Argumenty SKO i X sp. z o.o. o braku interesu prawnego J.Ż. w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. • Argumenty X sp. z o.o. dotyczące wadliwego sformułowania skargi kasacyjnej przez Sąd I instancji.
Godne uwagi sformułowania
Zastosowanie znajduje zatem przepis art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. • W wyniku wydania decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej zagospodarowania działki sąsiedniej może potencjalnie dojść do ograniczenia zakresu możliwości korzystania z normatywnie chronionych praw przysługujących właścicielowi, wynikających w szczególności z art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego. • O istnieniu tego interesu prawnego przesądza zasięg oddziaływania danej inwestycji na nieruchomości sąsiednie oraz stopień jej uciążliwości dla tych nieruchomości.
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
sprawozdawca
Grzegorz Antas
członek
Grzegorz Czerwiński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście nieruchomości sąsiednich, nawet niebezpośrednio sąsiadujących, oraz zakresu ochrony interesów prawnych właścicieli nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie inwestycja wielorodzinna o znacznym gabarycie może wpłynąć na nieruchomość sąsiednią. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny zasięgu oddziaływania inwestycji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą prawa do udziału w postępowaniu administracyjnym, co jest kluczowe dla wielu właścicieli nieruchomości. Pokazuje, że nawet niewielka odległość od inwestycji może rodzić prawa.
“Czy sąsiad twojej nieruchomości ma prawo głosu w sprawie warunków zabudowy? NSA wyjaśnia!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.