II OSK 1414/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że interpretacja pojęcia "należytego stanu estetycznego" przez organ odwoławczy była dowolna i nie uwzględniała naprawczego charakteru postępowania naprawczego.
Sprawa dotyczyła samowolnego zamurowania otworu okiennego w lokalu mieszkalnym. Organy nadzoru budowlanego nakazały przywrócenie stanu poprzedniego, powołując się na naruszenie estetyki budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję, uznając błędną wykładnię przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu, podkreślając, że interpretacja stanu estetycznego musi uwzględniać ustalenia faktyczne i charakter postępowania naprawczego.
Sprawa wywodzi się z samowolnych robót budowlanych polegających na zamurowaniu otworu okiennego w lokalu mieszkalnym, wykonanych przez K. i J. K. bez wymaganego pozwolenia. Organy nadzoru budowlanego kolejno nakazywały wykonanie robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego lub zgodnego z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że organ ten błędnie zinterpretował pojęcie "należytego stanu estetycznego" (art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego) i niewłaściwie zastosował przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zamiast art. 51 ust. 1 pkt 2. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że interpretacja stanu estetycznego powinna uwzględniać reguły interpretacyjne prawa i naprawczy charakter postępowania, a także poczynione ustalenia faktyczne. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając stanowisko WSA. Sąd NSA uznał, że interpretacja organu odwoławczego podważała funkcjonowanie postępowania naprawczego i że sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował przepisy art. 5 ust. 2 i art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, nie naruszając przy tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nakazanie przywrócenia stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego jest dopuszczalne, jeśli roboty budowlane naruszają prawo, w tym przepis art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego dotyczący stanu estetycznego, nawet jeśli nie naruszają norm technicznych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że interpretacja pojęcia "należytego stanu estetycznego" przez organ odwoławczy była dowolna i nie uwzględniała reguł interpretacyjnych oraz naprawczego charakteru postępowania. Błędna wykładnia przepisu art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego przez organ odwoławczy doprowadziła do niewłaściwego zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji przez WSA z uwagi na istotny wpływ naruszenia prawa materialnego na wynik sprawy.
P.b. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepis dotyczący obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym. Sąd uznał, że interpretacja tego przepisu przez organ odwoławczy była wadliwa.
P.b. art. 51 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Sąd uznał, że organ odwoławczy błędnie zastosował ten przepis, a właściwym mógł być pkt 2, jednakże z uwagi na naruszenie art. 5 ust. 2, konieczne było uchylenie decyzji.
Pomocnicze
P.b. art. 51 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do nakazania wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. WSA wskazał, że organ odwoławczy wadliwie uznał, iż ten przepis nie ma zastosowania.
P.b. art. 29 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Wspomniany w kontekście robót budowlanych nieobjętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia decyzji organu I instancji przez organ II instancji.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 57 § ust. 2
Wspomniane w kontekście zgodności wykonanych robót z przepisami techniczno-budowlanymi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa interpretacja pojęcia "należytego stanu estetycznego" przez organ odwoławczy. Brak uwzględnienia naprawczego charakteru postępowania przy wykładni przepisów. Niewłaściwe zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez organ odwoławczy.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna organu, która kwestionowała wykładnię przepisów przez WSA i NSA.
Godne uwagi sformułowania
interpretacja pojęcia "należytego stanu estetycznego" winna być uznana za dowolną naprawczy charakter postępowania stan estetyczny obiektu należy rozumieć jako "obowiązek nieingerowania w pierwotny podział architektoniczny budynku, istniejący wygląd zewnętrzny budynku, który został określony w projekcie budowlanym i zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę" - ocena tej tezy przez Sąd zaakceptowanie istniejącego stanu byłoby precedensem dającym możliwość legalizacji dowolnych zmian w elewacji
Skład orzekający
Roman Hauser
przewodniczący
Maria Czapska - Górnikiewicz
sprawozdawca
Jolanta Augustyniak - Pęczkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"należytego stanu estetycznego\" w kontekście Prawa budowlanego i postępowań naprawczych, a także zasady wykładni przepisów administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowolnych robót budowlanych polegających na zamurowaniu okna, ale zasady interpretacyjne mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między formalnymi wymogami prawa budowlanego a praktyką samowolnych zmian w budynkach, a także podkreśla znaczenie prawidłowej wykładni przepisów przez sądy.
“Czy zamurowanie okna to już naruszenie estetyki budynku? NSA wyjaśnia granice prawa budowlanego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1414/09 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2010-09-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2009-08-25 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jolanta Augustyniak - Pęczkowska Maria Czapska - Górnikiewicz /sprawozdawca/ Roman Hauser /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Łd 251/09 - Wyrok WSA w Łodzi z 2009-05-20 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 5 ust. 2, art. 51 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) sędzia del. WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 21 września 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 maja 2009 r. sygn. akt II SA/Łd 251/09 w sprawie ze skargi K. K. i J. K. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazania wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie II OSK 1414 / 09 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 20 maja 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie ze skargi J. K. i K. K. uchylił zaskarżoną decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] stycznia 2009 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] września 2008 r. w przedmiocie nakazania wykonania robót budowlanych. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi na skutek interwencji Administracji Nieruchomościami [...] w L. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zamurowania otworu okiennego w lokalu mieszkalnym nr [...], usytuowanym w wielorodzinnym budynku mieszkalnym położonym przy ul. [...] w L. Podczas czynności kontrolnych organ I instancji ustalił, że K. i J. K. wykonali w czerwcu 2000 r. w zajmowanym lokalu nr [...] roboty budowlane, polegające na rozbiórce okna drewnianego i zamurowaniu otworu okiennego cegłą pełną wraz z obustronnym otynkowaniem. Przedmiotowe roboty wykonano samowolnie bez zgody odpowiedniego organu. Postanowieniem z dnia 16 maja 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 sierpnia 2006 r. dwóch egzemplarzy orzeczenia technicznego, stwierdzającego prawidłowość wykonanych robót budowlanych i ich wpływ na stan bezpieczeństwa konstrukcji budynku, opracowanego przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia, z jednoznacznym określeniem sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Po przedłożeniu wymaganego orzeczenia technicznego, organ I instancji decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nakazał skarżącym wykonanie robót budowlanych, polegających na doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego poprzez odtworzenie zamurowanego otworu okiennego w przedmiotowym lokalu mieszkalnym. Po rozpatrzeniu odwołania K. i J. K., decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi decyzją z dnia [...] września 2008 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym) nakazał K. i J. K. wykonanie robót budowlanych w celu ich doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, polegających na odtworzeniu pierwotnych wymiarów zamurowanego otworu okiennego w pokoju małym (od strony ul. [...]) w lokalu mieszkalnym nr [...], usytuowanym w wielorodzinnym budynku mieszkalnym przy ul. [...] w L., w terminie do dnia 30 listopada 2008 r. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli K. i J. K. wskazując, iż wydana decyzja jest sprzeczna z pismem organu I instancji z dnia 23 lipca 2007 r., w którym organ stwierdził, że wykonane roboty budowlane zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i nie mają wpływu na stan bezpieczeństwa budynku. Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nałożył na K. i J. K. obowiązek doprowadzenia części obiektu budowlanego wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w L., do stanu poprzedniego poprzez wykonanie robót budowlanych, polegających na odtworzeniu otworu okiennego o wymiarach 0,75 m x 2,25 m w pokoju małym (od strony ul. [...]) w lokalu mieszkalnym nr [...] na drugim piętrze tego budynku. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zamurowanie otworu okiennego wymagało uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem roboty budowlane stanowiły przebudowę, a więc kategorię nieobjętą art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego. Następnie wskazując na treść obowiązków organu z art. 50 i art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, organ II instancji zauważył, iż stan rzeczy ujawniony w niniejszej sprawie w następstwie wykonania samowolnych robót budowlanych nie jest niezgodny z przepisami normującymi warunki techniczno- budowlane, w tym przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.- zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.). W szczególności wykonane roboty nie naruszają unormowania zawartego w przepisie § 57 ust. 2 tego rozporządzenia. W tym stanie faktycznym i prawnym nie znajdował dostatecznych podstaw, nałożony przez organ I instancji, obowiązek doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy, wskazał na treść art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego i podkreślił konieczność zachowania należytego stanu estetycznego przez zrealizowane obiekty budowlane. Zdaniem organu II instancji zasadnie wskazano w skarżonej decyzji, że "zaakceptowanie istniejącego stanu byłoby precedensem dającym możliwość legalizacji dowolnych zmian w elewacji" wielorodzinnych budynków mieszkalnych. Decyzja o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku określała ściśle jego formę architektoniczną, w tym również podział, wielkość i ilość okien. Natomiast wszelkie działania zmieniające tą pierwotną formę mogą być dokonywane wyłącznie po uzyskaniu zgody właściwego organu administracji architektoniczno- budowlanej, która jest wydawana w oparciu o odpowiedni projekt architektoniczny uwzględniający całość elewacji, wygląd zewnętrzny budynku, jak również najbliższe otoczenie, sąsiednią zabudowę, czy też właściwymi uzgodnieniami lub opiniami organów właściwych do spraw ładu architektonicznego i przestrzennego. W ocenie organu wykonane przez K. i J. K. roboty budowlane, naruszają stan estetyczny. W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji wadliwie nałożył obowiązek doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, na podstawie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2, bowiem w sprawie zastosowanie winien mieć przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Stosownie, zatem do treści przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego orzekł o nałożeniu obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli K. i J. K., zarzucając jej sprzeczność z prawem i nie uwzględnienie istotnych dla całej sprawy faktów, w szczególności z wcześniej wydanym orzeczeniem dotyczącym prawidłowości wykonanych robót budowlanych i ich wpływu na stan bezpieczeństwa konstrukcji budynku z dnia 23 lipca 2007 r., stwierdzającego wykonanie obowiązków określonych postanowieniem organu I instancji z dnia 16 maja 2006 r. Kwestionowana decyzja, zdaniem skarżących jest nadto niezgodna z art. 51 ust 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego i zaprzecza wcześniej wydanej decyzji o prawidłowości wykonanych prac budowlanych zgodnie z Polskimi Normami oraz przepisem § 57 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Powołanie się natomiast przez organ odwoławczy na art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego w szczególności w zakresie utrzymywania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym jest zdaniem skarżących czystą frazeologią, nie mającą nic wspólnego z rzetelną oceną sytuacji. W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wskazując na treść art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, Sąd podkreślił, iż spór pomiędzy organami obu instancji sprowadza się w istocie do tego, który z tych przepisów winien być podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, jeśli roboty budowlane wykonane przez skarżących w sposób nielegalny, a więc bez stosownego pozwolenia bądź zgłoszenia, odpowiadają aktualnie obowiązującemu prawu budowlanemu, w tym normom techniczno- budowlanym określonym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, bowiem gdyby przyjąć, że wykonane nielegalnie roboty budowlane zgodne są z przepisami budowlanymi, w tym z normami technicznymi, to nie można nakazywać skarżącym wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Przy przyjęciu, iż prawidłowa jest konkluzja organu odwoławczego o zgodności wykonanych przez skarżących robót budowlanych z przepisami prawa, to rzeczywiście podstawą rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie może być przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W takiej sytuacji organ odwoławczy mógł dojść do przeświadczenia, iż podstawą rozstrzygnięcia niniejszej sprawy winien być przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy, który stanowi podstawę do nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Organ odwoławczy popełnił jednak zdaniem Sądu błąd w przeprowadzonym rozumowaniu skoro wskazał, iż wykonane nielegalnie roboty budowlane naruszają przepis art. 5 ust. 2 ustawy. Jeśli bowiem, jak chce tego organ odwoławczy, wskutek wykonanych nielegalnie prac budowlanych przedmiotowy obiekt znajduje się w nienależytym stanie estetycznym, to wykonane roboty budowlane naruszają prawo, a tym samym winna istnieć konieczność doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Tak więc, to przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego jawi się raczej jako podstawą działania organów w niniejszej sprawie. Następnie Sąd pierwszej instancji wskazał, iż organ odwoławczy w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego dopatrzył się naruszenia przez skarżących normy prawnej poprzez nielegalne wykonanie robót budowlanych. Nie wszystkie elementy przeprowadzonej przez organ odwoławczy interpretacji pojęcia "należyty stan estetyczny" Sąd podzielił. Nie można było w ocenie Sądu zaakceptować tezy, iż stan estetyczny obiektu należy rozumieć jako "obowiązek nieingerowania w pierwotny podział architektoniczny budynku, istniejący wygląd zewnętrzny budynku, który został określony w projekcie budowlanym i zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę". Taka teza wskazywałaby, że nawet próby ulepszenia estetyki obiektu budowlanego naruszałyby "należyty stan estetyczny" istniejącego już obiektu, a tym samym wszelkie dobudowy, przebudowy czy nadbudowy musiałby pozostawać w sprzeczności z należytym stanem estetycznym obiektu i godzić w przepis art. 5 ust. 2 ustawy. Zdaniem Sądu również trudno było zaakceptować pogląd, że wszelkie zmiany "elewacji budynku, które kolidowałby na przykład z formą architektoniczną, podziałem, czy kolorystyką tego samego, jak i sąsiadujących budynków są naruszeniem tego przepisu". Skoro w prawie polskim brak jest regulacji, które nakazywałyby wznosić sąsiednie budynki o nie kolidującej z sobą formie architektonicznej, o identycznym podziale lub kolorystyce, to sposób interpretacji pojęcia "należyty stan estetyczny" zaprezentowany przez organ odwoławczy możliwy byłby do obrony. Skoro jednak takich regulacji nie ma, a ustawodawca posługuje się jedynie pojęciem kontynuacji cech i funkcji istniejącej już zabudowy sąsiedniej, to zastosowana w niniejszej sprawie interpretacja pojęcia "należyty stan estetyczny" winna być w ocenie Sądu uznana za dowolną. Wykładnia taka byłaby możliwa do akceptacji, gdyby odwołując się do kryterium systemowego bądź funkcjonalnego, uwzględniała aktualnie obowiązujące prawo, choćby w zakresie kształtowania nowej zabudowy w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nic takiego w niniejszej sprawie nie miało jednak miejsca, a organ w dokonanej wykładni zupełnie pominął owe kryteria interpretacyjne, ograniczając się wyłącznie do takich wskazań, które nie mają wiele wspólnego z wykładnią przepisu prawa, słusznie uważane są przez skarżących za frazeologię. Wskazując na powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) uchylił zaskarżoną decyzję uznając, iż nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie norm art. 5 ust. 2 i art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, miało istotny wpływ na wydaną decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy nadzoru budowlanego zdaniem Sądu winny dokonać interpretacji przepisu art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego w zakresie pojęcia "należyty stan estetyczny" w uwzględnieniem znanych nauce prawa reguł interpretacyjnych, w szczególności reguł systemowych i funkcjonalnych. Wyniki przeprowadzonej wykładni winny uwzględniać naprawczy charakter postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie, a zatem w sposób szczególny winny odnosić się do poczynionych w toku niniejszego postępowania ustaleń faktycznych, wskazujących tak na stan estetyczny obiektu, w którym wykonano nielegalne roboty budowlane, jak i ewentualnie stan estetyczny innych, sąsiednich obiektów budowlanych. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie: 1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie; 2. przepisów prawa materialnego tj. art. 5 ust. 2 i art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Wskazując na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy od ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ odwoławczy podniósł, iż wykonanie robót budowlanych polegających na usunięciu okien i zamurowaniu otworów okiennych wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wskazując na treść art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, organ podkreślił, że do warunków zawartych w tym przepisie zalicza się również obowiązek utrzymywania obiektu we właściwym stanie estetycznym, przez który należy rozumieć przede wszystkim obowiązek nie ingerowania w pierwotny podział architektoniczny budynku, istniejący wygląd zewnętrzny budynku, który został określony w projekcie budowlanym i został zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę. Zmiany elewacji budynku, kolidujące z formą architektoniczną, podziałem, kolorystyką budynku, czy sąsiadującym z nim budynków prowadzą już do naruszenia art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Mając na uwadze, że decyzja o pozwoleniu na budowę określa formę architektoniczną budynku w tym również podział i wielkość okien, wszelkie działania zmieniające pierwotną formę bezwzględnie muszą być dokonywane wyłącznie po uzyskaniu zgody organu administracji architektoniczno- budowlanej, która wydawana jest w formie decyzji o pozwoleniu na budowę w oparciu o odpowiedni projekt architektoniczny, uwzględniający całość elewacji, wygląd zewnętrzny, ład architektoniczny, jak również najbliższe otoczenie. Samowolne wykonanie robót budowlanych, naruszających wygląd zewnętrzny elewacji budynku, jego formę architektoniczną, a następnie ich zalegalizowanie nie może prowadzić do obejścia Prawa budowlanego. Zalegalizowanie robót budowlanych polegających na zamurowaniu okna naruszałoby stan estetyczny budynku i tym samym prowadziłoby do naruszenia art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Przestrzeganie warunków określonych w przytoczonym przepisie, w szczególności w odniesieniu do budynku mieszkalnego wielorodzinnego, jakim jest blok mieszkalny, wiąże się z nieingerowaniem w konstrukcję obiektu, w podział architektoniczny budynku, w istniejący wygląd, w gabaryty poszczególnych jego elementów takich jak m.in. balkony czy okna, jeśli ingerencja prowadzi do kolizji z formą architektoniczną, podziałem architektonicznym, czy kolorystyką obiektu w porównaniu do otaczających budynków. W przypadku tego rodzaju budynków każda indywidualna zmiana w wyglądzie zewnętrznym, w podziale architektonicznym jednego z lokali wchodzących w skład całego budynku odbija się na jego wyglądzie oraz zaburza równowagę wyznaczoną projektem architektonicznym, zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Nadto organ podniósł, że zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a uchybienie organu polegające na odmiennym aniżeli Sąd zdefiniowaniu pojęcia "należyty stan estetyczny" nie ma w niniejszej sprawie wpływu na wynik sprawy. Odpowiedź na skargę kasacyjną wnieśli K. i J. K., wnosząc o jej oddalenie i podzielając stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera takich podstaw, które pozwalałyby na jej uwzględnienie. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami kasacji. Związanie granicami skargi oznacza zaś związanie podstawami zaskarżenia przedstawionymi w skardze kasacyjnej. Oceniając w powyższych granicach wniesioną skargę kasacyjną stwierdzić trzeba, iż chybiony jest zarzut naruszenia "przepisów prawa materialnego tj. art. 5 ust. 2 i art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie". Stwierdzić trzeba, iż przytoczona we wniesionej kasacji interpretacja art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego odnosząca się do pojęcia "należytego stanu estetycznego" podważa funkcjonowanie w obrocie prawnym postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, iż dokonana przez organ odwoławczy interpretacja pojęcia "należytego stanu estetycznego" winna przede wszystkim przy uwzględnieniu reguł interpretacyjnych prawa i przy uwzględnieniu naprawczego charakteru prowadzonego postępowania odnosić się do poczynionych w konkretnej sprawie ustaleń faktycznych, wskazujących na stan estetyczny obiektu, w którym wykonano roboty budowlane, jak i ewentualnie nawiązywać do stanu estetycznego sąsiednich obiektów budowlanych. Dopiero, bowiem tak ustalony stan faktyczny pozwoli organowi na przejście do procesu subsumcji i w efekcie określenia, czy art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, a w konsekwencji również czy art. 51 ust. 1 tej ustawy, znajdą i w jakim zakresie zastosowanie w sprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podjął wprawdzie próbę zdefiniowania pojęcia "należytego stanu estetycznego" (art. 5 ust. 2), co jednak w sytuacji braku należytego ustalenia stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, nie mogło prowadzić do zakwestionowania dokonanej przez Sąd pierwszej instancji oceny. Zwrócić również należało uwagę, iż sam organ w uzasadnieniu skargi kasacyjnej dostrzegł między innymi konieczność porównania przedmiotowego obiektu budowlanego z otaczającymi go budynkami, czemu jednak sam uchybił w przeprowadzonym postępowaniu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji w sposób prawidłowy dokonał wykładni art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy i wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej nie naruszył tych norm prawnych. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji nie naruszył także art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., bowiem prawidłowo przyjął, że kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja naruszała normy prawa materialnego w tymże wyroku wskazane, a wobec tego Sąd nie mógł orzec inaczej, jak tylko uchylając ją na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., a więc w żadnym wypadku nie naruszył także tego przepisu. Z przedstawionych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 p.p.s.a. podlega oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI