II OSK 1411/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-11-23
NSAnieruchomościŚredniansa
zagospodarowanie przestrzenneplanowanie przestrzenneprawo własnościuchwała rady gminyskarga kasacyjnaNSAnieruchomości

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że przepisy dotyczące zamiany nieruchomości lub jej wykupu nie miały zastosowania na etapie rozpatrywania zarzutów do projektu planu.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. W. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił jej skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Gliwicach odrzucającą zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca kwestionowała przeznaczenie jej gruntów pod zabudowę mieszkaniową i rolne oraz przebieg drogi, domagając się zamiany nieruchomości. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że przepisy o wykupie lub zamianie nieruchomości (art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) mają zastosowanie dopiero po uchwaleniu planu, a nie na etapie rozpatrywania zarzutów do projektu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wcześniej oddalił skargę skarżącej na uchwałę Rady Miejskiej w Gliwicach. Uchwała ta odrzuciła zarzuty zgłoszone do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca nie zgadzała się z przeznaczeniem jej działek pod zabudowę mieszkaniową i rolne oraz z przebiegiem planowanej drogi, która miała znacząco zmniejszyć powierzchnię działki. Domagała się uwzględnienia jej zarzutów, w tym przyznania nieruchomości zamiennej. Sąd Wojewódzki uznał uchwałę Rady Miejskiej za zgodną z prawem, wskazując, że obowiązek uwzględnienia zarzutu istnieje tylko w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego, a przepisy nie przewidują roszczenia o nadanie gruntom określonego przeznaczenia planistycznego na etapie sporządzania planu. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu Wojewódzkiego. Sąd podkreślił, że art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczący wykupu lub zamiany nieruchomości, ma zastosowanie dopiero po uchwaleniu planu, a nie na etapie rozpatrywania zarzutów do projektu. Ponadto, NSA zwrócił uwagę, że skarga kasacyjna nie powołała konkretnych przepisów postępowania, które miałyby zostać naruszone, co czyniło te zarzuty bezzasadnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te mają zastosowanie dopiero po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmianie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że możliwość wykupu lub zamiany nieruchomości przewidziana w art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jest ograniczona do etapu po uchwaleniu planu, a nie na etapie rozpatrywania zarzutów do projektu planu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

u.z.p. art. 36

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis ten przewiduje możliwość wykupienia nieruchomości lub jej części albo zamiany na inną, jeśli korzystanie z niej w dotychczasowy sposób stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone, jednakże możliwość taka została przewidziana dopiero po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo po jego zmianie.

Pomocnicze

PPSA art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i jest związany granicami tej skargi, co oznacza, że bada naruszenie tylko tych przepisów, które zostały wyraźnie wymienione w skardze kasacyjnej, z wyjątkiem nieważności postępowania.

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie miały zastosowania na etapie rozpatrywania zarzutów do projektu planu. Skarga kasacyjna nie powołała konkretnych przepisów postępowania, które miałyby zostać naruszone, co czyni zarzuty w tym zakresie bezzasadnymi.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przez Sąd Wojewódzki. Naruszenie przepisów postępowania dotyczących uprawnień strony w zakresie konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności.

Godne uwagi sformułowania

nie mogły być pozytywnie rozpoznane i uwzględnione na etapie rozpatrywania zarzutów do planu żądania skarżącej, dotyczące przyznania jej nieruchomości zamiennej, te kwestie, wiążą się już bowiem ze skutkami uchwalenia planu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej - jest bowiem związany granicami tej skargi.

Skład orzekający

Barbara Gorczycka -Muszyńska

sędzia

Eugeniusz Mzyk

przewodniczący sprawozdawca

Zygmunt Niewiadomski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących momentu stosowania art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz zakresu badania skargi kasacyjnej przez NSA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z etapem procedury planistycznej i wymogami formalnymi skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między etapami procedury planistycznej a możliwościami dochodzenia roszczeń przez właścicieli, a także podkreśla formalne wymogi skargi kasacyjnej.

Kiedy można żądać zamiany nieruchomości w procesie planistycznym? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1411/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-11-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Gorczycka -Muszyńska
Eugeniusz Mzyk /przewodniczący sprawozdawca/
Zygmunt Niewiadomski
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II SA/Gl 158/04 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-07-29
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 415
art. 36
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Eugeniusz Mzyk (spr) Sędziowie Barbara Gorczycka - Muszyńska Zygmunt Niewiadomski Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Gl 158/04 w sprawie ze skargi M. W. na uchwałę Rady Miejskiej w Gliwicach z dnia 29 stycznia 2004 r. nr XVI/399/2004 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 29 lipca 2005 r., sygn. akt II SA/Gl 158/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach., oddalił skargę M. W. wniesioną na uchwałę rady Miejskiej W Gliwicach nr XVI/399/2004, z dnia 29 stycznia 2004 r., w przedmiocie odrzucenia zarzutów zgłoszonych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu wyroku Sąd Wojewódzki przytoczył bezsporne w sprawie okoliczności, a mianowicie, że Rada Miejska w Gliwicach w dniu 31 maja 2001 r. podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który został wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 1 września do 23 września 2003 r. Właścicielka działek nr [...] położonych w rejonie ulicy T. obręb O. - M. W. zgłosiła zarzuty do projektu planu. W zarzutach podniosła, iż nie zgadza się na przeznaczenie jej gruntów jedynie w części pod zabudowę mieszkaniową, wnioskując o przeznaczenie pod zabudowę również działek przeznaczonych w projekcie na cele rolne. Ponadto przez cześć jej działki ma przebiegać droga, co dodatkowo pomniejszy teren pod zabudowę. Prezydent Miasta Gliwice odmówił uwzględnienia zarzutów zaś Rada Miejska zaskarżoną uchwałą nr XVI/399/2004 z dnia 29 stycznia 2004 r. odrzuciła zarzuty.
W ocenie Sądu Wojewódzkiego zaskarżona uchwała z dnia 29 stycznia 2004 roku jest zgodna z prawem, gdyż obowiązek uwzględnienia zarzutu istnieje tylko wówczas, kiedy naruszenie interesu prawnego wnoszącego zarzut związane jest z jednoczesnym naruszeniem przepisów prawa materialnego. W warunkach sprawy nie doszło do zmiany przeznaczenie planistycznego działek skarżącej i pozostaną one w dotychczasowym sposobie użytkowania. Przepisy prawa nie przewidują przyznania właścicielom gruntów roszczenia o nadanie ich gruntom stosownego przeznaczenia planistycznego, a właśnie do tego zmierzały zarzuty M. W. Jeśli chodzi o zakres ingerencji projektu planu w prawo własności skarżącej, przy planowaniu drogi, został on zminimalizowany, gdyż wytyczona została po śladzie istniejącej już drogi gruntowej i tylko nieznacznie wchodzi na teren działki skarżącej swoimi liniami granicznymi. Nie mogły być również pozytywnie rozpatrzone żądania skarżącej, dotyczące przyznania jej nieruchomości zamiennej, gdyż te kwestie wiążą się już ze skutkami uchwalenia planu. Wszystkie te względy, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, przemawiają za oddaleniem skargi.
Od powyższego wyroku z dnia 29 lipca 2005 r. skargę kasacyjna wniosła M. W., podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego i procesowego. Według twierdzeń skargi kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, gdyż przepis ten nie był przedmiotem głębszych rozważań Sądu, co miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Poza tym naruszone zostały przepisy postępowania dotyczące uprawnień strony w zakresie konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności. Wnosząca skargę kasacyjną twierdzi przy tym, że działka nr [...] jest przecięta drogą gruntowa (polną), więc zamiana jej na drogę lokalną spowoduje, iż przestanie funkcjonować ona jako działka zdolna do przejęcia funkcji mieszkaniowo- usługowej, gdyż jej powierzchnia zostanie zmniejszona o 50%. W związku z tym, według wywodów wnoszącej skargę kasacyjną, powinna otrzymać sąsiednią i przylegającą działkę, stanowiąca własność Gminy Gliwice. Takie rozwiązanie nie naruszyłoby interesu prawnego osób fizycznych jako właścicieli. Z kolei działka nr. [...] tylko w części może się nadawać do zagospodarowania jako działka budowlana, gdyż wyznaczniki rozbudowy dzielnicy W. tj. ciągi wodne i elektryczne, ograniczają tę możliwość. W konkluzji w skardze kasacyjnej zgłoszony został wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych postaw zaskarżenia.
Przede wszystkim chybiony jest zarzut naruszenia przepisu art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U z 1999 r. Nr 15 poz. 139, ze zm./. Wprawdzie rację ma wnosząca skargę kasacyjną, że powołany przepis przewiduje m. in. możliwość wykupienia nieruchomości lub jej części albo zamiany na inną jeśli korzystanie z nieruchomości lub jej części, w dotychczasowy sposób, stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, jednakże możliwość taka została przewidziana dopiero po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo po jego zmianie.
Oznacza to, że unormowanie z art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie miało i nie mogło mieć zastosowania w niniejszej sprawie przy rozpatrywaniu skargi na uchwałę w sprawie odrzucenia zarzutów dot. projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z oczywistych zatem względów nie mogło dojść do naruszenia omawianego przepisu przez Sąd Wojewódzki, który go nie stosował. Uszło przy tym uwadze wnoszącej skargę kasacyjną najzupełniej trafne stwierdzenie, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że "nie mogły być pozytywnie rozpoznane i uwzględnione na etapie rozpatrywania zarzutów do planu żądania skarżącej, dotyczące przyznania jej nieruchomości zamiennej, te kwestie, wiążą się już bowiem ze skutkami uchwalenia planu". Podniesiony zatem w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jest bezzasadny.
Nie mogły również odnieść zamierzonego skutku zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia : "przepisów postępowania dotyczących uprawnień Strony w zakresie konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności". Na poparcie tak sformułowanego zarzutu w skardze kasacyjnej nie został powołany jakikolwiek przepis prawa a to oznacza, że zarzut naruszenia przepisów postępowania jest bezzasadny. Należy bowiem przypomnieć, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153 poz. 1270 ze zm./ Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej - jest bowiem związany granicami tej skargi. Oznacza to m. in., że jeżeli strona wnosząca skargę kasacyjną wskaże przepis prawa materialnego lub procesowego, który jej zdaniem został naruszony to Naczelny Sąd Administracyjny nie bada czy Sąd Wojewódzki naruszył również inne przepisy a tym bardziej nie bada naruszenia przepisów nie powołanych w skardze kasacyjnej. Rozpoznając bowiem skargę kasacyjną ocenie poddane jest naruszenie tylko tych przepisów, które zostały wyraźnie wymienione w skardze kasacyjnej (por. postanowienie SN z dnia 26 września 2000 r., IV CKN 1518/00, OSNC 2001/3/39). Poza tym Naczelny Sąd Administracyjny bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która w sprawie nie zachodzi. Skoro zatem skarga kasacyjna nie wymienia jakiegokolwiek przepisu prawa procesowego, które miałyby być naruszone przez Sąd Wojewódzki, zarzuty naruszenia przepisów procesowych uznać należy za dowolne.
W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się nieuzasadnione Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 powoływanej już ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI