Orzeczenie · 2025-07-29

II OSK 1409/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-29
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanepozwolenie na budowęstwierdzenie nieważnościterminprzedawnienieNSAskarga kasacyjnapostępowanie administracyjneorgan nadzoru budowlanego

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę wydanego przez Prezydenta Miasta Bielska-Białej w 2016 r. WSA uznał, że mimo wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności przed wejściem w życie nowelizacji Prawa budowlanego (wprowadzającej 5-letni termin do stwierdzenia nieważności), przepis ten ma zastosowanie, ponieważ od doręczenia pozwolenia na budowę upłynęło już ponad 5 lat. NSA podzielił tę argumentację, oddalając skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że decyzja Prezydenta Miasta Bielska-Białej z 2016 r. została doręczona inwestorowi w styczniu 2017 r., a zatem w grudniu 2022 r., kiedy GINB wydał swoją decyzję, upłynęło prawie sześć lat. W związku z tym, zgodnie z art. 37b ust. 1 Prawa budowlanego, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, a jedynie do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa zgodnie z art. 37b ust. 2 P.b. NSA odrzucił argumenty skargi kasacyjnej dotyczące przepisów intertemporalnych, wskazując, że art. 37b P.b. ma zastosowanie do wszystkich decyzji o pozwoleniu na budowę, niezależnie od daty ich wydania i wszczęcia postępowania, o ile upłynął wskazany termin.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów intertemporalnych Prawa budowlanego dotyczących terminu do stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę oraz zakresu stosowania art. 37b P.b.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją Prawa budowlanego i terminami stwierdzenia nieważności decyzji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy art. 37b Prawa budowlanego, wprowadzający 5-letni termin do stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, ma zastosowanie do spraw o stwierdzenie nieważności wszczętych przed dniem wejścia w życie tej nowelizacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 37b Prawa budowlanego ma zastosowanie do spraw o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, niezależnie od daty wydania decyzji i wszczęcia postępowania, o ile od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepis art. 37b Prawa budowlanego ma zastosowanie do wszystkich decyzji o pozwoleniu na budowę, nawet jeśli postępowanie o stwierdzenie nieważności zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji. Kluczowe jest upływ 5-letniego terminu od doręczenia lub ogłoszenia decyzji. Przepisy intertemporalne nie wyłączają stosowania tego przepisu do postępowań o stwierdzenie nieważności.

Czy organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, ponieważ ma obowiązek ponownie rozpoznać sprawę.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że organ odwoławczy nie ogranicza się do oceny decyzji organu I instancji na dzień jej wydania, lecz ma obowiązek ponownie rozpoznać sprawę, uwzględniając zmiany stanu prawnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (8)

Główne

P.b. art. 37b § 1

Prawo budowlane

Nie stwierdza się nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło 5 lat.

P.b. art. 37b § 2

Prawo budowlane

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, przepis art. 158 § 2 k.p.a. stosuje się odpowiednio.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 25

Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 27 § 1

Przepisy przejściowe noweli z 13.02.2020 r. nie rozstrzygnęły, czy art. 37b Pr.bud. ma zastosowanie w przypadku postępowań w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, które nie zostały zakończone przed 19.09.2021 r.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 158 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Jeżeli nie można stwierdzić nieważności decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 156 § 2, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie stwierdził nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonej decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 37b Prawa budowlanego do spraw wszczętych przed jego wejściem w życie, jeśli upłynął 5-letni termin od doręczenia pozwolenia na budowę. • Obowiązek organu odwoławczego uwzględnienia zmian stanu prawnego po wydaniu decyzji przez organ I instancji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skargi kasacyjnej, że art. 37b P.b. nie ma zastosowania do spraw wszczętych przed wejściem w życie nowelizacji, ze względu na przepisy intertemporalne. • Argumentacja, że WSA błędnie zastosował art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 158 § 2 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

nie stwierdza się nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło 5 lat • organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu faktycznego oraz prawnego jakie zaistniały po wydaniu decyzji przez organ I instancji • przepis art. 37b P.b. ma zastosowanie również do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej.

Skład orzekający

Robert Sawuła

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Mirosław Gdesz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych Prawa budowlanego dotyczących terminu do stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę oraz zakresu stosowania art. 37b P.b."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją Prawa budowlanego i terminami stwierdzenia nieważności decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia stabilności decyzji budowlanych i interpretacji przepisów przejściowych, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i inwestorów.

5 lat na podważenie pozwolenia na budowę? NSA wyjaśnia kluczowe przepisy przejściowe.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst