II OSK 1390/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą warunków zabudowy, uznając, że choć linia zabudowy mogła być wyznaczona inaczej, to wysokość planowanej zabudowy nie spełniała wymogów dobrego sąsiedztwa.
Skarga kasacyjna dotyczyła odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej. Zarzuty dotyczyły naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w szczególności w zakresie wyznaczenia linii zabudowy oraz wysokości planowanej zabudowy. Sąd uznał, że choć analiza urbanistyczna mogła błędnie odrzucić możliwość wyznaczenia nowej linii zabudowy, to planowana wysokość zabudowy (17,7 m) przekraczała średnią wysokość w analizowanym obszarze (13,8 m) i nie spełniała wymogów dobrego sąsiedztwa, co skutkowało oddaleniem skargi.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. H. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję SKO odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując analizę urbanistyczną dotyczącą linii zabudowy i wysokości planowanej zabudowy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę, stwierdził, że choć zarzuty dotyczące linii zabudowy mogły być zasadne (analiza mogła błędnie odrzucić możliwość wyznaczenia nowej linii zabudowy na podstawie § 4 ust. 4 Rozporządzenia), to skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie z uwagi na niespełnienie warunku dobrego sąsiedztwa w zakresie wysokości zabudowy. Planowana wysokość 17,7 m była wyższa od średniej (13,8 m) i nie nawiązywała do wysokości najbliższych budynków, co naruszało wymogi ładu przestrzennego. W związku z tym, mimo częściowo błędnego uzasadnienia wyroku WSA, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, choć analiza mogła błędnie odrzucić możliwość wyznaczenia nowej linii zabudowy, to ostatecznie nie miało to wpływu na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zwrot 'wynika to z analizy' w § 4 ust. 4 Rozporządzenia należy interpretować funkcjonalnie, wymagając oceny danych z analizy przez organ i sąd. W realiach sprawy, odrzucenie możliwości wyznaczenia linii zabudowy na podstawie budynku po przeciwnej stronie ulicy było bezzasadne i godziło w prawo własności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (49)
Główne
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
Rozporządzenie art. 4 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich.
Rozporządzenie art. 4 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Dopuszcza się inne wyznaczenie obowiązującej linii nowej zabudowy, jeżeli wynika to z analizy urbanistycznej.
Rozporządzenie art. 7
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 8
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 140
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 3 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 134 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 79a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 7
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 2 § pkt 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 5
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 6
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 1 § ust. 1 in fine
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 75 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.p.z.p. art. 61 § ust. 7 pkt 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustawa o drogach publicznych art. 43
u.p.z.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Rozporządzenie art. 4 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 4 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 4 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 4 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 3 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 7 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 7 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 7
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Rozporządzenie art. 8
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
u.p.z.p. art. 1 § ust. 1 in fine
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Konstytucja RP art. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 75 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa ocena możliwości wyznaczenia nowej linii zabudowy na podstawie § 4 ust. 4 Rozporządzenia, z pominięciem budynku po przeciwnej stronie ulicy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania dotyczących kontroli decyzji, wyjaśnienia sprawy, analizy urbanistycznej, uzasadnienia decyzji organu odwoławczego oraz zasady dwuinstancyjności. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 61 u.p.z.p. i § 4 ust. 4 Rozporządzenia, prowadzącą do nadmiernego ograniczenia prawa własności. Niespełnienie warunku dobrego sąsiedztwa w zakresie wysokości planowanej zabudowy.
Godne uwagi sformułowania
zwrot 'wynika to z analizy' należy interpretować funkcjonalnie analiza stanowi bowiem dowód w sprawie, który organ ma obowiązek poddać ocenie i weryfikacji ten parametr urbanistyczny ma na celu nie tylko zapewnienie zachowania, określonych w przepisach odrębnych, minimalnych odległości planowanej zabudowy od zewnętrznej krawędzi jezdni Równie istotna jest funkcja linii zabudowy związana z realizacją wartości istotnych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym budynek przy ul. [...] nie może stanowić punktu odniesienia do wyznaczenia linii zabudowy brak było podstaw do odrzucenia a limine w analizie, jako uzasadnienia do wyznaczenia linii zabudowy na zasadzie § 4 ust. 4 Rozporządzenia, budynku przy ul. [...], zlokalizowanego właśnie po przeciwnej stronie ul. [...]. brak było podstaw do odrzucenia a limine w analizie, jako uzasadnienia do wyznaczenia linii zabudowy na zasadzie § 4 ust. 4 Rozporządzenia, budynku przy ul. [...], zlokalizowanego właśnie po przeciwnej stronie ul. [...]. przewidziana w § 7 ust. 4 Rozporządzenia możliwość wyznaczenia innych parametrów niż wartości średnie na danym obszarze analizowanym (§ 7 ust. 3 Rozporządzenia), obejmuje zarówno wyznaczenie niższej, jak i wyższej zabudowy, niż to wynika z wartości średnich, jeżeli tylko taki wniosek będzie racjonalnie uzasadniony w świetle wartości przewidzianych w art. 1 ust. 1 i 2 u.p.z.p.
Skład orzekający
Małgorzata Miron
przewodniczący
Andrzej Wawrzyniak
sędzia
Grzegorz Rząsa
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyznaczania linii zabudowy i wysokości zabudowy w decyzjach o warunkach zabudowy, zwłaszcza w kontekście analizy urbanistycznej i zasady dobrego sąsiedztwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2003 r. i specyficznej sytuacji urbanistycznej analizowanej działki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych aspektów planowania przestrzennego, takich jak linia i wysokość zabudowy, które mają bezpośredni wpływ na możliwość realizacji inwestycji i wygląd przestrzeni miejskiej. Pokazuje, jak sąd interpretuje przepisy w kontekście konkretnych warunków urbanistycznych.
“Czy linia zabudowy może być wyznaczona inaczej? NSA wyjaśnia zasady planowania przestrzennego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1390/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-11-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-06-23 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Wawrzyniak Grzegorz Rząsa /sprawozdawca/ Małgorzata Miron /przewodniczący/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Planowanie przestrzenne Sygn. powiązane VII SA/Wa 2018/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-01-26 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 503 art. 61 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.) Dz.U. 2003 nr 164 poz 1588 § 7 i 8 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak sędzia del. WSA Grzegorz Rząsa (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2018/21 w sprawie ze skargi B. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 20 lipca 2021 r. nr KOC/3329/Ar/21 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie 1. Wyrokiem z 26 stycznia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2018/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA w Warszawie") oddalił skargę B. H. (dalej: "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej: "SKO", "Kolegium") z 20 lipca 2021 r., nr KOC/3329/Ar/21. Decyzją tą utrzymano w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy Śródmieście m. st. Warszawy (dalej: "Zarząd Dzielnicy") z 18 maja 2021 r., nr 52/WZ/ŚRÓ/2021, którą odmówiono ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynków mieszkalnych wielorodzinnych z usługami, garażem podziemnym oraz niezbędną infrastrukturą techniczną i wjazdem, na działce nr [...] z obrębu [...] w W. 2. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył B. H., zaskarżając go w całości i zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 3 § 1 i art. 3 § 2 pkt 1 w zw. z art. 151 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 79a § 1 w zw. z art. 10 § 1 zw. z art. 7 i art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 140 w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli względem decyzji (utrzymującej w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy) polegające na: nierozpoznaniu sprawy co do istoty i utrzymaniu w mocy decyzji Kolegium, pomimo niedokładnego wyjaśnienia sprawy przez organ, a w konsekwencji utrzymanie w mocy wadliwych decyzji organów obu instancji, w której dowolnie i w rezultacie całkowicie błędnie przyjęto, iż parametry i wskaźniki inwestycji są niezgodne z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. z 2003 r., nr 164 poz. 1588, dalej: "Rozporządzenie"), ponieważ przeprowadzona analiza warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy z 26 marca 2021 roku (dalej: "analiza"), wykonana (zdaniem organu) zgodnie z Rozporządzeniem wykazała, że inwestycja nie spełnia wymogów określonych w § 4 i § 7 Rozporządzenia, gdyż: - deklarowana linia zabudowy nie odpowiada istniejącej linii zabudowy wzdłuż ulicy [...] (§ 4 Rozporządzenia), - wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej przekracza średnią wysokość z obszaru analizowanego (§ 7 Rozporządzenia), co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 503, dalej: "u.p.z.p."), polegającego na utrzymaniu decyzji SKO w mocy, podczas gdy WSA powinien uchylić ww. decyzję SKO oraz decyzję Zarządu Dzielnicy z uwagi na fakt, że: a) organ nie ustalił zgodnie z § 4 ust. 4 Rozporządzenia nowej linii zabudowy umożliwiającej stworzenie nowej pierzei, co powinien czynić w warunkach konkretnej sprawy, a więc powinien uwzględnić położenie nieruchomości oraz związane z prawem własności prawo do jej zabudowy; b) organy nie wzięły pod uwagę faktu zróżnicowania funkcji terenu i uwzględniły w analizie wysokość budynków różnego przeznaczenia, podczas gdy winny wziąć pod uwagę wysokość jedynie zabudowy mieszkalnej, która w wielu przypadkach znacznie przekracza wnioskowaną wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej (budynki mieszkalne osiedla S. mają wysokość od 15 m do 27 m, zaś budynki mieszkalne południowej pierzei ul. [...], [...], [...], [...] i [...] mają wysokość od 20 m do 33 m); c) SKO nie rozpoznało zgodnie z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 k.p.a. sprawy w zakresie parametrów określonych § 8 Rozporządzenia, czym naruszyło prawo skarżącego kasacyjnie do ponownego rozpoznania sprawy na skutek wniesionego odwołania w tym zakresie; 2. naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 1 ust. 2 pkt 7 w zw. z art. 61 u.p.z.p. w zw. z § 4 ust. 4 Rozporządzenia w zw. z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 z późn. zm., dalej: "k.c"), poprzez ich niewłaściwą wykładnię, w świetle której zdaniem WSA art. 61 u.p.z.p. może prowadzić do takiego ograniczenia prawa własności nieruchomości (art. 140 k.c.), które w rezultacie uniemożliwia zabudowę nieruchomości z uwagi na brak zmiany linii zabudowy, podczas gdy: art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. przewiduje tylko, aby zabudowa na działkach sąsiednich pozwalała na ustalenie linii zabudowy, przy czym nie wyklucza ustalenia nowej zabudowy (czego nie wyklucza również analiza obszaru), zwłaszcza w kontekście wniosku skarżącego kasacyjnie, który zamierza do realizacji inwestycji w obszarze śródmiejskim o funkcji mieszkalno-usługowej, a która to wykładnia prowadzi do nadmiernego i niczym nieuzasadnionego ograniczenia prawa do zabudowy nieruchomości wynikającego z art. 140 k.c. Na podstawie przywołanych zarzutów, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz rozpoznanie skargi poprzez uchylenie w całości decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji Zarządu Dzielnicy, z uwagi na fakt, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów niniejszego postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, wedle norm przepisanych. Jednocześnie, skarżący kasacyjnie oświadczył, że zrzeka się rozprawy. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. 3.2. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie nie występują, wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. 3.3. Dalej należy wskazać, że zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł w niniejszej sprawie zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i prowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko co do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu pierwszej instancji (por. np. wyrok NSA z 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt I GSK 2736/18 oraz wyrok NSA z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 1511/22 - CBOSA). 3.4. Skarga kasacyjna została oparta zarówno na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, jak i zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego. Analiza tych zarzutów prowadzi do wniosku, że skupiają się one na dwóch zagadnieniach. Otóż istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy legalności przyjęcia w analizie urbanistycznej z 26 marca 2021 r., że uwzględnienie wniosku inwestora nie jest możliwe z uwagi na niespełnienie warunku urbanistycznego dotyczącego kontynuacji linii zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z § 4 Rozporządzenia) oraz warunku architektonicznego dotyczącego wysokości planowanej zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w zw. § 7 i 8 Rozporządzenia). W realiach niniejszej sprawy zagadnienia te mają w istocie charakter zagadnień materialnoprawnych. Wspominana wyżej analiza urbanistyczna została bowiem sporządzona, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, z zachowaniem wymogów dotyczących gromadzenia i oceny materiału dowodowego, w tym art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. Oba sporne zagadnienia, tj. linia zabudowy oraz wysokość planowanej zabudowy, zostały rzetelnie i wnikliwie rozważone i wyjaśnione w analizie urbanistycznej (zob. s. 5 – 7 oraz s. 9 – 17 analizy). Zagadnienie to należy natomiast odróżnić od tego, czy poszczególne wnioski sformułowane przez autora analizy uwzględniają wartości istotne w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wskazane m. in. w art. 1 ust. 1 i 2 u.p.z.p. Pozostając przy zagadnieniach procesowych trzeba wskazać, że przedmiotowa analiza urbanistyczna stanowi załącznik do decyzji Zarządu Dzielnicy, a zatem stanowi jej integralną część, co determinuje w realiach niniejszej sprawy bezzasadność zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Jeżeli chodzi o uzasadnienie decyzji Kolegium, to istotnie jest ono lapidarne, ale odnosi się jednak do tych dwóch kluczowych dla sprawy parametrów urbanistycznych i architektonicznych. Bezzasadny jest też zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. (zasady dwuinstancyjności). Z zasady tej nie wynika w szczególności obowiązek ponownego przeprowadzenia przez organ odwoławczy dowodów, w oparciu o które organ pierwszej instancji dokonał ustaleń faktycznych (por. np. wyrok NSA z 6 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 3780/19 oraz wyrok NSA 1 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 2796/21 - CBOSA). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przypadku decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.), powielenie przez organ odwoławczy argumentacji przytoczonej przez organ I instancji, a nawet ograniczenie się przez ten organ do afirmatywnego zwięzłego zrekapitulowania tej argumentacji, nie może być uznane, niejako per se, za naruszenia art. 15 w zw. z art. 107 § 3 w z w. z art. 140 k.p.a., a tym bardziej za naruszenie mające istotny wpływ na wynik sprawy. Kończąc wątek zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa procesowego należy wskazać, że zarzut naruszenia art. 79a k.p.a. nie został w ogóle uzasadniony i z tego powodu nie poddają się kontroli kasacyjnej (por. np. wyrok NSA z 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 1278/20 oraz wyrok NSA z 25 maja 2023 r., sygn. akt II OSK 1894/20 - CBOSA). Przypomnieć w tym kontekście należy, że przytoczenie uzasadnienia podstaw kasacyjnych (art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na przedstawieniu argumentów jurydycznych, które, w realiach danej sprawy, mają przemawiać na rzecz tezy o naruszeniu wskazanych przepisów prawa przez sąd pierwszej instancji (por. np. wyrok NSA z 10 maja 2023 r., sygn. akt II OSK 1468/22, CBOSA). Podobnie, w skardze kasacyjnej nie przedstawiono uzasadnienia zarzutów dotyczących naruszenia art. 10 k.p.a. oraz art. 134 p.p.s.a. 3.5. Odnosząc się do pierwszego z zagadnień składających się na istotę skargi kasacyjnej, czyli problematyki dotyczącej linii zabudowy, należy stwierdzić, że wnioski sformułowane w analizie co do braku możliwości wyznaczenia tej linii w realiach niniejszej sprawy nie są zasadne. W tym kontekście należy przypomnieć, że w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. nie określono szczegółowych zasad, według których należy ustalać linie zabudowy w decyzji o warunkach zabudowy. Z przepisu tego wynika, że parametr urbanistyczny dotyczący linii zabudowy jest jednym z istotnych elementów uwzględnianych przy ocenie zachowania zasady dobrego sąsiedztwa. Szczegółowe zasady dotyczące wyznaczania linii zabudowy zostały określone, zgodnie z delegacją zawartą w art. 61 ust. 7 pkt 1 u.p.z.p., w § 4 Rozporządzenia. Od razu należy przy tym znaczyć, że regulacja zawarta w Rozporządzeniu nie wyczerpuje problematyki ustalania linii zabudowy, co dotyczy w szczególności możliwości wyznaczenia nieprzekraczalnej, a nie obowiązującej linii zabudowy, o której jest mowa w § 4 Rozporządzenia (por. np. wyrok NSA z 8 listopada 2022 r. sygn. akt II OSK 751/20 oraz wyrok NSA z 19 października 2023 r., sygn. akt II OSK 126/21 - CBOSA) Zgodnie z § 4 ust. 1 Rozporządzenia (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania kwestionowanej decyzji Kolegium), obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Z kolei w § 4 ust. 2 i 3 Rozporządzenia uregulowano odpowiednio zasady ustalania obowiązującej linii zabudowy w przypadku niezgodności linii istniejącej zabudowy na działce sąsiedniej z przepisami odrębnymi oraz w sytuacji, gdy linia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok. Równocześnie, w § 4 ust. 4 Rozporządzenia przewidziano, że dopuszcza się inne wyznaczenie obowiązującej linii nowej zabudowy, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1 Rozporządzenia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarty w § 4 ust. 4 Rozporządzenia zwrot "wynika to z analizy" należy interpretować funkcjonalnie, jako konieczność dokonania przez organ oraz sąd administracyjny oceny, czy dane zawarte w analizie urbanistycznej pozwalają na ustalenie linii zabudowy odmiennie, niż wynika to z § 4 ust. 1 – 3 Rozporządzenia. Możliwość dokonania takiej oceny jest niezależna od tego, czy autor danej analizy dopuścił takie odstępstwo. Analiza stanowi bowiem dowód w sprawie, który organ ma obowiązek poddać ocenie i weryfikacji (art. 80 k.p.a.). Dalej należy wskazać, że dokonując oceny legalności wyznaczenia linii zabudowy, czy to obowiązującej, czy też nieprzekraczalnej, należy odwołać się do funkcji, jakie pełnią linie zabudowy w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Otóż ten parametr urbanistyczny ma na celu nie tylko zapewnienie zachowania, określonych w przepisach odrębnych, minimalnych odległości planowanej zabudowy od zewnętrznej krawędzi jezdni (zob. np. art. 43 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 645 z późn. zm.). Równie istotna jest funkcja linii zabudowy związana z realizacją wartości istotnych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 1 ust. 1 i 2 u.p.z.p.). Z kolei ocena legalności decyzji z punktu realizacji tych wartości nie jest możliwa bez odniesienia się do realiów konkretnej sprawy. Takiemu dostosowaniu parametru urbanistycznego w postaci linii zabudowy do warunków lokalnych służy właśnie przywołany wyżej § 4 ust. 4 Rozporządzenia (por. np. wyrok NSA z 29 sierpnia 2023 r., sygn. akt II OSK 2905/20, CBOSA). Przenosząc te ustalenia na grunt niniejszej sprawy trzeba zauważyć, że z wniosków przedmiotowej analizy urbanistycznej wynika, że działka nr [...] jest w istocie wyłączona spod zabudowy mieszkaniowej tylko dlatego, że zabudowa istniejąca po tej samej stronie ul. [...], w tym przede wszystkim zabudowa zlokalizowana na tyłach działki objętej wnioskiem, jest znacznie oddalona od drogi publicznej (około 30 m). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, tego rodzaju wniosek nie ma oparcia w zasadach ładu przestrzennego i zrównoważonego rozwoju (art. 1 ust. 1 in fine u.p.z.p. w zw. z art. 5 i art. 75 ust. 1 Konstytucji RP) oraz godzi w sposób istotny w walory ekonomiczne przestrzeni oraz prawo własności (art. 1 ust. 2 pkt 6 i 7 u.p.z.p. w zw. z art. 64 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Należy zgodzić się z autorem analizy, że budynek przy ul. [...] nie może stanowić punktu odniesienia do wyznaczenia linii zabudowy. Otóż budynek ten stanowi element odrębnego obszaru urbanistycznego, tj. element [...], a nadto jest znacznie oddalony od terenu inwestycji, od którego oddziela go ponadto zieleń parkowa. Równocześnie, w realiach niniejszej sprawy, bezzasadnie odrzucono w analizie możliwość ustalenia linii zabudowy poprzez odwołanie się do linii zabudowy występującej po przeciwnej stronie ul. [...]. Z punktu widzenia wymogów ładu przestrzennego, gdzie istotną rolę odgrywa zapewnienie takiego ukształtowania przestrzeni, które tworzy harmonijną całość (art. 2 pkt 1 u.p.z.p.), parametr linii zabudowy winien co do zasady zagwarantować, że budynki są sytuowane w równej odległości od drogi publicznej. Dotyczy to przede wszystkim zabudowy po tej samej stronie drogi, ale w realiach danej sprawy istotna może okazać się również zabudowa po przeciwnej stronie drogi (por. np. wyrok NSA z 29 sierpnia 2023 r., sygn. akt II OSK 2905/20, CBOSA). Z takim właśnie przypadkiem mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie, gdzie występuje nietypowa sytuacja urbanistyczna. Z reguły bowiem zabudowa powstaje w pierwszej kolejności najbliżej istniejącej drogi publicznej, a następnie dokonuje się zabudowy terenów położonych w głębi danego obszaru urbanistycznego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak było podstaw do odrzucenia a limine w analizie, jako uzasadnienia do wyznaczenia linii zabudowy na zasadzie § 4 ust. 4 Rozporządzenia, budynku przy ul. [...], zlokalizowanego właśnie po przeciwnej stronie ul. [...]. Reasumując, zasadnie w skardze kasacyjnej zarzucono, że w odniesieniu do planowanej inwestycji możliwie było wyznaczenie linii zabudowy pozwalającej na zabudowę działki nr [...] budynkiem mieszkalnym. Kwestia, w jakiej konkretnie odległości od ul. [...] linia ta powinna być wyznaczona, a w szczególności, czy powinna to być odległość zaproponowana we wniosku, nie może być rozstrzygana na tym etapie postępowania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zagadnienie to powinno być bowiem uprzednio przedmiotem wypowiedzi organów administracji publicznej, poprzedzonych sporządzeniem analizy urbanistycznej opartej na założeniu, że w sprawie możliwe było wyznaczenie linii zabudowy na zasadzie § 4 ust. 4 Rozporządzenia. Wyznaczenie tej linii winno być w każdym razie efektem wyważenia interesu indywidulanego inwestora oraz interesu publicznego, jakim jest konieczność zachowania ładu przestrzennego. 3.6. Podzielenie zarzutów dotyczących linii zabudowy nie mogło jednak doprowadzić do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał bowiem, że w sprawie nie został spełniony warunek dobrego sąsiedztwa dotyczący wysokości planowanej zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z § 7 i 8 Rozporządzenia). Przypomnieć należy, że inwestor domagał się ustalenia tego parametru na 17,7 m. Średnia wysokość górnej elewacji frontowej na obszarze analizowanym to 13,8 m. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tej kwestii ustalenia wynikające z analizy urbanistycznej oraz rozważania zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. W szczególności, odwoływanie się do wysokiej zabudowy po przeciwnej stronie ul. [...] nie było uzasadnione w świetle tego, że zabudowa ta nie stanowi spójnej urbanistycznej całości z terenem inwestycji. Podzielić należy ustalenia analizy, że dla zachowania warunku ładu przestrzennego (art. 1 ust. 1 in fine u.p.z.p.) planowana zabudowa winna nawiązywać do wysokości najbliższych budynków wielorodzinnych zlokalizowanych na tyłach terenu inwestycji. Zatem dla zabudowy planowanej na tle budynku przy ul. [...] winno to być 12 m, zaś dla zabudowy planowanej na tle budynku przy ul. [...] winno to być 15 m. Należy dodać, że przewidziana w § 7 ust. 4 Rozporządzenia możliwość wyznaczenia innych parametrów niż wartości średnie na danym obszarze analizowanym (§ 7 ust. 3 Rozporządzenia), obejmuje zarówno wyznaczenie niższej, jak i wyższej zabudowy, niż to wynika z wartości średnich, jeżeli tylko taki wniosek będzie racjonalnie uzasadniony w świetle wartości przewidzianych w art. 1 ust. 1 i 2 u.p.z.p. 3.7. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI