II OSK 1379/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Miasta K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który stwierdził nieważność części uchwały miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd pierwszej instancji uznał, że Rada Miasta naruszyła przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, dopuszczając przeznaczenie terenów rolnych na cele nierolnicze bez uzyskania wymaganej zgody właściwego organu administracji rządowej. W szczególności chodziło o tereny oznaczone symbolami, które zostały przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową i ulice, co stanowiło tzw. "odrolnienie" bez wymaganej procedury. Rada Miasta K. w skardze kasacyjnej zarzucała błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Kwestionowano również ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji oraz zarzucono naruszenie przepisów postępowania. Podnoszono, że dopuszczalne zainwestowanie w obiekty małej architektury nie powoduje zmiany przeznaczenia gruntów, a występowanie o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych stanowiłoby naruszenie dyspozycji ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, przeznaczenie gruntów rolnych na cele nierolnicze w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga zgody właściwego organu administracji rządowej. Brak takiej zgody skutkuje nieważnością planu w tej części. NSA odrzucił argumentację Rady Miasta, że określanie przeznaczenia terenów jest wyłączną domeną organów planistycznych, wskazując, że władztwo planistyczne gminy jest ograniczone przepisami ustawowymi. Sąd potwierdził, że naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, w tym wymogu uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych, uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie konieczności uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w planach miejscowych oraz ograniczeń władztwa planistycznego gmin.
Dotyczy specyficznej sytuacji przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w planach miejscowych i wymogu uzyskania zgody.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przeznaczenie gruntów rolnych na cele nierolnicze w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga uzyskania zgody właściwego organu administracji rządowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przeznaczenie gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga zgody właściwego organu administracji rządowej.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych expressis verbis stanowi wymóg uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze. Brak takiej zgody skutkuje nieważnością planu w tej części.
Czy dopuszczalne zainwestowanie terenów w obiekty małej architektury w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego stanowi zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze?
Odpowiedź sądu
Nie, samo dopuszczenie obiektów małej architektury nie stanowi zmiany przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, jednakże przeznaczenie terenów pod zabudowę mieszkaniową i ulice, bez wymaganej zgody, stanowi naruszenie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że wyłączenie z produkcji rolnej dotyczy terenów, na których przewidziano lokalizację inwestycji wymagającej pozwolenia na budowę. Jednakże, w analizowanej sprawie, przeznaczenie terenów pod zabudowę mieszkaniową i ulice bez wymaganej zgody zostało uznane za naruszenie.
Czy naruszenie trybu sporządzania planu miejscowego, w tym nieuzyskanie wymaganych uzgodnień, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, w tym nieuzyskanie wymaganych uzgodnień, uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nieuzyskanie wymaganej zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze stanowi naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, co w konsekwencji prowadzi do nieważności uchwały.
Przepisy (11)
Główne
u.p.z.p. art. 28 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały.
u.o.g.r.l. art. 7 § 1
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Przeznaczenie gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga zgody właściwego organu administracji rządowej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA.
Pomocnicze
u.o.g.r.l. art. 7 § 2
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Wskazuje właściwy organ administracji rządowej do wydania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów.
u.p.z.p. art. 15 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dotyczy określenia przeznaczenia terenu w planie miejscowym.
u.p.z.p. art. 17 § 8
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dotyczy zasad sporządzania planu miejscowego.
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka na podstawie akt sprawy po zamknięciu rozprawy.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
u.o.g.r.l. art. 11 § 1
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Dotyczy wyłączenia gruntów z produkcji rolnej.
p.b. art. 29 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Wymienione roboty budowlane, które nie wymagają pozwolenia na budowę.
u.o.g.r.l. art. 3 § 1
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Definicja gruntów rolnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przeznaczenie gruntów rolnych na cele nierolnicze w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga zgody właściwego organu administracji rządowej. • Brak wymaganej zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych stanowi naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, co uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały. • Władztwo planistyczne gminy podlega ograniczeniom ustawowym i nie oznacza autonomii w zakresie przeznaczenia terenów.
Odrzucone argumenty
Treść uchwały (§ 9) nie dawała podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. • Przepisy uchwały nie dawały podstaw do przyjęcia, że zachodzi konieczność uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze i nieleśne. • Naruszenie trybu sporządzania planu nie powinno być traktowane jako naruszenie zasad sporządzania planu. • Zapisanie w planie miejscowym dopuszczalnego zainwestowania terenów w obiekty małej architektury nie spowoduje zmiany w ewidencji gruntów. • Występowanie w toku procedury planistycznej o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze stanowiłoby naruszenie dyspozycji art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. • Naruszenie prawa własności jest "domeną" planów zagospodarowania przestrzennego, co czyni nietrafnym argumenty sądu o naruszeniu prawa własności.
Godne uwagi sformułowania
przeznaczenie gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga zgody właściwego organu administracji rządowej • brak takiej zgody uniemożliwia dokonanie odrolnienia gruntu rolnego • zasadnie Sąd przyjął, że ww. przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych zostały naruszone i to w stopniu zobowiązującym do wyeliminowania z obrotu prawnego tej części planu • nie można podzielić poglądu skargi kasacyjnej, iż określanie przeznaczenia terenów jest wyłączną – jak się sugeruje – domeną organów planistycznych • władztwo to nie oznacza i nie może oznaczać autonomii gminy w tym zakresie. Władztwo istnieje w takim zakresie w jakim określają je ustawy.
Skład orzekający
Zygmunt Niewiadomski
przewodniczący sprawozdawca
Wojciech Chróścielewski
sędzia
Krzysztof Ziółkowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w planach miejscowych oraz ograniczeń władztwa planistycznego gmin."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w planach miejscowych i wymogu uzyskania zgody.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii ochrony gruntów rolnych i ograniczeń władztwa planistycznego gmin, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości i samorządów.
“Gmina nie może "odrolnić" gruntów bez zgody. NSA potwierdza kluczowe ograniczenia planowania przestrzennego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.