II OSK 1352/21

II OSK 1352/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-09-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Antas
Jacek Chlebny /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Miron
Symbol z opisem
6052 Akty stanu cywilnego
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Po 768/20 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-04-30
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Dnia 22 września 2022 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny (spr.) sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 22 września 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej V. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Po 768/20 w sprawie ze skargi V. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 14 września 2020 r., nr SO-VII.6231.11.2020.5 w przedmiocie odmowy dołączenia do aktu małżeństwa wzmianki dodatkowej oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z 30 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Po 768/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę V. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z 14 września 2020 r. w przedmiocie odmowy dołączenia do aktu małżeństwa wzmianki dodatkowej.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
V. B. (dalej: skarżący lub wnioskodawca), w piśmie z 15 czerwca 2020 r. zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego w Poznaniu o uzupełnienie aktu małżeństwa dotyczącego V. W. i I. B., sporządzonego w rejestrze stanu cywilnego pod nr [...], o informację dotyczącą rozwiązania małżeństwa przez rozwód na podstawie [...] dokumentów urzędowych. Do wniosku załączył poświadczony odpis aktu rozwiązania małżeństwa zarejestrowany w [...] pod nr wpisu [...] (wraz z tłumaczeniem z języka [...]) oraz uwierzytelnione tłumaczenie (z języka [...]) odpisu zupełnego z [...] o małżeństwie.
Decyzją z 7 sierpnia 2020 r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Poznaniu (dalej: Kierownik USC w Poznaniu lub organ pierwszej instancji) odmówił dołączenia do aktu małżeństwa, sporządzonego w rejestrze stanu cywilnego pod nr [...], dotyczącego V. W. i I. B., wzmianki dodatkowej o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód na podstawie poświadczonego odpisu aktu rozwiązania małżeństwa wraz z tłumaczeniem oraz uwierzytelnionego tłumaczenia odpisu zupełnego z [...] o małżeństwie.
Wojewoda Wielkopolski (dalej: Wojewoda lub organ drugiej instancji), po rozpatrzeniu odwołania V. B. decyzją z 14 września 2020 r. utrzymał w mocy decyzję z 7 sierpnia 2020 r. Organ drugiej instancji wyjaśnił, że uznawanie wzajemnych dokumentów urzędowych i wyroków sądowych pomiędzy Polską a [...] reguluje Umowa [...], która w art. 48 ust. 2 normalizuje tryb uznawania orzeczeń, które zostały wydane przez organ inny niż sąd. Stanowi jednocześnie, że prawomocne orzeczenia niemajątkowe w sprawach rodzinnych, wydane przez organy inne niż sądy jednej umawiającej się strony, podlegają uznaniu na terytorium drugiej umawiającej się strony na zasadach określonych w artykułach 50-52, które z kolei określają przesłanki uznania orzeczenia oraz wymogi, jakie powinien spełniać wniosek o uznanie. Organ odwoławczy zaznaczył, że art. 52 Umowy w ust. 1 wprost stanowi, że do uznania i wykonania orzeczenia właściwy jest sąd tej umawiającej się strony, na której terytorium orzeczenie ma być uznane i wykonane.
Wojewoda wyjaśnił, że istota sprawy dotyczy rozstrzygnięcia, czy do umieszczenia wzmianki o rozwodzie udzielonym przez organ (a nie przez sąd [...]) konieczne jest uznanie orzeczenia o rozwodzie przez sąd polski, czy też uznanie następuje ex lege. Organ drugiej instancji stwierdził, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości i bezsporne jest, iż strony aktu małżeństwa zawartego [...], który na wniosek odwołującego został wpisany w drodze transkrypcji do polskich ksiąg stanu cywilnego, są obywatelami [...], przy czym "orzeczenie o rozwiązaniu małżeństwa V. B. i I. B. zapadło [...] nie przed sądem, lecz przed państwowym organem rejestracji stanu cywilnego". W związku z powyższym, w świetle postanowień art. 48 ust. 2 Umowy, orzeczenie o rozwodzie podlega uznaniu na terytorium Polski na zasadach określonych w artykułach 50-52 tej Umowy. Zdaniem Wojewody, umowa obowiązująca pomiędzy Polską a [...] ma pierwszeństwo zastosowania przed przepisami krajowymi. Umowa ta zawiera odrębne uregulowania dotyczące wzajemnego uznawania przez Rzeczpospolitą Polską i [...] nie tylko orzeczeń sądowych, ale również orzeczeń wydanych przez organy inne niż sądy. W takich okolicznościach organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że do uznania skuteczności tego orzeczenia na terytorium Polski powinny mieć zastosowanie przepisy art. 48 ust. 2 Umowy.
Organ odwoławczy stwierdził, że odpis zupełny z [...] o małżeństwie, nie jest rozstrzygnięciem organu państwa obcego, a zatem nie może stanowić podstawy dołączenia żądanej wzmianki o rozwodzie. [...] akt rozwiązania małżeństwa będzie mógł natomiast stanowić podstawę dołączenia wzmianki o rozwodzie do aktu małżeństwa, dopiero po uznaniu takiego orzeczenia przez sąd powszechny w Polsce.
W wyniku skargi na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wspomnianym na wstępie wyrokiem z 30 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Po 768/20 oddalił skargę. W ocenie Sądu, okoliczności faktyczne i prawne sprawy uzasadniały odmowę dołączenia do aktu małżeństwa, dotyczącego V.W. i I. B., zarejestrowanego w polskich księgach stanu cywilnego, wzmianki dodatkowej o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód na podstawie aktu rozwiązania małżeństwa przed państwowym organem rejestracji stanu cywilnego [...], który nie został uznany przez polski sąd za skuteczny na terenie Polski. Podstawy do dołączenia takiej wzmianki nie mógł również stanowić przedstawiony przez wnioskodawcę odpis zupełny z [...] o małżeństwie.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wykładnia zastosowanych przez organy administracji publicznej przepisów prawa jest prawidłowa. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości, że stronami aktu małżeństwa zawartego [...], który następnie został wpisany (w drodze transkrypcji) do polskich ksiąg stanu cywilnego, są obywatele [...]. W konsekwencji dla rozstrzygnięcia sprawy miały znaczenie przepisy umowy łączącej Polskę i [...], tj. Umowy [...]. Konsekwentnie też obowiązuje zasada pierwszeństwa prawa międzynarodowego oraz umów międzynarodowych przed przepisami ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 1575 ze zm. – dalej: k.p.c.) z zakresu międzynarodowego postępowania cywilnego, co wynika z art. 9, art. 87 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 2 i art. 91 ust. 1 i 2 w związku z art. 241 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w związku z art. 98 Umowy między Polską a [...] o pomocy prawnej. Wobec tego przepisy art. 1145-1149(1) k.p.c., dotyczące uznania orzeczeń sądów państw obcych lub rozstrzygnięć innych organów państw obcych, mają zastosowanie wówczas, gdy kwestia uznania zagranicznych orzeczeń nie została uregulowana odmiennie w aktach prawa Unii Europejskiej ani w wiążących Polskę umowach międzynarodowych.
Sąd pierwszej instancji stwierdził, że umowa dwustronna zawarta pomiędzy Polska a [...] reguluje kwestię uznania zagranicznych orzeczeń, tak pochodzących od sądów, jak i od innych organów umawiających się stron. Kwestię tę jednoznacznie rozstrzyga art. 48 Umowy.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, argumentacja pełnomocnika skarżącego co od zastosowania w sprawie przepisu art. 15 tej Umowy jest chybiona. Podkreślił, że art. 15 Umowy to przepis ogólny względem szczegółowego przepisu art. 48 Umowy, dlatego też nie może mieć zastosowania do wydanego przez organ inny niż sąd orzeczenia niemajątkowego w sprawach rodzinnych, tj. aktu rozwiązania małżeństwa, wydanego przez właściwy [...] urząd stanu cywilnego. To właśnie ten akt (orzeczenie innego organu niż sąd), jak wynika z jego treści, stanowił podstawę dokonania [...] r. odpowiedniego wpisu w [...]. Również treść odpisu zupełnego z [...] potwierdza taki stan rzeczy, wskazując jako podstawę wpisu ten sam akt [...].
Zdaniem Sądu, przedłożony przez wnioskodawcę dokument urzędowy w postaci odpisu aktu rozwiązania małżeństwa, stanowi orzeczenie rozwodowe pochodzące od innego organu [...] niż sąd. W ocenie Sądu, organy administracyjne zasadnie uznały, że tego rodzaju orzeczenie rozwodowe podlega uznaniu na terytorium Polski na zasadach określonych w art. 50-52 Umowy. Uznanie takie w stosunku do przedmiotowego orzeczenia nie miało miejsca. Wobec tego, przedłożony akt nie mógł stanowić podstawy do dołączenia żądanej wzmianki na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 463 ze zm., dalej: ustawa prawo o aktach stanu cywilnego). Gdyby kwestia uznania nie została uregulowana odmiennie w wiążącej Polskę umowie z [...] zastosowanie znalazłyby przepisy krajowe, ale Umowa dwustronna w art. 48 ust. 2 reguluje także tryb uznawania orzeczeń, które zostały wydane przez organ inny niż sąd. W takiej sytuacji postanowienia tej umowy mają pierwszeństwo, co wyłącza stosowanie trybu uznania ex lege przewidzianego w art. 1145 i nast. k.p.c.
Sąd nie podzielił przy tym argumentacji pełnomocnika skarżącego – opartej na akcentowaniu różnic pomiędzy polskim a [...] prawodawstwem dotyczącym aktów stanu cywilnego, jak również pomiędzy polskim i [...] prawem rodzinnym – co do tego, że omawiany akt rozwiązania małżeństwa stanowi [...] dokument urzędowy, "który nie podlega w Polsce procedurze legalizacji i ma być uznany". Wobec czego "stanowić ma podstawę wpisu w polskich aktach stanu cywilnego jako zagraniczny akt stanu cywilnego (zagraniczny dokument urzędowy)" na podstawie art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku V. B. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:
1. art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 24 ust. 2 pkt 5 oraz art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego w związku z art. 15 Umowy między Polską a [...] o pomocy prawnej poprzez ich niezastosowanie, albowiem organ powinien był dołączyć wzmiankę dodatkową na podstawie [...] aktu stanu cywilnego (odpisu aktu rozwiązania małżeństwa), który jest dokumentem urzędowym i nie podlega w Polsce legalizacji, a jest uznawany przez sam fakt tego, że jest [...] dokumentem urzędowym,
2. art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a w związku z art. 48 ust. 2 Umowy między Polską a [...] o pomocy prawnej poprzez jego niezasadne zastosowanie, albowiem wojewódzki sąd administracyjny uznał [...] akt stanu cywilnego wystawiony w następstwie zarejestrowania oświadczenia małżonków o rozwiązanie małżeństwa za orzeczenie organu innego niż sąd, przy czym akt stanu cywilnego nie jest orzeczeniem, a jedynie dokumentem urzędowym stwierdzającym, że organ stanu cywilnego w [...] przyjął oświadczenie małżonków o rozwiązaniu małżeństwa, złożone w [...] Urzędzie Stanu Cywilnego, zarejestrował ten fakt, sporządził odpowiedni odpis aktu stanu cywilnego i go wydał.
W skardze kasacyjnej skarżący oświadczył, że na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. zrzeka się rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
1. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
2. Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Mając na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, któremu pozostałe strony nie sprzeciwiły się, Sąd rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.
3. W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą oceny jest to, czy do umieszczenia wzmianki o rozwiązaniu małżeństwa na podstawie [...] aktu rozwiązania małżeństwa zarejestrowanego w [...] konieczne jest uznanie tego aktu przez sąd polski. Oceny w związku z tym wymaga również, czy [...] akt rozwiązania małżeństwa jest orzeczeniem niemajątkowym w sprawach rodzinnych, wydanym przez organ inny niż sąd czy też jest jedynie dokumentem urzędowym.
4. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego, wpis wpływający na treść lub ważność aktu stanu cywilnego dołącza się do aktu stanu cywilnego w formie wzmianki dodatkowej. Podstawę do wpisania wzmianki, o której mowa w ust. 1 stanowią prawomocne orzeczenia sądów, ostateczne decyzje administracyjne i decyzje administracyjne o zmianie imienia lub nazwiska, odpisy z akt stanu cywilnego, protokoły sporządzone przez kierowników urzędów stanu cywilnego albo konsulów z czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego, które wymagają dołączenia wzmianek dodatkowych do aktów stanu cywilnego, odpisy zagranicznych dokumentów stanu cywilnego lub innych dokumentów pochodzących od organów obcego państwa, niewymagających uznania oraz inne dokumenty mające wpływ na treść lub ważność aktu (art. 24 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego). Instytucja wzmianki dodatkowej służy zapewnieniu zgodności aktu stanu cywilnego ze stanem rzeczywistym, gdy na skutek zdarzeń po sporządzeniu aktu, a mających wpływ na jego treść, wymaga on odpowiedniego uzupełnienia. Przepis art. 24 ust. 1 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego jest przepisem zawierającym ogólne przesłanki do wpisania wzmianki dodatkowej do akt stanu cywilnego. Ustawa prawo o aktach stanu cywilnego zawiera ponadto szereg przepisów szczególnych dotyczących wpisywania wzmianek dodatkowych do poszczególnych aktów stanu cywilnego. Taką regulacją szczególną jest przepis art. 108 ust. 1 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego. Według art. 108 ust. 1 tej ustawy jeżeli orzeczenie sądu państwa obcego lub rozstrzygnięcie innego organu państwa obcego podlega uznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1805, z późn. zm.), wiążących Rzeczypospolitą Polską wielostronnych i dwustronnych umów międzynarodowych lub prawa Unii Europejskiej, kierownik urzędu stanu cywilnego dołącza wzmiankę dodatkową do aktu stanu cywilnego lub zamieszcza przypisek przy tym akcie. Zgodnie natomiast z art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego, kierownik urzędu stanu cywilnego może dołączyć wzmiankę dodatkową do aktu stanu cywilnego lub zamieścić przypisek przy tym akcie na podstawie innego dokumentu, niewymagającego uznania, pochodzącego od organu państwa obcego, jeżeli nie jest to sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej.
5. Stronami aktu małżeństwa zawartego [...], który następnie został wpisany (w drodze transkrypcji) do polskich ksiąg stanu cywilnego, są obywatele [...]. W konsekwencji dla rozstrzygnięcia tej sprawy miały znaczenie przepisy umowy łączącej Polskę i [...], tj. Umowy [...]. Umowa dwustronna zawarta pomiędzy Polską a [...] reguluje kwestię uznania zagranicznych orzeczeń, tak pochodzących od sądów, jak i od innych organów umawiających się stron. Kwestię tę jednoznacznie rozstrzyga Rozdział VII Umowy zatytułowany "Uznawanie i wykonywanie orzeczeń". Artykuł 48 ust. 1 Umowy stanowi, że prawomocne orzeczenia niemajątkowe w sprawach cywilnych, a w sprawach dotyczących władzy rodzicielskiej również orzeczenia nieprawomocne, o ile są wykonalne – wydane przez sądy jednej umawiającej się strony, podlegają uznaniu na terytorium drugiej umawiającej się strony, bez przeprowadzenia postępowania o uznanie, jeżeli sądy drugiej umawiającej się strony nie wydały wcześniej prawomocnego orzeczenia w tej samej sprawie ani też nie były wyłącznie właściwe na podstawie niniejszej umowy, a w wypadku braku takiego uregulowania w umowie - na podstawie prawa wewnętrznego tej umawiającej się strony. Artykuł 48 ust. 2 Umowy przewiduje natomiast, że prawomocne orzeczenia niemajątkowe w sprawach rodzinnych, wydane przez organy inne niż sądy jednej umawiającej się strony, podlegają uznaniu na terytorium drugiej umawiającej się strony na zasadach określonych w art. 50-52 Umowy. Z art. 48 Umowy wyraźnie zatem wynika, że ust. 1 tego przepisu dotyczy orzeczeń wydanych przez sądy, a jego ust. 2 orzeczeń wydanych przez organy inne niż sądy. Stosownie do treści art. 52 ust. 1 Umowy do uznania i wykonania orzeczenia właściwy jest sąd tej umawiającej się strony, na której terytorium orzeczenie ma być uznane i wykonane. Organy i Sąd pierwszej instancji słusznie uznały, że Umowa obowiązująca pomiędzy Polską a [...] ma pierwszeństwo zastosowania przed przepisami krajowymi. Umowa ta zawiera bowiem odrębne uregulowania.
6. Nie ulega wątpliwości, że przedłożony przez stronę akt rozwiązania małżeństwa nie jest orzeczeniem sądu. Organy i Sąd pierwszej instancji uznały, że jest to orzeczenie niemajątkowe w sprawach rodzinnych wydawane przez organ inny niż sąd. W skardze kasacyjnej zarzucono, że błędnie uznano, że akt rozwiązania małżeństwa jest orzeczeniem. Zdaniem strony skarżącej, akt ten nie jest orzeczeniem, a jedynie dokumentem urzędowym stwierdzającym, że organ stanu cywilnego przyjął oświadczenie małżonków o rozwiązaniu małżeństwa. W ocenie strony, biorąc pod uwagę, że akt rozwiązania małżeństwa jest dokumentem urzędowym, to nie podlega w Polsce legalizacji i jest uznawany przez sam fakt, że na [...] jest dokumentem urzędowym. Analiza treści aktu rozwiązania małżeństwa prowadzi do wniosku, że jest on, wbrew twierdzeniom strony, orzeczeniem wydanym przez organ inny niż sąd. Z treści aktu wynika, że małżeństwo męża B. V. i żony B. I. rozwiązano, w związku z czym w [...] dokonano odpowiedniego wpisu. Dokument, który miał być postawą umieszczenia wzmianki zawiera godło państwowe i jest zatytułowany akt rozwiązania małżeństwa. Fakt, że akt rozwiązania małżeństwa reguluje stan cywilny stron uzasadnia twierdzenie, że jest to orzeczenie niemajątkowe w sprawach rodzinnych, wydane przez organ inny niż sąd (art. 48 ust. 2 Umowy).
W rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo uznały, że przedłożony przez stronę [...] akt rozwiązania małżeństwa podlega uznaniu na terytorium Polski na zasadach określonych w art. 50-52 Umowy. Uznanie takie w stosunku do przedłożonego przez stronę orzeczenia nie miało jednak miejsca. Wobec tego, akt ten nie mógł stanowić podstawy do dołączenia do aktu małżeństwa żądanej wzmianki na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego. Sąd pierwszej instancji słusznie zauważył, że gdyby kwestia uznania nie została uregulowana odmiennie w wiążącej Polskę umowie z [...] zastosowanie znalazłyby przepisy krajowe. Umowa dwustronna w art. 48 ust. 2 reguluje także tryb uznawania orzeczeń, które zostały wydane przez organ inny niż sąd. W takiej sytuacji postanowienia tej umowy mają pierwszeństwo, co wyłącza stosowanie trybu uznania ex lege przewidzianego w art. 1145 i nast. ustawy Kodeks postępowania cywilnego. W świetle powyższego za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 48 ust. 2 Umowy między Polską a [...] o pomocy prawnej.
7. Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 24 ust. 2 pkt 5 oraz art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego w zw. z art. 15 Umowy między Polską a [...] o pomocy prawnej. Podkreślić należy, że orzeczenie innego organu niż sąd jest jednocześnie dokumentem urzędowym, ale nie można do niego stosować art. 15 Umowy, albowiem w Umowie między Polską a [...] o pomocy prawnej zawarty jest odrębny rozdział o uznawaniu i wykonywaniu orzeczeń. W art. 48 Umowy określono, które orzeczenia w sprawach niemajątkowych podlegają uznaniu bez przeprowadzenia postępowania o uznanie, a które podlegają uznaniu po przeprowadzeniu takiego postępowania. Do tej pierwszej grupy należą wyłącznie orzeczenia sądów, a do drugiej orzeczenia niemajątkowe w sprawach cywilnych, wydane przez organy inne niż sądy. Tryb postępowania o uznanie takich orzeczeń uregulowany jest również w Umowie w rozdziale VII.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego wyjaśnić należy, że zgodnie z tym przepisem kierownik urzędu stanu cywilnego może dołączyć wzmiankę dodatkową do aktu stanu cywilnego lub zamieścić przypisek przy tym akcie na podstawie innego dokumentu, niewymagającego uznania, pochodzącego od organu państwa obcego, jeżeli nie jest to sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis ten dotyczy zatem wyłącznie sytuacji, gdy przedstawiany dokument pochodzący od organu państwa obcego nie wymaga uznania. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, albowiem z Umowy między Polską a [...] o pomocy prawnej wyraźnie wynika, że prawomocne orzeczenie niemajątkowe w sprawach rodzinnych, wydane przez inny organ niż sąd podlega uznaniu po przeprowadzeniu postępowania o uznanie. Skoro zatem akt rozwiązania małżeństwa stanowi prawomocne orzeczenie niemajątkowe w sprawach rodzinnych, wydane przez organ inny niż sąd to w rozpoznawanej sprawie nie miał zastosowania art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego. Prawidłowe jest zatem stanowisko Sądu pierwszej instancji, że przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty nie mogą być uznane za te, o jakich mowa w art. 24 ust. 2 pkt 5 i art. 108 ust. 2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego.
8. W tym stanie rzeczy, wobec bezzasadności zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.