II OSK 1336/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o umorzeniu postępowania odwoławczego. Sprawa dotyczyła wpisu zachodniej części pasa startowego dawnego lotniska do rejestru zabytków. R. B. kwestionował brak swojego udziału w postępowaniu, twierdząc, że posiada interes prawny jako właściciel sąsiednich nieruchomości oraz jako osoba ubiegająca się o zasiedzenie części pasa startowego. Zarówno organ odwoławczy, jak i WSA uznały, że R. B. nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., ponieważ nie wykazał on interesu prawnego wynikającego z konkretnych przepisów prawa materialnego. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, a w tym przypadku skarżący nie posiadał tytułu własności ani użytkowania wieczystego do nieruchomości objętych wpisem, ani jego działki nie zostały objęte definicją 'otoczenia zabytku'. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego za nieuzasadnione, w tym zarzut wadliwości uzasadnienia wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie kręgu stron w postępowaniach o wpis do rejestru zabytków oraz interpretacja pojęcia 'interesu prawnego' i 'otoczenia zabytku'.
Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu do rejestru zabytków i definicji otoczenia zabytku; interpretacja interesu prawnego może być stosowana w innych postępowaniach administracyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy osoba posiadająca sąsiednią nieruchomość oraz ubiegająca się o zasiedzenie części nieruchomości wpisywanej do rejestru zabytków, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu o wpis?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba taka nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., jeśli nie wykaże go w oparciu o konkretne przepisy prawa materialnego, a jej działki nie są objęte definicją 'otoczenia zabytku' w decyzji wpisowej.
Uzasadnienie
Interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego. Posiadanie sąsiedniej nieruchomości lub ubieganie się o zasiedzenie nie stanowi samo w sobie interesu prawnego do udziału w postępowaniu o wpis do rejestru zabytków, jeśli nie wynika to z konkretnych przepisów prawa materialnego dotyczących praw i obowiązków stron postępowania o wpis.
Czy definicja 'otoczenia zabytku' zawarta w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami stanowi granicę ingerencji organów konserwatorskich w stosunku do nieruchomości sąsiednich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nieruchomość nie została formalnie wpisana jako 'otoczenie zabytku' w decyzji wpisowej, organy konserwatorskie nie mogą ingerować w sposób wykonywania prawa własności na tej nieruchomości w ramach tego postępowania.
Uzasadnienie
Definicja 'otoczenia zabytku' w art. 3 pkt 15 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wskazuje, że jest to teren wokół lub przy zabytku wyznaczony w decyzji o wpisie. Brak takiego wyznaczenia oznacza, że nieruchomość sąsiednia nie jest objęta tym pojęciem w ramach danego postępowania.
Czy naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a.) może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu administracyjnego, jeśli nie wykazano istotnego wpływu tego naruszenia na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia przepisów postępowania wymaga wykazania związku przyczynowego między naruszeniem a treścią rozstrzygnięcia, tzn. że gdyby do uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby inny.
Uzasadnienie
Zgodnie z orzecznictwem, zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wymaga wykazania, że stwierdzone uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy. Samo stwierdzenie naruszenia nie jest wystarczające.
Przepisy (11)
Główne
u.o.z.o.z. art. 9 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Określa krąg podmiotów uprawnionych do zainicjowania postępowania w sprawie wpisu zabytku nieruchomego do rejestru zabytków, nie wykluczając udziału innych podmiotów wykazujących interes prawny.
u.o.z.o.z. art. 3 § pkt 15
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja 'otoczenia zabytku' jako terenu wokół lub przy zabytku wyznaczonego w decyzji o wpisie.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego jako każdego, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Pomocnicze
u.o.z.o.z. art. 9 § ust. 2
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Możliwość wpisania do rejestru zabytków otoczenia zabytku wpisanego do rejestru.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania odwoławczego jako wniesionego przez podmiot nieuprawniony.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna dotycząca naruszenia przepisów postępowania.
u.o.z.o.z. art. 36 § ust. 1 pkt 1, 2 i 11
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Konieczność uzyskania pozwolenia konserwatora na roboty budowlane przy zabytku lub w jego otoczeniu.
p.b. art. 39 § ust. 1
Prawo budowlane
Wymóg uzyskania pozwolenia konserwatora na roboty budowlane przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie wykazał interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. • Działki skarżącego nie zostały objęte definicją 'otoczenia zabytku' w decyzji wpisowej. • Posiadanie sąsiedniej nieruchomości lub ubieganie się o zasiedzenie nie stanowi samo w sobie interesu prawnego do udziału w postępowaniu o wpis do rejestru zabytków. • Naruszenie przepisów postępowania nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Skarżący posiada interes prawny jako właściciel sąsiednich nieruchomości. • Skarżący posiada interes prawny jako osoba ubiegająca się o zasiedzenie części pasa startowego. • Nieruchomość skarżącego znajduje się w 'otoczeniu zabytku'. • Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. • Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących praworządności, prawdy obiektywnej i zaufania do organów.
Godne uwagi sformułowania
Interes prawny musi wynikać z konkretnej normy prawa materialnego. • Otoczenie zabytku to teren wokół lub przy zabytku wyznaczony w decyzji o wpisie. • Skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia przepisów postępowania wymaga wykazania istotnego wpływu na wynik sprawy.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący
Aleksandra Łaskarzewska
członek
Wanda Zielińska - Baran
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniach o wpis do rejestru zabytków oraz interpretacja pojęcia 'interesu prawnego' i 'otoczenia zabytku'."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu do rejestru zabytków i definicji otoczenia zabytku; interpretacja interesu prawnego może być stosowana w innych postępowaniach administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z ochroną zabytków i prawem do udziału w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Kiedy sąsiad zabytku nie jest stroną postępowania? NSA wyjaśnia granice interesu prawnego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.