II OSK 1323/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA wstrzymał wykonanie decyzji o nakazie rozbiórki altany, uznając, że jej wykonanie przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy może spowodować trudne do odwrócenia skutki.
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o nakazie rozbiórki altany został złożony w ramach skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargę na decyzję GINB o stwierdzeniu nieważności decyzji. Skarżąca argumentowała, że rozbiórka spowoduje nieodwracalne skutki i uczyni postępowanie bezprzedmiotowym. NSA, powołując się na art. 61 § 3 P.p.s.a. i utrwalone orzecznictwo, uznał, że wykonanie nakazu rozbiórki przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej może prowadzić do znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co uzasadnia wstrzymanie wykonania.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek A.G. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stwierdzeniu nieważności decyzji. Wniosek dotyczył wstrzymania wykonania decyzji GINB, decyzji Śląskiego WINB utrzymującej w mocy decyzję PINB o nakazie rozbiórki altany oraz decyzji PINB. Skarżąca podniosła, że wykonanie rozbiórki będzie obciążeniem i spowoduje bezprzedmiotowość postępowania, gdyż przywrócenie altany do stanu poprzedniego nie będzie możliwe. NSA, odwołując się do art. 61 § 3 P.p.s.a., wskazał, że wstrzymanie wykonania jest dopuszczalne, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. W analizowanej sprawie, wykonanie nakazu rozbiórki altany przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej niewątpliwie wiąże się z ryzykiem powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza w kontekście możliwości uwzględnienia skargi kasacyjnej i potencjalnej iluzoryczności ochrony prawnej. Sąd podzielił również stanowisko, że wstrzymanie wykonania aktów wydanych w ramach tej samej sprawy jest możliwe po wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wstrzymanie wykonania jest dopuszczalne na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. w postępowaniu kasacyjnym, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę NSA I GPS 1/07 oraz utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym wykonanie zaskarżonego aktu administracyjnego przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy może prowadzić do szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co uzasadnia wstrzymanie wykonania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (5)
Główne
P.p.s.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu także w postępowaniu kasacyjnym, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 61 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 14 marca 2014 r. o postępowaniu przy rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i Rzecznika Finansowego
Pr. bud. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 2001 r. - Prawo budowlane
Nakaz rozbiórki rozbudowanej części obiektu budowlanego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonanie rozbiórki altany przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy spowoduje trudne do odwrócenia skutki i uczyni postępowanie bezprzedmiotowym.
Godne uwagi sformułowania
przywrócenie altany do stanu sprzed wykonania rozbiórki nie będzie możliwe rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna
Skład orzekający
Roman Ciąglewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wstrzymanie wykonania decyzji o nakazie rozbiórki w postępowaniu kasacyjnym ze względu na trudne do odwrócenia skutki."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wykonanie decyzji o rozbiórce może nastąpić przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne chronią strony przed nieodwracalnymi skutkami decyzji, które mogą zostać uchylone w późniejszym postępowaniu, co jest istotne dla zrozumienia mechanizmów ochrony prawnej.
“Czy rozbiórka może być wstrzymana? NSA chroni przed nieodwracalnymi skutkami decyzji.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1323/25 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-07-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-05-29 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Roman Ciąglewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane VII SA/Wa 2123/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-12-18 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Wstrzymano wykonanie decyzji I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 61 § 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A.G. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2123/24 w sprawie ze A.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 czerwca 2024 r. znak: DON.7200.10.2024.ANE w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 listopada 2022 r. znak: WINB-WOA.7721.298.2022.JB i decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Dąbrowie Górniczej, nr 25/2022 z dnia 29 czerwca 2022 r. znak: PINB.SOI.7210.2016.KM-KR-TS. Uzasadnienie Uzasadnienie. Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 czerwca 2024 r. znak: DON.7200.10.2024.ANE w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 listopada 2022 r. znak: WINB-WOA.7721.298.2022.JB, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 25/2022 z dnia 29 czerwca 2022 r. znak: PINB.SOI.7210.2016.KM-KR-TS. Skarżąca podniosła, że wykonanie decyzji w postaci rozbiórki altany będzie w sposób bezapelacyjny, dla każdego, bez względu na stan majątkowy, obciążeniem, a ponadto spowoduję bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, gdyż przywrócenie altany do stanu sprzed wykonania rozbiórki nie będzie możliwe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygnatura akt I GPS 1/07 przyjął, że na podstawie tego przepisu dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu także w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w ww. przepisie należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny (lub akt wydany w granicach tej samej sprawy) zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie objętego wnioskiem aktu faktycznie spowoduje w stosunku do wnioskodawcy znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Będąca przedmiotem skargi kasacyjnej decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 czerwca 2024 r. została wydana w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 listopada 2022 r. znak: WINB-WOA.7721.298.2022.JB, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 25/2022 z dnia 29 czerwca 2022 r., którą na podstawie art. 48 ust. 1, nakazano skarżącej rozbiórkę rozbudowanej w latach 2006-2008, części obiektu budowlanego zlokalizowanego na parceli nr [...] na terenie [...] w D. Skutkiem prawnym zaskarżonej decyzji jest pozostawienie w obrocie prawnym ww. nakazu rozbiórki, którego wykonanie niewątpliwie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto należy zwrócić uwagę na utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, że rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków - w razie uwzględnienia skargi może okazać się bowiem, że decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem tej decyzji. Rozbiórka obiektu przed rozpoznaniem sprawy może sprawić, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna (zob. postanowienie NSA z dnia 23 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OZ 716/19). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający sprawę w niniejszym składzie, podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie, zgodnie z którym wstrzymanie wykonania aktów wydanych lub podjętych w innym postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy jest możliwe dopiero po wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (por. postanowienia NSA: z dnia 12 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2773/17; z dnia 7 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 1565/17; z dnia 22 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 753/15). W pojęciu sprawy "prowadzonej w granicach tej samej sprawy", o jakiej mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., mieści się natomiast zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu pierwszej instancji wydana w postępowaniu nieważnościowym. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i 4 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI