II OSK 1311/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-11-09
NSAAdministracyjneWysokansa
odpadyzezwolenieprawo miejscoweuchwałapublikacjasamorządgospodarka odpadamitransport odpadówdecyzja administracyjna

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i stwierdził nieważność decyzji organów obu instancji w sprawie odmowy zezwolenia na odbiór odpadów komunalnych, uznając uchwałę zarządu miasta za akt prawny nieobowiązujący z powodu braku publikacji.

Sprawa dotyczyła odmowy udzielenia zezwolenia na odbiór odpadów komunalnych dla przedsiębiorcy. Organy administracji odmówiły zezwolenia, powołując się na niespełnienie wymogów określonych w uchwale zarządu miasta dotyczącej przetwarzania odpadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje, ale nie stwierdził ich nieważności. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uchwała zarządu miasta, na podstawie której wydano decyzje, nie weszła w życie z powodu braku publikacji w dzienniku urzędowym, co skutkowało wydaniem decyzji bez podstawy prawnej. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i stwierdził nieważność decyzji obu instancji.

Przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie wywozu nieczystości stałych złożył wniosek o zezwolenie na zbieranie i transport odpadów komunalnych. Prezydent Miasta odmówił wydania zezwolenia, wskazując na niespełnienie przez wnioskodawczynię warunków określonych w uchwale zarządu miasta dotyczącej posiadania umowy na odbiór odpadów przez obiekt do unieszkodliwiania oraz poddania odpadów przetwarzaniu w ilości min. 40% w celu redukcji frakcji organicznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że przedsiębiorca nie wykazał możliwości spełnienia tego wymogu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił obie decyzje, uznając je za wydane z naruszeniem prawa, jednak nie stwierdził ich nieważności. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając błędne zastosowanie przepisów postępowania i prawa materialnego, domagając się stwierdzenia nieważności decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za uzasadnioną w zakresie naruszenia przepisów postępowania. Sąd stwierdził, że uchwała zarządu miasta, na podstawie której wydano decyzje, nie spełnia kryteriów aktu prawa miejscowego, ponieważ nie została ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym, co było warunkiem jej wejścia w życie. W związku z tym, uchwała ta nie mogła rodzić skutków prawnych. NSA uznał, że decyzje organów obu instancji zostały wydane bez podstawy prawnej, co stanowi przesłankę do stwierdzenia ich nieważności. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA i stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K., zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała zarządu miasta, która nie została ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie weszła w życie i nie może rodzić skutków prawnych, a tym samym nie może stanowić podstawy do odmowy wydania zezwolenia.

Uzasadnienie

Uchwała zarządu miasta, nawet jeśli jest aktem prawa miejscowego, musi zostać ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym, aby mogła wejść w życie i kształtować sytuację prawną adresatów. Brak takiej publikacji oznacza, że uchwała nie obowiązuje, a decyzje wydane na jej podstawie są dotknięte wadą nieważności z powodu braku podstawy prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.u.c.p.g. art. 7 § ust. 3a

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Przepis ten upoważnia zarząd gminy do określenia i podania do publicznej wiadomości wymagań, jakie winien spełnić przedsiębiorca ubiegający się o zezwolenie. Jednakże, aby uchwała zarządu mogła być podstawą prawną, musi zostać prawidłowo ogłoszona.

u.u.c.p.g. art. 9 § ust. 1c

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Przepis ten stanowi podstawę do odmowy wydania zezwolenia, jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a.

p.p.s.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłankę nieważności decyzji, w tym wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości lub z naruszeniem podstawy prawnej.

u.o.a.n. art. 13 § pkt 2

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Określa, że akty prawa miejscowego ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

u.o.a.n. art. 4 § ust. 1

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Stanowi, że ogłoszenie aktu normatywnego jest warunkiem wejścia w życie.

Konstytucja RP art. 88 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy publikacji aktów normatywnych.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłankę nieważności decyzji, w tym wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości lub z naruszeniem podstawy prawnej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy uchylenia zaskarżonej decyzji.

u.s.g. art. 30 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Dotyczy zadań zarządu gminy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała zarządu miasta, na podstawie której odmówiono zezwolenia, nie została prawidłowo opublikowana i tym samym nie weszła w życie, co skutkuje wydaniem decyzji bez podstawy prawnej. WSA powinien był stwierdzić nieważność decyzji, a nie tylko je uchylić.

Odrzucone argumenty

Argumentacja SKO, że uchwała zarządu miasta stanowi podstawę prawną decyzji, mimo braku publikacji.

Godne uwagi sformułowania

uchwała zarządu miasta [...] nie spełnia kryteriów aktu gminnego powszechnie obowiązującego uchwała ta nie została ogłoszona wojewódzkim dzienniku urzędowym co stanowiło warunek jej wejścia w życie Skoro zatem przedmiotowa uchwała nie została ogłoszona w przewidziany przez prawo sposób to nie mogła rodzić skutków prawnych decyzje [...] zostały wydane bez podstawy prawnej co zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi przesłankę do stwierdzenia ich nieważności.

Skład orzekający

Wojciech Chróścielewski

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Anna Łuczaj

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących publikacji aktów prawa miejscowego, w szczególności uchwał zarządów gmin, oraz konsekwencji prawnych wydania decyzji bez podstawy prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji uchwały zarządu gminy, która miała stanowić podstawę odmowy zezwolenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest formalna strona procedury administracyjnej, w tym publikacja aktów prawnych, dla legalności decyzji. Pokazuje też, jak błąd formalny może doprowadzić do uchylenia decyzji administracyjnych.

Decyzja administracyjna bez publikacji? Sąd Najwyższy: nieważna!

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1311/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-11-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz
Anna Łuczaj
Wojciech Chróścielewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Czystość i porządek
Sygn. powiązane
II SA/Ka 2238/03 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-07-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i stwierdzono nieważność decyzji II instancji
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 1996 nr 132 poz 622
art. 7 ust. 3a
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Wojciech Chróścielewski (spr) Sędziowie Andrzej Jurkiewicz Anna Łuczaj Protokolant Maria Połowniak po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Ka 2238/03 w sprawie ze skargi I. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie odpadów 1. uchyla zaskarżony wyrok i stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz I. B. kwotę 875,- (osiemset siedemdziesiąt pięć) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 lipca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] lipca 2003 r. w przedmiocie odpadów oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2003 r. oraz orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu powyższego wyroku, wnioskiem z dnia 24 kwietnia 2003 r. I. B., prowadząca działalność gospodarczą w zakresie wywozu nieczystości stałych, zwróciła się do Prezydenta Miasta K. z wnioskiem o udzielenie stosownego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i transportu odpadów komunalnych na terenie miasta K.
Decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] Prezydent Miasta K. odmówił wnioskodawczyni udzielenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta K. Jako podstawa prawna rozstrzygnięcia podany został przepis art. 9 ust. 1c pkt 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. nr 132, poz. 622 ze zm.). W uzasadnieniu wyjaśniono, że przedsiębiorca nie spełnia warunków określonych w art. 7 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości w gminach, albowiem nie posiada środków technicznych odpowiednich do zakresu działalności, jak również nie spełnia wymagań określonych w rozdz. I pkt 1.4 oraz 1.6 załącznika do uchwały nr 2708/02 Zarządu Miasta K. z dnia 20 lutego 2002 r. w sprawie warunków udzielania zezwoleń na świadczenie usług komunalnych, dotyczących posiadania umowy na odbiór odpadów przez obiekt do unieszkodliwiania, przetwarzania odpadów komunalnych oraz poddania odpadów komunalnych przetwarzaniu w ilości min. 40% z łącznej masy w celu redukcji frakcji organicznej.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że zebrany w sprawie materiał nie potwierdza wniosków organu I instancji, jakoby posiadany przez przedsiębiorcę sprzęt transportowy nie odpowiadał wymogom transportu odpadów komunalnych, zaś zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości w gminach, zezwolenie może być wydane przedsiębiorcy, który posiada środki techniczne odpowiednie do zakresu działalności. W tym zakresie organ odwoławczy nie podzielił zatem stanowiska organu I instancji, co do przyczyn uzasadniających udzielenie odmowy wydania zezwolenia. Podniesiono natomiast, że w przekonaniu Kolegium nie budzi wątpliwości fakt, iż strona nie wykazała możliwości poddania odzyskowi części odpadów komunalnych w minimum 40% z ich łącznej masy, w celu redukcji frakcji organicznej, a tym samym nie spełniła wymogu określonego w pkt 1.6 rozdziału I załącznika do uchwały Zarządu Miasta. Kolegium wyraziło przy tym przekonanie, że wymogi określone w tej uchwale stanowią wypełnienie postanowień normy określonej w art. 7 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości w gminach, zatem strona nie spełniając wymogu określonego w uchwale, nie spełniła wymogu wynikającego z przepisu prawa.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach wniosła I. B., zarzucając wydanie decyzji z naruszeniem prawa materialnego, mającym wpływ na wynik sprawy i bez podstawy prawnej. W uzasadnieniu zarzucono, że uchwała Zarządu Miasta, w oparciu o którą odmówiono udzielenia zezwolenia, została wydana z przekroczeniem ustawowego upoważnienia. Art. 8 ust. 2 ustawy nakłada na przedsiębiorcę jedynie wymóg udokumentowania gotowości przyjęcia odpadów przez przedsiębiorcę prowadzącego działalność w zakresie odzysku i unieszkodliwiania odpadów. Tymczasem poprzez określenie szczegółowych wymagań, Zarząd Miasta nałożył obowiązki niemożliwe do spełnienia, których skarżąca mimo szczególnej staranności nie mogła bez swej winy spełnić. Wprowadzenie warunków niemożliwych do spełnienia prowadzi do eliminacji z rynku przedsiębiorców konkurencyjnych, jest także przejawem naruszenia granic upoważnienia ustawowego. Zarzucono również, że od dnia 27 października 2002 r. określenie wymagań dotyczących zezwoleń należy do kompetencji wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, stąd wydanie decyzji w oparciu o uchwałę zarządu miasta stanowi przejaw aktu wydanego bez podstawy prawnej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą zważył, iż zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu i porządku w gminach, na prowadzenie przez przedsiębiorców działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, wymagane jest uzyskanie zezwolenia. Zezwolenia udziela w drodze decyzji wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce świadczenia usług. Decyzja ta nie ma charakteru uznaniowego, organ właściwy wydaje zatem zezwolenie na wniosek przedsiębiorcy, jeżeli ten posiada środki techniczne odpowiednie do zakresu działalności (art. 7 ust. 2 ustawy). Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1c ustawy, właściwy organ odmawia wydania zezwolenia, jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z wymaganiami ustawy i przepisami odrębnymi i mógłby spowodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska lub jest niezgodny z gminnym planem gospodarki odpadami.
W niniejszej sprawie wydaną odmowę udzielenia zezwolenia oparto na przepisie art. 9 ust. 1c ustawy, z powołaniem się na niezgodność gospodarowania odpadami z przepisami prawa. W tym zakresie wskazano na postanowienia uchwały Zarządu Miasta z dnia 20 lutego 2002 r. nr 2708/02 w sprawie warunków udzielania zezwoleń na świadczenie usług komunalnych. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 7 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z jej punktem 2 uchwała ta została podana do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie jej tekstu na tablicy ogłoszeń w budynku Urzędu Miasta. W rozdziale I załącznika do tej uchwały zostały określone wymagania w zakresie zbierania i transportu odpadów komunalnych oraz opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Zgodnie z tą uchwałą przedsiębiorca jest zobowiązany do poddania odpadów komunalnych w pierwszej kolejności odzyskowi w miejscu ich powstawania. W punkcie 1.6 wskazano natomiast, że w odniesieniu do pozostałej części odpadów, przedsiębiorca jest zobowiązany do poddania jej przetwarzaniu min. 40 % z łącznej ich masy, zbieranych z terenu miasta K., w celu redukcji frakcji organicznej. Wobec faktu, że wnioskodawczyni nie dysponowała zawartą umową umożliwiającą jej realizację tego wymogu, organy obu instancji uznały udzielenie pozwolenia na sprzeczne z prawem.
Oceniając prawidłowość przedstawionej przez organy argumentacji Sąd zwrócił uwagę na charakter, jaki można przypisać powoływanej w sprawie uchwale Zarządu Miasta. Uwzględniając katalog aktów prawa miejscowego Sąd stwierdził, że uchwała podjęta przez Zarząd Miasta K. dnia 20 lutego 2002 r. nr 2708/02 nie spełnia kryteriów aktu gminnego powszechnie obowiązującego. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, przewidującym iż zarząd (aktualnie wójt) realizuje zadania określone przepisami prawa. Przepis art. 7 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach przewiduje określenie i podanie przez zarząd (wójta) do publicznej wiadomości wymagań, jakie winien spełnić przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, w szczególności zarząd może określić obszar, na którym usługi te mają być świadczone. Nie mieszcząc się w katalogu aktów prawa miejscowego, uchwała ta nie podlega rygorom związanym z obowiązkiem przedkładania wojewodzie, publikacji w dzienniku urzędowym, a nie stanowiąc prawa miejscowego, nie może kształtować sytuacji prawnej adresatów, w szczególności kreować obowiązków, nakazów lub zakazów określonego działania. W konsekwencji nie można również uznać, że wyłączną podstawą odmowy udzielenia pozwolenia może być nie spełnienie przez wnioskodawcę warunku o charakterze obowiązku, który ma swe wyłączne źródło w uchwale podjętej na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości w gminach.
Na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 lipca 2005 r. I. B. złożyła skargę kasacyjną, wskazując na:
1. naruszenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów postępowania (podstawa kasacyjna z art.174 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), polegające na błędnym zastosowaniu przez Sąd art. 145 § 1 pkt 1lit. a tejże ustawy zamiast art. 145 § 1 pkt 2 tejże ustawy pomimo uznania przez WSA, że decyzje wydano bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy w taki sposób, że pomimo stwierdzenia prze Sąd wydania decyzji bez podstawy prawnej, Sąd uwzględniając co do zasady skargę - nie stwierdził nieważności decyzji, co winien był uczynić i o co wnosiła skarżąca (a co ma istotne znaczenie z punktu widzenia interesów majątkowych skarżącej i uzyskania prejudykatu), a jedynie uchylił decyzje dotknięte nieważnością.
2. Z ostrożności procesowej pełnomocnik skarżącej wskazał również jako podstawę niniejszej skargi art. 174 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi - naruszenie prawa materialnego, tj. art.156 k.p.a. poprzez nie zastosowanie przez Sąd tegoż artykułu oraz konsekwentnie i nie zastosowanie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pomimo istnienia przyczyn i potwierdzenia przez Sąd iż zachodzą przyczyny z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Podstawa ta została wskazana z uwagi na możliwość przyjęcia przez Sąd takiej interpretacji przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a wskazywanej przez Komentatorów do ustawy, iż: "kwalifikowane naruszenie przepisów prawa materialnego w rozumieniu art. 156 k.p.a., lub art. 247 Ordynacji podatkowej należało uznać za naruszenie będące podstawą kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 1.
W związku z powyższym pełnomocnik skarżącej wniósł o:
1. uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości i stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] lipca 2003 r. i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2003 r. wskutek wydania tychże decyzji bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.)
ewentualnie o:
2. uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach celem stwierdzenia nieważności decyzji
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wnosząc o jej oddalenie i podnosząc, iż akceptacja wyrażonego przez stronę skarżącą i Wojewódzki Sąd Administracyjny poglądu, iż warunki określone w uchwale Zarządu Miasta K. nie mogą mieć wpływu na ocenę spełnienia przez przedsiębiorcę wymogów do otrzymania zezwolenia prowadziłaby do uznania przepisu artykułu 7 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach za zbędny. Jednakże taka interpretacja prawa jest niedopuszczalna, gdyż byłoby to działanie sprzeczne z założeniem idealizacyjnym racjonalnego prawodawcy. W sytuacji gdy ustawodawca zezwolił w art. 7 ust. 3 ustawy na dookreślenie przez zarząd gminy warunków jakie winien spełnić przedsiębiorca ubiegający się o zezwolenie uznać należy, iż podstawą prawną decyzji jest art. 7 ust. 3 ustawy w związku z uchwałą zarządu gminy. Brak zatem podstaw do uznania, iż decyzje obu instancji zostały wydane bez podstawy prawnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego - uchybił Sąd, uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo, że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na to, że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 -3 p.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny .
Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika I. B. powyższe wymogi przewidziane dla tego rodzaju środka zaskarżenia spełnia jedynie w zakresie w jakim oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., to jest naruszenia przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Natomiast co do zarzutu naruszenia przez Sąd przepisu prawa materialnego - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. należy podnieść, iż stawiając Sądowi I instancji zarzut naruszenia prawa materialnego w rozpoznawanej sprawie należało ewentualnie wskazać obok tego przepisu także konkretny przepis prawa materialnego, który zdaniem składającego skargę kasacyjną został naruszony przez Sąd.
Skargę kasacyjną w zakresie w jakim zarzuca naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należy uznać za uzasadnioną.
Nie można podzielić, poglądu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wyrażonego w zaskarżonym wyroku, iż uchwała nr 2708/02 z dnia 20 lutego 2002 r. podjęta przez Zarząd Miasta K. nie spełnia kryteriów aktu gminnego powszechnie obowiązującego. Wręcz przeciwnie należy bowiem stwierdzić, iż uchwała zarządu miasta wydana na podstawie art. 7 ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, określająca warunki, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o zezwolenie na odbiór odpadów, jest aktem prawa miejscowego. Przedmiotowa uchwała Zarząd Miasta K. została skierowana co prawda jedynie do przedsiębiorców zamierzających ubiegać się o zezwolenie na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie odbioru odpadów, ale jest ona skierowana do nieokreślonego ich kręgu co nadaje jej charakter aktu abstrakcyjnego i generalnego a więc aktu normatywnego, który może kształtować sytuację prawną przedsiębiorców. Akt ten powinien być ponadto podany do publicznej wiadomości, a zatem także do wiadomości nie tylko podmiotów ubiegających się o zezwolenie lecz także do wiadomości mieszkańców gminy, od których odpady będą odbierane (vide: wyrok NSA z dnia 29.12.2005 r., sygn. akt II OSK 394/05, "Wspólnota" 2006 nr 17 s. 49).
Zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym zasady i tryb ogłaszania aktów prawa miejscowego określa ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. nr 62, poz. 718 ze zm.) w myśl której akty prawa miejscowego stanowione przez organ gminy ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym (art. 13 pkt 2), co jest warunkiem ich wejścia w życie (art. 4 ust. 1 ustawy oraz art. 88 ust. 1 Konstytucji RP).
Zgodnie z pkt 2 przedmiotowej uchwały Zarządu Miasta K. podlegała on podaniu do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie jej tekstu na tablicy ogłoszeń w budynku Urzędu Miasta K. Uchwała ta nie została zatem ogłoszona wojewódzkim dzienniku urzędowym co stanowiło warunek jej wejścia w życie. Skoro zatem przedmiotowa uchwała nie została ogłoszona w przewidziany przez prawo sposób to nie mogła rodzić skutków prawnych dla przedsiębiorców ubiegających się o wydanie zezwolenie na odbiór odpadów komunalnych.
Z powyższego wynika zatem, iż zarówno decyzja dnia [...] maja 2003 r. wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta K. odmawiająca I. B. prowadzącej przedsiębiorstwo "A." Wywóz Nieczystości Stałych z siedzibą w C. zezwolenia na odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta K. a także zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] lipca 2003 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, zostały wydane bez podstawy prawnej co zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi przesłankę do stwierdzenia ich nieważności. Przyczyną odmowy wydania zezwolenia, którą można uznać za podstawę prawną, powołaną w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, było bowiem nie spełnienie warunków przewidzianych w załączniku do uchwały Zarządu Miasta K. Nr 2708/02 z dnia 20 lutego 2002 r. rozdz. I pkt 1.4 i 1.6 w zakresie posiadania umowy na odbiór odpadów przez obiekt do unieszkodliwiania, przetwarzania odpadów komunalnych oraz poddaniu odpadów komunalnych przetwarzaniu w ilości min. 40% z łącznej ich masy, zbieranych z terenu miasta K., w celu redukcji frakcji organicznej, która to uchwała jak wyżej wskazano nie weszła w ogóle w życie.
Skoro zatem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] lipca 2003 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2003 r. wydane zostały bez podstawy prawnej - Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien w zaskarżonym wyroku stwierdzić ich nieważność, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w myśl którego Sąd uwzględniając skargę na decyzję stwierdza jej nieważność w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a.
W wyroku NSA z 25 marca 2004 r., OSK 81/04, OSP 2004, nr 11, poz. 135 trafnie przyjęto, iż wyprowadzenie wadliwych wniosków ze stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji oddalenie skargi, w sytuacji, w której skarga powinna zostać uwzględniona jest naruszeniem przepisów innych, niż naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 188 p.p.s.a. ponieważ naruszenie prawa sprowadziło się w tym przypadku jedynie do wyprowadzenia wadliwych wniosków ze stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną, tak samo należy zakwalifikować uchylenie zaskarżonej uchwały zamiast stwierdzenia jej nieważności, w sytuacji, gdy była ona dotknięta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z tego względu uznając, że w rozpoznawanej sprawie miało miejsce jedynie naruszenie prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny postanowił na podstawie art. 188 p.p.s.a. rozpoznać skargę.
Rozpoznając ją Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki umożliwiające stwierdzenie nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] lipca 2003 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2003 r. W sprawie orzeczono na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. art. 188 oraz na podstawie art. 203 pkt 1 tej samej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI