II OSK 1310/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i stwierdził nieważność decyzji nadzoru budowlanego, uznając, że spółka administrująca budynkiem nie była właściwym adresatem nakazu usunięcia wad technicznych.
Spółka z o.o. zaskarżyła decyzje nadzoru budowlanego nakazujące usunięcie wad technicznych stropu i balustrady. Spółka twierdziła, że nie jest zarządcą nieruchomości w rozumieniu Prawa budowlanego, a adresatem decyzji powinna być Wspólnota Mieszkaniowa. WSA oddalił skargę, uznając spółkę za zarządcę na podstawie umowy o administrowanie. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że spółka nie była właściwym adresatem decyzji, ponieważ zakres jej obowiązków wynikający z umowy nie obejmował usuwania wad technicznych, a jedynie drobne naprawy.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez (...) Spółkę z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę spółki na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzje organów nadzoru budowlanego nakazywały spółce usunięcie niewłaściwego stanu technicznego stropu i balustrady w budynku mieszkalnym. Spółka podnosiła, że nie jest właścicielem ani zarządcą nieruchomości w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a adresatem decyzji powinna być Wspólnota Mieszkaniowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że na podstawie umowy o administrowanie, spółka pełniła funkcję zarządcy i mogła być adresatem decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że spółka nie była właściwym adresatem nakazu. Sąd wskazał, że zakres obowiązków spółki wynikający z umowy o administrowanie ograniczał się do bieżącej konserwacji i uzupełniania drobnych ubytków, a nie usuwania wad technicznych zagrażających bezpieczeństwu. W związku z tym, stwierdzono nieważność decyzji organów administracji obu instancji, ponieważ zostały skierowane do podmiotu niebędącego stroną w sprawie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, spółka administrująca na podstawie umowy o administrowanie, której zakres obowiązków ograniczony jest do bieżącej konserwacji i drobnych napraw, nie jest "zarządcą obiektu budowlanego" w rozumieniu Prawa budowlanego, jeśli chodzi o usuwanie wad technicznych zagrażających bezpieczeństwu.
Uzasadnienie
Zakres obowiązków spółki wynikający z umowy o administrowanie, w tym z załącznika dotyczącego robót konserwacyjnych, nie obejmował usuwania wad technicznych stropu i balustrady. W związku z tym, spółka nie mogła być uznana za zarządcę w rozumieniu art. 61 Prawa budowlanego, a decyzje nakładające obowiązek usunięcia wad były skierowane do niewłaściwego adresata.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
u.p.b. art. 61
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.b. art. 66 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Pomocnicze
u.w.l. art. 6
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
u.w.l. art. 18 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
u.w.l. art. 20 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
u.g.n. art. 184
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 185 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
P.p.s.a. art. 173 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 175
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 156 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka nie jest zarządcą nieruchomości w rozumieniu Prawa budowlanego, a zakres jej obowiązków wynikający z umowy o administrowanie nie obejmuje usuwania wad technicznych. Adresatem decyzji nakazującej usunięcie wad technicznych powinna być Wspólnota Mieszkaniowa jako właściciel nieruchomości.
Odrzucone argumenty
WSA uznał, że spółka jest zarządcą nieruchomości na podstawie umowy o administrowanie i może być adresatem decyzji nadzoru budowlanego.
Godne uwagi sformułowania
adresatem decyzji przewidzianych w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane, a zatem również podjętych na podstawie art. 66 tej ustawy, może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektów budowlanych. zakres robót konserwacyjnych obciążający administratora został jednoznacznie określony i stwierdzić należy, że roboty objęte nakazem w żaden sposób nie mieszczą się w tym załączniku. Użyty w art. 61 spójnik "lub" oznaczający alternatywę łączną wskazuje, że obowiązki te mogą spoczywać w zależności od ich charakteru na właścicielu albo zarządzającym jak również na obu tych podmiotach w zakresie określonym w odrębnych przepisach regulujących dany stosunek prawny. Wymieniając na pierwszym miejscu właściciela, ustawodawca wskazał kolejność adresatów, którzy są obowiązani utrzymać i użytkować obiekt.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący
Andrzej Jurkiewicz
członek
Jerzy Solarski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Określenie zakresu odpowiedzialności spółki administrującej nieruchomością w kontekście przepisów Prawa budowlanego oraz właściwego adresata decyzji nadzoru budowlanego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wspólnoty mieszkaniowej i umowy o administrowanie, ale jego zasady dotyczące definicji zarządcy i kolejności adresatów decyzji mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczową kwestię odpowiedzialności za stan techniczny budynku w kontekście złożonych relacji między wspólnotą mieszkaniową a firmą administrującą, co jest częstym problemem w praktyce.
“Kto odpowiada za zepsuty strop? Sąd Najwyższy rozstrzyga spór między wspólnotą a administratorem budynku.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1310/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-10-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-08-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Gliniecki /przewodniczący/ Andrzej Jurkiewicz Jerzy Solarski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Wr 46/05 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2006-04-20 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i stwierdzono nieważność decyzji organów administracji I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 61 i 66 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Solarski (spr.) Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 5 października 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej (...) Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Wr 46/05 w sprawie ze skargi (...) Spółki z o.o. w W. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia niewłaściwego stanu technicznego stropu między mieszkaniem nr (...) a lokalem użytkowym oraz balustrady schodowej w budynku mieszkalnym przy ul. (...) w W. 1. uchyla zaskarżony wyrok i stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji (...) Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie w. z dnia [...] nr [...], 2. zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz (...) Sp. z o.o. w W. kwotę 1105 (słownie: tysiąc sto pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego za obie instancje. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2006r. sygn. akt II SA/Wr 46/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zwany dalej WSA lub Sądem I instancji, oddalił skargę [...] Sp. z o.o. w W., zwanego dalej [...] lub Spółką, na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia niewłaściwego stanu technicznego stropu między mieszkaniem nr [...] a lokalem użytkowym oraz balustrady schodowej w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu wyroku podano, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie w., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), decyzją z dnia [...] nr [...] nakazał [...] usunięcie niewłaściwego stanu technicznego stropu między mieszkaniem nr [...] a lokalem użytkowym oraz balustrady schodowej w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W., w terminie do dnia [...]. W odwołaniu od tej decyzji [...] podnosił, że przedmiotowa nieruchomość jest własnością Wspólnoty Mieszkaniowej i dlatego wszelkie nakazy i decyzje winny być kierowane do Wspólnoty bądź do jej zarządu. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązków, wyznaczając nowy termin do dnia [...], a w pozostałej części decyzję utrzymał w mocy. Organ II instancji stwierdził, że organy nadzoru budowlanego mogą w celu skorygowania stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie utrzymania obiektów budowlanych nakazywać wykonanie stosownych robót budowlanych mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. W oparciu o art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego obowiązki w tym zakresie spoczywają na właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego. Zgodnie z przepisem art. 184 i 185 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, a także treścią umowy zwartej pomiędzy Wspólnotą Mieszkaniową, a [...], nałożone obowiązki mieszczą się w zakresie zarządu sprawowanego przez Spółkę i dlatego prawidłowo wyznaczono adresata decyzji. Jedynie z uwagi na upływ terminu określonego w decyzji koniecznym było przesunięcie terminu wykonania nakazu aby umożliwić adresatowi jego realizację. Skargę na tą decyzję wniósł [...] formułując wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, że Spółka nie jest właścicielem, ani zarządcą przedmiotowej nieruchomości w rozumieniu ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali a więc zarządcą, któremu zarząd nieruchomością wspólną powierzono w sposób określony w art. 18 ust. 1 tej ustawy, ani też nie sprawuje zarządzania, o jakim mowa w art. 185 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, Spółka nie pełni roli "zarządcy", o jakim mowa w art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy, gdyż sporna nieruchomość jest tzw. "dużą wspólnotą" i wobec takiej wspólnoty z mocy art. 20 ustawy o własności lokali, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu, przy czym członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna, a także, iż [...] podjął się zarządu rozumianego jako administrowanie, zarządzanie nieruchomością wspólną (zgodnie z art. 22 ustawy o własności lokali), obejmującym takie czynności jak: rozlicznie opłat i czynszów, bieżące utrzymanie, konserwacje, remonty itp. w granicach określonych zawartą między stronami umową o administrowanie z dnia [...], przy czym nie jest to umowa, o jakiej mowa w art. 18 ust. 1 ustawy; zarządzanie nieruchomością nie oznacza zarządzania w rozumieniu art. 185 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Według skarżącego adresatem zaskarżonej decyzji winna być Wspólnota Mieszkaniowa właścicieli lokali znajdujących się w przedmiotowym budynku. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA nie podzielił zarzutów [...] i oddalił skargę. Sąd I instancji stwierdził, że zgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, albo 3) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Powołano wyrok NSA z dnia 21 października 1999r. sygn. akt IV SA 1597/97 (LEX nr 47802) w którym wyrażono pogląd, że adresatem decyzji przewidzianych w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane, a zatem również podjętych na podstawie art. 66 tej ustawy, może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektów budowlanych. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że adresatem zaskarżonej decyzji winna być wspólnota mieszkaniowa WSA stwierdził, że dla rozstrzygnięcia tej kwestii istotne znaczenie ma zawarta pomiędzy Wspólnotą Mieszkaniową nieruchomości przy ul. [...] w W. a [...] Spółka z o.o. umowa o administrowanie. Z jej postanowień, a zwłaszcza z § [...] wynika, że do obowiązków zarządcy należy miedzy innymi bieżąca konserwacja nieruchomości wspólnej, a w szczególności dokonywanie napraw budynku, jego pomieszczeń i urządzeń technicznych, umożliwiających właścicielom lokali korzystanie z oświetlenia i ogrzewania, gazu i innych urządzeń należących do wyposażenia nieruchomości wspólnej, usuwanie awarii instalacji i urządzeń, usuwanie skutków awarii w zakresie uzgodnionym ze Wspólnotą, a także zapewnienie warunków technicznych dla dostawy energii elektrycznej, energii cieplnej, wody i gazu oraz odprowadzania ścieków. Natomiast z postanowień § [...] umowy wynika, że Zarządca w imieniu Wspólnoty jest między innymi uprawniony do zawierania w imieniu i na rzecz Wspólnoty umów o wykonywanie bieżącej konserwacji nieruchomości wspólnej, bieżące usuwanie awarii i skutków awarii oraz o wykonywanie remontów bieżących. Z kolei z załącznika nr [...] pkt [...] do tej umowy wynika, że do zakresu administrowania wynikającego z umowy z dnia [...] należy zlecanie w imieniu Wspólnoty przeglądów budynków w zakresie przewidzianym przepisami Prawa budowlanego i przeglądów specjalistycznych, pomiarów i badań. Zdaniem Sądu I instancji z treści umowy o administrowanie zawartej w dniu [...] jednoznacznie wynika, że [...] jest zarządcą części wspólnych przedmiotowej nieruchomości w rozumieniu ustawy Prawo budowlane i podnoszone przez skarżąca Spółkę argumenty tego nie zmieniają. W związku z powyższym, skarżąca Spółka mogła być adresatem decyzji wydanych na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w zakresie, w jakim dotyczyły one części wspólnych budynku. W skardze kasacyjnej Spółka "na podstawie przepisu art. 173 § 1, art. 175 i n. ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270, ze zm.)", zwanej dalej P.p.s.a., zaskarżyła wyrok w całości, opierając skargę kasacyjną na następujących podstawach: 1) naruszeniu przepisów prawa materialnego tj.: a) przepisu art. 61 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. -Prawo budowlane, poprzez błędną jego wykładnię, tj. błędne przyjęcie przez Sąd, iż zakres obowiązków, jakie zostały nadane stronie skarżącej na podstawie umowy zawartej pomiędzy stroną skarżącą a wspólnotą mieszkaniową dotyczącej nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. z dnia [...], odpowiada pojęciu "zarządcy obiektu budowlanego" w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, podczas gdy z literalnego brzmienia umowy o administrowanie w sposób jednoznaczny wynika, że do zakresu obowiązków spoczywających na stronie skarżącej jako administratorze spoczywa wg § [...] umowy m.in. bieżąca konserwacja nieruchomości wspólnej, a w szczególności: dokonywanie napraw budynku, jego pomieszczeń i urządzeń technicznych umożliwiających właścicielom lokali korzystanie z oświetlania i ogrzewania, gazu i innych urządzeń należących do wyposażenia nieruchomości wspólnej, przy czym zakres robót konserwacyjnych określa załącznik nr [...], z którego treści wynika iż, (lit. [...]) do obowiązków strony skarżącej należy jedynie "uzupełnianie drobnych ubytków tynków, posadzek, stopni schodowych i malatury w częściach wspólnych budynku". b) naruszenie dyspozycji przepisu art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. przyjęcie, iż zakres robót konserwacyjnych polegających na uzupełnianiu drobnych ubytków tynków, posadzek, stopni schodowych i malatury w częściach wspólnych budynku (do wykonania których strona skarżąca zobligowana jest na podstawie umowy o administrowanie z dnia [...] - załącznik nr [...] lit. [...]), jest tożsamy z przypadkami, o których mowa w przepisie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, tj. z "nieodpowiednim stanem technicznym budynku", z "użytkowaniem w sposób zagrażającym życiu i zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia", oraz "oszpecającym wyglądem", które to okoliczności mogą stanowić podstawę do nakazania w drodze decyzji usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Tym samym Sąd błędnie przyjął, iż prace te winny zostać wykonane przez stronę skarżącą, pomimo, iż zakres obowiązków nałożonych na nią jest węższy i ogranicza się jedynie do wykonywania drobnych remontów i konserwacji; c) naruszenie dyspozycji art. 61 w zw. z art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez błędną jego wykładnię, tj. wydanie decyzji nakazującej usunięcie złego stanu technicznego stropu między mieszkaniem nr [...] a lokalem użytkowym oraz balustrady schodowej w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. czyniąc adresatem tej decyzji [...] Spółka z o.o., podczas gdy mając na względzie zakres obowiązków nałożonych na stronę skarżącą umową o administrowanie, adresatem decyzji winna być Wspólnota Mieszkaniowa. Na tej podstawie strona skarżąca wniosła o "uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i jego zmianę poprzez uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie W. nr [...] z dnia [...]", ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, przy zasądzeniu kosztów postępowania kasacyjnego wywołanych wniesieniem skargi kasacyjnej, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący nie zgodził się z przyjętym w wyroku założeniem, iż pełni w stosunku do nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. funkcję "zarządcy obiektu budowlanego" w rozumieniu ustawy Prawo budowlane. W ocenie skarżącego przyjęte przez Sąd I instancji rozumienie zawartej pomiędzy stronami umowy o administrowanie prowadzi do naruszenia zasady ekwiwalentności świadczeń. Strona skarżąca obowiązana byłaby wykonać szereg dodatkowych czynności i robót, które nie zostały w treści umowy przewidziane i za które nie otrzymałaby dodatkowego wynagrodzenia. Z umowy o administrowanie (załącznik nr [...]) wynika, że do zakresu obowiązków skarżącego należy bieżąca konserwacja nieruchomości wspólnej, a w szczególności dokonywanie napraw budynku, jego pomieszczeń i urządzeń technicznych umożliwiających właścicielom lokali korzystanie z oświetlenia i ogrzewania, gazu i innych urządzeń należących do wyposażenia nieruchomości wspólnej, przy czym zakres robót konserwacyjnych określa załącznik nr [...]. Z zał. Nr [...] wynika, że (lit. [...]) do obowiązków strony skarżącej należy jedynie "uzupełnianie drobnych ubytków tynków, posadzek, stopni schodowych i malatury w częściach wspólnych budynku". Doszło więc do naruszenia art. 61 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez błędną jego wykładnię. Podkreślono, że do obowiązków skarżącego należało jedynie dokonywanie drobnych napraw, a usunięcie stwierdzonej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nieprawidłowości, tj. usunięcie złego stanu technicznego stropu między mieszkaniem nr [...] a lokalem użytkowym oraz balustrady schodowej należało do właściciela budynku czyli do Wspólnoty Mieszkaniowej. Dlatego też adresatem decyzji winna być Wspólnota Mieszkaniowa. Z art. 61 Prawa budowlanego wynika, że właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami o których mowa w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Użyty w art. 61 spójnik "lub" oznaczający alternatywę łączną wskazuje, że obowiązki te mogą spoczywać w zależności od ich charakteru na właścicielu albo zarządzającym jak również na obu tych podmiotach w zakresie określonym w odrębnych przepisach regulujących dany stosunek prawny (vide: J. Siegień, Komentarz do Prawa budowlanego, Wyd. C H BECK Warszawa 2003r., str. 324). Zdaniem skarżącego Sąd słusznie przyjął, iż kryterium wskazania podmiotu odpowiedzialnego za usunięcie złego stanu technicznego budynku będzie zakres obowiązków, jaki strony ustaliły w umowie o administrowanie. Skoro więc do obowiązków strony skarżącej należy jedynie "uzupełnianie drobnych ubytków tynków, posadzek, stopni schodowych i malatury w częściach wspólnych budynku", to usuwanie złego stanu technicznego budynku w rozumieniu dyspozycji art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego należy do obowiązków właściciela czyli do Wspólnoty Mieszkaniowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy. Stosownie do przepisu art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r. Nr 80 poz. 903, ze zm.), ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Z przepisu tego wynika, że wspólnota mieszkaniowa, jako "ułomna osoba prawna" może być stroną w postępowaniu administracyjnym; pogląd ten ugruntowany jest w orzecznictwie (tak NSA w uchwale z dnia 26 listopada 2001r. sygn. OPK 19/2001, ONSA 2002/2 poz. 68). Jeśli chodzi natomiast o zarząd nieruchomością wspólną wspólnoty mieszkaniowej, to kwestie te zostały unormowane w przepisie art.18 i następne tej ustawy, przy czym zaznaczyć należy, że ustawa o własności lokali obok zarządu wymienia również zarządcę (np. art.14 pkt 5, art.22 ust.3 pkt 1, czy też art.24). Przy wspólnotach "dużych", a tego rodzaju wspólnota występuje w przypadku nieruchomości i budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., musi istnieć zarząd, o jakim mowa w art.20 ust.1 ustawy; jednoznacznie stwierdzić należy, że skarżąca Spółka występująca na podstawie stosunku zobowiązaniowego, a to umowy zawartej pomiędzy [...] a Wspólnotą z dnia [...] o administrowanie, nie jest zarządem w rozumieniu tego przepisu. Organy administracyjne obu instancji przyjęły, a WSA stanowisko to podzielił, że skarżący [...] jest zarządcą nieruchomości w rozumieniu przepisu art.61 Prawa budowlanego i wobec tego nakaz usunięcia niewłaściwego stanu technicznego stropu między mieszkaniem nr [...] a lokalem użytkowym oraz balustrady schodowej w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. nałożony na podstawie art.66 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego skierowany został do właściwego adresata. Sąd I instancji uznał, że w świetle zawartej umowy z dnia [...], [...] pełni funkcję zarządcy nieruchomości i znajdującego się na niej obiektu budowlanego. Tymczasem w świetle zawartej między Wspólnotą a [...] umowy o administrowanie, a w szczególności załącznika nr [...], zakres robót konserwacyjnych obciążający administratora został jednoznacznie określony i stwierdzić należy, że roboty objęte nakazem w żaden sposób nie mieszczą się w tym załączniku. Stąd też treść zawartej umowy wykluczała przyjęcie tezy, że Wspólnota powierzyła funkcję zarządcy skarżącej Spółce. W konsekwencji utożsamianie podmiotu administrującego nieruchomością na podstawie umowy z dnia [...] z zarządcą nieruchomości, o jakim mowa w art.61 Prawa budowlanego i uczynienie adresatem przedmiotowego nakazu [...], było niedopuszczalne. Ustawa z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane, na podstawie której organy administracyjne nałożyły na skarżącą Spółkę nakaz usunięcia niewłaściwego stanu technicznego (art.66 ust. 1 pkt 1 tej ustawy), w przepisie art.61 jako obowiązanych do utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art.5 ust.2 tej ustawy, wskazała właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Taka konstrukcja wskazanego przepisu nie jest przypadkowa. Wymieniając na pierwszym miejscu właściciela, ustawodawca wskazał kolejność adresatów, którzy są obowiązani utrzymać i użytkować obiekt. Prawo własności jest bowiem prawem dającym najszersze władztwo nad rzeczą i wobec tego do właściciela w pierwszej kolejności należy kierować nakazy z art.66 ustawy. Stanowisko takie można wyprowadzić również z orzecznictwa ukształtowanego jeszcze na gruncie ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. 1974 r. Nr 38 poz. 229 ze zm.). W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 1985 r. sygn. II SA 29/85 (LexPolonica nr 299419) stwierdzono, że przepisy art. 43 i art. 46 odnoszą się nie tylko do właściciela, ale również do zarządcy obiektu budowlanego, określając ich obowiązki oraz uprawnienia organów administracji państwowej w razie konieczności zapewnienia należytego stanu takich obiektów. Określenie w sposób alternatywny w omawianych przepisach osób odpowiedzialnych za stan techniczny obiektów budowlanych nie oznacza, że organy administracji w oderwaniu od szczególnych okoliczności faktycznych sprawy mają bez uzasadnienia pominąć jedną z nich. Odnosi się to zwłaszcza do sytuacji, w których niejasny bądź niepełny jest stan własności nieruchomości, a nie budzi wątpliwości, kto jest zarządcą. Również w piśmiennictwie dotyczącym aktualnego stanu prawnego zwraca się uwagę na konieczność nakładania obowiązków na podmioty według kolejności wymienionej w przepisie art.61 (zob. Komentarz do Prawa budowlanego pod redakcją Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2006. str.592). Jednocześnie należy zaznaczyć, że w przepisie art.61 Prawa budowlanego ustawodawca wskazał właściciela lub zarządcę, a więc posłużył się alternatywą co oznacza, że obowiązki w trybie art.66 ust. 1 w zw. z art. 61 Prawa budowlanego mogą być nałożone również na oba podmioty łącznie. Niemniej jednak w sytuacji, gdy stan własnościowy był jednoznaczny, adresatem nakazu nałożonego na podstawie powołanych przepisów Prawa budowlanego winna być na pierwszym miejscu Wspólnota Mieszkaniowa, jako właściciel obiektu budowlanego. Reasumując stwierdzić należy, że Sąd I instancji podzielając ustalenia organów nadzoru budowlanego dokonał błędnej wykładni przepisu art.66 ust. 1 w zw. z art. 61 Prawa budowlanego, a ponieważ w sprawie miało miejsce wyłącznie naruszenie prawa materialnego, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę. Rozpoznając skargę Sąd uznał, że zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja zostały skierowane do podmiotu niebędącego stroną w sprawie (art.156 § 1 pkt 4 kpa) i dlatego, jako dotknięte wadą nieważności, podlegają stwierdzeniu nieważności. O kosztach Naczelny Sad Administracyjny orzekł na podstawie przepisu art.200 i art.203 pkt 1 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI