Orzeczenie · 2024-02-20

II OSK 1305/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-02-20
NSAAdministracyjneWysokansa
planowanie przestrzennewarunki zabudowyanaliza urbanistycznaład przestrzennyzasada dobrego sąsiedztwarozbudowanadbudowawysokość zabudowyNSAprawo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach oraz Prezydenta Miasta Katowice ustalającą warunki zabudowy dla rozbudowy budynku mieszkalnego. Inwestor zarzucał sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. oraz art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. i § 7 Rozporządzenia, twierdząc, że analiza urbanistyczna była wystarczająca, a sąd przekroczył swoje kompetencje. Podniesiono również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. i § 3, § 7 Rozporządzenia, kwestionując samodzielne zastosowanie przepisów przez WSA i wadliwą wykładnię § 7 ust. 1 Rozporządzenia w kontekście rozbudowy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zasada przedłużenia wysokości zabudowy sąsiedniej jest regułą, a odstępstwo od niej, przewidziane w § 7 ust. 4 Rozporządzenia, stanowi wyjątek wymagający szczegółowego uzasadnienia w analizie urbanistycznej i decyzji. W tej sprawie organy nie wykazały, dlaczego ustalono wysokość 10 metrów, która nie była wartością średnią, naruszając tym samym ład przestrzenny. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił wadliwość decyzji organów administracji. Ponadto, NSA stwierdził, że przepisy § 7 Rozporządzenia mają zastosowanie również do rozbudowy i nadbudowy, a nie tylko do "nowej zabudowy" w ścisłym tego słowa znaczeniu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących analizy urbanistycznej, zasady dobrego sąsiedztwa i ustalania wysokości zabudowy w przypadku braku planu miejscowego, zwłaszcza w kontekście rozbudowy istniejących obiektów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2003 r. i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Konieczność analizy konkretnych danych z analizy urbanistycznej w każdej sprawie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji przekroczył swoje kompetencje, dokonując merytorycznej oceny analizy urbanistycznej zamiast ograniczyć się do kontroli legalności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił analizę urbanistyczną w kontekście obowiązujących przepisów prawa, co doprowadziło do stwierdzenia wadliwości decyzji.

Uzasadnienie

Ocena treści analizy urbanistycznej przez sąd była wynikiem ustalenia na podstawie obowiązujących przepisów prawa, że w sprawie zastosowano niewłaściwe przepisy, co doprowadziło do wadliwości decyzji.

Czy przepisy rozporządzenia dotyczące ustalania wymagań dla nowej zabudowy (w tym zasada dobrego sąsiedztwa i ustalanie wysokości zabudowy) mają zastosowanie do rozbudowy lub nadbudowy istniejącego obiektu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te mają zastosowanie również do rozbudowy i nadbudowy, a nie tylko do zabudowy powstającej na działkach niezabudowanych.

Uzasadnienie

Systematyka rozporządzenia i zasady w nim określone znajdują zastosowanie do wszystkich przypadków, w których konieczne jest uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy w celu zmiany dotychczasowego zagospodarowania terenu, w tym rozbudowy, nadbudowy czy przebudowy.

Czy odstąpienie od zasady ustalania wysokości zabudowy jako przedłużenia zabudowy sąsiedniej (lub średniej wysokości) na rzecz innej wartości wymaga szczegółowego uzasadnienia opartego na analizie urbanistycznej i czy takie odstępstwo służy zachowaniu ładu przestrzennego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odstąpienie od zasady ustalonej w § 7 ust. 1 Rozporządzenia stanowi wyjątek i wymaga szczegółowego uzasadnienia w analizie urbanistycznej oraz w decyzji, a jego celem jest zachowanie ładu przestrzennego.

Uzasadnienie

Zastosowanie § 7 ust. 4 Rozporządzenia, dopuszczającego inne zasady ustalania wysokości, jest wyjątkiem i może mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy wskazują na to wyniki analizy urbanistycznej. Odstąpienie od zasady wymaga szczegółowego uzasadnienia, a dowolne nawiązywanie do wartości zbliżonych do najwyższych w obszarze, bez wykazania usprawiedliwienia w kontekście ładu przestrzennego, jest nieuprawnione.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA uchylającego decyzję o warunkach zabudowy.

Przepisy (13)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przesłanka dobrego sąsiedztwa musi być zbadana w pierwszej kolejności, realizując podstawowe wartości ładu przestrzennego i zrównoważonego rozwoju.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego § § 3 ust. 1

Podstawa do sporządzenia analizy urbanistycznej.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego § § 7 ust. 1

Zasada ustalania wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej jako przedłużenia tych krawędzi do istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego § § 7 ust. 3

Zasada ustalania wysokości jako średniej wysokości występującej na analizowanym obszarze w przypadku uskoku wysokości.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Naczelnym celem planowania przestrzennego jest uwzględnianie wymagań ładu przestrzennego.

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego § § 7 ust. 4

Wyjątek od zasady, dopuszczający inne sposoby ustalenia wysokości, wymagający szczegółowego uzasadnienia i oparcia na danych z analizy urbanistycznej.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Podstawa do oceny kompetencji sądu.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i działania dla dobra postępowania.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez WSA kompetencji poprzez merytoryczną ocenę analizy urbanistycznej. • Wadliwa wykładnia § 7 ust. 1 Rozporządzenia, który nie powinien mieć zastosowania do rozbudowy/nadbudowy. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego przez WSA, który samodzielnie przesądził o wysokości zabudowy.

Odrzucone argumenty

Organy administracji prawidłowo ustaliły warunki zabudowy, opierając się na analizie urbanistycznej. • Analiza urbanistyczna zawierała wystarczające uzasadnienie dla ustalonych parametrów zabudowy. • Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że odstąpienie od zasady dobrego sąsiedztwa wymagało szczegółowego uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

Zastosowanie tego wyjątku może mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy w danej sprawie wskazują na to wyniki analizy urbanistycznej. • Odstąpienie od § 7 ust. 1 Rozporządzenia, wymaga szczegółowego uzasadnienia zarówno w analizie jak również w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. • Naczelnym celem planowania przestrzennego jest uwzględnianie wymagań ładu przestrzennego. • Kwestionowanie wskazanych w zarzucie dwóch jednostek redakcyjnych § 7 Rozporządzenia jest zupełnie pozbawione podstaw.

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

sędzia

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący

Marta Laskowska - Pietrzak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących analizy urbanistycznej, zasady dobrego sąsiedztwa i ustalania wysokości zabudowy w przypadku braku planu miejscowego, zwłaszcza w kontekście rozbudowy istniejących obiektów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2003 r. i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Konieczność analizy konkretnych danych z analizy urbanistycznej w każdej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowych aspektów planowania przestrzennego i warunków zabudowy, które są istotne dla wielu inwestorów i właścicieli nieruchomości. Wyjaśnia, jak ważne jest prawidłowe przeprowadzenie analizy urbanistycznej i uzasadnienie odstępstw od standardowych zasad.

Rozbudowa domu: czy 10 metrów wysokości to za dużo? NSA wyjaśnia, jak ważny jest ład przestrzenny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst