II OSK 1293/18

II OSK 1293/18 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2018-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-04-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak /przewodniczący/
Izabela Bąk-Marciniak
Małgorzata Masternak - Kubiak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne
Cudzoziemcy
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 1529/17 - Wyrok WSA w Warszawie z 2017-10-24
Skarżony organ
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i orzeczenia organów I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 2206
art. 195 ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak /spr./ sędzia del. WSA Izabela Bąk-Marciniak Protokolant asystent sędziego Aneta Kolarz-Kucięba po rozpoznaniu w dniu 28 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej O. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 1529/17 w sprawie ze skargi O. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. [...] 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz O. A. kwotę 1.050 (jeden tysiąc pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 października 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1529/17, oddalił skargę O. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały.
Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 13 lipca 2016 r. O. A. wystąpiła do Wojewody [...] o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, powołując się na polskie pochodzenie. Do wniosku cudzoziemka dołączyła: własny akt urodzenia, w którym wskazano na ukraińską narodowość jej rodziców, wyciąg z Państwowego rejestru Aktów Stanu Cywilnego nr [...] dotyczący rozwodu wnioskodawczyni, akt urodzenia matki S. L., w którym wskazano na ukraińską narodowość jej rodziców, a dziadków strony, akt ślubu rodziców wnioskodawczyni oraz dowód osobisty babki serii [...], wystawiony w dniu [...] przez Magistrat Miasta [...] na nazwisko W. T., ur. [...], w którym nie wypełniono rubryki dotyczącej narodowości i obywatelstwa. Pełnomocnik cudzoziemki oświadczył, że przedłożony do akt sprawy dowód osobisty babki należy traktować, jako jednoznaczne potwierdzenie posiadania przez skarżącą pochodzenia polskiego.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] odmówił udzielenia cudzoziemce zezwolenia twierdząc, że dołączone przez skarżącą dokumenty nie potwierdzają polskiego pochodzenia jej przodków, natomiast skarżąca wykazała związki z polskością.
Pismem z dnia 26 listopada 2016 r. cudzoziemka wniosła do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odwołanie od powyższej decyzji Wojewody, w którym podniosła, że o jej polskim pochodzeniu zaświadcza polski dowód osobisty babki T. W., wydany przez Magistrat miasta [...] w województwie[...].
Po rozpoznaniu odwołania Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy ocenił, że analiza całokształtu materiału dowodowego nie pozwala uznać, że polskie pochodzenie cudzoziemki zostało wykazane. Z załączonego do akt sprawy aktu urodzenia cudzoziemki wynika bowiem, że jej rodzice, a także dziadkowie deklarowali narodowość ukraińską. Organ zwrócił uwagę, że pomimo wielokrotnych wezwań (także w toku postępowania odwoławczego), skarżąca nie dostarczyła żądanych dokumentów, a przedstawiony przez cudzoziemkę dowód osobisty babci, wystawiony przez magistrat miasta[...], nie pozwala na przyjęcie, że ww. osoba posiadała obywatelstwo lub narodowość polską z uwagi na brak w nim odpowiedniego zapisu. Sam fakt legitymowania się przez babkę skarżącej polskim dowodem osobistym nie stanowi automatycznego potwierdzenia obywatelstwa polskiego, co wynika jasno z ówcześnie obowiązującego prawodawstwa, tj. przepisów rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 16 marca 1928 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności i ustawy z dnia 20 stycznia 1920 r. W ocenie organu cudzoziemka pomimo wezwań organów administracji nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających taką okoliczność w związku z powyższym należało uznać, że nie udokumentowała ona pierwszej przesłanki wynikającej z ustawy o repatriacji, tj. nie wykazała posiadania przez jednego z rodziców, dziadków oraz dwoje pradziadków posiadania narodowości polskiej lub obywatelstwa polskiego. Tym samym zasadne jest stwierdzenie Wojewody[...], że strona nie wykazała posiadania polskiego pochodzenia.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zwrócił uwagę, że cudzoziemka została przesłuchana przez organ I instancji na okoliczność posiadania związków z polskością. Analiza przeprowadzonego przesłuchania dowodzi, że zostało ono przeprowadzone w zbyt wąskim zakresie, jest niezwykle krótkie i lakoniczne, całość składa się zaledwie z 14 pytań; przesłuchanie do protokołu nie zawiera pytań otwartych, tylko dwa pytania dotyczą historii Polski, przy czym jedno z nich brzmi: "czy interesuje się pani historią", nie obejmują historii rodziny, ani nie umiejscawiają treści zadawanych pytań do miejsc i wydarzeń w obrębie miejsca zamieszkania cudzoziemki, (nie zwrócono także uwagi na miejsce pochodzenia babki), nie rozpytano szczegółowo o zawiłą historię pochodzenia rodziny w szczególności babki strony, także w kontekście wydarzeń, jakie miały miejsce podczas II wojny światowej, wreszcie żadne z pytań nie zawiera pytań ocennych, jakie mogłyby wyjaśnić ewentualne więzi cudzoziemki z Narodem Polskim. Ponadto, co szczególnie ważne, cudzoziemka nie została rozpytana na okoliczność braku źródłowych dokumentów, świadczących o jej polskim pochodzeniu, pamiątek i innych elementów świadczących o kultywowaniu polskich tradycji w jej domu rodzinnym. Wydaje się szczególnie mało prawdopodobne, że w rodzinie kultywującej polskie tradycje i niebędącej w sposób szczególny represjonowanej (nie ma o tym śladu w aktach sprawy) nie zachowały się żadne pamiątki świadczące o polskim pochodzeniu rodziny, takie jak polskie napisy na nagrobkach, pamiątki z wojska listy, itp. Szef Urzędu wskazał, że wykazane powyżej niewyczerpujące zgromadzenie przez Wojewodę materiału dowodowego na okoliczność posiadania przez skarżącą więzi z polskością winno w zasadzie skutkować uchyleniem decyzji Wojewody i zwróceniem temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia, niemniej rozstrzygnięcie w taki sposób postępowania odwoławczego byłoby niecelowe z uwagi na bezsporne występowanie warunków do orzeczenia w sprawie co do istoty, tj. do utrzymania odmownej decyzji Wojewody w mocy, a to z racji niewykazania przez skarżącą przesłanki posiadania polskiego pochodzenia, koniecznej do uwzględnienia wniosku skarżącej.
O. A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając naruszenie art. 52 ust. 5 Konstytucji, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1274 z późn. zm. – dalej: "ustawa o repatriacji), art. 6, art. 7, art. 8 i art. 75 § 1 K.p.a., art. 195 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Z 2013 r., poz. 1650 z późn. zm. – dalej: “ustawa o cudzoziemcach").
W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie.
W wyroku oddalającym skargę Sąd pierwszej instancji odwołał się do treści art. 195 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 197 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, a także art. 5 i art. 6 ustawy o repatriacji. Sąd podzielił stanowisko organów, że legitymowanie się w okresie międzywojennym polskim dowodem osobistym przez wstępnego osoby ubiegającej się obecnie o zezwolenie na pobyt stały, nie było równoznaczne z posiadaniem przez tego wstępnego, czy to narodowości, czy to obywatelstwa polskiego. W sytuacji, w której o polskim pochodzeniu wnioskodawcy, ocenianym wg kryteriów ustalonych w art. 5 ust.1 pkt 1 albo ust. 2 ustawy o repatriacji, miałby zaświadczać wyłącznie polski dokument tożsamości w postaci dowodu osobistego (art. 6 ust.1 pkt 1 ustawy), niewsparty innymi dokumentami, poświadczającymi posiadanie przez wstępnego narodowości lub obywatelstwa polskiego, to potraktowanie w/w dokumentu, jako potwierdzenie polskiego pochodzenia wnioskodawcy byłoby uzależnione od zawarcia w przedłożonym dowodzie informacji, iż wstępny wnioskodawcy posiadał obywatelstwo polskie (ówczesne przepisy nie przewidywały zamieszczania w dowodzie osobistym informacji o narodowości posiadacza dokumentu). Sąd podzielił wykładnię przepisów, dokonaną przez Szefa Urzędu, że w przeciwieństwie do przepisów obowiązujących obecnie, tj. art. 4 i 5 ustawy z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych (Dz. U. z 2016 r., poz. 391), przepisy obowiązujące w dacie wydania dowodu osobistego nie wiązały samego aktu wydania dokumentu z posiadaniem obywatelstwa polskiego przez jego posiadacza. Zgodnie z art. 17 i 18 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 16 marca 1928 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania dokumentu) w celach kontroli ruchu ludności mogą organa władz administracji ogólnej, gmin i policji państwowej żądać od poszczególnych osób wylegitymowania się. Do tego celu mogą służyć wszelkiego rodzaju dokumenty wydane przez władze publiczne, a stwierdzające tożsamość osoby w sposób nienasuwający uzasadnionych wątpliwości, a w braku takich dowodów - potwierdzenie wiarogodnych osób. Przepis powyższy nie narusza w niczym specjalnych przepisów prawnych, z mocy których specjalne organa straży mają prawo żądać wylegitymowania się (przepisy o ochronie granic, łowieckie i inne). Urzędy, prowadzące ewidencję i kontrole ruchu ludności, wydawać będą na żądanie osób, zapisanych do rejestru mieszkańców, dowody osobiste. Z kolei zgodnie z art. 19 rozporządzenia osoby posiadające dowody osobiste, wymienione w artykule poprzednim, mogą prosić powiatową władzę administracji ogólnej o zaświadczenie w dowodzie osobistym, że są obywatelami polskimi. Powiatowe władze administracji ogólnej nie odmówią zaświadczenia, jeżeli po sprawdzeniu stwierdzą, że osobie, starającej się o zaświadczenie, przysługuje rzeczywiście obywatelstwo polskie. Zaświadczenie to, jak również podanie o wydanie takiego zaświadczenia, są wolne od opłat stemplowych. Należy również zwrócić uwagę, że wzór dowodu osobistego został określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 29 listopada 1928 r. o dowodach osobistych. Zgodnie z § 5 i 6 tego rozporządzenia osoba, która chce uzyskać zaświadczenie w dowodzie osobistym, że jest obywatelem polskim, powinna wnieść odpowiednie podanie do właściwej, podług jej miejsca zamieszkania, powiatowej władzy administracji ogólnej. Do podania należy dołączyć dowody, pozwalające stwierdzić obywatelstwo polskie wnoszącego. Zaświadczenie powinno mieć następujące brzmienie: "Stosownie do art. 19 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 marca 1928 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności (Dz. U. R. P. Nr. 32. poz. 309) zaświadczam, że wymieniony w niniejszym dowodzie jest obywatelem polskim, co zostało stwierdzone na podstawie art. 18 i 19 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 16 marca 1928 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności obowiązywały do dnia 27 października 1951 r., w którym zostały uchylone na mocy art. 27 dekretu z dnia 22 października 1951 r. o dowodach, osobistych (Dz. U. z 1951 r., nr 55, poz. 382). Brzmienie powyższych przepisów wskazuje, że dowód osobisty, wydany w [...] w którym nie została wypełniona rubryka dotycząca zaświadczenia o polskim obywatelstwie nie może stanowić wystarczającego dowodu posiadania obywatelstwa polskiego przez jego posiadacza. Dokument nie wskazuje także w żaden sposób na narodowość osoby, której został wydany. Z kolei z aktu urodzenia matki skarżącej, wydanego w [...] wynika, że T. V. była osobą o narodowości ukraińskiej. Dołączona do akt sprawy kopia dowodu osobistego babci skarżącej takiego zaświadczenia nie zawiera, a stosowne rubryki dokumentu nie zostały wypełnione. Dowód osobisty nie stanowi tym bardziej potwierdzenia narodowości polskiej i to niezależnie od faktu, że z aktu urodzenia matki skarżącej wydanego przez władze byłego ZSRR wynika, że jej babka była narodowości ukraińskiej. Przepisy regulujące kwestie wydawania dowodów osobistych w [...] nie zawierały żadnych postanowień dotyczących umieszczania w tym dokumencie wzmianek o narodowości jego posiadacza.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła O. A., zaskarżając go w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a także zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Skarżąca kasacyjnie na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej powoływana, jako: "P.p.s.a.") zarzuciła:
1. naruszenie art. 52 ust. 5 Konstytucji poprzez odmowę udzielenia zgody na osiedlenie się na stałe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osobie, której polskie pochodzenie zostało stwierdzone zgodnie z ustawą,
2. naruszenie art. 5 i art. 6 ustawy o repatriacji, poprzez odmowę udzielenia skarżącej zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pomimo posiadania polskiego pochodzenia przez cudzoziemkę, i jego wykazania, deklarowania przez w.w. narodowości polskiej, wykazania przez skarżącą pielęgnowania polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów oraz posiadania obywatelstwa polskiego przez babkę cudzoziemki, T. W.,
3. naruszenie art. 195 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez odmowę udzielenia skarżącej zezwolenia na osiedlenie się, jako osobie o polskim pochodzeniu, zamierzającej osiedlić się na terytorium RP na stałe.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżaca podniosła, że do złożonego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt stały załączyła, na dowód posiadania polskiego pochodzenia m.in. dowód osobisty babki wystawiony w dniu [...] Zdaniem skarżacej ten dowód osobisty jest, w świetle przepisów art. 6 ust 1 pkt 1 ustawy o repatriacji, dowodem potwierdzającym polskie pochodzenie skarżącej, ponieważ przedmiotowy dokument został wydany przez polskie władze państwowe, dotyczy babki skarżącej oraz jest polskim dokumentem tożsamości. Przepis ten nie zawiera wymogu, aby wymieniony tam polski dokument tożsamości zawierał wpis o narodowości polskiej, tak jak ma to miejsce w odniesieniu do dokumentów wymienionych w punktach 3, 4, i 5 ww. ustawy. Ustawa o repatriacji nie zawiera też wymogu, aby polski dokument tożsamości wymieniony w art. 6 ust. 1 pkt 1 przedmiotowej ustawy zawierał wpis o posiadaniu obywatelstwa polskiego czy narodowości polskiej. Ponadto skarżąca wykazała też swoje związki z Polską poprzez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów, spełniając zarazem drugą przesłankę konieczną do wydania decyzji o udzieleniu zezwolenia na pobyt stały.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod uwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wskazanego przepisu. W niniejszej sprawie żadna, z wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyć się musiała wyłącznie do zbadania zawartych w skardze zarzutów, sformułowanych w granicach podstawy kasacyjnej.
Skarżąca złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uzasadniając go posiadaniem polskiego pochodzenia po babce. Przedłożyła dowód osobisty babki wystawiony w dniu [...] przez Magistrat Miasta [...] powiat [...], województwo[...], w którym nie wypełniono rubryki dotyczącej obywatelstwa. Sąd Wojewódzki podzielił stanowisko organów, że sam fakt legitymowania się przez babkę skarżącej polskim dowodem osobistym nie stanowi automatycznego potwierdzenia obywatelstwa polskiego, wobec niewskazania w nim wprost polskiego obywatelstwa.
Konstytucja w art. 52 ust. 5 stanowi, że: "Osoba, której pochodzenie polskie zostało stwierdzone zgodnie z ustawą, może osiedlić się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na stałe.". Konstytucyjne prawo osiedlania się na stałe w Polsce obejmuje nie tylko osoby posiadające przodków narodowości polskiej. Zasadniczo "chodzi bowiem o osoby posiadające przodków narodowości polskiej, niekoniecznie zaś (w swoim czasie) obywatelstwa polskiego, gdyż nie musi być ono dowodem "polskości" pochodzenia w użytym tu znaczeniu" (P. Sarnecki, Komentarz do art. 52 Konstytucji RP, [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, pod red. L. Garlickiego, t. II, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2016 r.). Zaznaczyć trzeba, że przepis art. 52 ust. 5 ustawy zasadniczej niezależnie od aspektu materialnoprawnego, zawiera też aspekt proceduralny (tryb), w jakim ma następować stwierdzenie "polskiego pochodzenia".
Prawo do osiedlenia się w Polsce jest adresowane do osoby, której polskie pochodzenie zostało stwierdzone "zgodnie z ustawą". W obowiązującym ustawodawstwie nie ma jednak odrębnej ustawy, która całościowo regulowałaby materię wskazaną w cytowanym przepisie konstytucyjnym lub w sposób jednoznaczny określała przesłanki, od których uzależnione jest stwierdzenie polskiego pochodzenia. Stosownie do art. 195 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi na czas nieoznaczony, na jego wniosek, jeżeli jest osobą o polskim pochodzeniu i zamierza osiedlić się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na stałe. W myśl art. 197 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, udzielenia zezwolenia na pobyt stały odmawia się cudzoziemcowi, jeżeli nie spełnia on wymogów, o których mowa w art. 195 ust. 1. Z kolei w myśl art. 195 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach do ustalenia polskiego pochodzenia osoby, o której mowa w ust. 1 pkt 3, stosuje się przepisy art. 5 ust. 1 - 3 ustawy o repatriacji.
Ustawa o repatriacji, jako jedyna w polskim systemie prawnym, zawiera definicję legalną: "osoby polskiego pochodzenia", tj. określa, jaką osobę uznaje się za osobę polskiego pochodzenia. Zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji), za osobę polskiego pochodzenia uznaje się osobę deklarującą narodowość polską i spełniającą łącznie następujące warunki:
1) co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej;
2) wykaże ona swój związek z polskością, w szczególności przez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów.
Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o repatriacji za osobę polskiego pochodzenia uznaje się również osobę deklarującą narodowość polską, która posiadała w przeszłości obywatelstwo polskie lub, co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków posiadało obywatelstwo polskie oraz spełniającą warunek określony w ust. 1 pkt 2. Należy przy tym zaznaczyć, że ustawa o repatriacji posługuje się pojęciem pochodzenia polskiego, a nie pojęciem obywatelstwa polskiego czy narodowości polskiej.
Stosownie zaś do art. 6 ust. 1 ustawy o repatriacji dowodami potwierdzającymi polskie pochodzenie mogą być dokumenty, wydane przez polskie władze państwowe lub kościelne, a także przez władze byłego Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, dotyczące wnioskodawcy lub jego rodziców, dziadków lub pradziadków, a w szczególności:
1) polskie dokumenty tożsamości;
2) akty stanu cywilnego lub ich odpisy albo metryki chrztu poświadczające związek z polskością;
3) dokumenty potwierdzające odbycie służby wojskowej w Wojsku Polskim, zawierające wpis informujący o narodowości polskiej;
4) dokumenty potwierdzające fakt deportacji lub uwięzienia, zawierające wpis informujący o narodowości polskiej;
5) dokumenty tożsamości lub inne dokumenty urzędowe zawierające wpis informujący o narodowości polskiej.
Z woli ustawodawcy dowodami potwierdzającymi polskie pochodzenie mogą być dokumenty wydane przez polskie władze państwowe lub kościelne, (...) dotyczące wnioskodawcy, jego rodziców, dziadków lub pradziadków, a w szczególności polskie dokumenty tożsamości (...).
Powołując się na polskie pochodzenie, skarżąca przedłożyła dowód osobisty babki serii [...] wystawiony w dniu [...] na nazwisko T.W. przez Magistrat Miasta[...]. Ten dokument, w świetle przepisów art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o repatriacji, stanowi dowód potwierdzający polskie pochodzenie, ponieważ został wydany przez polskie władze państwowe, dotyczy babki skarżącej oraz jest polskim dokumentem tożsamości. Co istotne, przepis art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o repatriacji nie zawiera wymogu, aby polski dokument tożsamości zawierał wpis o narodowości polskiej, tak jak ma to miejsce w odniesieniu do dokumentów wymienionych w punktach 3, 4, i 5 art. 6 ust. 1 ustawy. Ustawa o repatriacji nie normuje wymogu, aby polski dokument tożsamości wymieniony w art. 6 ust. 1 pkt 1 zawierał wpis o posiadaniu obywatelstwa polskiego czy narodowości polskiej. Ten przepis mówi bowiem wyłącznie: o “polskim dokumencie tożsamości", nie precyzując zarazem czy chodzi o dowód osobisty, czy też inny dokument poświadczający tożsamość. Ponadto systemowa analiza treści normatywnej wszystkich wymienionych w art. 6 ust. 1 przesłanek dowodzących posiadanie polskiego pochodzenia jednoznacznie prowadzi do wniosku, że w odniesieniu do polskiego dokumentu tożsamości (pkt 1) nie istnieje konieczność wskazania wpisu informującego o narodowości polskiej. Skoro taki wymóg nie był intencją ustawodawcy, to oznacza, że żądanie dostarczenia dokumentu z wpisem o narodowości polskiej, czy obywatelstwie polskim jest pozbawione podstawy prawnej. Należy zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, że stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o braku odpowiedniego wpisu, w dostarczonym przez skarżącą dowodzie osobistym jej babki, pozostaje bez znaczenia prawnego. Oznacza to zarazem, że skarżąca udowodniła swoje polskie pochodzenie, spełniając przesłankę normatywną konieczną do uwzględnienia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt stały.
W procedurze ustalania polskiego pochodzenia ustawodawca wymaga także, aby osoba wnioskująca wykazała swój związek z polskością (art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o repatriacji). Należy zwrócić uwagę, że definiując pojęcie związku z polskością, ustawodawca kładzie nacisk na kwestie mowy, tradycji i zwyczajów. Podkreślenia wymaga także, że analiza treści normatywnej tego przepisu wskazuje, że to cudzoziemiec ma wykazać związki z polskością, w szczególności przez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie mogła wykazać swoich związków z Polską poprzez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów, spełniając zarazem drugą przesłankę konieczną do wydania decyzji o udzieleniu zezwolenia na pobyt stały. Cudzoziemka nie została bowiem rozpytana na okoliczność braku źródłowych dokumentów, świadczących o jej polskim pochodzeniu pamiątek i innych elementów świadczących o kultywowaniu polskich tradycji w jej domu rodzinnym. Zarzuty Szefa Urzędu w kwestii nieprawidłowości przy przeprowadzaniu przesłuchania przez organ I instancji, stanowią zatem podstawę do skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia, co zresztą wprost przyznaje Sąd Wojewódzki w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Jednocześnie błędnie stwierdza, że usuwanie tego uchybienia jest niecelowe z uwagi na niespełnienie przesłanki określonej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Wobec uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 P.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, w wyniku czego uznał za zasadne – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. – uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również w związku z art. 135 P.p.s.a. – uchylenie decyzji z dnia [...] Wojewody[...]. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią ocenę prawną i wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.