Orzeczenie · 2025-11-26

II OSK 1267/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-11-26
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlaneplan miejscowypozwolenie na budowęzabudowa jednorodzinnazabudowa bliźniaczarażące naruszenie prawapostępowanie nieważnościoweNaczelny Sąd Administracyjnykontrola legalności

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Pozwolenie dotyczyło budowy 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej i 1 wolnostojącego. Skarżący zarzucał rażące naruszenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym przekroczenie dopuszczalnej wysokości zabudowy (jeden budynek o 13 cm), liczby kondygnacji (interpretacja poddasza jako kondygnacji) oraz parametrów dotyczących powierzchni działki i terenów biologicznie czynnych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, przypomniał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny i wymaga wykazania rażącego naruszenia prawa, które jest oczywiste, dotyczy istotnego przepisu i wywołuje akceptowalne skutki. Sąd uznał, że nieznaczne przekroczenie wysokości jednego budynku (10,13 m zamiast 10 m) nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Podobnie, interpretacja poddasza jako kondygnacji została odrzucona w świetle definicji planu miejscowego wyłączającej poddasza nieużytkowe. Sąd potwierdził również, że pozostałe parametry inwestycji, takie jak powierzchnia działki, tereny biologicznie czynne, czy rozwiązania dotyczące kanalizacji deszczowej, są zgodne z planem miejscowym. Sąd podkreślił również ograniczone kompetencje organów administracji w zakresie weryfikacji rozwiązań projektowych, które należą do odpowiedzialności projektanta. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżona decyzja nie była dotknięta wadami kwalifikowanymi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w postępowaniu nieważnościowym, zakres kontroli organów administracji architektoniczno-budowlanej nad projektami budowlanymi, zasady stosowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w kontekście budowy zespołów budynków.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów planu miejscowego dla Warszawy i konkretnego stanu faktycznego. Interpretacja 'rażącego naruszenia prawa' jest ogólna, ale jej zastosowanie zależy od konkretnych okoliczności.

Zagadnienia prawne (4)

Czy nieznaczne przekroczenie dopuszczalnej wysokości budynku (o 13 cm) stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w kontekście postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nieznaczne przekroczenie dopuszczalnej wysokości budynku nie stanowi rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji.

Uzasadnienie

Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistości, charakteru przepisu oraz akceptowalnych skutków. Nieznaczne przekroczenie wysokości nie spełnia tych kryteriów.

Czy poddasze nieużytkowe może być traktowane jako kondygnacja w rozumieniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, poddasze nieużytkowe nie jest traktowane jako kondygnacja zgodnie z definicją zawartą w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Uzasadnienie

Plan miejscowy w swojej definicji kondygnacji wyłącza poddasza nieużytkowe.

Jakie są kompetencje organów administracji architektoniczno-budowlanej w zakresie weryfikacji zgodności projektu budowlanego z przepisami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kompetencje organów są ograniczone do sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami, a nie do merytorycznej oceny rozwiązań projektowych, za które odpowiada projektant.

Uzasadnienie

Zmiany w Prawie budowlanym przeniosły odpowiedzialność za projekt na projektanta, ograniczając rolę organu do kontroli zgodności z przepisami technicznobudowlanymi i planem zagospodarowania terenu.

Czy pozwolenie na budowę zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych (w tym bliźniaczych) na jednej działce, przy spełnieniu wymogów powierzchniowych, jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli plan miejscowy nie zakazuje wprost realizacji zespołu budynków na danej działce i spełnione są wymogi dotyczące powierzchni działki dla poszczególnych budynków.

Uzasadnienie

Plan miejscowy nie ograniczał liczby budynków na działce, a inwestycja spełniała wymogi dotyczące powierzchni działki dla budynków wolnostojących i bliźniaczych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję GINB.

Przepisy (10)

Główne

p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1

Prawo budowlane

Obowiązek sprawdzenia przez organ zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy nie zasługuje ona na uwzględnienie.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

p.b. art. 35 § ust. 3

Prawo budowlane

Obowiązek organu nałożenia postanowieniem obowiązku usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.

k.c. art. 172

Kodeks cywilny

Dotyczy zasiedzenia, przywołane w kontekście braku stwierdzenia nabycia własności przez zasiedzenie.

k.p.c. art. 365

Kodeks postępowania cywilnego

Skutek prawomocnego postanowienia sądu cywilnego.

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności i możliwość jego ograniczenia ustawą.

warunki techniczne art. 3 § pkt 16

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Definicja kondygnacji.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Projekt budowlany jest rażąco sprzeczny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (przekroczenie dopuszczalnej liczby kondygnacji, wysokości, parametrów zabudowy). • Organy administracji architektoniczno-budowlanej mają szerokie kompetencje do weryfikacji projektu budowlanego, a nie są związane oświadczeniem projektanta. • Nieznaczne przekroczenie dopuszczalnej wysokości jednego z budynków (o 13 cm) stanowi rażące naruszenie prawa. • Podczas gdy plan miejscowy dopuszcza 2 kondygnacje, projekt przewiduje 3 kondygnacje (interpretacja poddasza jako kondygnacji).

Godne uwagi sformułowania

O rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. • Nie każde zatem naruszenie prawa dyskwalifikuje decyzję w takim stopniu, że niezbędna jest jej eliminacja z obrotu prawnego. • Tylko wówczas, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę niż stabilność decyzji, może być zakwalifikowane jako naruszenie rażące. • Ustawodawca przyznał zatem organom ograniczoną możliwość badania i ingerowania w zaproponowane rozwiązania projektowe oraz kształt projektu i zamierzenia inwestycyjnego, zawężoną w zasadzie do zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. • Postępowanie nieważnościowe nie jest bowiem "trzecią instancją" pozwalającą na merytoryczną ocenę sprawy administracyjnej załatwionej decyzją ostateczną.

Skład orzekający

Robert Sawuła

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Piotr Broda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w postępowaniu nieważnościowym, zakres kontroli organów administracji architektoniczno-budowlanej nad projektami budowlanymi, zasady stosowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w kontekście budowy zespołów budynków."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów planu miejscowego dla Warszawy i konkretnego stanu faktycznego. Interpretacja 'rażącego naruszenia prawa' jest ogólna, ale jej zastosowanie zależy od konkretnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zgodności inwestycji z planem miejscowym i interpretacji 'rażącego naruszenia prawa', co jest istotne dla prawników i inwestorów. Wyjaśnia też granice kontroli administracyjnej nad projektami budowlanymi.

Nawet 13 cm za wysoki budynek nie zawsze oznacza nieważność pozwolenia na budowę – NSA wyjaśnia granice 'rażącego naruszenia prawa'.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst