Orzeczenie · 2022-10-05

II OSK 1258/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-10-05
NSAAdministracyjneŚredniansa
obywatelstwo polskieutrata obywatelstwanaturalizacjasłużba wojskowaustawa o obywatelstwieprawo administracyjneNSAskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie odmowy potwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego przez dziadka skarżącego, S. B. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując stanowisko sądów niższych instancji, że zaświadczenie konsula i akt naturalizacji były wystarczającymi dowodami na utratę obywatelstwa polskiego przez dziadka w związku z nabyciem obywatelstwa brytyjskiego. Kluczowym zarzutem było pominięcie przez sądy przepisu stanowiącego, że utrata obywatelstwa przez osobę podlegającą służbie wojskowej mogła nastąpić tylko po zwolnieniu z tego obowiązku, a w sprawie brak było dowodów na takie zwolnienie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaświadczenie Konsula Generalnego RP w Londynie z 1928 r. potwierdzające uzyskanie przez dziadka zezwolenia na nabycie obywatelstwa brytyjskiego oraz akt naturalizacji stanowiły wystarczające dowody na utratę obywatelstwa polskiego zgodnie z art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego. Sąd podkreślił, że konsul był właściwym organem w sprawach obowiązku wojskowego, a jego zaświadczenie, jako dokument urzędowy, korzysta z domniemania zgodności z prawdą. W związku z tym, nabycie obywatelstwa brytyjskiego przez S. B. w 1928 r. było poprzedzone stosownym zezwoleniem władz polskich, co skutkowało utratą obywatelstwa polskiego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Utrata obywatelstwa polskiego w związku z nabyciem obywatelstwa obcego, zwłaszcza w kontekście obowiązku służby wojskowej i roli konsulatów w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego z okresu międzywojennego i specyficznej sytuacji prawnej dziadka skarżącego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zaświadczenie konsula i akt naturalizacji są wystarczającymi dowodami na utratę obywatelstwa polskiego przez osobę podlegającą obowiązkowi służby wojskowej, która nabyła obywatelstwo obce?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zaświadczenie konsula potwierdzające uzyskanie zezwolenia na nabycie obywatelstwa obcego oraz akt naturalizacji są wystarczającymi dowodami na utratę obywatelstwa polskiego, nawet jeśli osoba podlegała obowiązkowi służby wojskowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zaświadczenie konsula, jako dokument urzędowy, stanowi dowód na uzyskanie przez dziadka skarżącego zezwolenia na nabycie obywatelstwa brytyjskiego. Zgodnie z art. 11 ustawy o obywatelstwie z 1920 r., nabycie obywatelstwa obcego po uzyskaniu zezwolenia władz polskich skutkuje utratą obywatelstwa polskiego, nawet w przypadku osób podlegających obowiązkowi służby wojskowej.

Jaki jest ciężar dowodu w przypadku braku dokumentów potwierdzających zwolnienie z obowiązku służby wojskowej przy ustalaniu utraty obywatelstwa polskiego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Strona nie obaliła domniemania zgodności z prawdą oświadczenia konsula, który potwierdził uzyskanie zezwolenia na nabycie obywatelstwa obcego. Brak dowodu na wydanie decyzji o zwolnieniu z obowiązku służby wojskowej nie stanowi przeszkody do stwierdzenia utraty obywatelstwa, jeśli zostało uzyskane zezwolenie na nabycie obywatelstwa obcego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zaświadczenie konsula było wystarczającym dowodem na uzyskanie zezwolenia na nabycie obywatelstwa obcego, co skutkowało utratą obywatelstwa polskiego. Brak dowodów na wydanie decyzji o zwolnieniu z obowiązku służby wojskowej nie był decydujący, ponieważ kluczowe było uzyskanie zezwolenia na nabycie obywatelstwa obcego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (7)

Główne

u.o.p.p. art. 11 § pkt 1

Ustawa z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego

Nabycie obywatelstwa obcego po uzyskaniu zezwolenia władz polskich skutkuje utratą obywatelstwa polskiego, nawet w przypadku osób podlegających obowiązkowi służby wojskowej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.o.p.p. art. 11 § zd. 2

Ustawa z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego

Osoby obowiązane do czynnej służby wojskowej mogły nabyć obywatelstwo obce tylko po wyjednaniu zezwolenia od Ministra Spraw Wojskowych, w przeciwnym razie nie przestawały być uważane za obywateli polskich.

u.p.o.w. art. 89

Ustawa z dnia 23 maja 1924 r. o powszechnym obowiązku wojskowym

Zwolnienie od powszechnego obowiązku wojskowego mogło nastąpić w razie ubiegania się o obce obywatelstwo.

u.p.o.w. art. 15

Ustawa z dnia 23 maja 1924 r. o powszechnym obowiązku wojskowym

Właściwymi organami dla spraw obowiązku wojskowego obywateli polskich zamieszkałych za granicą są konsulaty polskie.

r.p.a. art. 52 § ust. 1

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym

Dokumenty publiczne wystawione w przepisanej formie stanowią dowód tego, co wedle nich urzędowo zostało stwierdzone.

k.p.a. art. 76 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaświadczenie konsula i akt naturalizacji są wystarczającymi dowodami na utratę obywatelstwa polskiego przez dziadka skarżącego. • Nabycie obywatelstwa brytyjskiego przez dziadka skarżącego było poprzedzone uzyskaniem zezwolenia polskich władz, co skutkowało utratą obywatelstwa polskiego zgodnie z art. 11 pkt 1 ustawy o obywatelstwie z 1920 r.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 11 ustawy o obywatelstwie z 1920 r. poprzez uznanie, że zaświadczenie konsula i akt naturalizacji były wystarczającymi dowodami do uznania utraty obywatelstwa polskiego, z pominięciem wyjątku dotyczącego osób zobowiązanych do służby wojskowej. • Niewłaściwa wykładnia art. 56 ust. 1 ustawy o obywatelstwie polskim z 2009 r. w związku z art. 11 zd. 2 ustawy z 1920 r., prowadząca do przyjęcia, że skarżący zobowiązany był udowodnić brak zwolnienia ze służby wojskowej. • Naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez nieprawidłową ocenę dowodów i nieuwzględnienie zarzutów naruszenia zasad postępowania dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

zaświadczenie Konsula Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Londynie z dnia 21 lipca 1928 r. nr [...] (dalej również "zaświadczenie Konsula") oraz akt naturalizacji były wystarczającymi dowodami do uznania, że dziadek skarżącego – S. B. utracił obywatelstwo polskie w związku z nabyciem obywatelstwa brytyjskiego. • Zaświadczenie Konsula stanowi dokument urzędowy i należy uznać je za wiarygodny dowód w sprawie. • Dokumentom urzędowym przysługuje domniemanie zgodności z prawdą oświadczenia organu zawartego w dokumencie.

Skład orzekający

Arkadiusz Despot - Mładanowicz

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Antas

członek

Tomasz Bąkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Utrata obywatelstwa polskiego w związku z nabyciem obywatelstwa obcego, zwłaszcza w kontekście obowiązku służby wojskowej i roli konsulatów w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z okresu międzywojennego i specyficznej sytuacji prawnej dziadka skarżącego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy historycznego aspektu obywatelstwa polskiego i jego utraty, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i historii prawa.

Jak dziadek utracił polskie obywatelstwo? Kluczowa rola zezwolenia konsula i służby wojskowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst