II OSK 1255/14

Naczelny Sąd Administracyjny2016-01-22
NSAAdministracyjneŚredniansa
nadzór budowlanyrozbiórkasamowola budowlanapostępowanie egzekucyjnewstrzymanie egzekucjiskarga kasacyjnaprawo administracyjnebudownictwo

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie nakazu rozbiórki kładki, uznając, że mimo jej zniszczenia i utrudnień dla mieszkańców, nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek do wstrzymania egzekucji.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej W. S. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na postanowienie GINB odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego nakazującego rozbiórkę samowolnie wybudowanej kładki. NSA oddalił skargę, stwierdzając, że choć stan kładki się zmieniał, a jej zniszczenie stwarzało zagrożenie, nie można uznać tego za szczególnie uzasadniony przypadek do wstrzymania egzekucji, zwłaszcza że problem braku przeprawy trwa od lat, a organy samorządowe nie podjęły działań.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W. S. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego nakazującego rozbiórkę drewnianej kładki. Nakaz rozbiórki wydano w 2006 r. z powodu samowolnej budowy. Mimo wielokrotnych prób wstrzymania egzekucji i uchylania przez sądy poprzednich postanowień organów, NSA uznał, że obecne okoliczności, w tym zniszczenie kładki w 2012 r. i wynikające z tego zagrożenie, nie uzasadniają wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Sąd podkreślił, że problem braku przeprawy przez rzekę trwa od lat, a organy samorządowe nie podjęły działań w celu budowy legalnej kładki lub mostu. NSA stwierdził, że instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego nie może być wykorzystywana do opóźniania wykonania prawomocnej decyzji, a zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i błędnej oceny prawnej nie zasługują na uwzględnienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zniszczenie kładki i wynikające z tego zagrożenie nie stanowią "szczególnie uzasadnionego przypadku" w rozumieniu art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza gdy problem braku legalnej przeprawy trwa od lat, a organy samorządowe nie podejmują działań.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć zniszczona kładka stwarza zagrożenie, okoliczność ta nie jest nowa w kontekście problemu braku legalnej przeprawy, który trwa od lat. Wstrzymanie egzekucji nie może być wykorzystywane do opóźniania wykonania prawomocnej decyzji, a organy samorządowe nie wykazują inicjatywy w rozwiązaniu problemu mieszkańców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 23 § § 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis ten oparty jest na uznaniu administracyjnym; organ może, ale nie musi wstrzymać czynności egzekucyjne w "szczególnie uzasadnionym przypadku", a sąd kontrolując takie orzeczenie nie jest władny nakazać organowi podjęcia rozstrzygnięcia o wstrzymaniu.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 250

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 258-261

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stan faktyczny sprawy uległ istotnej zmianie od czasu wydania decyzji o nakazie rozbiórki i poprzednich orzeczeń sądowych, co wyłącza związanie sądu poprzednimi ocenami prawnymi. Zniszczenie kładki i wynikające z tego zagrożenie, mimo że istotne, nie stanowi "szczególnie uzasadnionego przypadku" do wstrzymania egzekucji, zwłaszcza w kontekście długotrwałego braku legalnej przeprawy i braku działań organów samorządowych.

Odrzucone argumenty

Wydanie postanowienia z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej. Naruszenie art. 23 § 6 u.p.e.a. przez uznanie, że nie zaistniały okoliczności uzasadniające wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez sformułowanie nowej oceny prawnej sprzecznej z wcześniejszymi wyrokami WSA.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 23 § 6 u.p.e.a. może odnosić skutki "na czas określony", ale nie może rozwiązać problemu na zawsze, wyręczając w tej sprawie organy samorządowe czy organy administracji rządowej, które jak widać są głuche na potrzeby obywateli. Obecny stan faktyczny sprawy nie pokrywa się z tym, który był w dacie wydania decyzji o nakazie rozbiórki, bowiem w międzyczasie kilkakrotnie dokonano odbudowy przedmiotowej kładki, która uległa zniszczeniu i której to odbudowy inwestorem wcale nie musiał być W. S.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący

Andrzej Gliniecki

sprawozdawca

Katarzyna Golat

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek do wstrzymania postępowania egzekucyjnego w przypadku samowoli budowlanej, zwłaszcza gdy stan obiektu ulega zmianie, oraz zasady związania sądu poprzednimi orzeczeniami w kontekście zmieniającego się stanu faktycznego."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i wieloletniego sporu o rozbiórkę kładki. Ocena "szczególnie uzasadnionego przypadku" jest uznaniowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje długotrwały spór administracyjny i egzekucyjny dotyczący samowoli budowlanej, pokazując trudności w egzekwowaniu nakazów rozbiórki oraz rolę sądów w ocenie zasadności wstrzymania egzekucji.

Czy zniszczona kładka ratuje samowolę budowlaną? NSA rozstrzyga spór o rozbiórkę.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1255/14 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2016-01-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-05-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący/
Andrzej Gliniecki /sprawozdawca/
Katarzyna Golat
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 831/13 - Wyrok WSA w Warszawie z 2013-11-08
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Dnia 22 stycznia 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia NSA Andrzej Gliniecki /spr./ sędzia del. WSA Katarzyna Golat Protokolant asystent sędziego Marta Romanowska po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 831/13 w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 831/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Jak wynika z akt sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli decyzją z [...] czerwca 2006 r. znak: [...] nakazał W. S. rozbiórkę drewnianej kładki dla pieszych na rzece [...] w miejscowości P. wybudowanej bez pozwolenia na budowę. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] sierpnia 2006 znak: [...] utrzymał wskazane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w mocy. W związku z niewykonaniem przez zobowiązanego nałożonego obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli upomnieniem z [...] września 2006 r. znak: [...] wezwał W. S. do niezwłocznego wykonania tego obowiązku. Następnie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli wystawił tytuł wykonawczy i postanowieniem z [...] listopada 2006 r. znak: [...] nałożył na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 3000 zł. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] marca 2007 r. znak: [...] utrzymał w mocy postanowienie z [...] listopada 2006 r.
Następnie Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. znak: [...] wstrzymał postępowanie egzekucyjne do dnia 31 marca 2008 r. oraz kolejnym postanowieniem z [...] kwietnia 2008 r. znak: [...] wstrzymał postępowanie egzekucyjne do dnia 31 października 2008 r. z uwagi na to, że organy samorządowe podjęły czynności zmierzające do uzyskania pozwolenia i wybudowania mostu, jak również, że drewniana kładka, której dotyczy nakaz rozbiórki jest niezbędna dla mieszkańców P., w celu przedostawania się na drugi brzeg rzeki [...].
Pismem z 28 października 2008 r. W. S. zwrócił się kolejny raz do Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z [...] maja 2009 r. znak: [...] Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego mając na uwadze pismo Regionalnego Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie- Zarząd Zlewni Wisły Sandomierskiej z siedzibą w Sandomierzu z 5 lutego 2009 r. znak: [...], skierowane do organu pierwszej instancji, z treści którego wynikało, że istniejąca w miejscowości B. kładka drewniana znajduje się w złym stanie technicznym i stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi z niej korzystających. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] lipca 2009 r. znak: [...] utrzymał w mocy postanowienie Podkarpackiego WINB z [...] maja 2009 r. znak: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi W. S. na ww. postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wyrokiem z 2 grudnia 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1395/09 uchylił ww. postanowienia obu instancji, wskazując na konieczność wnikliwego zbadania kwestii, czy w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności do wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku skarżącego wstrzymał postępowanie egzekucyjne do czasu rozparzenia wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 r.
Następnie postanowieniem z [...] grudnia 2011 r. znak: [...] Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia W. S. na ww. postanowienie, postanowieniem z [...] stycznia 2012 r. znak: [...] utrzymał w mocy ww. postanowienie z [...] grudnia 2011 r. W wyniku wniesionej skargi przez W. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 lipca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 617/12 uchylił postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] stycznia 2012 r. wraz z poprzedzającym go postanowieniem Podkarpackiego WINB z [...] grudnia 2011 r.
Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 229, poz. 1954) – dalej u.p.e.a., postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego dotyczącego wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli z [...] czerwca 2006 r., znak: [...].
W uzasadnieniu postanowienia Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że usytuowanie domu W. S. po drugiej stronie rzeki [...], w odległości do najbliższego mostu w P. 8 km i w odległości do drugiego mostu w K. 7 km, jak również utrudnienia dla innych mieszkańców przedostających się na drugi brzeg rzeki [...] korzystających z kładki, nie może zostać uznane za szczególny przypadek uzasadniający wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Okoliczność ta istniała w czasie podejmowania przez organy nadzoru budowlanego decyzji nakazującej rozbiórkę kładki. Nie jest więc to czynnik mający charakter losowy, zaistniały w toku postępowania egzekucyjnego, na który zobowiązany nie miał wpływu. Nadto obecnie organy samorządowe (Wójt Gminy B. i Wójt Gminy P.) nie podejmują dalszych działań zmierzających do budowy nowej kładki.
Organ wojewódzki podniósł następnie, że przy rozpatrywaniu przedmiotowego wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego uwzględnił jednak przede wszystkim okoliczności jakie miały miejsce w grudniu 2012 r., które to doprowadziły do zniszczenia kładki na rzece [...] w miejscowości B. Podał, że z informacji medialnej oraz przekazanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli wynika, że nieznany sprawca zniszczył konstrukcję kładki przecinając ją piłą mechaniczną w kilku miejscach. Kładka w obecnym stanie stwarza dodatkowe zagrożenie życia i zdrowia, i nie może być użytkowana. W związku z powyższym muszą zostać niezwłocznie podjęte dodatkowe czynności zmierzające do uporządkowania terenu i dokończenia rozbiórki kładki. Uwzględniając powyższe okoliczności, organ wojewódzki uznał, że wstrzymywanie postępowania egzekucyjnego w chwili obecnej nie znajduje uzasadnienia. Organ podał przy tym, iż z przekazanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli dokumentacji fotograficznej wynika, że inwestor częściowo dokonał prowizorycznej naprawy zniszczonej kładki. Wyjaśnił jednak, że prowadzenie tego typu napraw to dalsze łamanie prawa i dodatkowe zagrożenie bezpieczeństwa dla życia ludzi. Podkreślił również, że w świetle realnego zagrożenia bezpieczeństwa jakie stwarza przedmiotowa uszkodzona kładka, wykonanie jej rozbiórki jest konieczne. Kładka aby mogła być bezpiecznie użytkowana, musiałaby być poprzez wykonanie robót doprowadzona do stanu zgodnego z prawem. Natomiast żaden przepis prawa nie upoważnia organu nadzoru budowlanego do nakazania czynności w stosunku do obiektu samowolnie wybudowanego objętego na mocy decyzji ostatecznej nakazem rozbiórki.
Zażalenie na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. wniósł W. S.
Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] lutego 2013 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wskazując, że brak jest podstaw do uznania, iż w rozpatrywanej sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające wstrzymanie postępowania egzekucyjnego dotyczącego rozbiórki przedmiotowej kładki.
W. S. zaskarżył powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 listopada 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 831/13, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., skargę oddalił.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że postanowienia organu wojewódzkiego i Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowią kolejne orzeczenia wydane w przedmiocie wstrzymania wykonania postępowania egzekucyjnego, przy czym poprzednio wydane postanowienia organów obu instancji, odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego, zostały wzruszone prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu wyroku z 2 grudnia 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1395/09 Sąd wskazał, że kontrolowane postanowienia zostały wydane z oczywistym naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., bowiem organy nie wyjaśniły wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. Sąd uznał przy tym, że nie można zaakceptować przekonania organów orzekających, iż brak jest podstaw do uznania rozpatrywanej sprawy za szczególnie uzasadniony przypadek, uzasadniający wstrzymanie prowadzonego przez organ powiatowy postępowania egzekucyjnego. W kolejnym wyroku zapadłym w sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy wydały rozstrzygnięcia z naruszeniem art. 153 p.p.s.a., co spowodowało konieczność ich uchylenia. W obu ww. wyrokach, Sądy uznały, że sprawa dotychczas nie została należycie wyjaśniona. To zaś na mocy art. 153 p.p.s.a., obligowało organy orzekające w sprawie, do ponownej jej analizy, z uwzględnieniem uwag poczynionych w obu ww. wyrokach. Przy czym, w żadnym z w/w wyroków nie przesądzono o zastosowaniu w sprawie przepisu art. 23 § 6 u.p.e.a. Art. 23 § 6 u.p.e.a. oparty jest na uznaniu administracyjnym i organ dysponuje pewnym zakresem swobody w odniesieniu zarówno do pojęcia w nim użytego, jak i oceny sytuacji faktycznej. Jeżeli stwierdzi wystąpienie przypadków mieszczących się w hipotezie tej normy, będzie mógł zastosować uznanie. To oznacza, że organ -po uprzednim ustaleniu, iż zachodzą ku temu powody – może ale nie musi wstrzymać czynności egzekucyjne, a sąd kontrolując takie orzeczenie nie jest władny nakazać organowi podjęcia rozstrzygnięcia o wstrzymaniu czynności egzekucyjnych. Organ nadzorujący egzekucję ma więc prawo wyboru treści rozstrzygnięcia, w sytuacji gdy uzna, że wystąpił w sprawie "szczególnie uzasadniony przypadek", w przeciwnym bowiem razie nie będzie dysponował takim wyborem, a decyzja będzie miała charakter związany.
Sąd uznał, iż organy orzekające choć błędnie przyjęły, że "fakt korzystania z przedmiotowej kładki przez Pana W. S. i jego rodzinę oraz innych mieszkańców wsi, w celu dotarcia na drugi brzeg rzeki [...], jak również fakt znacznej odległości przedmiotowej kładki od najbliższego mostu na tej rzece (7 km), nie mogą zostać uznane za szczególny przypadek uzasadniający wstrzymanie postępowania egzekucyjnego", to zarazem wykazały, że z uwagi na nowe okoliczności sprawy, wstrzymanie czynności egzekucyjnych nie jest możliwe. Organy te orzekając ponowny raz w sprawie, wzięły pod uwagę, iż w grudniu 2012 r. nieznany sprawca zniszczył konstrukcję kładki, przecinając ją piłą mechaniczną w kilku miejscach, a to powoduje, że kładka w obecnym stanie (tj. istniejącym w dacie orzekania przez te organy w sprawie), nie może być użytkowana i niezbędne jest dokończenie jej rozbiórki. Dokonując takich stwierdzeń oparto się na dokumentacji zdjęciowej wykonanej na potrzeby niniejszej sprawy przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Stalowej Woli i przekazanej organowi wojewódzkiemu przy piśmie z 2 stycznia 2013 r.
W ocenie Sądu, na podstawie tego materiału dowodowego organ nadzorujący egzekucję, a za nim Główny Inspektor, mógł przyjąć, że przedmiotowa kładka w obecnym stanie stwarza dodatkowe zagrożenie dla życia i zdrowia, i nie powinna być użytkowana, a poprzez wstrzymanie czynności egzekucyjnych do tego by doprowadzono. Stąd też, w ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie wykazały, iż brak jest podstaw do zastosowania ww. art. 23 § 6 ustawy egzekucyjnej. W świetle nowych okoliczności faktycznych (nieistniejących na wcześniejszym etapie postępowania), nie można było bowiem przyjąć, że zaistniał w sprawie "szczególnie uzasadniony przypadek". Kwestia uszkodzenia kładki musiała być bowiem uwzględniona w sprawie, a nadto – mogła zasadniczo wpłynąć na ocenę okoliczności dotychczas w niej występujących.
Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 listopada 2013 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł W. S. zaskarżając wyrok w całości i na podstawie art. 174 pkt i 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z art. 151 p.p.s.a., które to naruszenie polegało na nieuwzględnieniu przez Sąd, że wydanie postanowienia nastąpiło z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., przez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia i uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej postanowienia oraz art. 23 § 6 u.p.e.a. przez uznanie, że w niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, za które mogą być uznane sytuacje spowodowane działaniem czynników na których wystąpienie skarżący nie miał wpływu, niezależnie od sposobu jego postępowania, mające charakter losowy, a także art. 153 p.p.s.a. przez sformułowanie nowej oceny prawnej, która pozostaje w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Sądu w tej sprawie.
Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.
Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.
Stan faktyczny i stan prawny sprawy nie budzą wątpliwości w świetle przesłanych akt administracyjnych i zaskarżanego orzeczenia Sądu pierwszej instancji. Nie bardzo więc wiadomo na czym by miało polegać "zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia i uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej postanowienia", nie wyjaśnia się tego również w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Że stan faktyczny dotyczący stanu technicznego przedmiotowej kładki w okresie jej użytkowania wielokrotnie się zmieniał, wiadomo to z akt sprawy. Jednak nakaz rozbiórki kładki był wydany w istniejącym wówczas stanie faktycznym i obowiązuje nadal, i nie mogą poszczególne czynności egzekucyjne być podejmowane przez organy w zależności od tego, w jakim stanie technicznym aktualnie znajduje się ta kładka, czy jest uszkodzona, czy już naprawiona. Wyjaśnianie tych kwestii na bieżąco, jak sugeruje się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, nie należy do organów egzekucyjnych. Bezpodstawny jest zatem zarzut naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
W związku z powyższym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wstrzymanie czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie powinno mieć miejsca w tym przypadku. Fakt, że skarżący oraz mieszkańcy miejscowości B. w przypadku rozbiórki przedmiotowej kładki, będą mieli do najbliższych mostów przez rzekę [...] 7 lub 8 km, nie może być uważane za "szczególnie uzasadniony przypadek", gdyż stan ten trwa już od co najmniej 10 lat i dwukrotnie już wstrzymano postępowanie egzekucyjne na podstawie ww. przepisu.
W okresach wstrzymania postępowania egzekucyjnego władze gminne, nie przyczyniły się do wybudowania legalnego kładki lub mostu przez rzekę [...], co mogłoby rozwiązać problem mieszkańców miejscowości B. oraz skarżącego. Instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 23 § 6 u.p.e.a. może odnosić skutki "na czas określony", ale nie może rozwiązać problemu na zawsze, wyręczając w tej sprawie organy samorządowe czy organy administracji rządowej, które jak widać są głuche na potrzeby obywateli.
Bezpodstawnie również w skardze kasacyjnej zarzuca się naruszenie art. 23 § 6 u.p.e.a. przez uznanie, że w sprawie nie miał miejsca szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu powyższego przepisu. Jednak nie wyjaśnia się na czym miałby polegać ten przypadek, który po raz kolejny miałby stanowić podstawę do wstrzymania na czas określony postępowania egzekucyjnego. Instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego przez organ sprawujący nadzór, nie może być wykorzystywana jako działanie opóźniające bądź niweczące wykonanie nakazu wynikającego z prawomocnej decyzji organu nadzoru budowlanego.
W obrocie prawnym w dalszym ciągu pozostaje prawomocna decyzja o nakazie rozbiórki skierowana w stosunku do W. S., który kwestionuje to od samego początku, bezskutecznie. Wydaje się mało prawdopodobne aby ww., jako osoba niepełnosprawna utrzymująca się z renty mógł być uznany w świetle przepisów Prawa budowlanego za inwestora przedmiotowej kładki z wszelkimi tego konsekwencjami.
Z analizy przedstawianych akt sprawy wynika raczej, że skarżący był organizatorem robót budowlanych związanych z budową, czy odbudową przedmiotowej kładki, a nie inwestorem a tym samym zobowiązanym w świetle przepisów postępowania egzekucyjnego. Poza tym, jak wynika z akt sprawy, przedmiotowa kładka w okresie ostatnich lat była już kilkakrotnie niszczona przez siły przyrody bądź przez nieustalonego sprawcę, tym samym można mieć uzasadnione wątpliwości czy decyzje z dnia [...] czerwca 2006 r. i z dnia [...] sierpnia 2006 r., tytuł wykonawczy z [...] listopada 2006 r. oraz wyroki WSA w Warszawie z dnia 2 grudnia 2009 r. i z dnia 13 lipca 2012 r., dotyczą tej samej kładki co zaskarżony wyrok i kontrolowane nim postanowienia. Trudno więc w tej sytuacji uznać za trafny zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 153 p.p.s.a., gdyż ocena prawna wyrażona we wcześniejszych wyrokach WSA odnosiła się do stanów faktycznych mających miejsce w tym czasie, nie może więc być wiążąca dla Sądu orzekającego obecnie w innym, odmiennym stanie faktycznym sprawy. Powyżej wskazane okoliczności faktyczne spowodowały, że obecny stan faktyczny sprawy nie pokrywa się z tym, który był w dacie wydania decyzji o nakazie rozbiórki, bowiem w międzyczasie kilkakrotnie dokonano odbudowy przedmiotowej kładki, która uległa zniszczeniu i której to odbudowy inwestorem wcale nie musiał być W. S., któremu przed 10 laty organy wyznaczyły rolę inwestora i zobowiązanego. Niestety tych okoliczności faktycznych sprawy organy nadzoru budowlanego nie wzięły dotychczas pod uwagę. I nie wiadomo ile z elementów przedmiotowej kładki, której nakaz rozbiórki orzeczono w 2006 r. pozostało do dzisiaj.
Niezależnie od powyższych wątpliwości, żaden z zarzutów skargi kasacyjnej, jak wykazano wcześniej nie ma usprawiedliwionych podstaw. Tak więc zaskarżanym wyrokiem nie został naruszony również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., co powoduje, że na podstawie art. 184 p.p.s.a. skarga kasacyjna podlega oddaleniu.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Stosownie do § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć w wojewódzkim sądzie administracyjnym stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI