II OSK 1251/22

II OSK 1251/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-02-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz
Mirosław Gdesz /sprawozdawca/
Zofia Flasińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Cudzoziemcy
Skarżony organ
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 149 par. 1a, art. 149 par. 2, art. 154 par. 6 i par. 7, art. 156 par. 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 35, art. 36 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2022 r. sygn. akt IV SAB/Wa 1665/21 w sprawie ze skargi M. K. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców postępowania w sprawie rozpatrzenia odwołania 1. prostuje oczywistą omyłkę w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt IV SAB/Wa 1665/21 w ten sposób, że w komparycji w miejscu daty jego wydania zamiast "17 marca 2021 r." wpisuje "17 marca 2022 r." oraz w punkcie 1 wyroku i w uzasadnieniu wyroku w miejscu daty wydania decyzji Wojewody Mazowieckiego zamiast "2021 r." wpisuje "2018 r.", 2. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 marca 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 1665/21, po rozpoznaniu skargi M. K. (dalej jako skarżący) na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców postępowania w sprawie rozpatrzenia odwołania, umorzył postępowanie sądowe w przedmiocie zobowiązania Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia Skoki października 2018 r., nr [...] (punkt 1); stwierdził, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców dopuścił się bezczynności w postępowaniu opisanym w punkcie 1 (punkt 2); stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (punkt 3); przyznał od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 5.000 zł (punkt 4); oddalił skargę w pozostałej części (punkt 5) oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego (punkt 6).
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że z uwagi na niezaprzeczalne przekroczenie ustawowego terminu załatwienia sprawy oraz charakter innych popełnionych przez organ uchybień, a przede wszystkim niezastosowanie się we właściwym czasie do obowiązku z art. 36 § 1 Kpa oraz sumaryczny czas trwania postępowania (od 19 grudnia 2018 r., tj. od dnia wpływu odwołania do organu II instancji - do dnia wniesienia skargi, tj. 12 października 2021 r., a następnie podjęcia pierwszej czynności, tj. 14 października 2021 r.) oraz sposób procedowania w nim, nie ulega wątpliwości, iż w przedmiotowej sprawie doszło do bezczynności organu, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W odniesieniu do wniosku skarżącego o zastosowanie regulacji określonej w art. 149 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej Ppsa) Sąd uznał, że jest on zasadny. Przyznanie sumy pieniężnej w kwocie 5.000 zł będzie w części stanowiło dla skarżącego rekompensatę długości trwania postępowania i uchybień popełnionych przez organ. Uzasadnione to jest zwłaszcza tym, że głównym celem uzyskania przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP było wykonywanie pracy, stąd też przedłużające się postępowanie zrodziło po jego stronie wymierne straty. W tym kontekście wymierzenie organowi grzywny musiało zejść na dalszy plan, co przy wskazanej konstrukcji powołanego przepisu oznacza odstąpienie od takiego rozstrzygnięcia.
Zaakcentowano nadto, że ostatecznie decyzją z dnia 28 października 2021 r., Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców rozstrzygnął o odwołaniu skarżącego. Czyniło to zatem bezprzedmiotowym orzekanie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 Ppsa, tym samym umorzono postępowanie sądowe w przedmiocie zobowiązania organu do rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 26 października 2018 r.
2. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, zaskarżając go w części dotyczącej punktu 3 i 4. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1) art. 149 § 1a Ppsa w zw. z art. 141 § 4 Ppsa w zw. z art. 12 § 1 i art. 35 § 3 i art. 35 § 5 i art. 36 Kpa polegające na błędnym stwierdzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w rozpoznaniu odwołania od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 26 października 2018 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, do czego doszło na skutek:
- niewzięcia pod uwagę i nieuwzględnienia innych niż długość postępowania odwoławczego obiektywnie istniejących okoliczności, jak utrudnienia organizacyjne związane z pandemią COVID-19, lawinowy przyrost i ogromna ilość spraw do załatwienia przez organ odwoławczy uniemożliwiająca terminowe rozpatrywanie spraw, którym to okolicznościom z uwagi na skalę przyrostu i ilości spraw nie sposób było zaradzić z odpowiednim wyprzedzeniem i które to okoliczności powinny zostać uwzględnione zarówno przy ocenie stopnia naruszenia przepisów jak i przy orzekaniu w zakresie dotyczącym zastosowania środków, o których mowa w art. 149 § 2 Ppsa,
- braku bliższego wyjaśnienia, z jakich powodów Sąd I instancji uznał, że stwierdzona bezczynność nosiła znamiona rażącej i oparcia się w tym zakresie w zasadzie wyłącznie na samej długości toczącego się postępowania odwoławczego oraz na niewywiązaniu się w stosownym terminie z obowiązków sygnalizacyjnych,
podczas gdy zgodnie z poglądem wyrażanym w judykaturze dla uznania naruszenia prawa za rażące nie jest wystarczające samo stwierdzenie przekroczenia przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy, przekroczenie takie musi być znaczne, niezaprzeczalne i pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia a do okoliczności, które należy brać pod uwagę dokonując oceny stopnia naruszenia prawa zaliczyć należy m.in. znaczną ilość spraw do załatwienia przez dany organ administracji,
2) art. 149 § 2 Ppsa w zw. z art. 154 § 6, art. 151 i art. 141 § 4 Ppsa polegające na przyznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł i braku oddalenia skargi w tej części, do czego doszło skutkiem niewzięcia pod uwagę i nieuwzględnienia innych niż długość postępowania odwoławczego obiektywnie istniejących okoliczności, takich jak utrudnienia organizacyjne związane z pandemią COVID-19, lawinowy przyrost i ogromna ilość spraw do załatwienia przez organ odwoławczy uniemożliwiająca terminowe rozpatrywanie spraw, którym to okolicznościom z uwagi na skalę przyrostu i ilości spraw nie sposób było zaradzić z odpowiednim wyprzedzeniem i które to okoliczności powinny zostać uwzględnione zarówno przy ocenie stopnia naruszenia przepisów jak i przy orzekaniu w zakresie dotyczącym zastosowania środków, o których mowa w art. 149 § 2 Ppsa, podczas gdy zgodnie z poglądem wyrażanym w judykaturze nawet zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa jest niewystarczającym uzasadnieniem wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 Ppsa, a okoliczność w postaci ilości spraw do załatwienia przez dany organ administracji może i powinna być brana pod uwagę przy podejmowaniu przez Sąd decyzji o przyznaniu sumy pieniężnej,
3) art. 149 § 2, w zw. z art. 154 § 6, art. 141 § 4 i art. 133 § 1 Ppsa polegające na przyznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł do czego doszło skutkiem: braku jednoznacznego wskazania, z jakich powodów Sąd I instancji uznał, że skarżącemu należy przyznać sumę pieniężną w wysokości aż 5.000 zł; powołania się na "wymierne straty'" jako przesłankę zasądzenia sumy pieniężnej przy braku jednoznacznego określenia rodzaju i rozmiaru tych strat; powiązania wysokości przyznanej sumy z miesięcznymi zarobkami Skarżącego w sytuacji, w której we wniosku o przyznanie sumy pieniężnej Skarżący nie powoływał się na utracone zarobki ani nawet na konkretną szkodę; całkowitego braku odniesienia się przez Sąd I instancji do podnoszonej przez organ argumentacji wskazującej na brak dostatecznych podstaw do przyznania sumy we wskazanej przez skarżącego wysokości,
Organ mając na uwadze, że w orzecznictwie sądowym wskazywano niekiedy na materialnoprawny charakter przepisu art. 149 Ppsa zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędne zastosowanie, odnosząc się do tych samych podstaw prawnych i argumentacji co wskazana powyżej.
W oparciu o wskazane zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części, czyli w pkt 3 i 4 wyroku i oddalenie skargi w tej części, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w ww. części i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie w tym zakresie, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3.1. Skarga kasacyjna jest niezasadna.
3.2. Sprawa ta podlega na podstawie art. 182 § 2 Ppsa rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna po doręczeniu odpisu skargi kasacyjnej nie zażądała jej przeprowadzenia.
3.3. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki nieważności postępowania, tym samym rozpoznając tę sprawę związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza zaś związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskiem.
3.4. W związku z tym, iż skarga kasacyjna kwestionuje rozstrzygnięcia zawarte w punkcie 3 i 4 zaskarżonego wyroku - a więc dotyczące stwierdzenia Sądu I instancji, że zaistniała w sprawie bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł - kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego została ograniczona tylko do wskazanego wyżej przez organ zakresu.
3.5. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, iż rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 149 § 1a Ppsa jest stan, w którym bez żadnych wątpliwości i wahań w kontekście okoliczności danej sprawy można stwierdzić, iż naruszono prawo w sposób oczywisty. W przypadku przekroczenia przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, o tym czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie decyduje tylko sam przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym także czas trwania bezczynności (por. wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. akt I OSK 237/15). Bezczynność o charakterze rażącego naruszenia prawa ma miejsce wówczas, gdy w sposób jednoznaczny i znaczący doszło do przekroczenia terminów określonych w art. 35 Kpa lub w przepisach szczególnych, czy też wskazanych zgodnie z art. 36 § 1 Kpa na dokonanie danej czynności oraz gdy rozpatrywanie sprawy trwało znacznie dłużej niż jest to niezbędne, a zarazem nie zachodzą okoliczności ekskulpujące bezczynność organu (tak m.in. wyroki NSA z: 16 lipca 2020 r. sygn. akt I GSK 631/20, 28 lutego 2020 r. sygn. akt II OSK 3864/19, 8 lipca 2015 r. sygn. akt I OSK 1514/14). Kryterium pozwalającym na zakwalifikowanie bezczynności organu jako naruszającej prawo w sposób rażący jest zatem oczywistość, drastyczność naruszenia prawa związana ze zbyt długim okresem prowadzenia sprawy z jednoczesnym brakiem racjonalnego uzasadnienia dla takiego stanu rzeczy, zwłaszcza przy uwzględnieniu stopnia skomplikowania sprawy oraz braku konieczności prowadzenia szerokiego postępowania dowodowego.
3.6. Na gruncie stanu faktycznego zaistniałego w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że bezczynność organu miała formę kwalifikowaną, bowiem nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Bezsporne jest, że 19 grudnia 2018 r. do organu odwoławczego wpłynęło odwołanie skarżącego od decyzji Wojewody Mazowieckiego z [...] października 2018 r. o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Nie jest również kwestionowane, że skarżący pismem z 27 września 2021 r. wniósł ponaglenie w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie. Następnie pismem z 11 października 2021 r. cudzoziemiec wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność organu w sprawie rozpatrzenia odwołania. Dopiero pismem z dnia 14 października 2021 r. organ odwoławczy wezwał stronę do złożenia w zakreślonym terminie określonych dokumentów celem uzupełnienia materiału dowodowego, które zostały przez skarżącego złożone 22 października 2021 r. Rozpoznanie zaś przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniesionego środka zaskarżenia nastąpiło dopiero 28 października 2021 r. poprzez wydanie decyzji, w wyniku której uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody i orzeczono o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
3.7. Z wskazanego wyżej stanu faktycznego sprawy jednoznacznie wynika, że od daty wpływu odwołania do organu II instancji do daty wpływu skargi skierowanej do WSA w Warszawie minęło ponad dwa i pół roku. Organ nie podejmował jakichkolwiek czynności zmierzających do rozpoznania wniesionego przez cudzoziemca odwołania. Dopiero środek dyscyplinujący w postaci ponaglenia doprowadził w istocie do podjęcia czynności przez skarżącego kasacyjnie. Długiego terminu pozostawania przez organ w zwłoce co do podejmowanych czynności w sprawie nie zmienia przy tym okoliczność dwumiesięcznego zawieszenia terminów procesowych z uwagi na wystąpienie pandemii COVID-19. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji zasadnie, przywołując treść art. 35 Kpa, wskazywał na znaczące i nieusprawiedliwione trzydziestodwukrotne przekroczenie ustawowego terminu rozpatrzenia odwołania, a ponadto skonfrontował ten fakt z tym, że organ w ogóle nie informował strony o przekroczeniu terminu załatwienia sprawy i jego powodach, naruszając tym samym swoje obowiązki z art. 36 § 1 Kpa.
3.8. Wbrew argumentacji podniesionej w skardze kasacyjnej, nie można więc stwierdzić, aby Sąd Wojewódzki zaniechał indywidualnej oceny okoliczności istniejących w sprawie pod kątem ich wagi dla uznania, że stwierdzona bezczynność organu w rozpoznaniu odwołania miała charakter rażącego naruszenia prawa. Główny
argument dotyczący znaczącego zwiększenia się ilości rozpoznawanych przez organ spraw oraz utrudnień organizacyjnych związanych z pandemią COVID-19 nie stawi okoliczności, która mogłaby usprawiedliwić całkowitą bierność organu względem strony postępowania przez tak długi okres czasu. Takie procedowanie organu pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażonej w art. 12 Kpa i podważa określoną w art. 8 Kpa zasadę prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób pogłębiający zaufanie do organów Państwa. Z powyższych względów nieusprawiedliwiony okazał się zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 149 § 1a Ppsa w zw. z art. 141 § 4 Ppsa w zw. z art. 12 § 1 i art. 35 § 3 i art. 35 § 5 i art. 36 Kpa.
3.9. Na marginesie należy jedynie wskazać, że w odniesieniu do terminów wydania decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy nie miał zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 112a ustawy o cudzoziemcach, który został dodany do ww. ustawy mocą art. 13 ust. 3 ustawy z 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r. poz. 91), ponieważ wydanie przez organ decyzji kończącej postępowanie nastąpiło przed wejściem w życie ww. przepisów.
3.10. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący kasacyjnie niezasadnie kwestionuje również przyznanie cudzoziemcowi sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł. Wbrew argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej, Sąd I instancji w sposób wyczerpujący wyjaśnił, dlaczego przyznał od organu sumę pieniężną oraz wskazał motywy, którymi kierował się zasądzając kwotę w ww. określonej wysokości.
3.11. W świetle art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 Ppsa w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość sąd może wymierzyć organowi grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości pięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim. Poprzez użycie we wskazanym przepisie sformułowania "sąd może" ustawodawca pozostawił decyzji sądu administracyjnego kwestię zastosowania bądź odmowy zastosowania konkretnego środka (grzywny, sumy pieniężnej lub obu tych środków łącznie), nie przewidując w tym zakresie żadnych ograniczeń. Podejmując rozstrzygnięcie w tej kwestii, sąd powinien jednak mieć na uwadze funkcje jakie pełnią te środki. I tak przyjmuje się, że grzywna jest środkiem o charakterze represyjnym i prewencyjnym mającym zdyscyplinować organ, natomiast suma pieniężna pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną. Przyznanie zaś stronie skarżącej od organu określonej sumy pieniężnej stanowi nie tyle sankcję dla organu za wadliwe prowadzenie postępowania, co rekompensatę dla strony za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności, jakich doznała na skutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyrok NSA z 11 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 2230/17). Przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej stanowi zatem swoistą rekompensatę dla strony skarżącej za doznane negatywne przeżycia psychiczne i moralne związane z nieterminowym rozpatrzeniem sprawy lub przewlekłością postępowania administracyjnego. Przyznanie tej sumy powinno być uzależnione od czasu trwania postępowania, rodzaju sprawy i jej znaczenia dla skarżącego oraz ewentualnego zachowania skarżącego jeżeli przyczynił się on do wydłużenia postępowania (tak m.in. wyrok NSA z 10 listopada 2022 r. sygn. akt III OSK 2036/21).
3.12. Na gruncie niniejszej sprawy Sąd I instancji uznał za zasadne zastosowanie środka w postaci sumy pieniężnej, ponieważ w przeciwieństwie do grzywny choć w części stanowi ona dla skarżącego rekompensatę długości trwania postępowania i uchybień popełnionych przez organ. Podkreślił przy tym, że głównym celem uzyskania przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP było wykonywanie pracy, stąd też przedłużające się postępowanie zrodziło po jego stronie wymierne straty. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia oraz żądanie skarżącego przyznania mu sumy pieniężnej w maksymalnej wysokości, z drugiej zaś jego realne możliwości zarobkowe uznano, że właściwą kwotą będzie 5.000 zł. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw do stwierdzenia, że przyznana w takiej wysokości suma pieniężna narusza prawo. Szeroki margines uznania, który wynika z uprzednio wspomnianego braku szczegółowej regulacji kryterium, umożliwiał Sądowi przyznanie sumy pieniężnej we wskazanej wysokości, w szczególności gdy górna jej granica wynosiła 28.312,65 zł. Wysokość ta jest nadto adekwatna do stopnia zawinienia organu w doprowadzeniu do bezczynności.
3.13. Nie mogły przy tym odnieść zamierzonego skutku wywody skarżącego kasacyjnie dotyczące braku jednoznacznego określenia rodzaju i rozmiaru strat występujących po stronie skarżącego, czy też braku powoływania się cudzoziemca na konkretną szkodę, w tym utracone zarobki. Ustawodawca nie wskazał, że suma pieniężna z art. 149 § 2 Ppsa ma być przyznawana celem naprawienia poniesionej przez stronę szkody majątkowej bądź niemajątkowej. Instytucja "sumy pieniężnej" jest całkowicie odrębną od występujących w Kodeksie cywilnym "odszkodowania" i "zadośćuczynienia", które wymagają wskazania wystąpienia przez stronę określonego uszczerbku majątkowego bądź niemajątkowego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, w postępowaniu w przedmiocie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie ma miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego co do zaistniałej szkody.
3.14. Z powyższych względów nie sposób więc uznać, iż doszło do naruszenia przez Sąd I instancji art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6, art. 141 § 4 i art. 133 § 1 Ppsa oraz art. 149 § 2 Ppsa w zw. z art. 154 § 6, art. 151 i art. 141 § 4 Ppsa.
3.15. W konsekwencji, wobec niezasadności wszystkich zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Ppsa orzekł w punkcie 2 wyroku o jej oddaleniu. Oczywiste omyłki zawarte w zaskarżonym wyroku sprostowano zaś w oparciu o art. 156 § 1 i 3 Ppsa w punkcie 1 wyroku.