II OSK 1229/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. M. i H. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który utrzymał w mocy decyzję Inspektora Sanitarnego o unieruchomieniu lokalu gastronomicznego. Skarżący twierdzili, że nie prowadzą działalności gastronomicznej, a jedynie wynajmują pokoje, i że kontrola sanitarna była bezpodstawna. Sąd pierwszej instancji uznał, że inspekcja sanitarna miała prawo przeprowadzić kontrolę, a stwierdzone rażące naruszenia wymagań higieniczno-sanitarnych, takie jak zły stan techniczny pomieszczeń, niewłaściwe przechowywanie żywności i brak środków dezynfekcyjnych, stanowiły bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia, co uzasadniało unieruchomienie lokalu i nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że skarżący nie wykazali naruszenia prawa materialnego ani procesowego. Sąd podkreślił, że nawet jeśli działalność gospodarcza została wyrejestrowana, to faktyczne prowadzenie żywienia zbiorowego w warunkach zagrażających zdrowiu uzasadniało interwencję organów sanitarnych. Sąd wskazał również, że przepis o niestosowaniu ustawy do środków spożywczych na potrzeby własne gospodarstwa domowego nie obejmuje żywienia zbiorowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie dopuszczalności kontroli sanitarnej w obiektach wynajmu prywatnego oraz stosowania przepisów o bezpieczeństwie żywności w przypadku żywienia zbiorowego, nawet jeśli formalnie działalność nie jest zarejestrowana.
Dotyczy specyficznej sytuacji naruszeń sanitarnych i interpretacji przepisów dotyczących działalności gospodarczej oraz żywienia zbiorowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy inspekcja sanitarna ma prawo przeprowadzić kontrolę w obiekcie, w którym skarżący twierdzą, że nie prowadzą działalności gospodarczej, a jedynie wynajmują pokoje?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, inspekcja sanitarna ma prawo wstępu do obiektu, w którym prowadzona jest lub ma być prowadzona działalność usługowa, w celu sprawdzenia przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, nawet jeśli obiekt jest prywatny i wynajmowane są pokoje.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej dają organom prawo kontroli w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego, a wynajem pokoi może być traktowany jako usługa hotelarska podlegająca tym przepisom.
Czy rażące naruszenia wymagań higieniczno-sanitarnych w lokalu gastronomicznym, stanowiące bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia, uzasadniają jego unieruchomienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w przypadku stwierdzenia naruszeń wymagań higienicznych i zdrowotnych, które spowodowały bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, organ inspekcji sanitarnej ma prawo nakazać unieruchomienie zakładu pracy lub jego części.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że stwierdzone w trakcie kontroli rażące nieprawidłowości sanitarne, takie jak zły stan techniczny pomieszczeń, niewłaściwe przechowywanie żywności i brak środków dezynfekcyjnych, stanowiły bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia konsumentów, co było podstawą do wydania decyzji o unieruchomieniu lokalu.
Czy ustawa o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia ma zastosowanie do żywienia zbiorowego prowadzonego w obiekcie, który nie jest zarejestrowany jako działalność gospodarcza?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustawa ta nie ma zastosowania do środków spożywczych produkowanych, przechowywanych i spożywanych wyłącznie na potrzeby własnego gospodarstwa domowego. Jednakże, wydawanie posiłków w żywieniu zbiorowym nie mieści się w tym pojęciu.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że przepis wyłączający stosowanie ustawy do żywności na potrzeby własne gospodarstwa domowego nie obejmuje sytuacji, gdy wydawane są posiłki w ramach żywienia zbiorowego, nawet jeśli obiekt nie jest formalnie zarejestrowany jako działalność gospodarcza.
Przepisy (15)
Główne
u.p.i.s. art. 27 § 2
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Przepis stanowi podstawę prawną do nakazania unieruchomienia zakładu pracy lub jego części w przypadku stwierdzenia naruszeń wymagań higienicznych i zdrowotnych, które spowodowały bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi. Decyzje te podlegają natychmiastowemu wykonaniu.
u.w.z.ż.i.ż. art. 46 § 1
Ustawa o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia
Przepis ten, wraz z ust. 2, stanowi podstawę do nakazania usunięcia uchybień zagrażających zdrowiu lub życiu człowieka, a w przypadku ich nieusunięcia – do wstrzymania produkcji lub unieruchomienia zakładu, z rygorem natychmiastowej wykonalności.
Pomocnicze
u.p.i.s. art. 4 § 1
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Określa zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego, w tym kontrolę przestrzegania przepisów dotyczących jakości zdrowotnej żywności i warunków zdrowotnych produkcji.
u.p.i.s. art. 26 § 1
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Przyznaje Państwowemu Inspektorowi Sanitarnemu prawo wstępu do mieszkań w określonych sytuacjach, w tym w razie zagrożenia zdrowia czynnikami środowiskowymi lub gdy w mieszkaniu jest lub ma być prowadzona działalność produkcyjna lub usługowa.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.
u.u.t. art. 35 § 1
Ustawa o usługach turystycznych
Definiuje usługi hotelarskie i warunki ich świadczenia, w tym wymogi sanitarne.
u.u.t. art. 45 § 5
Ustawa o usługach turystycznych
Wskazuje na wymogi sanitarne jako jeden z warunków świadczenia usług hotelarskich.
rozp. WE 852/2004
Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady
Dotyczy higieny środków spożywczych, określając szczegółowe wymagania dla pomieszczeń, sprzętu, personelu i przechowywania żywności.
u.b.ż.i.ż. art. 2 § 1
Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia
Określa zakres stosowania ustawy, wyłączając środki spożywcze produkowane na potrzeby własnego gospodarstwa domowego.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu kasacyjnym.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje orzekanie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada praworządności, działanie organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.
Konstytucja RP art. 184
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stwierdzenie rażących naruszeń wymagań higieniczno-sanitarnych stanowiących bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia. • Fakt prowadzenia działalności w zakresie żywienia zbiorowego w czasie kontroli, pomimo wyrejestrowania działalności gospodarczej. • Niewłaściwe zastosowanie przepisu o wyłączeniu stosowania ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia do żywności na potrzeby własne gospodarstwa domowego, gdyż dotyczyło to żywienia zbiorowego.
Odrzucone argumenty
Brak podstaw prawnych do przeprowadzenia kontroli sanitarnej w prywatnym obiekcie. • Niesłuszne uznanie wynajmu pokoi za działalność hotelarską podlegającą kontroli sanitarnej. • Twierdzenie, że stwierdzone ilości produktów spożywczych były jedynie na użytek własny właścicieli i nie stanowiły zagrożenia. • Naruszenie przepisu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, gdyż żywność była przeznaczona na użytek własny.
Godne uwagi sformułowania
Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. • Sąd kasacyjny nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów lub stawiania hipotez co do tego, jakiego przepisu dotyczy podstawa skargi kasacyjnej. • Naruszenie prawa materialnego nie może polegać na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu. • Poczynione w sprawie ustalenia wskazujące na kumulatywne zaistnienie przesłanek do zastosowania powołanej wyżej normy prawa bowiem przyjęte naruszenia wymagań higieniczno-sanitarnych w tej sprawie stanowiło bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi stołujących się w obiekcie skarżących w dniu kontroli.
Skład orzekający
Jerzy Bujko
przewodniczący
Andrzej Jurkiewicz
sprawozdawca
Małgorzata Włodarska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności kontroli sanitarnej w obiektach wynajmu prywatnego oraz stosowania przepisów o bezpieczeństwie żywności w przypadku żywienia zbiorowego, nawet jeśli formalnie działalność nie jest zarejestrowana."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszeń sanitarnych i interpretacji przepisów dotyczących działalności gospodarczej oraz żywienia zbiorowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak ważne są wymogi sanitarne i jakie mogą być konsekwencje ich naruszenia, nawet w pozornie prywatnych obiektach. Pokazuje również złożoność interpretacji przepisów dotyczących działalności gospodarczej.
“Sanepid wkracza do prywatnego lokalu: Czy wynajem pokoi to już działalność gastronomiczna?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.