Orzeczenie · 2023-03-03

II OSK 1206/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-03-03
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowybezczynność organuprzewlekłość postępowaniaprawo administracyjnepostępowanie administracyjneNSAWSAskarga kasacyjnaterminygrzywna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Burmistrza Karczewa od wyroku WSA w Warszawie, który stwierdził bezczynność Burmistrza w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji H. W. i zobowiązał go do działania pod rygorem grzywny. Sprawa wniosku o warunki zabudowy sięgała 2010 roku, a Burmistrz wielokrotnie wydawał decyzje odmowne lub pozostawiał wniosek bez rozpoznania. Po uchyleniu jednej z decyzji przez SKO, Burmistrz ponownie otrzymał sprawę do rozpoznania, jednak przez ponad 8 miesięcy od listopada 2020 roku do lipca 2021 roku nie podjął żadnych czynności merytorycznych, ograniczając się do ustalania stron postępowania i przedłużania terminów. WSA uznał tę bezczynność za rażące naruszenie prawa i nałożył grzywnę. Burmistrz w skardze kasacyjnej zarzucił sądowi I instancji błędne ustalenie bezczynności i rażącego naruszenia prawa. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że bezczynność polega na niezakończeniu sprawy w terminie, a przewlekłość na prowadzeniu jej dłużej niż jest to niezbędne. W ocenie NSA, Burmistrz nie podjął żadnej czynności ukierunkowanej na merytoryczne załatwienie wniosku, a jedynie przesuwał terminy, co stanowiło rażące naruszenie prawa. Grzywna w wysokości 2000 zł została uznana za adekwatną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęć bezczynności i rażącego naruszenia prawa w kontekście długotrwałego postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach o ustalenie warunków zabudowy. Podkreślenie znaczenia działań merytorycznych organu i konsekwencji ich braku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych i kontroli sądów administracyjnych nad bezczynnością organów. Konkretne zastosowanie zależy od stanu faktycznego danej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, gdy mimo upływu terminów ustawowych i wyznaczonych dodatkowo, nie podejmuje merytorycznych czynności w celu załatwienia wniosku strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie zakończy postępowania w przewidzianym prawem terminie lub w terminie przez siebie wskazanym, a jedynie podejmuje czynności formalne lub przedłuża terminy bez merytorycznego postępu.

Uzasadnienie

Bezczynność organu polega na niezakończeniu sprawy w terminie. Samo przedłużanie terminów lub ustalanie stron nie jest czynnością merytoryczną zmierzającą do załatwienia wniosku, a jedynie odwlekaniem rozstrzygnięcia.

Czy bezczynność organu w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, trwająca przez wiele miesięcy i wynikająca z braku podjęcia czynności merytorycznych, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, taka bezczynność, będąca efektem unikania podjęcia rozstrzygnięcia lub lekceważenia praw strony, stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Rażące naruszenie prawa w przypadku bezczynności zachodzi, gdy zwłoka jest znaczna i wynika z działań (zaniechań) organu, które można interpretować jako unikanie rozstrzygnięcia lub lekceważenie praw strony. Długotrwały brak działań merytorycznych, mimo wielokrotnego przedłużania terminów, uzasadnia taką kwalifikację.

Czy sąd administracyjny może nałożyć grzywnę na organ administracji za bezczynność?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny może nałożyć grzywnę na organ za bezczynność, która ma charakter rażącego naruszenia prawa, w celu zmobilizowania organu do działania.

Uzasadnienie

Grzywna pełni funkcję represyjną i prewencyjną, mobilizując organ do niezwłocznego działania. Jej wysokość jest ustalana uznaniowo, ale musi być adekwatna do wagi naruszenia i postawy organu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Burmistrza Karczewa od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (10)

Główne

P.p.s.a. art. 149 § § 1, § 1a i § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania w sprawach ze skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania, w tym do zobowiązania organu do działania, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa i wymierzenia grzywny.

K.p.a. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa terminy załatwiania spraw administracyjnych.

K.p.a. art. 36 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umożliwia przedłużenie terminu załatwienia sprawy w określonych sytuacjach.

K.p.a. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje bezczynność i przewlekłość postępowania.

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa przesłanki ustalenia warunków zabudowy.

P.p.s.a. art. 149 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wymierzenia grzywny organowi za bezczynność.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Określa sposób ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy.

Pomocnicze

S.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa o ustroju sądów administracyjnych

Dotyczy ustroju sądów administracyjnych, w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa możliwość oddalenia skargi kasacyjnej, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Burmistrz pozostawał w bezczynności, nie podejmując merytorycznych czynności w sprawie przez ponad 8 miesięcy od otrzymania akt po uchyleniu decyzji. • Działania Burmistrza polegające na ustalaniu stron i przedłużaniu terminów nie stanowiły merytorycznego załatwienia sprawy. • Długotrwała bezczynność organu, wynikająca z unikania rozstrzygnięcia, stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Burmistrza o braku bezczynności i rażącego naruszenia prawa, oparta na czynnościach formalnych i ustalaniu stron. • Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów o ustroju sądów administracyjnych, P.p.s.a. i K.p.a. przez WSA.

Godne uwagi sformułowania

organ nie podjął ani jednej czynności ukierunkowanej na ustalenie spełnienia przez planowaną inwestycję wymogów z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. • bezczynność organu w formie kwalifikowanej • unikanie załatwienia wniosku strony naruszając jej podstawowe prawo do załatwienia jej sprawy szybko i z poszanowaniem wszelkich gwarancji procesowych i przepisów prawa • grzywna pełni funkcję represyjną, ale również prewencyjną

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Anna Żak

sędzia del. NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć bezczynności i rażącego naruszenia prawa w kontekście długotrwałego postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach o ustalenie warunków zabudowy. Podkreślenie znaczenia działań merytorycznych organu i konsekwencji ich braku."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych i kontroli sądów administracyjnych nad bezczynnością organów. Konkretne zastosowanie zależy od stanu faktycznego danej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje długotrwałą walkę obywatela z urzędem i ilustruje, jak sądy administracyjne reagują na opieszałość organów. Jest to przykład praktycznego zastosowania przepisów o bezczynności i grzywnach.

Obywatel czekał 12 lat na decyzję. Sąd ukarał urzędnika za bezczynność.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst