II OSK 1198/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA uchylił postanowienie Ministra stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (WKZ) o umorzeniu postępowania w sprawie badań archeologicznych. WSA uznał, że włączenie stanowiska archeologicznego do wojewódzkiej ewidencji zabytków, dokonane przez WKZ, stanowiło istotne ograniczenie praw właściciela nieruchomości i powinno być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, a jego brak naruszał zasady konstytucyjne. NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że WSA błędnie zakwestionował zastosowanie przez organ odwoławczy art. 134 k.p.a. NSA podkreślił, że włączenie karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków jest czynnością materialno-techniczną, a odwołanie od niej jest niedopuszczalne. W związku z tym NSA oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie charakteru czynności włączenia do ewidencji zabytków jako materialno-technicznej i niedopuszczalności odwołania od niej.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencjonowaniem zabytków archeologicznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy odwołanie od czynności materialno-technicznej włączenia stanowiska archeologicznego do wojewódzkiej ewidencji zabytków jest dopuszczalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odwołanie od czynności materialno-technicznej włączenia stanowiska archeologicznego do wojewódzkiej ewidencji zabytków jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Włączenie do ewidencji zabytków jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną, dlatego nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania.
Czy włączenie nieruchomości do wojewódzkiej ewidencji zabytków stanowi istotne ograniczenie prawa własności i wymaga postępowania wyjaśniającego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA uznał, że WSA błędnie ocenił, iż włączenie do ewidencji stanowi istotne ograniczenie praw właściciela wymagające postępowania wyjaśniającego, a odwołanie od tej czynności jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że czynność włączenia do ewidencji jest materialno-techniczna i nie podlega procedurze administracyjnej, a jej kwestionowanie powinno odbywać się w drodze skargi do WSA, a nie odwołania.
Czy ochrona zabytków nieruchomych stanowi wartość konstytucyjną chronioną w tym samym stopniu co własność?
Odpowiedź sądu
Sąd pierwszej instancji uznał, że nie jest oczywiste, czy ochrona zabytków nieruchomych stanowi wartość konstytucyjną chronioną w tym samym stopniu co własność, co stanowiło podstawę do uchylenia postanowienia Ministra.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji wątpił, czy ochrona zabytków mieści się w katalogu wartości wymienionych w art. 31 ust. 3 Konstytucji, co miało wpływ na ocenę proporcjonalności ograniczenia prawa własności.
Przepisy (30)
Główne
u.o.z. art. 22 § ust. 2
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § § 1 i 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.z. art. 22 § ust. 3
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 31 § ust. 1a pkt 1
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 31 § ust. 3
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 64 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 89 § ust. 2
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 91 § ust. 4 pkt 4
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Konstytucja RP art. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Rozporządzenie MKiDN z 26.05.2011 art. 15 § par. 15
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem
Rozporządzenie MKiDN z 10.09.2019 art. 2 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 10 września 2019 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odwołanie od czynności materialno-technicznej włączenia do ewidencji zabytków jest niedopuszczalne. • WSA błędnie zakwestionował zastosowanie art. 134 k.p.a. przez organ odwoławczy.
Odrzucone argumenty
Włączenie do ewidencji zabytków stanowi istotne ograniczenie praw właściciela i wymaga postępowania wyjaśniającego. • Organ odwoławczy naruszył zasady konstytucyjne, nie przeprowadzając analizy proporcjonalności ograniczenia prawa własności.
Godne uwagi sformułowania
włączenie karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków stanowi czynność o charakterze materialno-technicznym • odwołanie od czynności materialno-technicznej jest niedopuszczalne • nie jest sporne, iż Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Konserwator Zabytków (...) przeprowadził oględziny miejsca trwającej budowy
Skład orzekający
Wojciech Mazur
przewodniczący
Andrzej Jurkiewicz
sprawozdawca
Jerzy Stankowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru czynności włączenia do ewidencji zabytków jako materialno-technicznej i niedopuszczalności odwołania od niej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencjonowaniem zabytków archeologicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście ochrony zabytków i prawa własności, z odniesieniami do Konstytucji i orzecznictwa TK.
“Czy wpis do rejestru zabytków może ograniczyć Twoje prawa? NSA wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.